II SA/Lu 501/05
WyrokWSA w Lublinie2005-11-10
Skład orzekający: Witold Falczyński, Ewa Ibrom, Wojciech Kręcisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wykonanych robót budowlanych jest zasadna, gdy inwestor nie uiścił ustalonej opłaty legalizacyjnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wykonanych robót budowlanych jest zasadna, gdy inwestor nie uiścił ustalonej opłaty legalizacyjnej. Brak zapłaty opłaty legalizacyjnej w terminie obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej rozbiórkę samowolnie dobudowanej i nadbudowanej części budynku mieszkalnego. Inwestorzy nie uiścili ustalonej opłaty legalizacyjnej, co skutkowało wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę. Skarżący kwestionował zasadność decyzji, podnosząc m.in. kwestie związane z wysokością opłaty legalizacyjnej i błędnym zakwalifikowaniem robót jako nadbudowy/rozbudowy, a nie remontu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Asesor WSA Wojciech Kręcisz (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2005 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę
II SA/Lu 501/05
U z a s a d n i e n i e
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zmianami) w związku z art. 48 ust. 1, art. 49 ust. 3, art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016) po rozpatrzeniu odwołania S. B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] nakazującej J. i S. B. rozbiórkę samowolnie wykonanych robót przy rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego na działce nr geodezyjny [...] położonej w miejscowości P., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał J. i S. B. rozbiórkę samowolnie dobudowanej i nadbudowanej części budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr geodezyjny [...] położonej w miejscowości P., tzn.: rozbiórkę ścian poddasza budynku wraz z konstrukcją dachu i pokryciem, rozbiórkę dobudowanej do budynku klatki schodowej o wymiarach w rzucie 3,20 x 3,70 m.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, iż w związku z dopuszczeniem się przez J. i S. B. samowoli budowlanej polegającej na realizacji bez wymaganego pozwolenia na budowę rozbudowy (dobudowa o wymiarach 3,30 x 3,70m) i nadbudowy (poddasze) budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr geodezyjny [...] położonej w miejscowości P., postanowieniem z dnia [...] nr [...] wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane i nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia w terminie do 30 kwietnia 2004 r. określonych dokumentów. W związku z wykonaniem tego obowiązku przez inwestorów, postanowieniem z dnia [...] organ I instancji ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 30.000 złotych. Jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem ostatecznym z dnia [...] nr [...].
Podniesiono również, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 26 października 2004 r. wydanym w sprawie sygn. akt II SA/LU 443/04 oddalił skargę inwestorów na postanowienie ostateczne w sprawie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, iż w związku z tym, że inwestorzy nie uiścili ustalonej opłaty legalizacyjnej, organ I instancji wskazaną wyżej decyzją wydaną na podstawie przepisu art. 48 ust. 1 w związku z art. 49 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał J. i S. B. rozbiórkę samowolnie wykonanych robót przy rozbudowie i nadbudowie przedmiotowego budynku.
Odwołanie od tej decyzji wnieśli inwestorzy wskazując na swoją trudną sytuację finansową, a także na trudności techniczne w wykonaniu orzeczonego wobec nich nakazu rozbiórki.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniesiono, iż rozpatrując odwołanie inwestorów, organ II instancji uznał, iż wydany przez organ I instancji nakaz rozbiórki samowolnie wykonanych części przedmiotowego budynku znajduje swoje prawne uzasadnienie w treści przepisów art. 48 ust. 1 i 49 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. W tym kontekście wskazano, iż stosowanie do przepisu art. 49 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję o nakazie rozbiórki (art. 48 ust. 1 ustawy). Przepis art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane stanowi, iż właściwy organ nakazuje – z zastrzeżeniem ust. 2 – w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Jednocześnie wskazano, iż sformułowany w rozstrzygnięciu organu I instancji adresowany do stron nakaz określonego zachowania powinien być skonkretyzowany i sprecyzowany w sposób umożliwiający jego wykonanie i nie budzący wątpliwości. W tym względzie w sprawie niniejszej powinien on określać adekwatnie do poczynionych ustaleń te spośród elementów budynku, co do których ustalono, że zostały zrealizowane w sposób niezgodny z przepisami obowiązującego prawa i w stosunku do których mają zastosowanie rygory ustawy Prawo budowlane adresowane do inwestorów przedsięwzięcia budowlanego. W tym kontekście, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, iż rozstrzygnięcie decyzji organu I instancji ograniczające się do nakazu rozbiórki samowolnie wykonanych robót przy rozbudowie i nadbudowie przedmiotowego budynku nie spełnia tych wymogów, co uzasadniało usunięcie przez organ odwoławczy wskazanego naruszenia prawa.
Podniesiono również, iż argumenty zawarte w odwołaniu nie mają wpływu na rozstrzygnięcie albowiem w przypadku zaistnienia samowoli budowlanej, przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przewidują obligatoryjne podejmowanie przez organ nadzoru budowlanego działań w niej przewidzianych.
Od tej decyzji S. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
W skardze, jak należy sądzić z jej treści, wnosił on o uchylenie zaskarżonej decyzji, względnie o jej zmianę w zakresie odnoszącym się do wysokości ustalonej opłaty legalizacyjnej.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucał, iż wydana ona została w rezultacie wprowadzenia go w błąd przez pracowników organu nadzoru budowlanego. Jak podnosił skarżący nie miał on bowiem świadomości, iż opłata legalizacyjna może być ustalona w takiej wysokości – 30.000 złotych. Wywodził, iż uzyskiwał zapewnienie, iż opłata ta nie będzie wysoka. W związku z tym też realizował nakładane na niego obowiązki, ponosił koszty ich realizacji związane z przygotowaniem stosowanej dokumentacji i nie spodziewał się, iż nałożony zostanie na niego obowiązek zapłacenia opłaty w takiej wysokości. W tym kontekście S. B. odwoływał się do argumentów w postaci swojej sytuacji materialnej i rodzinnej, wywodząc, iż uniemożliwia mu ona uczynienie zadość nałożonemu obowiązkowi zapłaty opłaty legalizacyjnej w takiej właśnie wysokości. Ponadto podnosił, iż realizacja nakazu rozbiórki pozbawi go i jego rodzinę dachu nad głową.
Niezależnie od tego skarżący, kwestionował zasadność kwalifikowania wykonanych przez niego robót budowlanych jako nadbudowy i przebudowy, argumentując, iż stanowiły one tylko i wyłącznie remont istniejącego budynku, a podnoszone przez niego w tym względzie okoliczności i argumenty w ogóle nie były przedmiotem oceny organów administracji publicznej.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i w jej uzasadnieniu, jak również ponownie szeroko ją przywołując, kwestionował słuszność zarzutów formułowanych w skardze i wnosił o jej oddalenie. Ponadto, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego kwestionował zasadność zarzutu, iż roboty budowlane wykonane przez inwestora są remontem. W tym względzie organ nadzoru budowlanego II instancji odwoływał się do ustaleń poczynionych w toku postępowania administracyjnego, jak również do przedłożonego przez inwestorów projektu budowlanego, w świetle których to okoliczności i dowodów, jego zdaniem zasadnie wykonane prace nie mogą być uznane za remont w rozumieniu ustawy Prawo budowlane. W tej mierze, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odwołał się również do przepisu art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane stanowiącego, iż przez remont, w rozumieniu ustawy, należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Odnośnie argumentów odwołujących się do sytuacji materialnej skarżącego, w odpowiedzi na skargę podniesiono, iż nie mogą być one uwzględnione, albowiem w przypadku zaistnienia samowoli budowlanej przepisy ustawy obligują organy nadzoru budowlanego do podejmowania działań w niej przewidzianych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola zaskarżonej decyzji zgodnie z zasadami wyrażonymi na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prowadzi do wniosku, iż brak jest jakichkolwiek podstaw, iżby uznać, że wydana ona została z naruszeniem przepisów obowiązującego prawa.
Ocena zaskarżonej decyzji, formułowanych w stosunku do niej zarzutów musi uwzględniać treść przepisu art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w świetle którego Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przywołany przepis ma podstawowe znaczenie dla określenia zakresu kognicji Sądu. W jego świetle, prawem a także obowiązkiem Sądu jest dokonanie oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji niezależnie od tego, czy dany konkretny zarzut został w skardze sformułowany. Oznacza to, iż Sąd nie jest związany i skrępowany sposobem sformułowania skargi, przywołanymi w niej argumentami, podnoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Jest natomiast związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona. Tym samym granice rozpoznania skargi są z jednej strony wyznaczane przez kryterium legalności działań administracji publicznej, z drugiej zaś przez całokształt tylko prawnych aspektów i tylko tego stosunku administracyjno prawnego, który został objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Skarga ma, więc wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości zaskarżonego aktu lub czynności, a właściwych czynników determinujących – w płaszczyźnie prawnej – zakres kognicji Sądu upatrywać należy w przesłance zaskarżania aktów i czynności (bezczynności) organów administracyjnych; jest nią kryterium zgodności z prawem spełniające w tej płaszczyźnie funkcje granic, w jakich następuje rozpoznanie skargi.
W świetle powyższego orzekając w granicach sprawy, Sąd doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza i brak jest podstaw ku temu, aby uczynić zadość żądaniu skarżącego i uchylić zaskarżoną decyzję. Zważywszy na wskazany wyżej zakres kognicji Sądu brak jest również jakichkolwiek normatywnych podstaw ku temu, iżby zaskarżoną decyzję zmienić poprzez ustalenie opłaty legalizacyjnej w niższej wysokości. W tym kontekście abstrahując od wyżej już przywołanych okoliczności, podkreślić należy, iż brak uzasadnienia dla kognicji Sądu w przedmiocie tego właśnie żądania skarżącego, wynika również i stąd, że przedmiotem orzekania Sądu jest decyzja o nakazie rozbiórki samowolnie zrealizowanej części obiektu, nie zaś postanowienie wydane w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej. Podnieść również należy, iż ta właśnie kwestia była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w sprawie II SA/Lu 443/04. W sprawie tej, wyrokiem z dnia 26 października 2004 r. Sąd oddalił skargę J. i S. B. na postanowienie ostateczne Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] wydane w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej.
Według Sądu, lektura akt sprawy nie pozostawia żadnych wątpliwości, co do tego, że organy nadzoru budowlanego I i II instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i wyjaśniły wszystkie istotne dla jej rozstrzygnięcia okoliczności, w sposób czyniący zadość przepisom art. 7, art. 77 § 1 i 80 kpa. W sprawie niniejszej prawidłowo również zastosowane zostały przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.).
Odwołując się do chronologii zdarzeń faktycznych i prawnych, w sprawie niniejszej, istotnych z punktu widzenia kontroli zaskarżonej decyzji, poza sporem jest, iż:
1) doszło do ujawnienia samowoli budowlanej polegającej na realizacji przez inwestorów S. i J. B., bez wymaganego pozwolenia na budowę, rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr geodezyjny [...] położonej w miejscowości P.;
2) postanowieniem z dnia [...] nr [...] wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane i nakładając na inwestorów obowiązek przedłożenia w terminie do 30 kwietnia 2004 r. określonych dokumentów;
3) w związku z wykonaniem tego obowiązku przez inwestorów, postanowieniem z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 30.000 złotych, a postanowienie to, zostało utrzymane w mocy postanowieniem ostatecznym z dnia [...] nr [...] wydanym przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego;
4) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 26 października 2004 r. wydanym w sprawie sygn. akt II SA/LU 443/04 oddalił skargę inwestorów na postanowienie ostateczne w sprawie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej;
5) w związku z tym, iż inwestorzy nie uiścili ustalonej opłaty legalizacyjnej, organ I instancji decyzją wydaną na podstawie przepisu art. 48 ust. 1 w związku z art. 49 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał J. i S. B. rozbiórkę samowolnie wykonanych robót przy rozbudowie i nadbudowie przedmiotowego budynku;
6) organ II instancji rozpatrując odwołanie inwestorów od decyzji organu I instancji uznał, iż jakkolwiek wydany nakaz rozbiórki samowolnie wykonanych części przedmiotowego budynku znajduje swoje prawne uzasadnienie w treści przepisów art. 48 ust. 1 i 49 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, to jednak sformułowany w rozstrzygnięciu organu I instancji adresowany do stron nakaz określonego zachowania powinien być skonkretyzowany i sprecyzowany w sposób umożliwiający jego wykonanie, co skutkowało uchyleniem orzeczonej decyzji i orzeczeniem co do istoty sprawy, poprzez nakazanie inwestorom rozbiórki samowolnie dobudowanej i nadbudowanej części budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr geodezyjny [...] położonej w miejscowości P., tzn.: rozbiórkę ścian poddasza budynku wraz z konstrukcją dachu i pokryciem, rozbiórkę dobudowanej do budynku klatki schodowej o wymiarach w rzucie 3,20 x 3,70 m.
Wskazane wyżej okoliczności są niesporne i w ich kontekście, w przekonaniu Sądu, nie sposób zasadnie uczynić żądaniu skargi. W tym względzie bowiem, gdy skonfrontować je przepisami obowiązującego prawa – ustawy Prawo budowlane – brak jest jakichkolwiek podstaw, w świetle których zasadnie można byłoby uczynić zadość żądaniu skarżącego i uchylić zaskarżoną decyzję.
Odwołując się do treści zarzutów skargi zasadnie, w przekonaniu Sądu, ponownie podkreślić należy, jakkolwiek było to już przedmiotem refleksji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w wyżej przywoływanej sprawie, iż inwestycja realizowana przez S. i J. B. jest budową w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane - budową jest wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego. Skoro tak to równie zasadnie należy również uznać, iż jej prowadzenie wymaga wydania uprzedniej decyzji o pozwoleniu na budowę. Jak bowiem stanowi przepis art. 28 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Skoro zaś, jak wynika z przepisu art. 3 pkt 7 ustawy Prawo budowlane robotami budowlanymi w rozumieniu ustawy jest między innymi budowa w rozumieniu nadanym temu pojęciu w pkt 6 art. 3 ustawy, nie jest sporne, że inwestorzy mogli realizować przedmiotowe roboty budowlane polegające na nadbudowie i rozbudowie istniejącego budynku mieszkalnego tylko i wyłącznie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Jednocześnie, za trafny i przekonujący uznać argument, do którego odwołuje się organ II instancji w odpowiedzi na skargę, iż przedsięwzięcie budowlane realizowane przez inwestorów nie czyni zadość normatywnej definicji "remontu" zawartej w art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane.
W kontekście wyżej przywołanych ustaleń faktycznych wyrażających się w niespornym ustaleniu prowadzenia robót budowlanych polegających na nadbudowie i rozbudowie istniejącego obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, nie może budzić żadnych wątpliwości, iż organ nadzoru budowlanego zobowiązany był do zastosowania przepisów art. 48 i 49 ustawy Prawo budowlane. Wynika to jednoznacznie z treści i charakteru tychże przepisów. Zawierają one bowiem normy nakazu, adresatem których jest organ właściwy, w tym przypadku organ nadzoru budowlanego. Ujawnienie faktu samowoli budowlanej obliguje organ nadzoru budowlanego do podjęcia działań przewidzianych przepisem art. 48 ustawy - "nakazanie, zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórki obiektu (art. 48 ust. 1); albo "wstrzymanie postanowieniem prowadzenia robót" (art. 48 ust. 2); "ustalenie dotyczących niezbędnego zabezpieczenia budowy i nałożenie obowiązku przedstawienia stosownych dokumentów" (art. 48 ust. 3) – a w konsekwencji również przepisem art. 49 ustawy – "ustalenie w drodze postanowienia wysokości opłaty legalizacyjnej"; "wydanie decyzji, o której mowa w art. 48 ust. 1. Decyzję tę wydaje się również w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej". W tym stanie rzeczy, gdy zważyć na charakter przywołanych przepisów, kreowanych na ich podstawie norm określających nakazany wzorzec zachowania organu administracji publicznej, brak dopuszczalnych jakichkolwiek odstępstw od tegoż wzorca, jak również, gdy odwołać się do obowiązującej na gruncie przepisu art. 6 kpa zasady legalizmu, zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, nie sposób zasadnie wywodzić, iżby w sprawie niniejszej organy nadzoru budowlanego mogły w ogóle nie podejmować działania, do którego zobowiązuje je przepis prawa.
W sprawie będącej przedmiotem orzekania Sądu, sekwencja następujących po sobie zdarzeń faktycznych i prawnych nakazywała więc organowi nadzoru budowlanego prowadzenie postępowania w sposób, do którego obligują przepisy ustawy Prawo budowlane. Przepisy te przewidują możliwość zalegalizowania samowoli budowlanej polegającej na budowie lub wybudowaniu obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia. W świetle przepis art. 48 ust. 1 ustawy właściwy organ nakazuje w drodze decyzji, z zastrzeżeniem ust. 2, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Przed podjęciem decyzji o nakazie rozbiórki organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest również ustalić, czy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 48 ust. 2. Pozytywne zweryfikowanie tych okoliczności obliguje właściwy organ do wstrzymania postanowieniem prowadzenie robót budowlanych i nałożenie na inwestora obowiązku przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów wskazanych w ust. 3 art. 48.
Realizacja przez inwestorów nałożonego obowiązku (zgodnie z przepisem art. 48 ust. 5 ustawy przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego), obliguje organy nadzoru budowlanego do podjęcia kolejnych czynności determinowanych treścią przepisu art. 49. Obliguje on organ nadzoru budowlanego do zbadania przedłożonego projektu, a następnie, po uznaniu przedłożonych dokumentów za prawidłowe do ustalenia, w drodze postanowienia wysokości opłaty legalizacyjnej. Rozstrzygnięcie to jest rozstrzygnięciem związanym, determinowanym stwierdzeniem faktu samowoli budowlanej i ustaleniem istnienia prawnych pozytywnych przesłanek jej zalegalizowania.
W tym kontekście, podkreślić jednak należy, iż wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego (ust. 4 art. 49), tj. decyzji skutkującej legalizacją samowoli budowlanej uzależnione jest od zapłacenia przez inwestora opłaty legalizacyjnej. W tej mierze podnieść należy, iż nie dość, że zaniechanie wykonania obowiązku nałożonego na podstawie przepisu art. 48 ust. 3 ustawy, to również nieuiszczenie w terminie opłaty legalizacyjnej skutkuje wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę (art. 48 ust. 4 i art. 49 ust. 3 ustawy). Decyzja ta ma więc również charakter związany, determinowany, tak jak w sprawie niniejszej, faktem nieuiszczenia opłaty legalizacyjnej. Jednoznacznie wniosek taki wynika z literalnego brzmienia przepisu art. 49 ust. 3 in fine ustawy – "Decyzję tę wydaje się również w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej.
W przekonaniu Sądu, gdy skonfrontować ustalenia i argumentację organu nadzoru budowlanego II instancji, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak również w odpowiedzi na skargę, w zakresie w jakim motywowały one wydanie obligatoryjnego nakazu rozbiórki, z wyżej przywołanymi przepisami ustawy Prawo budowlane, brak jest jakichkolwiek podstaw, w świetle których zaskarżoną decyzję, ustalającą materialnoprawne konsekwencje faktu nieuiszczenia opłaty legalizacyjnej, należałoby zakwestionować.
Podnieść również należy, w kontekście treści zarzutów skargi, iż wskazywany już wyżej charakter przepisów określających zasady ustalania wysokości opłaty legalizacyjnej, nie może uzasadniać stanowiska, w świetle którego jej wysokość miałaby być uzależniona od sytuacji materialnej inwestora, w sensie jego zdolności do jej uiszczenia, ani też od rozmiarów czy też ekonomicznego znaczenia inwestycji realizowanej bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. W tym względzie, brak jest też jakichkolwiek podstaw ku temu, iżby podzielić zasadność argumentu skarżącego, że realizacja nakazu rozbiórki wynikającego z zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, pozbawi go, jak również jego rodzinę dachu nad głową. W tym kontekście wskazać bowiem należy, iż zakres przedmiotowy tegoż nakazu, odnosi się tylko i wyłącznie do konkretnie wskazanej, rozbudowanej i nadbudowanej bez wymaganego pozwolenia, części budynku, nie zaś do całego obiektu.
Wobec powyższego, jak również nie znajdując żadnych innych podstaw, które w rozumieniu przepisu art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nakazywałyby zakwestionować zaskarżoną decyzję, jako wydaną z naruszeniem przepisów obowiązującego prawa, Sąd na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło