I SA/Gd 186/03

WyrokWSA w Gdańsku2006-01-10

Skład orzekający: sędzia WSA Tomasz Kolanowski, NSA Ewa Kwarcińska, NSA Alicja Stępień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rentowy (ZUS) prawidłowo obliczył i pobrał zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od wypłaconej renty inwalidzkiej za rok 2001, uwzględniając jedynie faktycznie wypłacone świadczenie w danym roku podatkowym, a nie świadczenia należne za ten rok, które mogły zostać wypłacone w innym terminie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowaniu podlegają świadczenia rentowe faktycznie wypłacone w danym roku podatkowym, a nie świadczenia należne za ten rok, wypłacone w innym terminie. Organ rentowy jako płatnik prawidłowo pobrał zaliczki i dokonał rocznego obliczenia podatku na podstawie faktycznie wypłaconej kwoty renty w 2001 roku.
Stan faktyczny
Skarżący M. W. domagał się zwrotu nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2001, twierdząc, że podatek został nieprawidłowo obliczony od zaniżonej wysokości renty wypłacanej przez ZUS. Organ podatkowy I instancji odmówił zwrotu, co zostało utrzymane w mocy decyzją Izby Skarbowej. Skarżący w skardze do sądu podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na błąd w ustaleniu wysokości renty od początku jej przyznania. Sąd rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę stan faktyczny dotyczący faktycznie wypłaconej renty w 2001 roku.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Kolanowski Sędziowie: NSA Ewa Kwarcińska (spr.) NSA Alicja Stępień Protokolant – Zuzanna Baca po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. W. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 31 grudnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. oddala skargę. I SA/Gd 186/03 U z a s a d n i e n i e Skarżący M. W. wnioskiem z dnia 30 kwietnia 2002 r. wystąpił do [...] Urzędu Skarbowego z żądaniem zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 1992-2001 niesłusznie – jego zdaniem – pobranego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych od wypłacanego świadczenia rentowego. W uzasadnieniu żądania powołał się na okoliczność otrzymywania renty w zaniżonej wysokości oraz wyrok Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z siedzibą w G. Wydział VIII Ubezpieczeń Społecznych z dnia 9 sierpnia 2001 r. sygn. akt [...] na podstawie, którego Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. został zobligowany do rozpoznania wniosku pana M. W. o ponowne przeliczenie wysokości otrzymywanej renty. Organ podatkowy I instancji, rozpatrując przedmiotowy wniosek odrębnie w części dotyczącej roku 2001 na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego stwierdził, iż jest on bezzasadny. W związku z tym decyzją z dnia 8 lipca 2002 r. Nr [...] odmówił zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2001. Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji, w którym kwestionując jej zasadność wniósł o zwrot podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2001 argumentując tym, że został on obliczony w nieprawidłowej wysokości od nieprawidłowo ustalonej wysokości renty wypłacanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Izba Skarbowa, decyzją z dnia 31 grudnia 2002 r. Nr [...] utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia 8 lipca 2002 r. w sprawie odmowy zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2001, na podstawie art. 72 § 1 pkt 1, art. 73 § 1, art. 79 oraz art. 233 § 1 pkt 1 O.p. Skarżący złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego podtrzymując wniosek w przedmiocie zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2001 powstałej w związku z nieprawidłowym obliczeniem podatku od renty wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, która w jego ocenie została przez ten organ błędnie ustalona. W argumentacji swego żądania skarżący podniósł, że otrzymuje rentę inwalidzką od 01 lipca 1987 r., która przez organ rentowy już w pierwszej decyzji (przyznającej świadczenie) została ustalona w błędnej wysokości i wszystkie następne decyzje wydane w sprawie wysokości przysługującej renty przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych powielają ten sam błąd, który z chwilą wprowadzenia podatku dochodowego od osób fizycznych tj. od 01 stycznia 1992 r. dotyczy również wysokości obliczanego i pobieranego podatku dochodowego od tego świadczenia przez płatnika (ZUS). W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z poźn. zm.) renta stanowi źródło przychodu podlegające w myśl art. 9 ust. 1 cyt. ustawy opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Stosownie do postanowienia art. 11 ust. 1 u.p.d.f. przychodami z zastrzeżeniem art. 14-16, art. 17 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3 są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Zatem w świetle powyższych uregulowań prawnych opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w danym roku kalendarzowym (podatkowym) podlegają świadczenia rentowe wypłacone faktycznie w tym roku podatkowym a nie świadczenia należne za dany rok, wypłacone w innym roku kalendarzowym. Stosownie do art. 34 ust. 1 u.p.d.f. organ rentowy, jest zobowiązany jako płatnik do pobierania zaliczek miesięcznych na poczet podatku dochodowego od wypłacanych przez siebie emerytur i rent. Z kolei na podstawie art. 34 ust. 7 tej ustawy obowiązany jest do dokonania rocznego obliczenia podatku należnego od podatników uzyskujących dochody z emerytur i rent w terminie do końca lutego, po upływie roku podatkowego. W przypadku zaś gdy podatnik spełnia warunki podane w ust. 9 powyższego art. 34 tj. poza dochodami uzyskanymi od organu rentowego nie uzyskał w roku podatkowym innych dochodów, z wyjątkiem określonych w art. 28 i 30 ustawy, nie korzysta z odliczeń, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 i 5-7 i 9 oraz art. 27a, nie korzysta z możliwości łącznego opodatkowania jego dochodów z dochodami małżonka bądź nie korzysta z możliwości opodatkowania, o którym mowa w art. 6 ust. 4, nie uzyskał dochodów powodujących obliczenie należnego podatku w sposób określony w art. 27 ust. 5, to podatek wynikający z rozliczenia rocznego obniżony, z zastrzeżeniem art. 27b ust. 1 pkt 2 i ust. 2, o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne pobranej przez organ rentowy zgodnie z przepisami o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym jest podatkiem należnym od podatnika za dany rok, chyba że urząd skarbowy wyda decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego w innej wysokości. W roku 2001 skarżący otrzymywał jako jedyny dochód rentę inwalidzką, wypłacaną przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych i uzyskał z tego tytułu dochód w wysokości 8.967,95zł. Skarżący nie kwestionuje faktu otrzymania w roku 2001 kwoty 8.967,95 zł z tytułu wypłaconych świadczeń rentowych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W związku z powyższym organ rentowy zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych zobowiązany był do poboru, jako płatnik zaliczek miesięcznych na poczet podatku dochodowego od wypłacanych świadczeń rentowych p. M.W. a po upływie roku podatkowego do dokonania do końca lutego 2002 r. skarżącemu rocznego obliczenia podatku dochodowego należnego od uzyskanego w roku 2001 dochodu z tytułu renty (art. 34 ust. 7 ustawy) według skali podatkowej obowiązującej w danym roku. Jak wynika z akt sprawy skarżącemu rocznego obliczenia podatku za rok 2001 od dochodu uzyskanego z tytułu renty w wysokości 8.967,95 zł dokonał płatnik (ZUS) na formularzu PIT-40A określając jego wysokość w kwocie 515,60 zł po uwzględnieniu obniżenia o kwotę 695,01 zł z tytułu składki na ubezpieczenie zdrowotne, pobranej przez organ rentowy w danym roku podatkowym. Analiza powyższego obliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2001 - PIT-40A - dokonanego przez płatnika od tak ustalonej podstawy opodatkowania wykazała, iż dokonano go prawidłowo, ponadto skarżący nie był obowiązany do złożenia dodatkowego zeznania za rok 2001 w urzędzie skarbowym na formularzu PIT-37, bowiem nie uzyskał innych dochodów poza dochodami uzyskanymi od organu rentowego, nie korzystał również z żadnych ulg podatkowych polegających na odliczeniu od dochodu przed opodatkowaniem podatkiem dochodowym czy też od podatku, z wyjątkiem kwoty składki na ubezpieczenie zdrowotne pobranej przez płatnika, jak również z możliwości łącznego opodatkowania jego dochodów z dochodami małżonka czy też opodatkowania, o którym mowa w art. 6 ust. 4 ustawy, co oznacza jednocześnie, iż podatek wynikający z rozliczenia rocznego płatnika PIT-40A w kwocie 515,60 zł jest podatkiem należnym od p. M. W. za rok 2001. Skarżący, do protokołu rozprawy z dnia 10 stycznia 2006 r., wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji podkreślając, że sprawa nie dotyczy podatku dochodowego, który został zapłacony od części renty, którą otrzymuje; sprawa dotyczy tej części renty, którą Skarb Państwa nie płaci i przetrzymuje jego pieniądze. To oznacza - zdaniem skarżącego - że płaci podwójny podatek, bowiem renta nie zostaje mu wypłacona w pełnej wysokości; toczą się liczne procesy zarówno o wysokość renty jak i emerytury, a ta sprawa jest związana ze sprawami o rentę i emeryturę. Zgodnie z art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153/02, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153/02, poz. 1270). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skargi okazały się nieuzasadnione, nie zachodzą bowiem podstawy do stwierdzenia, że zaskarżone decyzje wydane zostały z naruszeniem prawa. Poza sporem między stronami w sprawach I SA/Gd 182/03 do I SA/Gd 186/03 jest fakt, iż skarżący: a/ w roku 1997 otrzymał - jako wyłączny dochód - rentę inwalidzką wypłaconą przez ZUS - w kwocie 6.291,47 zł (I SA/Gd 182/03 ); b/ w roku 1998 otrzymał - jako wyłączny dochód - rentę inwalidzką wypłaconą przez ZUS w kwocie 6.884,86 zł (I SA/Gd 183/03 ); c/ w roku 1999 otrzymał - jako wyłączny dochód - rentę inwalidzką wypłaconą przez ZUS w kwocie 7.544,86 zł (I SA/Gd 184/03 ); d/ w roku 2001 otrzymał - jako wyłączny dochód - rentę inwalidzką wypłaconą przez ZUS w kwocie 8.967,95 zł (I SA/Gd 186/03 ) - - organ rentowy, na podstawie art. 34 ust. l u.p.d.f. pobrał jako płatnik zaliczki miesięczne na poczet podatku dochodowego, dokonując rocznego obliczenia podatku za ww. lata (pkt. a/ do d/) od otrzymanych z tytułu renty kwot (PIT-40A) zaś skarżący nie był zobowiązany do złożenia dodatkowego zeznania (PIT 37); e/ w roku 2000 otrzymał rentę inwalidzką w kwocie 8.000,- zł, przy czym skarżący w złożonym zeznaniu podatkowym PIT-37 wykazał dochód z tytułu renty oraz z tytułu umów zlecenia w kwocie 749,27 zł oraz zaliczki pobrane od tych dochodów przez płatników tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz Robotniczą Spółdzielnię Mieszkaniową w G. (I SA/Gd 185/03) wykazując - wobec odliczeń z tytułu składki na ubezpieczenia społeczne - nadpłatę w wysokości 10,20 zł (wypłaconą skarżącemu w dniu 29 czerwca 2001 r.). Zgodnie z ogólną definicją przychodu ujętą w dyspozycji art. 11 ust. l ustawy z dnia 27 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (u.p.d.f.) przychodem są: l/ w przypadku pieniędzy i wartości pieniężnych - wartość otrzymanych lub postawionych do dyspozycji podatnika w danym roku kalendarzowym; 2/ w przypadku otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń - wyłącznie wartości otrzymanych świadczeń. Podzielić należy pogląd organu odwoławczego, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych - w danym roku podatkowym - podlegają świadczenia rentowe w wysokości faktycznie wypłaconej w tym roku podatkowym a nie świadczenia należne za dany rok a wypłacone w innym roku podatkowym. Z mocy art. 34 ust. l u.p.d.f. organ rentowy jest zobowiązany jako płatnik do pobierania zaliczek miesięcznych na poczet podatku dochodowego od wypłaconych przez siebie rent i emerytur a następnie do dokonania rocznego obliczenia podatku należnego od podatników uzyskujących dochody z emerytur i rent (do końca lutego następnego roku - art. 34 ust. 7 u.p.d.f ). Zasadnie organ odwoławczy wskazał, iż na podstawie art. 34 ust. 9 u.p.d.f, podatek wynikający z rozliczenia rocznego jest w sprawach ad. a/ - ad. d/ podatkiem należnym od skarżącego za dany rok, również wobec nie kwestionowania wysokości faktycznie wypłaconych skarżącemu kwot rent. Natomiast w sprawie ad. e/ zasadnie nie zastosowano dyspozycji art. 45 ust. 6 u.p.d.f brak bowiem podstawy faktycznej (ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny pozostaje poza sporem między stronami) do określenia skarżącemu zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2000 w innej wysokości niż wskazana przez skarżącego w złożonym zeznaniu podatkowym. Mając na uwadze treść odwołań i skarg należy wskazać, iż w sytuacji uwzględnienia roszczeń skarżącego skierowanych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może skutkować wypłatą wyrównań świadczenia rentowego za dany rok podatkowy, jednak w świetle zacytowanego art. 11 ust. l ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, fakt ten będzie mieć wpływ tylko w tym roku podatkowym, w którym skarżącemu takie świadczenie wyrównawcze faktycznie zostanie wypłacone. Sąd, w związku z powyższym, nie stwierdza naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § l pkt. la/ u.p.s.a.). Sąd nie stwierdza również naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania ani też innego naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § l pkt. l b/ i c/ u.p.s.a.). Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, którego kognicja ustalona w art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ogranicza się do badania zaskarżonych decyzji pod względem ich legalności, a więc zgodności z powszechnie obowiązującym prawem materialnym i procesowym, nie stwierdzając naruszenia przy wydaniu zaskarżonej decyzji prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153/02, poz. 1270) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło