IV SA/Wa 1306/05
WyrokWSA w Warszawie2006-01-13
Skład orzekający: Anna Szymańska, Małgorzata Miron, Aneta Opyrchał
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, ponownie rozpoznając sprawę po wyroku sądu administracyjnego uchylającym poprzednie postanowienie, jest związany oceną prawną i wskazaniami sądu zawartymi w tym wyroku, w szczególności w zakresie oceny dowodu z zaświadczenia lekarskiego mającego uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpoznając sprawę ponownie po wyroku sądu administracyjnego uchylającym poprzednie postanowienie, jest związany oceną prawną i wskazaniami sądu zawartymi w tym wyroku na podstawie art. 153 P.p.s.a. W niniejszej sprawie organ nie dokonał oceny materiału dowodowego, w tym zaświadczenia lekarskiego, zgodnie z wytycznymi sądu, co stanowi naruszenie prawa. Niezależnie od tego, zwlekanie z dokonaniem czynności do ostatniego dnia terminu nie może być oceniane jako działanie zawinione przez stronę, jeśli zdarzenie uniemożliwiające jej dokonanie nastąpiło dopiero w ostatnim dniu.Stan faktyczny
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił Z. D. przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia z 1949 r. Organ uznał, że pełnomocnik strony nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, mimo przedstawienia zwolnienia lekarskiego obejmującego ostatni dzień terminu. Strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 153 P.p.s.a. poprzez niezastosowanie się do wskazań sądu zawartych w poprzednim wyroku oraz powtarzanie argumentacji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2005 r. i zasądził od Ministra na rzecz Z. D. kwotę 350 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Anna Szymańska, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Miron, asesor WSA Aneta Opyrchał (spr.), Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi Z. D. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz Z. D. kwotę 350 (trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2005r. odmówił Z. D. przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją wymienionego organu z dnia [...] listopada 2003r. odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] stycznia 1949r. w przedmiocie podlegania nieruchomości ziemskiej pod działanie dekretu z dnia 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej.
Organ rozpatrując sprawę ponownie, tj. po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2004r., sygn. akt IV SA/Wa 70/04, stwierdził brak podstaw do przywrócenia żądanego terminu. Podał, iż wymieniona decyzja została doręczona pełnomocnikowi Z. D. w dniu 17 listopada 2003r. Zatem początkiem czternastodniowego terminu do wniesienia wniosku był dzień 18 listopada 2003r., a koniec terminu przypadł na dzień 1 grudnia 2003r. Wniosek o przywrócenie terminu pełnomocnik złożył w dniu 12 grudnia 2003r., nadmieniając w jego treści, iż w związku z przedmiotowym wnioskiem załącza kopię swojego zwolnienia lekarskiego obejmującego okres od 1 do 6 grudnia 2003r. W efekcie organ stwierdził, iż pełnomocnik strony nie uprawdopodobnił, że w okresie od 18 listopada do 1 grudnia 2003r. bez własnej winy nie mógł złożyć wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przedłożone zwolnienie lekarskie obejmuje tylko jeden - ostatni dzień terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, natomiast - zdaniem organu - nie było żadnych przeszkód, aby taki wniosek złożony został przez stronę w ciągu poprzedzających trzynastu dni. Wskazał, iż do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego lub jej pełnomocnika zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwalałaby na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. Tak więc zwolnienie lekarskie od pracy nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Nie wyklucza ono bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez stronę (np. sporządzenia odwołania) i nadania pisma przez pocztę osobiście lub przez pełnomocnika.
Nadto, organ wyjaśnił iż przedmiotem oceny nie było zwolnienie lekarskie wystawione na druku ZUS ZLA AH Nr [...], jako że ten dokument strona załączyła dopiero do skargi z dnia 24 stycznia 2004r., adresowanej do Sądu Administracyjnego. Nie zachodziła także potrzeba ustosunkowania się do niego przez organ w odpowiedzi na skargę, albowiem pełnomocnik zaznaczył, iż załącza je do skargi na dowód potwierdzający okoliczność, że jest osobą chorowitą i często przebywającą w szpitalu. Z treści omawianego dokumentu wynika, iż został wystawiony w dniu 23 grudnia 2003r., a nie w dniu 2 grudnia 2003r., z mocą obowiązującą od 1 grudnia 2003r., jak to w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 października 2004r. wskazał Sąd Administracyjny. Czas niezdolności do pracy określony został w nim od dnia 23 grudnia 2003r. do 6 stycznia 2004r. i nie ma nic wspólnego z ustawowym terminem przypadającym na okres 18 listopada - 1 grudnia 2003r.
Z. D. w skardze na powyższą decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Podniósł, iż skoro organ w zaskarżonym postanowieniu stwierdził, iż zaświadczenie lekarskie przez niego przedstawione niewystarczająco uprawdopodabnia brak winy, to wynika z tego że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 12 grudnia 2003r. takowe zaświadczenie lekarskie zostało załączone. W tym świetle zupełnie niezrozumiałym dla wnioskodawcy są wywody Ministra zawarte w uzasadnieniu skarżonego postanowienia, z którego wynika iż nie może wykonać polecenia Sądu i ocenić zwolnienia lekarskiego załączonego do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nadto, stwierdził iż pozostałe wywody uzasadnienia zaskarżonego postanowienia są powtórzeniem twierdzeń z postanowienia z dnia [...] stycznia 2004r. i nie wnoszą nic nowego do sprawy.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej: P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak - na podstawie art. 134 P.p.s.a. - związanym zarzutami i wnioskami skargi, uwzględnił skargę poprzez jego uchylenie, uznając że zostały wydane z naruszeniem prawa.
Jak wynika z przedstawionego stanu sprawy zaskarżone postanowienie jest wynikiem ponownego rozpatrzenia sprawy po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2004r., sygn. akt IV SA/Wa 70/04, którym uchylono postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2004r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Oznacza to, iż organ rozpoznając sprawę po wyroku uchylającym ww postanowienie - stosownie do art. 153 P.p.s.a. - był związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w tymże orzeczeniu Sądu. W wyroku tym Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1, 80 Kpa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Powołując się na treść art. 80 Kpa, który nakłada na organ administracji publicznej obowiązek dokonania wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego, wskazał iż w sprawie istotną dla rozstrzygnięcia kwestią było ustalenie, czy choroba pełnomocnika strony stanowiła okoliczność faktycznie uzasadniającą brak winy w uchybieniu przez nią terminu. Ostatecznie stwierdził, iż organ w wydanym postanowieniu nie ustosunkował się do znajdującego się w aktach sprawy zwolnienia lekarskiego, wystawionego na druku ZUS ZLA AH Nr [...] w dniu 2 grudnia 2003r. i wskazującego na dzień 1 grudnia 2003r. - jako początek okresu niezdolności do pracy. Obowiązkiem organu - wobec takiego sposobu określenia wyżej przytoczonych dat - było przeprowadzenie oceny tego dowodu. Natomiast z uzasadnienia rozstrzygnięcia nie wynika ażeby organ wskazany dokument uczynił przedmiotem swoich rozważań.
W ocenie Sądu Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydając zaskarżone postanowienie dopuścił się naruszenia art. 153 P.p.s.a, poprzez niezastosowanie się do oceny prawnej i wskazań Sądu wyrażonych w powołanym wyroku z dnia 12 października 2004r. co do dalszego postępowania, które miały na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie. Mianowicie nie dokonał oceny materiału dowodowego sprawy, w szczególności dokumentu w postaci zaświadczenia lekarskiego ZUS ZLA AH Nr [...], wystawionego 2 grudnia 2003r., stosownie do wytycznych Sądu zawartych w cytowanym orzeczeniu. Zatem winien to uczynić przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, a na podstawie dokonanych w jego oparciu ustaleń faktycznych, uzasadnić rozstrzygniecie zgodnie z wymogami art. 107 § 3 Kpa.
Powoływanie się przez organ na fakt, iż omawiane zwolnienie lekarskie obejmuje ostatni dzień terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i niedostrzeżenie przeszkód dokonania czynności złożenia przedmiotowego wniosku w ciągu poprzedzających trzynastu dni jest bezpodstawne. Strona - zgodnie z art. 129 § 2 Kpa (w zw. z art. 127 § 3 Kpa) - wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy ma prawo wnieść w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji [...]. Zatem, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym, zwlekanie z dokonaniem czynności do ostatniego dnia terminu nie może być oceniane jako działanie zawinione przez stronę. Jeżeli więc zdarzenie uniemożliwiające jej dokonanie nastąpiło dopiero w ostatnim dniu - niedokonanie czynności jest niezawinione (post. SN z dnia 20 maja 1970r., II CR 184/70).
Stosownym jest też zauważyć, iż Sąd w wyroku z dnia 12 października 2004r. wskazał - wbrew twierdzeniom organu - na obowiązek dokonania oceny zwolnienia lekarskiego ZUS ZLA AH Nr [...] z dnia 2 grudnia 2003r., czyli właściwego, albowiem tego które pełnomocnik skarżącego dołączył do wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, mającego stanowić dokument na uprawdopodobnienie braku winy strony w uchybieniu terminu. To organ błędnie w zaskarżonym postanowieniu powołuje numer ww zaświadczenia lekarskiego, podczas gdy ustosunkowuje się do zaświadczenia ZUS ZLA AH Nr [...], istotnie załączonego dopiero do skargi z dnia 24 stycznia 2004r. (obejmującego okres niezdolności do pracy na 23 grudnia 2003r. - 6 stycznia 2004r.), zatem niemogącego podlegać ocenie przy merytorycznym rozstrzyganiu przedmiotowej sprawy.
W świetle powyższego należało uznać, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, w tym art. 7, 77 § 1, 80 Kpa i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c P.p.s.a. orzec jak w sentencji, zasądzając jednocześnie na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło