II SAB/Bk 39/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Małgorzata Roleder po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2007r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. M. na bezczynność Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. w przedmiocie postępowania kwalifikacyjnego na stanowisko państwowego powiatowego inspektora sanitarnego p o s t a n a w i a: -odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] sierpnia 2007 r. (data wpływu do Sądu – [...] sierpnia 2007r.) E. M. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. na "Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. Panią A. G. za naruszenie praworządności i Głównego Inspektora Sanitarnego w W. Pana A. W. za brak odpowiedzi na jej odwołanie z dnia [...] czerwca 2007 r." W uzasadnieniu skargi podniosła, iż w dniu [...] czerwca 2007 r. odbyło się postępowanie kwalifikacyjne na Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. M.. Ponieważ spełniała wymogi rozporządzenia Ministra Zdrowia oraz miała kwalifikacje wymagane na to stanowisko złożyła dokumenty na wskazane postępowanie. Dodatkowo podkreśliła, iż w okresie od [...] roku do września 2006 roku była Inspektorem w W. M.. Następnie podała, iż w dniu konkursu na pół godziny przed planowanym przesłuchaniem przed Komisją Konkursową telefonicznie poproszono ją o przybycie do siedziby Wojewódzkiej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej w B., gdzie w obecności członków Komisji oznajmiono, iż nie spełnia wymagań na stanowisko, o które się ubiega, gdyż nie posiada specjalizacji drugiego stopnia. W tym stanie rzeczy pismem z dnia [...] czerwca 2007 r. znak: [...] została poinformowana, iż ze względu na brak specjalizacji drugiego stopnia nie dopuszczono jej do konkursu. W piśmie tym nie zawarto pouczenia o możliwości wniesienia odwołania, ani nie podano konkretnej podstawy odrzucenia. W związku z ewidentnym złamaniem prawa przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego skarżąca w dniu [...] czerwca 2007 r. zwróciła się do organu nadrzędnego z wnioskiem o unieważnienie konkursu i przeprowadzenie ponownego postępowania kwalifikacyjnego. Do chwili obecnej nie uzyskała jednak odpowiedzi Głównego Inspektora Sanitarnego, co stanowi w jej ocenie naruszenie art. 35 kpa, a ponadto świadczy o braku nadzoru nad organem I instancji i nienależytym wykonywaniu zadań. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. wniósł o jej odrzucenie lub ewentualnie - oddalenie. Zdaniem organu skarga podlega odrzuceniu zarówno w sytuacji potraktowania jej jako skargi na bezczynność organu z uwagi na nie wyczerpanie środków zaskarżenia – trybu wynikającego z art. 37 kpa, jak i w przypadku uznania jej za skargę w rozumieniu art. 227 kpa ze względu na fakt, iż organem właściwym do załatwienia takiej skargi jest Główny Inspektor Sanitarny na podstawie art. 229 pkt 7 kpa a nie WSA w B.. W dalszej części odpowiedzi powołując się na obowiązującą w konkretnej sprawie ustawę z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 122, poz. 851 ze zm.) oraz przepisy wykonawcze do tego aktu, szczegółowo odniesiono się do zarzutów merytorycznych skargi. Końcowo podkreślono, iż wbrew twierdzeniom skarżącej została ona dopuszczona do udziału w postępowaniu kwalifikacyjnym, co potwierdza zawiadomienie o terminie posiedzenia komisji i protokół z tego posiedzenia. W wykonaniu natomiast wezwania Sądu do usunięcia braków formalnych skargi między innymi poprzez wskazanie numeru oraz daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia, innego aktu) lub zaskarżonej czynności, ewentualnie oświadczenia czy skarga wiąże się z bezczynnością organu, skarżąca w piśmie z dnia [...] października 2007 r. podała, iż skarga dotyczy bezczynności organu. Z uwagi na powyższe w dniu [...] października 2007 r. Sąd wezwał skarżącą do wskazania czy składała zażalenie na bezczynność Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. do organu nadrzędnego, zaznaczając przy tym, iż nie chodzi tu o pismo z dnia [...] czerwca 2007 r. zatytułowane "Odwołanie" w sprawie wniosku o unieważnienie postępowania kwalifikacyjnego. W odwiedzi na wezwanie skarżąca podała, iż nie składała zażalenia na bezczynność Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. do Głównego Inspektora Sanitarnego w W. (pismo z dnia [...] listopada 2007 r. - k. 28). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta, sprawowana jest wyłącznie pod względem zgodności wydawanych aktów z przepisami prawa, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 powołanej ustawy). Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zakres przedmiotowy skargi na bezczynność oznaczony jest w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 powołanej ustawy. Skarga ta może być wniesiona w wyniku nie wydania przez organ w określonym przepisami terminie: decyzji administracyjnych, postanowień w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę, co do istoty; postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz innych niż określone powyżej aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W ocenie Sądu postępowanie kwalifikacyjne zmierzające do wyłonienia kandydata na stanowisko państwowego powiatowego inspektora sanitarnego jest postępowaniem w sprawie z zakresu administracji publicznej, a jego wynik podlega kontroli sądu administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 27 lutego 2002 r., II SA 2629/01, Pr. Pracy 2003/2/35). Rozstrzygnięcia w sprawie dopuszczenia do konkursu, ustalające wynik konkursu i o odstąpieniu od wskazania kandydata na stanowisko są aktami stosowania prawa przez organ administracji publicznej. Poza oświadczeniem wiedzy na temat kwalifikacji kandydata zawierają oświadczenie woli organu, jednostronnie i władczo decydującego o prawie do objęcia stanowiska będącego przedmiotem postępowania kwalifikacyjnego. Organ administracji publicznej kształtuje w ten sposób indywidualną sytuację prawną każdego z uczestników konkursu. W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, iż w stosunku do postępowania zakończonego takim rozstrzygnięciem można wnosić skargę także na bezczynność. Dodatkowo do wniesienia skargi na bezczynność konieczne jest spełnienie warunku zawartego w treści art. 52 § 1 ustawy stanowiącego, iż skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Treść § 2 omawianego przepisu wyjaśnia, iż przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przewidziany w ustawie. A zatem przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego może być wyłącznie rozstrzygnięcie, które kończy postępowanie uruchomione wniesionym środkiem zaskarżenia. Mając na względzie powyższe uznać należy, iż strona przed wniesieniem skargi do Sądu na bezczynność organu winna wyczerpać środki prawne przewidziane w art. 37 kpa. Zgodnie z treścią tego przepisu na nie załatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub ustalonym w myśl art. 36 kpa, stronom przysługuje zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Zażalenie to służy kwestionowaniu przekroczenia maksymalnego ustawowego terminu załatwienia sprawy. Wniesienie tego środka odwoławczego stanowi warunek formalny wystąpienia przez osobę zainteresowaną ze skargą na bezczynność organu do sądu administracyjnego, niezależnie od pozytywnego czy negatywnego stanowiska zajętego przez organ wyższego stopnia (vide: wyrok NSA z dnia 24 maja 2001 r., sygn. IV SA 572/99, ONSA 2002/3/116). W niniejszej sprawie warunek ten nie został spełniony. Skarga na bezczynność została bowiem złożona do WSA w B. bez uprzedniego wniesienia zażalenie do Głównego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie bezczynności Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. Z akt sprawy nie wynika, aby takie zażalenie zostało złożone. W tym stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, iż wymóg art. 52 § 1 ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w postaci "wyczerpania środków zaskarżenia" nie został w konkretnej sprawie spełniony. W dacie wniesienia skargi na bezczynność jakiekolwiek postępowanie zażaleniowe nie zostało wszczęte. Takiego przymiotu ponad wszelką wątpliwość nie można przypisać postępowaniu toczącemu się przed Głównym Inspektorem Sanitarnym w W. zainicjowanym wnioskiem skarżącej z dnia [...] czerwca 2007 r. w sprawie o unieważnienie postępowania kwalifikacyjnego. Niewyczerpanie przez stronę – przed wniesieniem skargi sądowej – środka zaskarżenia (zażalenia na bezczynność organu) w postępowaniu administracyjnym, skutkuje niedopuszczalnością skargi (tak: postanowienie WSA w Warszawie z dnia 22 lutego 2005r., sygn. akt I SAB/Wa 176/04, Lex nr 165023). Skarga niniejsza jako przedwczesna, wniesiona bez zachowania środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym była zatem niedopuszczalna. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.