I SA/Wa 1435/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie WSA Emilia Lewandowska Asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi Gminy W. na postanowienie Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie opinii w sprawie zamiaru likwidacji filii szkoły 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2007 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasadza od Ministra Edukacji Narodowej na rzecz Gminy W. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Wa 1435/07 UZASADNIENIE Minister Edukacji Narodowej postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...], działając na postawie art. 59 ust. 2 i 2b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zmianami), utrzymał w mocy postanowienie [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2007 r. nr [...]. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało na podstawie następującego stanu faktycznego i prawnego. Postanowieniem z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] [...] Kurator Oświaty negatywnie zaopiniował zamiar likwidacji Filii w S. Szkoły Podstawowej w K. W uzasadnieniu postanowienia Kurator stwierdził, że w dniu [...] lutego 2007 r. Rada Miejska we W. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie zamiaru likwidacji Filii w S. Szkoły Podstawowej w K. Na podstawie art. 59 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zmianami) szkoła publiczna, może być zlikwidowana z końcem roku szkolnego przez organ prowadzący szkołę, po zapewnieniu przez ten organ uczniom możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu. Organ prowadzący jest obowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów, właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. Przy czym zawiadomienie o zamiarze likwidacji jest dokonane skutecznie wówczas, gdy dotarło do wszystkich osób lub organów, które powinny były zostać poinformowane o zamiarze likwidacji, najpóźniej w terminie, o którym mowa w art. 59 w/w ustawy. Liczy się jednak realna możliwość zapoznania się z zamiarem likwidacji np. poprzez analizowanie treści uchwały, a nie to, czy dany adresat - organ lub osoba - faktycznie z tej możliwości skorzystał. W niniejszej sprawie termin ten upłynął 28 lutego 2007 r., zaś uchwała Rady Miejskiej we W. wpłynęła do Kuratorium Oświaty w K. dopiero dnia 2 marca 2007 r. Zatem organ prowadzący szkołę nie dotrzymał wymaganego terminu i nie stworzył [...] Kuratorowi Oświaty realnej możliwości zapoznania się z zamiarem likwidacji szkoły w ustawowym terminie. Na powyższe postanowienie pismem z dnia 20 marca 2007 roku Gmina W. złożyła zażalenie do Ministra Edukacji Narodowej. W zażaleniu Gmina nie podzieliła opinii Kuratora Oświaty zawartej w uzasadnieniu postanowienia, iż organ prowadzący szkołę nie dotrzymał wymaganego 6 miesięcznego terminu, który upłynął dnia 28 lutego 2007 roku - ponieważ zawiadomienie o zamiarze likwidacji filii szkoły wraz z uchwałą zostało wysłane dnia 27 lutego 2007 roku - a więc termin został zachowany. Minister Edukacji Narodowej, po analizie przedstawionego materiału i zawartych w nim argumentów, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] wyrażające negatywną opinię w sprawie zamiaru likwidacji Filii w S. Szkoły Podstawowej w K. Minister stwierdził, że zgodnie z treścią art. 59 ust.1 ustawy o systemie oświaty organ prowadzący jest obowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów, właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. Zawiadomienie o zamiarze likwidacji jest skuteczne wówczas, gdy dotarło do wszystkich osób lub organów, które powinny były zostać poinformowane, oraz gdy nastąpiło faktyczne zawiadomienie tychże osób, a przynajmniej realna możliwość zapoznania się tychże osób z treścią uchwały o zamiarze likwidacji. Według Ministra termin 6 miesięcy, o którym mowa w art. 59 w/w ustawy, powinien być obliczany stosownie do zasad określonych w art.112 kodeksu cywilnego. Wobec tego uznał, że organ prowadzący szkołę nie dotrzymał wymaganego terminu zawiadomienia o zamiarze likwidacji Filii w S. Szkoły Podstawowej w K., gdyż termin ten upłynął w dniu 28 lutego 2007 roku, zaś [...] Kurator Oświaty został zawiadomiony dnia 2 marca 2007 roku. W związku z tym Minister uznał, że zawiadomienie o zamiarze likwidacji nastąpiło z naruszeniem przepisu art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty i organ prowadzący szkołę nie stworzył Kuratorowi Oświaty realnej możliwości zapoznania się z zamiarem likwidacji filii szkoły - zatem zasadne jest stanowisko [...] Kuratora Oświaty negatywnie opiniujące sprawę zamiaru likwidacji Filii w S. Szkoły Podstawowej w K. Mając na uwadze powyższe argumenty Minister Edukacji Narodowej nie znalazł dostatecznych podstaw prawnych do uchylenia zaskarżonego postanowienia [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2007 r. nr [...]. Na powyższe postanowienie Ministra Edukacji Narodowej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Gmina W., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Postanowieniu temu zarzucała: - naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty poprzez przyjęcie, iż 6 miesięczny termin do zawiadomienia kuratora o zamiarze likwidacji szkoły należy liczyć nie od daty podjęcia przez radę gminy uchwały o zamiarze likwidacji szkoły, czy też od daty nadania w polskiej placówce pocztowej zawiadomienia, lecz od daty wpłynięcia zawiadomienia do kuratora, - naruszenie prawa materialnego poprzez nie zastosowanie art. 57 § 3 i 5 pkt. 2 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przyjęcie, iż brak jest przesłanek do stosowania przepisów kpa dotyczących terminów w przedmiotowym postępowaniu, - naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 112 kodeksu cywilnego poprzez przyjęcie, iż do terminu zawiadomienia kuratora określonego w art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty mają zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego dotyczące terminów, nie zaś przepisy kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące terminów, - naruszenie art. 1 i art. 3 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędną wykładnię przepisów ustawy o systemie oświaty, która w żadnym swym przepisie nie wyłącza stosowania przepisów kpa, - naruszenie prawa materialnego poprzez nie zastosowanie art. 106 § 3 kpa w zakresie dotyczącym terminu na wydanie opinii, jaki przyznaje ten przepis organowi opiniującemu, - naruszenie prawa materialnego poprzez nie zastosowanie art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zmianami) w zakresie dotyczącym terminu na wydanie opinii, jaki przyznaje ten przepis organowi opiniującemu. Gmina nie podzieliła przedstawionej przez Ministra argumentacji kategorycznie stwierdzając, że zachowała 6 miesięczny termin do zawiadomienia kuratora o zamiarze likwidacji szkoły - który to termin należy liczyć od daty nadania zawiadomienia w polskiej placówce pocztowej. Takie zawiadomienie zostało wysłane w dniu 27 lutego 2007 r., a więc zgodnie z art. 57 § 5 pkt. 2 kpa termin został zachowany. W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej wniósł o jej oddalenie, uznając zarzuty skargi za bezzasadne i podtrzymał swoje argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego postanowienia. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skargę wniesioną w niniejszej sprawie należy uwzględnić, bowiem zostały naruszone przepisy prawa materialnego - ze skutkiem mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Istotą rozpoznawanej sprawy było ustalenie, czy [...] Kurator Oświaty - wydając opinię w trybie art. 59 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zmianami) zwanej dalej "ustawą" - dokonał prawidłowej interpretacji tego przepisu odnośnie sposobu obliczania upływu określonego w nim terminu. Z treści art. 59 ust. 1 ustawy wynika, że szkoła publiczna może być zlikwidowana z końcem roku szkolnego, po zapewnieniu przez organ prowadzący szkołę możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej oraz po powiadomieniu, na co najmniej 6 miesięcy przed terminem likwidacji szkoły rodziców uczniów i właściwego kuratora. W myśl ust. 2 tegoż artykułu szkoła może zostać zlikwidowane jedynie po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty, która - zgodnie z ust. 2 b - wydawana jest w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Zdaniem Sądu - przyjęte przez ustawodawcę powyższe rozwiązania prawne, jednoznacznie wskazują na to, że toczące się przed kuratorem oświaty postępowanie jest postępowaniem, do którego znajdują zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż jest to sprawa administracyjna, w której postępowanie normuje Kodeks postępowania administracyjnego - co wynika z treści art. 1 pkt 1 kpa. Kwestię upływu i zachowania terminu w postępowaniu administracyjnym reguluje art. 57 kpa. Stosownie do jego treści, a konkretnie § 3 - terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca, zaś z § 5 pkt. 2 wynika, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. W niniejszej sprawie uchwała Rady Miejskiej we W. o zamiarze likwidacji - z dniem 31 sierpnia 2007 roku - Filii w S. Szkoły Podstawowej w K. została podjęta na sesji w dniu [...] lutego 2007 roku. Zaś zawiadomienie o zamiarze likwidacji przedmiotowej placówki wraz z uchwałą zostało wysłane listem poleconym do [...] Kuratora Oświaty w dniu 27 lutego 2007 roku. Wobec tego termin 6 miesięczny na powiadomienie kuratora oświaty o zamiarze likwidacji szkoły - zgodnie z treścią art. 57 § 3 i 5 pkt. 2 kpa - został zachowany. Odmienne stanowisko [...] Kuratora Oświaty nie mogło być uwzględnione przez Sąd jako, że jest ono sprzeczne z brzmieniem w/w przepisu. Sąd nie podzielił poglądu kuratora oświaty, iż w niniejszej sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy prawa cywilnego, a konkretnie art. 112 kc, gdyż postępowanie w sprawie wydania przez kuratora oświaty opinii o zamiarze likwidacji szkoły jest postępowaniem administracyjnym i mają do niego zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Poza tym Sąd pragnie zauważyć, że kurator oświaty powołał się tylko na treść art. 112 kc - który jest analogiczny do art. 57 § 2 i 3 kpa - natomiast zupełnie pominął treść art. 165 § 2 kpc, który reguluje podobną kwestię jak przepis art. 57 § 5 pkt. 2 kpa. Zaskarżone postanowienie zostało zatem wydane z naruszeniem prawa materialnego, czyli art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zmianami) oraz art. 57 § 3 i 5 pkt. 2 kpa. Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zmianami), orzekł jak w sentencji wyroku.