II SA/Kr 347/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski (spr.) Sędziowie NSA Izabela Dobosz NSA Joanna Tuszyńska Protokolant: Anna Fugiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta K. na decyzję Wojewody z dnia [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości postanawia: skargę odrzucić Decyzją z dnia [...] r. (znak: [...]) Prezydent Miasta [...] orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości, oznaczonej w ewidencji gruntów jako dz.ewid. części działki nr [...] o pow, [...] m2, obr. [...] jedn. ewid. [...] rn. [...], w granicach wywłaszczonej działki nr [...]obr. [...] ([...])[...]- na rzecz E. G. - poprzedniej właścicielki oraz I. G. -spadkobierczyni poprzedniego właściciela. Po rozpatrzeniu odwołań E. i I. G., Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] r. (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył Prezydent Miasta [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że Gmina Miejska [...] nie jest legitymowana do wniesienia skargi bowiem zaskarżona decyzja uchyla decyzję wydaną przez organ Gminy tj. Prezydenta Miasta [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. W pierwszym rzędzie obowiązkiem Sądu jest rozpatrzenie kwestii, czy skarga pochodzi od uprawnionego podmiotu o którym mowa w art. 50 ustawy z dnia 30.08. 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 póz. 1270 z późn.zm. zwaną dalej w skrócie p.o.p.s.a ). Winien więc Sąd dać odpowiedź na pytanie, czy w sytuacji, gdy Prezydent Miasta [...] jako organ administracji publicznej, wydał decyzję w sprawie odmowy zwrotu nieruchomości, Gmina [...] czy Prezydenta Miasta [...] może mieć status strony w postępowaniu odwoławczym, a następnie w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Odpowiedź na to pytanie, początkowo nie jednoznaczna, obecnie w orzecznictwie sądów administracyjnych przesądzona została w kierunku, że Gmina ( a tym bardziej jej organ - jak w sprawie niniejszej), której organ wydał decyzję w sprawie w pierwszej instancji nie ma legitymacji skargowej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego, wydaną w tejże sprawie ( zob. np. postanowienie NSA z dnia 24.05.2006 sygn.akt II FSK 818/05; wyrok NSA z dnia 15.02.2006 sygn.akt l OSK 460/05; wyrok WSA w Krakowie z dnia 27.01.2005 r. sygn.akt 2530/02). Z woli ustawodawcy organy gmin zostały wyposażone w kompetencje do prowadzenia postępowania i wydawania decyzji również w sprawach, w których drugą stroną stosunku materialno-prawnego, podlegającego w tym postępowaniu konkretyzacji, jest własna gmina. Z mocy unormowań kompetencyjnych lub norm prawa materialnego administracyjnego organy gmin zostały upoważnione do kształtowania stosunków (w tym również np. stosunków cywilnoprawnych), których jedną ze stron jest własna gmina organu (por. dla przykładu art. 200 ust. l pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, mający właśnie zastosowanie w sprawie niniejszej). W konsekwencji gmina nie jest stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. i nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 50 § 1 p.s.a. na decyzję administracyjną, choćby nawet miała w tym interes prawny w rozumieniu tego przepisu, jeśli do wydania decyzji w pierwszej instancji w określonej sprawie upoważniony jest jej organ. Art. 50 p.o.p.s.a ukształtował postępowanie przed sądem administracyjnym jako spór dwóch podmiotów: skarżącego oraz organu administracji, którego działanie lub zaniechanie było przyczyną wniesienia skargi. Taka struktura postępowania, z woli ustawodawcy, określa krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi. Nie może więc, nim być organ administracji wydający w sprawie rozstrzygnięcie. Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał w sprawie rozstrzygnięcie, nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia: uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia i uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę takie rozstrzygnięcie. Stroną postępowania jest podmiot, który w danym stosunku administracyjnoprawnym występuje w charakterze administrowanego. Nie ma natomiast podstaw, aby pojęcie strony odnosić do podmiotu, który w tym stosunku występuje w charakterze organu administrującego. Zaprezentowany pogląd decyduje o tym, że skarga Gminy, jako pochodząca od podmiotu nie mającego legitymacji skargowej musi ulec odrzuceniu (art. 58 § 1 pkt. 6 p.o.p.s.a).