IV SA/Wr 493/07
WyrokWSA we Wrocławiu2008-01-10
Skład orzekający: Henryk Ożóg, Tadeusz Kuczyński, Wanda Wiatkowska-Ilków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania zasiłku stałego za okres, w którym skarżący ubiegał się o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, mimo że złożył stosowny wniosek o pomoc finansową w trakcie wywiadu socjalnego?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję organów obu instancji, uznając zasadność skargi. Stwierdzono naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.) przez niezbadanie przez organ odwoławczy istotnej okoliczności, jaką było zgłoszenie przez skarżącego w listopadzie 2006 r. w trakcie wywiadu socjalnego faktu ubiegania się o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Brak udokumentowania tej czynności w aktach sprawy nie wykluczał możliwości jej ustalenia i uwzględnienia, co mogło skutkować kontynuacją okresu zasiłkowego.Stan faktyczny
Skarżący H. S. domagał się przyznania zasiłku stałego za marzec i kwiecień 2007 r. Organy administracji odmówiły przyznania zasiłku za ten okres, wskazując na brak wniosku o pomoc finansową w tym czasie. Skarżący twierdził, że zgłosił fakt ubiegania się o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności pracownikowi socjalnemu w listopadzie 2006 r. podczas wywiadu okresowego. Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane dopiero w maju 2007 r., ale stwierdzało niepełnosprawność od grudnia 2004 r. Skarżący złożył wniosek o dalszy zasiłek stały w maju 2007 r., który został przyznany od maja 2007 r.Rozstrzygnięcie
Uchylono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków Protokolant Aleksandra Markiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV. na rozprawie w dniu 8 stycznia 2008r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego i opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne I. uchyla decyzję I i II instancji II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.
Przedmiotem skargi H. S. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...]., nr [...]. Decyzja ta została oparta na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 w zw. z art. 106 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej /Dz.U. z 2004r. Nr 64, poz. 593 ze zm./ dalej: ustawa/ utrzymując w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. /dalej: MOPS/ z dnia [...]. w sprawie przyznania pomocy społecznej w postaci: 1) zasiłku stałego w okresie od 1 maja 2007r. do 31 marca 2009r., /.../ oraz 2) opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 9% od kwoty otrzymywanego zasiłku stałego przez okres jego pobierania.
Z uzasadnienia decyzji ostatecznej wynika, że przedmiotem sporu skarżącego z organem I instancji był okres zasiłkowy. Skarżący jest zdania, że zasiłek należał mu się także za marzec i kwiecień 2007r. "bowiem nie z jego winy stosowne orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, zapadłe dopiero w maju 2007r. na szczeblu II instancji mógł złożyć w MOPS właściwie w tym miesiącu".
Niezadowolony z rozstrzygnięcia tego sporu, skarżący, po orzeczeniu organu odwoławczego, przeniósł go na grunt postępowania sądowoadministracyjnego. W skardze zarzucił w szczególności obrazę przepisów prawa materialnego przez niewłaściwą interpretację i błędne zastosowanie art. 106 ust. 3 ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna choć jej zasadność Sąd wyprowadził z następujących względów.
Skarżący otrzymywał zasiłek stały do lutego 2007r. W styczniu 2007r. natomiast podjął starania o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, które wydano dopiero w dniu 12 maja 2007r. /por. orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...]r. nr [...]/. Orzeczenie to stwierdziło, iż umiarkowany stopień niepełnosprawności datuje się u skarżącego od 9 grudnia 2004r., zostało natomiast wydane na okres do 31 marca 2009r. H. S. złożył wniosek o dalszy zasiłek stały w dniu 29 maja 2007r. i zasiłek taki został mu przyznany od 1 maja 2007r. do 31 marca 2009r.
W uzasadnieniu decyzji ostatecznej Kolegium stwierdziło, że od marca 2007r. skarżący nie korzystał z pomocy społecznej. W tym czasie do MOPS nie wpłynął bowiem żaden wniosek strony o pomoc finansową jak również nie otrzymano informacji, które uzasadniałyby wszczęcie postępowania z urzędu – art. 102 ust. 2 ustawy. Nie zgłosił przy tym faktu dalszego ubiegania się o orzeczenie stopnia niepełnosprawności.
W skardze do Sądu administracyjnego jednakże H. S. zaprzeczył temu pisząc, iż " uczynił to odpowiadając na pytanie pracownika socjalnego MOPS B. przeprowadzającego wywiad okresowy, miało to miejsce w miesiącu listopadzie 2006r." Zarzucił w związku z tym, iż "nieuwzględnienie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wymienionych okoliczności stanowi rażące naruszenie prawa i godzi w słuszny interes skarżącego, jako strony postępowania".
W odpowiedzi na skargę wprawdzie Kolegium do tego się odniosło, ale lakoniczne stwierdzenie już pod koniec rozważań zawartych w tym piśmie nie pozwala tego o czym w decyzji mowa należycie ocenić. Mowa tu bowiem jedynie o tym, że "złożone wraz z odwołaniem akta sprawy oraz stanowisko organu I instancji, nie zawierają takiej informacji". Skarżący, jednak podał, że uczynił to w listopadzie 2006r. podczas wywiadu okresowego, a akta, które przedstawiono Sądowi rejestrują czynności w sprawie dopiero od 29 maja 2007r. Czy czynność, o której pisze skarżący, została udokumentowana w 2006r. nie wiadomo, jak i nie wiadomo czy starano się tę okoliczność zgłębić. O jej doniosłości nie ma co w tym miejscu przekonywać skoro sam organ odwoławczy dostrzega w takiej sytuacji możliwość "kontynuacji" okresu zasiłkowego poprzez wszczęcie postępowania z urzędu /Kolegium wskazuje przepis art. 102 ust. 2 ustawy/. Brak przeszkód by organ odwoławczy dokonując samokontroli własnej decyzji po wniesieniu skargi do Sądu administracyjnego nie mógł takiego ustalenia dokonać, tym bardziej, że sprowadzałoby się ono do zażądania stosownego/ych/ dokumentu/ów/. W takim przypadku można przyjąć naruszenie przepisu art. 7 i art. 77 § 1 kpa przez to, że nie zbadano wymienionej okoliczności przed ewentualnym zweryfikowaniem zaskarżonej decyzji w trybie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, dalej: ppsa.
Dodatkowo warto tu wskazać, że w wyroku z dnia 23 października 2007r., sygn. akt P 28/07, Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych /Dz.U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 ze zm./ w zakresie, w jakim stanowi, że w wypadku wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 lat, legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności uzyskanym w wyniku rozpoznania przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności jej odwołania od orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, jest niezgodny z art. 2 w zw. z art. 69 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Pod koniec rozważań zamieszczonych w uzasadnieniu tego wyroku Trybunał Konstytucyjny wypowiedział znamienną myśl: "Nie jest wykluczone /.../, że sądy orzekając w sprawach innych zasiłków dokonają stosownej wykładni tego przepisu, wykorzystując art. 8 Konstytucji". Jeśli tej wypowiedzi nie ograniczać jedynie do grupy zasiłków wymienionych w tezie wyroku wówczas przybędzie kolejny argument na rzecz rozstrzygnięcia Sądu zamieszczonego w sentencji wyroku. Takie rozumowanie /rozszerzające tę myśl Trybunału Konstytucyjnego/ przedstawił już Sąd w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 grudnia 2007r., sygn. akt IV SA/Wr 472/07 /zbiór komputerowy/.
Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ppsa należało orzec jak na wstępie.
Jednocześnie Sąd nie orzekł o wykonaniu zaskarżonej decyzji gdyż skarżący zakwestionował ją jedynie w części, w jakiej nie przyznaje mu świadczenia z pomocy społecznej w miesiącach marcu i kwietniu 2007r. W pozostałym zakresie jest dla skarżącego pozytywna więc wstrzymanie jej wykonania przyniosłoby efekt przezeń nieoczekiwany narażając na uszczerbek.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło