II SA/Gd 763/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Przybielski Sędziowie Sędzia NSA Barbara Skrzycka - Pilch Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.) Protokolant Sekretarz Sądowy Agnieszka Lewandowska po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 września 2007 r., nr [...] w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej oddala skargę. II SA/Gd 763/07 UZASADNIENIE Na mocy decyzji z dnia 14 sierpnia 1998 roku, skarżący Z. B. jest od dnia 1 września 1998 roku pensjonariuszem Całodobowego Domu Pomocy Społecznej MOPS w T. W dniu 21 grudnia 2004 roku skarżący wraz z dwojgiem rodzeństwa zawarli umowę sprzedaży mieszkania, które odziedziczyli po rodzicach. Mieszkanie sprzedano za cenę 55.000 zł, z czego ⅓ tej kwoty przypadła skarżącemu. Zapłata nastąpiła w dwóch częściach - 8,333,33 zł w grudniu 2004 roku, oraz 10.000 zł w styczniu 2005 roku. W związku z powyższym Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w T., działając z upoważnienia Starosty wydał w dniu 4 lipca 2007 roku decyzję w sprawie zmiany wysokości odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej. W decyzji tej wezwał skarżącego do uiszczenia kwoty 12.472,61 zł tytułem uzupełnienia należnej odpłatności za pobyt w Całodobowym Domu Pomocy Społecznej MOPS w T., za okres od stycznia 2005 roku do stycznia roku 2006. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że w związku z pięciokrotnym przekroczeniem przez skarżącego kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej tj. 2.350 zł - stosownie do art. 8 ust. 11 i 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), należało odpłatność ustalić na nowo. Od powyższej decyzji, skarżący pismem z dnia 16 lipca 2007 roku odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W uzasadnieniu zarzucił błędne ustalenie wysokości osiągniętego przez niego jednorazowego dochodu. Powołując się na przepisy ustawy z dnia 28 lipca 1983 roku o podatku od spadków i darowizn (tj. Dz.U. z 2004 roku Nr 142, poz. 1514 ze zm.) oraz ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz.U. z 2000 roku Nr 14, poz. 176 ze zm.) stwierdził, iż od kwoty jaką otrzymał z tytułu sprzedanego mieszkania powinno się odliczyć następujące wydatki: opłatę za zwolnienie z podatku, koszty pogrzebu, koszy nagrobka, koszty postępowania spadkowego oraz koszty opłat za mieszkanie ponoszone od chwili śmierci ojca do momentu sprzedaży mieszkania. Łączna kwota tych wydatków, zdaniem skarżącego wyniosła 4062 zł. Odejmując, zatem tę kwotę od sumy uzyskanej ze sprzedaży mieszkania, rzeczywisty osiągnięty dochód, według skarżącego wyniósł 14,270,81 zł. Organ II instancji decyzją z dnia 25 września 2007 roku utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Uzasadniając swoją decyzję, organ uznał argumentację organu I instancji za trafną, a ponadto podkreślił, że definicja dochodu zawarta jest w art. 8 ust.3 ustawy o pomocy społecznej i wedle tej właśnie definicji należało w przedmiotowej sprawie określić wysokość jednorazowego dochodu osiągniętego przez skarżącego. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, skarżący w dniu 25 października 2007r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, powołując się w uzasadnieniu na argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Odpowiadając na skargę, organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację podaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 2 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozstrzygając w przedmiotowej sprawie w pierwszej kolejności należy poddać analizie treść art. 1 ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z jego brzmieniem Ustawa określa: 1) zadania w zakresie pomocy społecznej; 2) rodzaje świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania; 3) organizację pomocy społecznej; 4) zasady i tryb postępowania kontrolnego w zakresie pomocy społecznej. Wynika z tego, że ustawa ta jest regulacją kompletną i zupełną w zakresie rodzajów, form, oraz trybu udzielania pomocy społecznej. Oznacza to, iż w trakcie postępowania w sprawach z zakresu pomocy społecznej, zastosowane będą normy w ustawie tej zawarte. Podkreślić należy, iż regulacja poszczególnych kwestii może być skonstruowana dwojako - po pierwsze przepisy ustawy wprost regulują wszelkie kwestie związane z udzielaniem pomocy społecznej, po drugie- przepisy ustawy odsyłają w zakresie nieuregulowanym w ustawie, do innych aktów prawnych. W tym drugim przypadku odesłanie takie powinno wynikać wprost z przepisów ustawy, gdyż tylko wtedy stwarza to możliwość zastosowania w przedmiocie udzielania pomocy społecznej rozwiązań umiejscowionych w innych aktach prawnych. Kontynuując rozważania należy przeanalizować brzmienie art. 8 ust. 3, 4 i 11 ustawy o pomocy społecznej. Regulacja ta stanowi, że po pierwsze: w myśl ust. 3, za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: 1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; 2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach; 3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Po drugie: do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 nie wlicza się jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego, wartości świadczeń w naturze, świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 roku. Wreszcie po trzecie: w przypadku uzyskania w ciągu 12 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku lub w okresie pobierania świadczenia z pomocy społecznej dochodu jednorazowego przekraczającego pięciokrotnie kwoty: 1) kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, w przypadku osoby samotnie gospodarującej, 2) kryterium dochodowego rodziny, w przypadku osoby w rodzinie - kwotę tego dochodu rozlicza się w równych częściach na 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym dochód został wypłacony. Z analizy powyższych uregulowań wynika, że ustawodawca jednoznacznie zdefiniował w ustawie pojęcie dochodu, a także taksatywnie wymienił składniki, których do dochodu się nie wlicza. Nie odniósł się przy tym ani do ustawy o podatku od spadków i darowizn, ani ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Oznacza to, że wbrew twierdzeniom skarżącego przepisy tych ustaw nie mają zastosowania przy obliczaniu dochodu w sprawach o przyznawanie pomocy społecznej. Podkreślić także należy, iż żaden z powołanych w odwołaniu skarżącego wydatków, nie został ujęty w katalogu zawartym w ust. 3 powyższego przepisu, co skutkuje tym, iż nie można, ustalając dochód skarżącego w przedmiotowej sprawie, odliczyć tych kwot od sumy uzyskanej ze sprzedaży mieszkania. Reasumując należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie organy administracji publicznej obu instancji postąpiły zgodnie z obowiązującą literą prawa. Organ I instancji zgodnie z przepisami o pomocy społecznej prawidłowo obliczył wysokość dochodu osiągniętego przez skarżącego z tytułu sprzedaży mieszkania, i co za tym idzie zgodnie z art. 105 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, zmienił wysokość odpłatności za pobyt w domu opieki społecznej. Z tego też powodu trafne było rozstrzygnięcie organu II instancji, który przedmiotową decyzję utrzymał w mocy, uznając argumentację w niej zawartą za zasadną Z tych właśnie powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.