IV SA/Gl 602/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita-Łyskawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2008r. sprawy ze skargi D. R. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ś. z dnia [...] nr [...], 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją z dnia [...] roku nr [...] Zastępca Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Ś. działając z upoważnienia Prezydenta Miasta Ś. na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i b i art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) orzekł o utracie przez D. R. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] roku oraz o utracie przez niego prawa do zasiłku z tym samym dniem. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że z posiadanych dokumentów wynika, iż D. R. nie stawił się w Powiatowym Urzędzie Pracy w wyznaczonym terminie, nie poinformował również w terminie 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. W takim przypadku zgodnie z art. 33 powołanej wyżej ustawy następuje utrata statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku. Odzyskanie statusu osoby bezrobotnej może nastąpić w wyniku ponownej rejestracji po upływie co najmniej trzech miesięcy od dnia niestawienia się w Powiatowym Urzędzie Pracy. W odwołaniu od tej decyzji z dnia [...] roku D. R. wskazał, że w dniu [...] roku niezwłocznie po ustaniu ustawowej, udokumentowanej przyczyny niezdolności do pracy zgłosił się osobiście do pracownika Powiatowego Urzędu Pracy i powiadomił, że w okresie od [...] do [...] roku [...] syn strony był ciężko chory. Wskazał, iż w tym samym dniu poinformował pracowników Urzędu, że pisemne zawiadomienie wraz ze stosownymi zaświadczeniami złoży niezwłocznie po ich uzyskaniu w przychodni. Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie decyzji i wypłacenie zaległego zasiłku dla bezrobotnych. Decyzją z dnia [...] roku, nr [...] Wojewoda Ś. działając na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004r., nr 99, poz. 1001) w trybie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpoznaniu odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podniósł, iż odwołujący będąc prawidłowo poinformowanym o prawach i obowiązkach bezrobotnego, w szczególności o obowiązku stawiania się w wyznaczonych terminach nie spełnił obowiązków wynikających z art. 33 ust. 3 i 4 pkt. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zdaniem organu odwoławczego z dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika bowiem, iż odwołujący własnoręcznym podpisem w karcie rejestracyjnej bezrobotnego potwierdził kolejny termin stawienia się w Powiatowym Urzędzie Pracy wyznaczony na dzień [...] roku. Organ II instancji wskazał również, iż istotnie odwołujący załączył do odwołania dwa zaświadczenia lekarskie – jedno z dnia [...] roku stwierdzające zgłoszenie się odwołującego w Poradni Lekarskiej w dniu [...] roku oraz drugie z dnia [...] roku stwierdzające stawienie się syna strony w Poradni Dziecięcej w dniu [...] roku oraz konieczność leczenia chłopca przez okres [...] dni. Organ odwoławczy wskazał, że zaświadczenia powyższe zostały dołączone do odwołań z dnia [...] roku oraz [...] roku, a więc zostały przedłożone po upływie 7 dni od daty niezgłoszenia się odwołującego w Powiatowym Urzędzie Pracy. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, iż zaświadczenie lekarskie z dnia [...] roku przedstawione przez D. R. nie stwierdzało niezdolności odwołującego do pracy w dniu [...] roku, lecz sam fakt jego zgłoszenia się w Poradni Lekarskiej w dniu [...] roku, a zatem na dzień przed wyznaczonym terminem stawienia się w Powiatowym Urzędzie Pracy. Z zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] roku również nie wynikała konieczność sprawowania stałej, osobistej opieki przez odwołującego nad synem F. Powyższe okoliczności w ocenie organu II instancji wskazują, iż odwołujący nie zachował ustawowego siedmiodniowego terminu do zawiadomienia o przyczynie uchybienia terminu stawienia się w Powiatowym Urzędzie Pracy. Wobec czego spełniona została bezwzględna przesłanka utraty statusu osoby bezrobotnej. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że wyznaczanie bezrobotnemu terminu stawiennictwa w Urzędzie Pracy ma na celu wyegzekwowanie od niego odpowiedniego zachowania, którego niedokonanie obarczone jest sankcją. O konsekwencjach naruszenia obowiązków bezrobotnego, w tym zgłaszania się w wyznaczonych terminach w Powiatowym Urzędzie Pracy odwołujący wiedział, bowiem został on o nich pouczony. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, D. R. wyraził niezadowolenie z decyzji organu odwoławczegowskazując, iż decyzja ta jest rażąco sprzeczna z obowiązującym prawem materialnym i procesowym, zażądał jej uchylenia w całości. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Ś. wniósł o jej oddalenie raz jeszcze odwołując się do argumentacji przytoczonej w zaskarżonej decyzji , stwierdzając, że nie znajduje podstaw do jej zmiany. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem wydane w sprawie decyzje administracyjne zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Decyzja I instancji została podjęta z pogwałceniem podstawowych zasad procedury administracyjnej. Wydano ją bez formalnego wszczęcia postępowania, bez zapewnienia skarżącemu udziału w tym postępowaniu i bez zapoznania go z materiałem sprawy. Uchybia to art. 6, 8, 10 i 61 § 4 Kpa. Decyzja ta została skarżącemu doręczona jednocześnie z decyzją o przyznaniu mu statusu bezrobotnego i zasiłku dla bezrobotnych. Wskazane uchybienia spowodowały, że skarżący dopiero w odwołaniu mógł podjąć obronę swojego słusznego interesu. Taką sytuację można zakwalifikować jako naruszenie przewidzianej w art. 15 Kpa zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Z kolei na etapie odwoławczym nie zostało przeprowadzone postępowanie wyjaśniające pozwalające na poczynienie koniecznych ustaleń odnoszących się do przesłanek z art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który był podstawą pozbawienia skarżącego statutu osoby bezrobotnej. W okolicznościach sprawy zastrzeżenia budzi stwierdzenie Wojewody, że skarżący nie udokumentował przyczyny swojego niestawienia się w urzędzie pracy w terminie określonym w tym przepisie. Mowa jest w nim o obowiązku powiadomienia w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa w takim urzędzie w wyznaczonym terminie. Ów 7-dniowy termin ma charakter dyscyplinujący wobec bezrobotnych i służy zapobieganiu nadużyciom w korzystaniu ze statusu bezrobotnego. Uwzględniając takie cele wskazanego przepisu należy podnieść, że bieg tego terminu 7-dniowego niekoniecznie rozpoczyna się od wyznaczonego terminu stawiennictwa w urzędzie pracy, lecz zależy to od tego, czy w tym czasie bezrobotny miał możliwość dokonania takiego powiadomienia. Jeżeli nie – to bieg terminu do powiadomienia rozpoczyna się od dnia ustania obiektywnej przeszkody uniemożliwiającej to powiadomienie. Na tego rodzaju okoliczności powołał się skarżący w odwołaniu wskazując w szczególności, że w ciągu omawianego 7-dniowgo okresu nie mógł usprawiedliwić niestawiennictwa w urzędzie pracy z powodu konieczności sprawowania wyłącznej opieki nad [...] synem. Okoliczności te nie zostały w postępowaniu administracyjnym wyjaśnione. Organ odwoławczy skwitował je stwierdzeniem, że z zaświadczenia lekarskiego nie wynika, aby syn skarżącego wymagał sprawowania nad nim stałej opieki w wyznaczonym dniu stawiennictwa w urzędzie pracy. Stanowiska tego nie można zaakceptować. Obowiązek pieczy nad dzieckiem nie jest bowiem uzależniony od ocen lekarskich lecz wynika wprost z ustawowych zasad sprawowania władzy rodzicielskiej (art. 95 § 1 i 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Zakres i sposób sprawowania tej pieczy zależy od różnych czynników, do których niewątpliwie zaliczyć należy wiek dziecka i stan jego zdrowia. Nie może też budzić wątpliwości, że chore dziecko w wieku [...] lat nie może być pozostawione bez opieki nawet na krótki czas. Tym bardziej dotyczy to dziecka z wysoką gorączką, na co powoływał się skarżący, gdyż pozostawienie takiego dziecka bez nadzoru może zagrażać jego zdrowiu, a nawet życiu. Uchybienie obowiązkowi rodzicielskiemu w tym zakresie może nawet prowadzić do odpowiedzialności karnej (por. art. 160 Kodeksu karnego). Dlatego też kwestia możliwości powiadomienia skarżącego o przyczynie jego niestawiennictwa w urzędzie pracy nie mogła być rozstrzygnięta abstrakcyjnie, lecz wymagała przeprowadzenia stosownego postępowania wyjaśniającego. Jego brak oznacza, że wydane w sprawie decyzje zapadły z naruszeniem też przepisów art. 7, 77 § 1 i 80 Kpa. We wskazanym kierunku musi być ona zatem ponownie rozpatrzona. Ponieważ uchybienia dotyczą obu instancji, a zachodzi konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, właściwe stało się uchylenie decyzji I i II instancji. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 135, 145 § 1 pkt 1 lit. c i 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji. SJ