IV SA/Po 595/07
WyrokWSA w Poznaniu2008-01-31
Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Izabela Kucznerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ policji może zmienić wysokość wysługi lat policjanta, która została już ustalona ostateczną decyzją administracyjną, poprzez wydanie nowego rozkazu personalnego, bez zastosowania trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego (wznowienie, stwierdzenie nieważności, uchylenie decyzji)?Ratio decidendi
Organ policji nie może jednostronnie zmienić wysokości wysługi lat policjanta, która została już ustalona ostateczną decyzją administracyjną, poprzez wydanie nowego rozkazu personalnego. Zmiana taka jest dopuszczalna jedynie w trybach nadzwyczajnych postępowania administracyjnego, takich jak wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności lub uchylenie decyzji, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. W przeciwnym razie, nowe rozkazy personalne dotyczące wysługi lat są wydane bez podstawy prawnej i podlegają stwierdzeniu nieważności.Stan faktyczny
Skarżący, Z.K., został przyjęty do służby w Policji w 1999 r., a jego wysługa lat została wówczas ustalona. Później Komendant Powiatowy Policji wydał nowy rozkaz personalny, ustalając inną, niższą wysługę lat, powołując się na przepisy rozporządzenia MSWiA z 2001 r. i stwierdzając, że wcześniejsze zaliczenie okresu prowadzenia działalności gospodarczej było niezasadne. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy tę decyzję. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, kwestionując ustalenie wysługi lat.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz poprzedzającego ją rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji. Sąd określił również, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak As.sąd. Izabela Kucznerowicz (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Teresa Zaporowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 31 stycznia 2008r. przy udziale w sprawie ze skargi Z.K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wysługi lat, 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego ją rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ I.Kucznerowicz /-/ J.Stankowski /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak
Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] Komendant Powiatowy Policji na podstawie art. 6 f w zw. z art. 29 ust. 1, art. 32 ust.1 i art. 48 ust.1 ustawy z dnia 6.04.1990r. o Policji (Dz.U. nr 30 poz. 179 ze zm.) przyjęto do służby w Policji Z.K. na stanowisko posterunkowego z dniem 22 lutego 1999r. Na dzień 22 lutego 1999r. zaliczono mu wysługę lat: w wojsku 1 rok, 11 miesięcy i 17 dni, okres pracy cywilnej w zakładach pracy i 9 lat, 3 miesiące i 16 dni. Łączna wysługa lat da celów uposażeniowych wynosi 11 lat, 3 miesiące i 3 dni.
Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] Komendant Powiatowy Policji ustalono Z.K. łączną wysługę lat na 3 lata, 6 miesięcy i 16 dni. Podstawą wydania tego rozkazu były przepisy § 4 i § 5 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001r. w sprawie szczegółowych zasad utrzymywania i wysokości uposażania zasadniczego policjantów, dodatków do uposażania oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażania ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego (Dz.U. nr 152, poz. 1732 ze zm.). Podstawą nowego wyliczenia wysługi lat był fakt, iż policjantowi niezasadnie zaliczono do okresu pracy cywilnej prowadzenie działalności gospodarczej, która nie podlega wliczeniu do stażu pracy w rozumieniu przepisów prawa pracy.
Z.K. odwołał się od tej decyzji twierdząc, że w niekorzystny dla niego sposób ustala ona wysługę lat. Nadto podniósł, że decyzja ta nie precyzuje jakie przepisy prawa pracy mają zastosowanie w tym przypadku.
Decyzją nr [...] z dnia [...] Komendant Wojewódzki Policji, na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 kpa zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia MSWiA z dnia 6 grudnia 2001r. (Dz.U. nr 152, poz. 1732 ze zm.) do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego zalicza się zakończone okresy zatrudnienia wykonywanego w pełnym wymiarze czasu pracy..., a w pkt 5 – inne okresy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów podlegają wliczeniu do okresu pracy lub służby, od którego zależą uprawnienia pracownicze lub wynikające ze stosunku służbowego.
Okresy zatrudnienia – w rozumieniu kodeksu pracy – dotyczą wyłącznie stosunku pracy świadczonej na podstawie umowy, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. Uprawnienia pracownicze nabywa pracownik z chwilą zatrudnienia.
Po zakończonym okresie zatrudnienia pracodawca wystawia pracownikowi świadectwo pracy, w którym zawarta jest między innymi informacja w jakim wymiarze czasu praca ta była wykonywana.
W aktach osobowych Z.K. znajdują się dwie Decyzje Urzędu Miasta i Gminy o skreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej, których dokonano na wniosek w/wymienionego w związku z jego rezygnacją.
W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej nie można więc mówić o zatrudnieniu, czy też o pracy, w rozumieniu przepisów prawa pracy. Prowadzący działalność, o której mowa powyżej jest pracodawcą, a nie pracownikiem. Z tego tytułu nie nabywa uprawnień pracowniczych.
Regulacje te zawarte są również w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 6 marca 2007r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników niebędących członkami korpusu służby cywilnej zatrudnionych w urzędach administracji rządowej i pracowników innych jednostek (Dz.U. z 2007r. Nr 45, poz. 290).
Zgodnie z § 7.1. w/wym. Rozporządzenia "Do okresów pracy uprawniających do dodatku za wieloletnią pracę w urzędach i jednostkach, zwanego dalej "dodatkiem za wysługę lat", wlicza się wszystkie poprzednie zakończone okresy zatrudnienia oraz inne okresy, jeżeli z mocy odrębnych przepisów podlegają one wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.
Kwestię uprawnień do nagrody jubileuszowej reguluje § 8.1 tego rozporządzenia. Prowadzenie działalności gospodarczej nie stanowi okresu "zatrudnienia" lub "pracy" uprawniającego do zaliczenia tego okresu przy ustalaniu dodatku za wysługę lat i nabycie prawa do nagrody jubileuszowej. Na dzień wydania zaskarżonej decyzji regulacje te były zawarte w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 29.06.2004 (Dz.U. z 2004, nr 155, poz. 1633) w § 9.1 i § 10.1 – treść tożsama z cytowaną powyżej.
Odnosząc się do Rozkazu Personalnego Nr [...] z dnia [...] Komendanta Powiatowego Policji stwierdzić należy, iż wówczas nie było również podstaw prawnych zaliczenia policjantowi na dzień przyjęcia do służby w policji okresu prowadzenia działalności gospodarczej do wysługi lat uwzględnionej dla celów uposażeniowych.
Kwestie te regulowały:
1. Rozporządzenie MSWiA z dnia 31 grudnia 1998r. w sprawie uposażenia zasadniczego policjantów, jego wzrostu z tytułu wysługi lat oraz szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości dodatków do uposażenia policjantów (Dz. U. z 1999, Nr 6, poz.47)
2. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15.04.1988r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników urzędów administracji rządowej i innych jednostek (Dz.U. Nr 49, poz. 306) - § 8.1 oraz § 9.1.
Z.K. wniósł skargę na powyższą decyzję. Jego zdaniem rozkaz personalny został wydany na podstawie rozporządzenia MSWiA z dnia 6.12. 2001r., które w niekorzystny dla niego sposób ustala wysługę lat.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie z przyczyn w niej wskazanych.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 153/02/1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153/02/1270 ze zm. dalej ppsa) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. Z art. 134 § 1 ppsa wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany z zarzutami i wnioskami sprawy i powołaną podstawą prawną.
W niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego.
Ostateczną decyzją z dnia [...] (rozkaz personalny nr [...]) mianowano skarżącego policjantem w okresie służby przygotowawczej na stanowisko aplikanta Drużyny Patrolowo-Interwencyjnej Wydziału Prewencji Komendy Powiatowej Policji i zaliczono mu wysługę lat.
Kolejnym rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] na podstawie § 4 i § 5 Rozporządzenia MSWiA z dnia 6 grudnia 2001r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego ustalono skarżącemu inny okres wysługi lat.
Przepisy wyżej cytowanego rozporządzenia nie stwarzają podstawy do zmiany wysokości przyznawanego policjantowi uposażenia przez zmiany okresu wysługi lat, ustalonych ostateczną decyzją administracyjną. Zmiana uposażenia policjanta w takim przypadku jest dopuszczalna tylko na warunkach zmiany, uchylenia bądź stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej (art. 145 § 1, art. 154, 156 § 1 ewentualnie art. 162 § 1 kpa).
Zaskarżana decyzja nie została wydana w wyniku wznowienia postępowania ani w trybie nadzoru. Decyzja ta nie jest również decyzją, o której mowa w art. 154, 155, 161, 162 i 163 Kpa).
Na skutek pominięcia określonych tymi przepisami trybów postępowania, zmierzających do uchylenia, stwierdzenia nieważności bądź zmiany wiążącej ostatecznej dla strony ostatecznej decyzji administracyjnej, należało przyjąć, że decyzje z dnia [...] i [...]są nieważne, jako wydane bez podstawy prawnej.
W związku z tym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ppsa stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego ją rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...].
Na podstawie art. 152 ppsa Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
/-/I. Kucznerowicz /-/J. Stankowski /-/D. Rzyminiak-Owczarczak
JH
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło