I SA/Sz 739/08

WyrokWSA w Szczecinie2009-04-29

Skład orzekający: Kazimiera Sobocińska, Marzena Kowalewska, Kazimierz Maczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest uprawniony do samodzielnego ustalania klasyfikacji gruntów na potrzeby podatku rolnego, jeśli dane w ewidencji gruntów i budynków są kwestionowane przez podatnika?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie jest uprawniony do samodzielnego ustalania klasyfikacji gruntów ani do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Podstawą wymiaru podatku rolnego są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, które mają walor dokumentu urzędowego. Dopóki dane te nie zostaną zmienione w trybie przewidzianym prawem, są one wiążące dla organu podatkowego. Podatnik, który kwestionuje dane ewidencyjne, powinien sam wszcząć procedurę ich zmiany w odpowiednim organie (staroście).
Stan faktyczny
Spółka złożyła deklarację na podatek rolny, wykazując grunty o niższej klasyfikacji. Organ podatkowy, opierając się na wypisie z ewidencji gruntów, ustalił wyższą klasyfikację i określił wyższe zobowiązanie podatkowe. Spółka odwołała się, kwestionując klasyfikację gruntów i wskazując na brak ich wykorzystania do produkcji rolnej przez 10 lat. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na wiążący charakter danych z ewidencji gruntów. Spółka wniosła skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.), Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi B. E. P. Spółki z o.o. w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2008 r. oddala skargę. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza z dnia [...] znak: [...] w sprawie określenia "B E P" Spółka z o.o. z siedzibą w G. wysokości zobowiązania w podatku rolnym za 2008 r. w kwocie [...] zł. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, iż w dniu 4 lutego 2008 r. Spółka złożyła w organie podatkowym deklarację na podatek rolny, wykazując w niej grunty o klasie RIVa (0,4778 ha) i klasie IVb (0,5601 ha). Organ podatkowy na podstawie wypisu z ewidencji gruntów i budynków ustalił z kolei, że zgłoszona do opodatkowania działka rolna o łącznej powierzchni 1,0379 ha posiada grunty o klasie: R IIIa (0,4778 ha) i R IIIb (0,5601 ha). W związku z powyższym organ podatkowy wszczął z urzędu postępowanie i dnia 26 września 2008 r. wydał decyzję, określając zobowiązanie pieniężne podatnika w kwocie [...] zł, w której za podstawę opodatkowania przyjął dane wynikające z ewidencji gruntów. Wysokość zobowiązania organ określił uwzględniając stawki podatku wskazane w uchwale Rady Miejskiej w L. Nr XII/100/2007 z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie obniżenia ceny 1q żyta przyjmowanej jako podstawę do obliczenia podatku rolnego na 2008 r. oraz zarządzenia poboru w drodze inkasa (Dz. Urz. Województwa Nr 8, poz. 184), tj. 97,50 zł za 1 ha przeliczeniowy od gruntów klasy R IIIa i klasy R IIIb. Od powyższej decyzji Spółka złożyła odwołanie, nie zgadzając się z przyjętą przez organ klasyfikacją gruntów. Według Spółki, organ podatkowy nie dysponuje żadnymi dowodami, które wskazywałyby na to, że sporne grunty posiadają klasyfikację R IIIa i R IIIb. Spółka uznała, że klasa tych gruntów uległa pogorszeniu, gdyż działka przez okres 10 lat nie była wykorzystywana do jakiejkolwiek produkcji rolnej, co uzasadniało też wykazanie jej w deklaracji jako gruntów klasy R IVa i R IVb. Spółka nie zgodziła się z wysokością ustalonego przez organ podatku i uznała, iż w sprawie koniecznym było przeprowadzenie ekspertyzy przez organ podatkowy. Dokonując na podstawie art. 233 ustawy - Ordynacja podatkowa prawnej i merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że odwołanie nie jest zasadne. Kolegium wskazało, że zgodnie z przepisem art. 1 i 4 ustawy z dnia15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969), opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Zgodnie zaś z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027, ze zm.) podstawą wymiaru podatku są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej przez starostwa powiatowe. Zdaniem Kolegium, z akt sprawy (wypisów z rejestru gruntów) wynika, że Spółka jest właścicielem gruntów sklasyfikowanych w ewidencji jako R IIIa i R IIIb. Ponieważ dane z wypisu powołanej ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, zaś organ podatkowy nie jest uprawniony do dokonywania w tej ewidencji zmian, znaczenie dla wymiaru podatku rolnego mogła mieć wyłącznie klasyfikacja wynikająca z ewidencji gruntów. Na decyzję Kolegium Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, w której podniosła, że nie zgadza się z zapisami ewidencyjnymi odnośnie klasyfikacji gruntów, gdyż dane te są przestarzałe. Według Spółki, Urząd Miejski w L. powinien w ciągu ostatnich 5 lat zaktualizować ewidencję gruntów i budynków, aby dane te odzwierciedlały stan rzeczywisty. Pomimo próśb Spółki, Urząd nie przedstawił jednak żadnych dowodów, ani też nie udzielił informacji co do aktualności danych. W skardze Spółka, podobnie jak w odwołaniu, wskazała na okoliczności nie użytkowania gruntów przez okres 10 lat, co miało według niej, znaczący wpływ na obowiązek zastosowania niższej klasyfikacji gruntów. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego odpowiada prawu. W przedmiotowej sprawie istota sporu dotyczyła wysokości określonego przez organy podatkowe podatku rolnego na 2008 r. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że spółka "B E P" jest właścicielem działki o numerze [...] (nr księgi wieczystej KW [...]), położonej w L., której łączna powierzchnia wynosi [...] ha. Według ewidencji gruntów i budynków działka ta figuruje jako działka rolna o symbolu użytku rolnego R IIIa i R IIIb. Spółka podnosi, iż klasyfikacja ta jest nieprawidłowa, nieaktualna, gdyż działka ta nie była wykorzystywana do produkcji rolnej przez okres 10 ostatnich lat, a zatem w ocenie Spółki, prawidłowe jest jej stanowisko, że są to grunty o klasyfikacji R IVa i R IVb. Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, że w rozpoznawanej sprawie podstawą wymiaru podatków lokalnych są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie bowiem z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027, ze zm.), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji i czynionych w niej zapisów reguluje rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.). Zasady i podstawy ustalenia zobowiązania w podatku rolnym określone zostały w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969, ze zm.). Bez wątpienia podatek rolny związany jest z posiadaniem gruntów sklasyfikowanych i uwidocznionych w ewidencji gruntów. Stosownie bowiem do art. 1 tej ustawy opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Treść sformułowanych w skardze zarzutów dotyczących konieczności zmiany klasyfikacji gruntów będących przedmiotem zobowiązania w podatku rolnym wskazuje, że skarżąca Spółka zgłasza wątpliwości do prawidłowości w zapisach ewidencji gruntów. Spółka wywodzi, iż dane są nieaktualne, a organ ustalający wymiar podatku winien wyjaśnić wnikliwie rozbieżności i doprowadzić do ich usunięcia. Ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w rozpoznawanej sprawie dokonano zaś zgodnie z tą klasyfikacją, co zostało uwidocznione w decyzji będącej przedmiotem skargi. Sąd nie podzielił stanowiska prezentowanego przez skarżącą Spółkę. Dla potrzeb podatku rolnego, jak wskazano wyżej, podstawowe znaczenie mają zapisy dokonane w ewidencji gruntów i budynków. Dane te mają walor dokumentu urzędowego, o jakim mowa w art. 194 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8 poz. 60, ze zm.), a zatem stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Ewidencja gruntów i budynków jest zatem urzędowym źródłem informacji faktycznych, wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych (w tym podatkowych) i w przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z tejże ewidencji. Oznacza to, że organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń co do wielkości gruntu i jego klasyfikacji. W rozpoznawanej sprawie organy podatkowe prawidłowo uznały, że powoływanie się przez skarżącą Spółkę na to, że posiadany grunt w rzeczywistości ma inną klasyfikację, gdyż przez okres ostatnich 10 lat nie był użytkowany, nie może mieć wpływu na decyzję w przedmiocie podatku rolnego. Ustawa o podatku rolnym nie wiąże bowiem obowiązku w tym podatku z osiąganiem korzyści z posiadanego gospodarstwa, faktem gospodarowania na nim lub nie. Istotne dla orzeczenia w przedmiocie podatku są tylko zapisy wynikające z ewidencji. Dopóki zapis taki nie zostanie zmieniony, jego treść jest dla organu podatkowego wiążąca. Zdaniem skarżącej Spółki, organ podatkowy - Burmistrz - wiedząc o kwestionowaniu tych zapisów przez Spółkę, winien przed wydaniem decyzji podatkowej zweryfikować zawarte w tej ewidencji błędy. Z takim stanowiskiem skarżącej Spółki także nie można się zgodzić, albowiem przepisy prawa nie dają w tym zakresie żadnych uprawnień organom podatkowym. Prowadzenie ewidencji gruntów i budynków należy, zgodnie z art. 7d pkt 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, do zadań starosty. Zgodnie zaś z § 46 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu, na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11 powołanego rozporządzenia. Z przepisu tego wynika wprost, że starosta ma ograniczony katalog możliwości dokonywania zmian w ewidencji z urzędu. Aktualizacja danych z urzędu może dotyczyć tylko zmian wynikających z określonych dokumentów. I tak, § 46 ust. 2 rozporządzenia wymienia tu: prawomocne orzeczenia sądowe, akty notarialne, ostateczne decyzje administracyjne, akty normatywne, opracowania geodezyjne i kartograficzne przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierające wykazy zmian ewidencji, dokumentację architektoniczno-budowlaną gromadzoną i przechowywaną przez administrację publiczną. Ponadto należy stwierdzić, że ewidencję gruntów i budynków oraz klasyfikację gleboznawczą gruntów prowadzą starostowie (art. 22 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne). Do ich zadań związanych z prowadzeniem ewidencji należy m.in. utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności. Organ podatkowy nie jest zatem podmiotem legitymowanym do wystąpienia z wnioskiem o zmianę danych w ewidencji, ani też nie jest uprawniony do zmiany tych danych z urzędu, nie może również weryfikować poprawności dokonanej klasyfikacji gruntów. To podatnik jest uprawniony do wszczęcia procedury zmiany danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym, co wprost wynika z zapisów art. 22 ust. 2 w związku z art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. W myśl tego przepisu właściciel gruntu lub budynku obowiązany jest bowiem zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. W rozpoznawanej sprawie Spółka z wnioskiem takim nie wystąpiła do właściwego organu, ani też po wszczęciu postępowania nie zgłosiła odpowiednich wniosków dowodowych. Przytoczone stanowisko zostało potwierdzone jednoznacznie w orzecznictwie (por. wyrok NSA z dnia 29 grudnia 1993 r., sygn. akt III SA 747/93). W wyroku WSA w Gdańsku z dnia 15 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Gd 348/04, skład orzekający stwierdził, że skoro podatnik kwestionuje dane z ewidencji gruntów, to powinien wszcząć procedurę w celu ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję. Organ podatkowy nie może zatem zmienić danych z ewidencji, ani wszcząć procedury zmiany w ewidencji, czy też ustalić wysokości zobowiązania podatkowego z pominięciem tych danych. W tej sytuacji, za prawidłowe należy uznać stanowisko organów podatkowych obu instancji, iż do czasu ewentualnej zmiany sposobu zakwalifikowania posiadanych przez Spółkę gruntów, organ podatkowy orzekając o wysokości przedmiotowego podatku zobowiązany był uwzględnić dotychczasowy zapis w ewidencji gruntów, a mianowicie że Spółka jest posiadaczem gruntów rolnych o klasyfikacji R IIIa i R IIIb. Na dzień wydania zaskarżonej decyzji treść tych danych nie została we właściwym trybie prawomocnie zakwestionowana, a zatem działania podjęte przez organy orzekające były prawidłowe, dlatego nie można zgodzić się z zarzutami skargi skierowanymi przeciwko zaskarżonej decyzji. Dokonując oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, należy stwierdzić zatem, że w omówionym zakresie decyzje obu instancji nie naruszają prawa. Materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony w sposób zupełny, a posiadane aktualne zapisy w ewidencji gruntów uprawniały do ustalenia wskazanej w decyzji wymiarowej wielkości podatku. W sprawie brak jest podstaw do czynienia zarzutu organom podatkowym, iż we własnym zakresie nie doprowadziły do zmian w ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z żądaniem Strony. W ustalonym stanie faktycznym organy podatkowe nie miały podstaw do podjęcia z urzędu działań zmierzających do dokonania takich zmian, co zostało wyjaśnione powyżej. W ocenie Sądu do ustalenia zobowiązania przyjęto właściwą powierzchnię gruntu i klasyfikację gleby, a także uwzględniono obowiązujące prawo miejscowe, tj. uchwałę Rady Miejskiej Nr XII/100/2007 z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie obniżenia ceny 1q żyta przyjmowanej jako podstawę do obliczenia podatku rolnego na 2008 r. oraz zarządzenia poboru w drodze inkasa (Dz. Urz. Województwa Zachodniopomorskiego Nr 8, poz. 184). W ustalonym stanie faktycznym i przy zastosowaniu przepisów prawa powołanych w zaskarżonej decyzji skarga nie zawierała uzasadnionych podstaw. Mając powyższe na względzie, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło