V SA/Wa 673/09

WyrokWSA w Warszawie2009-09-29

Skład orzekający: Izabella Janson, Małgorzata Rysz, Barbara Mleczko – Jabłońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, wydana na rzecz rolnika, który przeniósł posiadanie gospodarstwa rolnego na inną osobę przed wydaniem tej decyzji, jest dotknięta wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Decyzja o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, wydana na rzecz rolnika, który przeniósł posiadanie gospodarstwa rolnego na syna przed wydaniem tej decyzji, jest dotknięta wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa. Przyznanie płatności w takiej sytuacji stanowi naruszenie przepisów ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych, które wymagają, aby płatności przysługiwały posiadaczowi gospodarstwa rolnego w dniu wydania decyzji lub aby nowy posiadacz złożył stosowny wniosek w ustawowym terminie.
Stan faktyczny
Producent rolny L. W. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004. Następnie, w celu uzyskania renty strukturalnej, darował nieruchomości rolne swojemu synowi S. W. Decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. przyznał L. W. płatności bezpośrednie. Następnie Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził nieważność tej decyzji, uznając ją za wydaną z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ L. W. nie był już posiadaczem gruntów w dniu wydania decyzji. Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję o stwierdzeniu nieważności. L. W. zaskarżył decyzję Prezesa ARiMR do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska (spr.), , Protokolant - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2009 r. sprawy ze skargi L. W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych; oddala skargę. L. W., producent rolny złożył w dniu [...] maja 2004r., w Biurze Powiatowym ARiMR w L. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004r. We wniosku producent rolny zadeklarował do płatności działki oznaczone we wniosku literami od A do M, położone na [...] działkach ewidencyjnych znajdujących się w powiecie [...] oraz [...], na obszarach gmin: K., K., B., P. oraz R. W dniu [...] października 2004r., aktem notarialnym nr [...] L. W. darował w zamian za uzyskanie renty strukturalnej synowi S. W. nieruchomości rolne wskazane we wniosku. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. wydał w dniu [...] listopada 2004r., decyzję o przyznaniu L. W. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 w łącznej wysokości 6.846,97 zł. (z tytułu jednolitej oraz uzupełniającej płatności obszarowej). W dniu [...] stycznia 2009r., Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w E. wydał decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji z [...] listopada 2004r., wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. o przyznaniu L. W. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004. Organ I instancji podkreślił, iż podstawę przyznania płatności bezpośrednich stanowi art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych oraz oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz.U z 2004r., nr 6, poz. 40 ze zm.) – płatności przysługują osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwane "producentem rolnym", na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska, zwane "gruntami rolnymi". W świetle tego przepisu Dyrektor [...] Oddziału wskazał, iż płatność można przyznać tylko takiej osobie, która w dniu wydania decyzji w sprawie płatności bezpośrednich jest posiadaczem gruntów rolnych i spełnia pozostałe warunki określone ustawą. Przeniesienie posiadania gruntów przed wydaniem tej decyzji uniemożliwia przyznanie płatności bezpośrednich. Organ I instancji podkreślił, iż przedmiotowa decyzja dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm. zwany dalej kpa), który stanowi podstawę uzasadniającą wydanie rozstrzygnięcia o stwierdzeniu nieważności decyzji. Z tak przyjętym rozstrzygnięciem nie zgodził się wnioskodawca, w swoim odwołaniu L. W. wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji, gdyż jego zdaniem ta decyzja jest krzywdząca i niesprawiedliwa, gdyż o przekazaniu gospodarstwa rolnego dla syna powiadomił Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. w dniu [...] listopada 2004r. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] marca 2009r., Prezes ARiMR działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR z siedzibą w E. z [...] stycznia 2009r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz ustalony w sprawie stan faktyczny a także podkreślił, iż w sprawie mamy doczynienia z rażącym naruszeniem prawa w świetle art. 156 § 1 pkt 2 kpa, który w sposób oczywisty i bezsporny został naruszony w przedmiotowej sprawie. Prezes ARiMR, przywołał treść art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z 18 grudnia 2003r., o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz.U. z 2004r., nr 6, poz. 40 z późn.zm.), który stanowi podstawę przyznawania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w kampanii roku 2004, płatności bezpośrednie do gruntów rolnych przysługują osobie fizycznej, zwanej "producentem rolnym", utrzymującej grunty rolne w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska pod warunkiem, że jest ona posiadaczem działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, które kwalifikują się do objęcia płatnościami. Za działkę rolną, jak wskazał organ odwoławczy uważa się zwarty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest jedna uprawa, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na fakt, że w rozpatrywanej sprawie złożenie wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych przez L. W. miało miejsce w dniu [...] maja 2004r., natomiast przekazanie – na podstawie umowy darowizny – wchodzących w skład gospodarstwa rolnego działek innemu producentowi rolnemu, nastąpiło w dniu [...] października 2004r., czyli przed wydaniem decyzji w sprawie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004, co miało miejsce w dniu [...] listopada 2004r. Zdaniem Prezesa ARiMR uwzględniając powyższe, za rażące naruszenie prawa w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. z [...] listopada 2004r., należy uznać przyznanie L. W. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 do wszystkich zadeklarowanych we wniosku działek rolnych, pomimo że w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia wydania decyzji doszło do przekazania na rzecz syna S. W. wchodzących w skład gospodarstwa rolnego działek ewidencyjnych, na których znajdują się działki rolne zadeklarowane we wniosku z [...] maja 2004r., o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004. Przyznanie L. W., co podkreślił organ II instancji płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 stanowiło zatem rażące naruszenie art. 2 ust. 1 ww. ustawy, gdyż płatności zostały przyznane także do działek, które w dniu wydania decyzji przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. nie były już w posiadaniu wnioskodawcy i uzasadniało to tym samym stwierdzenie przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Prezes ARiMR wskazał, iż zgodnie z ust. 1 ww. ustawy, w przypadku gdy w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności do dnia wydania decyzji nastąpiło przeniesienie posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy, płatność przysługuje temu producentowi, jeżeli spełnia on warunki do jej przyznania i w terminie 14 dni od dnia przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego złoży wniosek do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o przyznanie płatności, której dotyczył pierwszy wniosek. Przekazanie gospodarstwa nastąpiło w dniu [...] października 2004r., tym samym minął termin na złożenie wniosku, gdyż termin 14-dniowy przewidziany w ustawie ma charakter terminu materialnoprawnego i nie podlega przywróceniu. Ponadto w myśl art. 50 rozporządzenia Komisji nr 2419/2001 z 11 grudnia 2001r., ustanawiającego szczegółowe przepisy w zakresie stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 z wnioskiem o płatności bezpośrednie do gruntów rolnych w przypadku przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego może wystąpić przejmujący, który przejął gospodarstwo rolne w całości od przekazującego. Z akt sprawy wynika, jak zauważył organ odwoławczy, że S. W. nie przejął posiadania wszystkich działek rolnych od ojca, zadeklarowanych w złożonym wniosku i w związku z tym nie spełnił przesłanek do pozytywnego rozpatrzenia ewentualnego wniosku transferowego. Decyzja Prezesa ARiMR-u z [...] marca 2009r., stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której L. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Autor skargi podkreślił, iż organ wydając zaskarżoną decyzję przekroczył termin ustawowy, a w treści uzasadnienia decyzji pojawia się wiele nieprawidłowości i nieścisłości. Wiele wątpliwości pojawia się, zdaniem autora skargi w związku z przeprowadzoną przez organ kontrolą administracyjną i kontrolą kompletności, wnioskuje przy tym by Sąd rozpatrując sprawę podjął się próby weryfikacji procedur przyznawania wniosków pomocowych. Składający skargę podkreślił, iż zasady przyznawania płatności bezpośrednich do gruntów znane były rolnikom w tamtym okresie czasu w dość nikłym stopniu, była to dopiero początkowa faza zapoznawania się z całym systemem pomocy w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego. Mimo tego producent rolny prawidłowo jego zdaniem powiadomił organ w dniu [...] listopada 2004r., o przekazaniu gospodarstwa rolnego na rzecz syna w zamian za rentę strukturalną, a zadaniem organu było powiadomienie producenta rolnego o ewentualnych nieprawidłowościach tam występujących, a wtedy wnioskodawca miałby czas na sprostowanie, a syn na złożenie właściwego wniosku transferowego w terminie 14 dni. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi, jako niezasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W oparciu o treść art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola taka jest dokonywana w oparciu o stan faktyczny sprawy i przepisy prawne statuujące podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, obowiązujące w dacie podejmowania zaskarżonego aktu lub zaskarżonej czynności (art. 133 p.p.s.a.). Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, Sąd stwierdził, że orzeczenie to jest prawidłowe - wydane w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny i prawidłowo zastosowane przepisy prawa. Niniejsza sprawa - prowadzona w trybie nadzwyczajnym - sprowadzała się do ustalenia, czy istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji wydanej [...] listopada 2004r. o przyznaniu skarżącemu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji to samodzielne postępowanie administracyjne, które było ograniczone przesłankami wynikającymi z art. 156 § 1 k.p.a., uzasadniającymi stwierdzenie nieważności ww. aktu administracyjnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 22 maja 1987 r., IV SA 1062/86, ONSA 1987 r., Nr 1, poz. 35 oraz z 28 maja 1985 r., I SA 89/85, GAP 1987, Nr 23, s. 43) i jak wynika z obu wydanych w tej sprawie decyzji podstawą stwierdzenia nieważności było uznanie, że ww. decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Należy wskazać, iż w orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że o rażącym naruszeniu prawa należy mówić jedynie w razie oczywistego naruszenia prawa. W wyroku z 31 stycznia 2006 r. (sygn. akt I OSK 883/05, Lex Nr 299873), Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, iż rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Zaznaczył przy tym, że nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Zatem, ustalenie, czy w konkretnym wypadku nastąpiło "rażące naruszenie prawa", wymaga zawsze bardzo wnikliwego rozważenia sprawy. Naruszony przepis prawa nie może pozostawiać jakichkolwiek wątpliwości prawnych, a jego treść musi być jasna i nie może wywoływać sporów doktrynalno-orzeczniczych. Jak wynika z powyższego organy orzekające w niniejszej sprawie - prowadząc postępowanie wyjaśniające - obowiązane były uwzględnić stan prawny obowiązujący w dacie wydania decyzji z [...] listopada 2004r., oraz istniejący w tej dacie stan faktyczny, biorąc przy tym pod uwagę argumentację podnoszoną przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją. W tym zakresie Sąd nie dostrzegł żadnych uchybień w kontrolowanym postępowaniu. Wprawdzie dla oceny ww. decyzji znaczenie miał przede wszystkim materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu zakończonym tą decyzją, ale stanowisko skarżącego zaprezentowane w trakcie postępowania o stwierdzenie nieważności również należało w tym postępowaniu uwzględnić i ocenić, co - zdaniem Sądu - zostało prawidłowo dokonane przez organy orzekające. Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, Prezes ARiMR podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, uznał, że decyzja Kierownika Biura z [...] listopada 2004r., o przyznaniu skarżącemu płatności bezpośrednich została wydana z rażącym naruszeniem art. 2 ust. 1 i 2 oraz art. 4 ust. 1 ww. ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. z 2004 r., Nr 6, poz. 40 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania tejże decyzji. Zgodnie z dyspozycją ww. przepisów, osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwanej "producentem rolnym", przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska zwane "gruntami rolnymi". Warunkiem uzyskania płatności jest posiadanie przez producenta rolnego działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, które kwalifikują się do objęcia płatnościami, przy czym za działkę rolną uważa się zwarty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest jedna uprawa, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego (art. 2 ust. 1 i 2). Natomiast na mocy art. 4 ust. 1 powoływanej ustawy, w przypadku gdy w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności do dnia wydania decyzji przyznającej płatności, nastąpi przeniesienie posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy, płatność przysługuje temu producentowi, jeżeli spełnia on warunki do jej przyznania i w terminie 14 dni od dnia przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego złoży wniosek do Kierownika Biura Powiatowego Agencji o przyznanie płatności, której dotyczył pierwszy wniosek. Mając na względzie treść ww. przepisów organy orzekające prawidłowo uznały, iż przyznanie L. W. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych decyzją z [...] listopada 2004r., z uwagi na przeniesienie przez niego posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz syna – S. W. w okresie od złożenia wniosku do dnia wydania decyzji przyznającej płatność, stanowi rażące naruszenie ww. przepisów, dające podstawę do stwierdzenia nieważności ww. decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Stanowisko to, zdaniem Sądu, jest prawidłowe. Po pierwsze, jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2004 został złożony przez L. W. w dniu [...] maja 2004r. Natomiast w celu spełnienia warunków niezbędnych do uzyskania renty strukturalnej w dniu [...] października 2004r., L. W. aktem notarialnym nr [...] przeniósł - umową darowizny - własność nieruchomości rolnej oraz przekazał wszystkie udziały obejmujące działki gruntu wskazane we wniosku – na swojego syna S. W. W dniu [...] listopada 2004r., producent rolny powiadomił organ o przekazaniu gospodarstwa rolnego dla syna, tym samym podstawowa przesłanka przyznania płatności czyli posiadanie gospodarstwa rolnego, zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy nie wystąpiła. Przepis ten określa warunki uzyskania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, przy czym jednym z nich jest posiadanie przez producenta rolnego składającego wniosek o przyznanie płatności gospodarstwa rolnego - działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, które kwalifikują się do objęcia płatnościami. Z kolei przepis art. 4 ust. 1 ww. ustawy ma charakter szczególny, albowiem dotyczy szczególnego przypadku, gdy płatność zostaje przyznana innemu podmiotowi niż ten, który złożył wniosek pomocowy. Prawo do wystąpienia o przyznanie płatności stanowi w tym wypadku wyjątek od sztywnej reguły obowiązku przestrzegania przez kraje członkowskie wiążącego określenia terminu składania wniosków oraz przyznawania pomocy tylko temu producentowi rolnemu, który wystąpił na dany rok o taką pomoc (v. wyrok NSA z 15 listopada 2007 r., sygn. akt II GSK 217/07, ONSAiWSA 2008/6/115). Z przepisu art. 4 ust. 1 wynika nie tylko uprawnienie nowego posiadacza gruntów rolnych do uzyskania płatności, lecz również jednoznaczne określenie podmiotu uprawnionego do płatności w sytuacji, gdy gospodarstwo rolne zostaje przekazane w okresie między złożeniem wniosku, a wydaniem decyzji. Przepis ten stoi na przeszkodzie przyznaniu płatności bezpośrednich pierwszemu posiadaczowi gospodarstwa, jeżeli przekaże to gospodarstwo przed rozstrzygnięciem o płatnościach w jego sprawie. Sąd podkreśla, iż płatności są przyznawane w relacji do danego roku kalendarzowego i wypłacane - od dnia 1 grudnia roku, w którym złożono wniosek do dnia 30 czerwca następnego roku (art. 28 ust.2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 1782/2003), a zatem "z dołu", należało przyjąć, że stan posiadania połączonego z utrzymywaniem gospodarstwa rolnego w dobrej kulturze rolnej powinien trwać przez cały rok objęty wnioskiem o płatności. Oznacza to, że na prawo do płatności za dany rok kalendarzowy nie ma wpływu ustanie posiadania ale w następnym roku kalendarzowym, przed wydaniem przez organ decyzji w sprawie (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 grudnia 2008r. II GSK 559/08). W przedmiotowej sprawie posiadanie ustało w roku kalendarzowym, w którym złożono wniosek o płatność, po złożeniu wniosku, a przed wydaniem rozstrzygnięcia o płatnościach, zatem skoro płatności tego rodzaju, jak trafnie przyjęły organy są przyznawane za dany rok kalendarzowy, wyzbycie się posiadania przez L. W. przed upływem roku kalendarzowego, w którym wnioskował o płatność sprawia, że odpada przesłanka przyznania płatności za ten rok kalendarzowy. Miało to miejsce przed wydaniem decyzji o płatności, zatem organy prawidłowo odmówiły przyznania tego świadczenia wnioskodawcy. Skarżący jako posiadacz gospodarstwa rolnego, przeniósł posiadanie gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta przed wydaniem decyzji przyznającej mu płatności do gruntów rolnych. Uwzględniając powyższe okoliczności faktyczne i prawne słusznie organy orzekające w sprawie przyjęły, iż decyzja z [...] listopada 2004r., przyznająca - wbrew dyspozycji art. 2 ust. 1 i 2 oraz art. 4 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych - płatności pierwszemu posiadaczowi gospodarstwa rolnego, jest dotknięta wadą kwalifikowaną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Powyższej oceny Sądu nie zmieniają zarzuty podniesione w skardze. Po pierwsze, odnośnie zarzutu dotyczącego naruszenia terminu ustawowego wydania decyzji przez Prezesa ARiMR, co zdaniem skarżącego z mocy prawa powoduje, że decyzja zostaje uchylona, to zarzut ten jest bezzasadny. Przekroczenie terminów ustawowych do wydania decyzji przez organ powoduje uprawnienie po stronie skarżącego, by na niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie złożyć zażalenie od organu wyższego stopnia zgodnie z treścią art. 37 kpa. Nie jest to natomiast przesłanka do uchylenia decyzji, gdyż zgodnie z treścią art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach lub stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Po drugie, obawy podniesione przez skarżącego dotyczące prawidłowości przeprowadzonych przez organ kontroli kompletności oraz kontroli administracyjnej. Sąd tym samym wyjaśnia, iż kontrola kompletności wniosku polega na sprawdzeniu przez organ, czy wypełnione są wszystkie obowiązkowe pola formularza wniosku obszarowego oraz czy dołączono do niego wszystkie wymagane załączniki, zatem ma ona charakter wstępny, techniczny. Zaś kontrola administracyjna polega natomiast na sprawdzeniu, czy w danym przypadku nie zachodzą nieprawidłowości w zakresie zadeklarowanych działek oraz czy wnioskodawca spełnia przedmiotowe i podmiotowe warunki przyznania płatności do określonych gruntów rolnych. Taka kontrola jest przeprowadzana za pomocą skomputeryzowanej bazy danych, dzięki której można ustalić, czy dana działka nie została zadeklarowana do płatności przez kilku producentów rolnych. A zatem prawidłowym było uwzględnienie przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. w toku tej kontroli informacji nadesłanej przez wnioskodawcę w dniu [...] listopada 2004r. o przekazaniu gospodarstwa rolnego na rzecz syna. Po trzecie, nieuzasadniony jest zarzut skarżącego, iż w latach 2004-2005 zasady przyznawania płatności bezpośrednich, rent strukturalnych były znane rolnikom w dość nikłym stopniu, skarżący podkreśla, że jako osoba składająca podpis w sekcji X wniosku zatytułowanej "Oświadczenia i zobowiązania", jest świadomy zasad przyznawania płatności oraz pomocy finansowej, jego zdaniem właściwe wypełnił swoje zobowiązania zawiadamiając organ w dniu [...] listopada 2004r. o przeniesieniu gospodarstwa rolnego. Jednak, co Sąd podkreśla warunkiem koniecznym przyznania płatności przejmującemu gospodarstwo jest złożenie wniosku o przyznanie płatności w przypadku przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego w terminie 14 dni od dnia uzyskania posiadania w drodze umowy zawartej z producentem rolnym, który złożył wniosek. Niezłożenie przez producenta rolnego przejmującego gospodarstwo rolne takiego wniosku powoduje, iż uprawnienie do płatności wygasa. W takiej sytuacji płatności nie przysługują przekazującemu wobec wyzbycia się przez niego gospodarstwa, ani przejmującemu, ponieważ nie złożył on w ustawowo określonym terminie wniosku o przyznanie płatności w przypadku przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego. Zatem S. W. – przejmujący gospodarstwo, nie dopełnił koniecznych formalności, gdyż nie wystąpił z przedmiotowym wnioskiem. Zatem, jak Sąd nadmienia nieznajomość zasad przyznawania płatności bezpośrednich po stronie obdarowanego nie może uzasadniać odstąpienia organów od eliminacji z obrotu prawnego decyzji administracyjnej w sposób rażący naruszającej obowiązujące przepisy prawa. Konkludując, przyznanie skarżącemu L. W. płatności w sytuacji przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego, stanowi - jak wywiedziono powyżej - rażące naruszenie art. 2 ust. 1 i 2 oraz art. 4 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych, a tym samym uzasadnione jest stwierdzenie nieważności decyzji z [...] listopada 2004r., na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Zatem zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjęte rozstrzygniecie. Z tych względów i na podstawie art. 151 ppsa Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło