II SA/Sz 1090/09
WyrokWSA w Szczecinie2010-01-13
Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Marzena Iwankiewicz, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę, nie weryfikując prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w szczególności w odniesieniu do działki nr [...], nad którą ma być wykonane przewieszenie budynku?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji architektoniczno-budowlanej naruszyły przepisy art. 7 i 77 K.p.a. oraz art. 33 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, bezkrytycznie przyjmując oświadczenie inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w odniesieniu do działki nr [...]. Brak było wystarczającego tytułu prawnego do tej działki, co skutkowało uchyleniem decyzji w części dotyczącej pozwolenia na budowę. Natomiast w części dotyczącej pozwolenia na rozbiórkę, inwestor wykazał się prawem własności do działek, na których znajdowały się budynki przeznaczone do rozbiórki, a organy prawidłowo oceniły przedłożone projekty i ekspertyzy, dlatego skarga w tej części została oddalona.Stan faktyczny
Skarżący B. H. zaskarżył decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku usługowego oraz rozbiórkę dwóch budynków. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak rozprawy administracyjnej, brak oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie działki nad którą ma być wykonane przewieszenie, a także wadliwość projektów i ekspertyz. Sąd uchylił decyzję w części dotyczącej pozwolenia na budowę z powodu niewykazania przez inwestora prawa do dysponowania działką nr [...], a oddalił skargę w części dotyczącej pozwolenia na rozbiórkę, uznając, że inwestor wykazał prawo własności do działek przeznaczonych do rozbiórki.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] r. w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę; oddala skargę w części dotyczącej pozwolenia na rozbiórkę; stwierdza, że zaskarżona decyzja w części uchylonej nie podlega wykonaniu; zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego B. H. kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi B. H. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oraz rozbiórkę I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...], Nr [...] w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, II. oddala skargę w części pozwolenia na rozbiórkę, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja w części uchylonej nie podlega wykonaniu, IV. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego B. H. kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Starosta [...] decyzją z dnia [...] r., nr [...] , wydaną na podstawie art. 28, art. 31 ust. 1 pkt 1, ust. 5, art. 32 ust. 1, art. 33 ust. 1 i 4, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r.,
Nr 156, poz. 1118 ze zm.), § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 19 listopada 2001 r. w sprawie rodzajów obiektów budowlanych, przy których realizacji jest wymagane ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego (Dz. U.
Nr 138, poz. 1554 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zatwierdził projekt budowlany i udzielił J. D. pozwolenie na budowę
i rozbiórkę. Pozwolenie na rozbiórkę obejmowało dwa budynki zlokalizowane na działkach nr [...] a budowa budynek usługowy – punkt gastronomiczny, wewnętrzne instalacje sanitarne, elektryczne i instalacje odgromową na działkach
nr [...] z przewieszeniem (łącznik) nad działką nr [...] obręb ewidencyjny nr [...] miasta[...] .
Pismem z dnia [...] r. B. H. – właściciel nieruchomości sąsiedniej nr[...] , wniósł odwołanie od ww. decyzji wnosząc o jej uchylenie
w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także wyznaczenie rozprawy administracyjnej celem przesłuchania wszystkich osób sporządzających projekty, opinie oraz oświadczenia stanowiące podstawę do wydania decyzji.
Odwołujący zarzucił decyzji, między innymi, naruszenie:
- art. 89 K.p.a. poprzez zaniechanie wyznaczenia rozprawy administracyjnej,
- art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, poprzez zaniechanie uzyskania od inwestora oświadczenia o posiadaniu prawa do dysponowania na cele budowlane w zakresie działki nad którą będzie wykonane przewieszenie, tj. działki nr [...] oraz działki nr[...] ,
- art. 213 Kodeksu pracy poprzez zaniechanie wyegzekwowania, że budowa lub przebudowa obiektu budowlanego, w którym przewiduje się pomieszczenia pracy, była wykonywana na podstawie projektów uwzględniających wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy, pozytywnie zaopiniowanych przez uprawnionych rzeczoznawców, zgodnie z odrębnymi przepisami.
- rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej oraz przepisów ustawy z dnia 14 marca 1985 r.
o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r., nr[...] , utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę zobowiązał inwestora do uzupełnienia akt sprawy o wniosek
o rozbiórkę dwóch budynków zlokalizowanych na działkach nr [...] , co nastąpiło w dniu [...] r. oraz uzupełnił akta sprawy o:
- pismo Burmistrza Miasta [...] znak: [...] z dnia[...] . potwierdzające zgodność projektowanego budynku z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
- decyzję Urzędu Morskiego w [...] znak: [...] z dnia
[...] r. zwalniającą z zakazu zabudowy działek nr [...] obr.
w[...] ,
- oświadczenie projektantów z dnia[...] . o nie pozbawieniu dostępu do mediów obiektów sąsiadujących z obiektem projektowanym
Organ II instancji stwierdził zgodność wniosku z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz spełnienie wymogów ustawy Prawo budowlane i utrzymał w mocy decyzję organ I instancji.
Na powyższą decyzję B.H., działając przez pełnomocnika, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w[...] , wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także
o wstrzymanie jej wykonalności oraz wykonalności decyzji organu I instancji do czasu rozpoznania skargi albowiem ich realizacja może spowodować zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi, tj. katastrofę budowlaną.
Decyzjom organów I i II instancji zarzucił naruszenie art. 7 i 77 K.p.a., a także art. 107 § 3 K.p.a.
Szczegółowo przedstawiając zarzuty skarżący podniósł, że:
1. Organ naruszył przepisy art. 89 K.p.a. albowiem nie wyznaczył rozprawy administracyjnej celem przesłuchania wszystkich osób sporządzających projekty, opinie oraz oświadczenia stanowiące podstawę do wydania decyzji co do których sformułował zarzuty w swoich pismach na okoliczność ustalenia ich zasadności. Jednocześnie konieczne było przeprowadzenie oględzin terenu inwestycji albowiem kwestionował ustalenia i sposób przedstawienia elementów budynku
w złożonych dokumentach a jedynie oględziny mogły potwierdzić lub zaprzeczyć podnoszonym zarzutom w szczególności co do innego stanu rzeczywistego budynku niż to przedstawiał inwestor. Takie działanie naruszało również przepisy art. 7, 8 i 9 K.p.a.
2. Organ naruszył przepisy art. 9 K.p.a. albowiem nie poinformował Odwołującego
o złożeniu do akt sprawy przez inwestora oświadczenia projektanta stwierdzającego, że projektowane przyłącze nie spowodują odcięcia dostaw mediów do sąsiednich budynków. Z treścią tego oświadczenia nie zgadza się albowiem osoba ta nie przeprowadziła żadnych badań w tym zakresie,
w szczególności nie dokonała odkopu instalacji wodnokanalizacyjnej aby ten fakt stwierdzić, a skoro część budynku będąca jego własnością ma wspólną instalację wodno kanalizacyjną z częścią wnioskodawcy, to nie ma możliwości aby w czasie prac nie pozbawiono go tych mediów.
3. Inwestor nie złożył oświadczenia o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie działki nad którą będzie wykonane przewieszenie tj. działki nr [...] oraz [...] albowiem takiego prawa nie posiada. Nie ulega wątpliwości, że prowadzenie robót w pasie drogowym oraz umieszczenie jakiejkolwiek części budynku w przestrzeni powietrznej nad nieruchomością stanowi jej zajęcie. Do udzielenia zgody na zajęcie pasa drogowego jakim niewątpliwie jest sama droga i chodniki, nad którymi ma być wykonane przewieszenie budynku, właściwy jest organ ustalony zgodnie z przepisami ustawy o drogach publicznych, a nie jest nim Burmistrz Miasta [...] . Tytułem prawnym może być jedynie czynność cywilnoprawna,
a więc umowa lub decyzja właściwego organu. W przypadku zajęcia pasa drogowego tytułem prawnym jest zezwolenie na zajęcia pasa drogowego, którego inwestor nie posiada.
4. Organ nie przeprowadził żadnego postępowania wyjaśniającego w zakresie zasadności formułowanych przez odwołującego zarzutów i nie odniósł się do nich
w uzasadnieniu decyzji. Sam fakt złożenia przez inwestora dokumentów, które swoją nazwą odpowiadają wymaganym przez przepisy nie zwalnia organu od sprawdzenia ich prawidłowości w zakresie objętym zarzutami Odwołującego jako strony. W takim przypadku Organ powinien choćby zobowiązać inwestora do ustosunkowania się do tych zarzutów i wyznaczyć rozprawę administracyjną
w tym celu, czego jednak nie uczynił.
5. Organ nie wyjaśnił podniesionej przez Organ II instancji kwestii wątpliwości co do zgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz w kwestii niezgodnego z przepisami zaprojektowania antresoli jako oddzielnej kondygnacji.
6. Inwestor nie przedłożył opinii wymaganej zgodnie z przepisami art. 213 § 1 Kodeksu pracy "Pracodawca jest obowiązany zapewniać, aby budowa lub przebudowa obiektu budowlanego, w którym przewiduje się pomieszczenia pracy, była wykonywana na podstawie projektów uwzględniających wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy, pozytywnie zaopiniowanych przez uprawnionych rzeczoznawców, zgodnie z odrębnymi przepisami."
7. Inwestor nie przedłożył uzgodnień wymaganych przez przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej oraz przez przepisu ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (art. 3 ust. 2 ).
8. Ekspertyza obejmująca stan obiektów istniejących na działkach sąsiednich tj, działce 97/2 oraz projekt rozbiórki budynku zostały wykonane bez zbadania części budynku należącego do B. H. i istniejących na jego części elementów nośnych oraz konstrukcyjnych, które mogą zostać naruszone przy rozbiórce. Osoba sporządzająca opinię nie zapoznała się z wnętrzem tej części budynku i jego charakterystyką, a przecież budynek ten został wybudowany jako jeden i jedynie w przeszłości rozdzielony ściankami działowymi bez rozdzielenia elementów konstrukcyjnych i nośnych. Skarżący podniósł również, że w wyniku wybudowania nowego budynku przydatność do użytkowania budynku w części należącej do B. H. zostanie ograniczona albowiem projektowany budynek wraz z instalacjami wodną i kanalizacyjną nie uwzględnia, iż instalacje te dla inwestora oraz B. H. byty wspólne. W ekspertyzie nie odniesiono się do kwestii związanej z faktem, że w wyniku rozbiórki części budynku należącej do wnioskodawcy budynek w części należącej do B. H. utraci oparcie na poprzeczne na fundamentach, na których stała część budynku należąca do wnioskodawcy. W ekspertyzie brak jakichkolwiek opisów istniejących fundamentów oraz wyliczeń potwierdzających brak negatywnego wpływu rozbiórki na konstrukcję nośną budynku.
9. Projekt rozbiórki jest zbyt ogólnikowy i nie zawiera żadnego badania ani opisu konstrukcji nośnych oraz ich mocowania ani fundamentów w części budynku należącej do B. H.. Brak szczegółowego opisu zabezpieczenia fundamentów i konstrukcji nośnej budynku w części należącej do B. H. ani zabezpieczenia połaci dachowej.
10.Projekt budowlany nie zawiera rozwiązań dotyczących połączenia z budyniem B. H. ani przeniesienia na jego fundamenty obciążeń statycznych wywoływanych tym budynkiem, a koniecznych w związku z pozbawieniem fundamentów jako konstrukcji nośnej budynku B. H.. W tym stanie rzeczy część należąca do B. H. utraci częściowo oparcie i zmieni swoją pracę statyczną co grozi zawaleniem, a wnioskodawca w projekcie nie zaplanował połączenia swojej płyty fundamentowej z fundamentami B. H. ani innej formy przeniesienia wywoływanych przez nią obciążeń.
11. Budynek posiada ciężki strop żelbetowy, a nie jak twierdzi autor projektu rozbiórki "lekki strop drewniany" - można to stwierdzić podczas wizji lokalnej.
12. Inwestor nie dysponuje projektem rozbiórki kostki brukowej, jaką jest wyłożony plac przed całym budynkiem. Nie ma także projektu zabezpieczenia w czasie robót kostki brukowej na działce nr [...] B. H.. Prace ciężkiego sprzętu podczas wykopu pod fundamenty (o głębokości co najmniej [...] cm) na granicy dwóch stycznych ze sobą działek spowodują obsypanie się twardego podłoża pod kostką brukowana dz. [..] oraz zarwanie się jej.
13. Budynek jest jednolitą bryłą posadowioną na ławach fundamentowych, które przenoszą obciążenia całej konstrukcji, ale nie w jednakowym stopniu. Strop
w części budynku B. H. jest niższy o [...] cm od stropu, który ma ulec rozbiórce. Parter budynku w części należącej do p. D. jest o tyle samo wyższy a piętro w części poprzecznej budynku niesymetrycznie podwyższone. Zarówno projektant rozbiórki pan E. T. oraz pan K. K. nie zauważyli tego faktu i nie ujęli tego w opisie budynku podlegającego częściowej rozbiórce.
14. Ławy fundamentowe zostały tak zaprojektowane, że przenoszą niejednakowe obciążenia całej bryły jaką jest budynek. Projekt rozbiórki przewiduje, że ławy fundamentowe mają być ucięte [...] cm od ściany działowej. Wpłynie to negatywnie na ich obciążenie i w dłuższym czasie doprowadzi do przechylenia części budynku B. H. i katastrofy budowlanej - projektant nie dokonał
w tym zakresie żadnych obliczeń sił nacisku całej konstrukcji budynku na ławy fundamentowe w różnych punktach.
15. Autor projektu rozbiórki nie dokonał wizji lokalnej nieruchomości B. H. i nie zna jej stanu technicznego. Nie zmierzył długości podciągu na którym jest oparty jego strop i nie wyliczył obciążeń jakie przenosi. Nie opisał w swoim projekcie (ekspertyzie), że podciąg ten jest oparty na jego ścianie nośnej oraz na ścianie nośnej, która ma być zburzona w trakcie rozbiórki. Projektant twierdzi, że po zburzeniu ściany nośnej oraz ucięciu podciągu przy ścianie działowej jego pozostała część zostanie oparta na filarku ceglanym [...] cm zakotwionym do ściany działowej, jednak nie wie, czy ten filarek wytrzyma obciążenie podciągu na którym spoczywa żelbetowy strop jego nieruchomości - nie dokonał w tym celu żadnych obliczeń sił nacisku, przenoszonych obciążeń
i wytrzymałości stosowanych materiałów.
16. Obecnie ściana działowa nieruchomości jest oparta na posadzce, pod którą znajduje się twarde podłoże z ubitego żwiru. Projektant chce zabezpieczyć tę ścianę i zakotwić do niej [...] filarki ceglane [...] cm oparte na żelbetowej wylewanej belce podwalinowej o grubości [...] cm i szerokości [...] cm. Żeby tego dokonać musi usunąć od strony inwestora posadzkę i dokonać wykopu
o głębokości co najmniej [...] cm ([..] cm belka +[...] cm chudy beton) pod ścianą działową lub na jej styku. Spowoduje to naruszenie stabilności i obsypanie podłoża pod ścianą działową oraz zawalenie się jej już podczas wykopu. Projektant nie przewidział w tym względzie żadnych zabezpieczeń oraz nie dokonał żadnych obliczeń obciążeń i sił nacisku ściany działowej na istniejącą posadzkę.
17. Projekt budowlany nowoprojektowanego budynku nie uwzględnia wyżej opisanej belki podwalinowej. Nie ma jej wrysowanej na rysunkach przedstawiających rzut fundamentów. Z rzutu fundamentów nowoprojektowanego budynku wynika, że zostaną wylane na belce podwalinowej. Takie rozwiązanie jest niedopuszczalne, ponieważ belka podwalinowa została opracowana jako element wzmacniający tylko i wyłącznie dla ściany działowej oraz jako element podparcia uciętego na granicy ściany działowej podciągu i nie mogą na nią działać żadne inne siły nacisku, zwłaszcza tak potężne jakie będzie przenosił nowoprojektowany 3 kondygnacyjny budynek. Także ten projekt nie uwzględnia filarków ceglanych, które mają wzmocnić ścianę działową (opisanych w pkt. 5). Nie ma ich wrysowanych w rzucie ścian parteru.
18. Z projektu mającego powstać budynku wynika, że zarówno fundamenty, jak
i ściana nośna tego budynku na granicy z działką [...] B. H. będą oparte na belce podwalinowej, która miała wzmocnić ścianę działową. Gdyby było inaczej, zarówno fundament oraz ściany nośne nowoprojektowanego budynku powinny być odsunięte od ściany działowej o szerokość belki podwalinowej
tj. minimum [..] cm.
19. W "Ekspertyzie technicznej obiektu stwierdzającej jej stan bezpieczeństwa
i przydatność do użytkowania przy uwzględnieniu oddziaływania wywołanego budową i eksploatacją w sąsiedztwie nowoprojektowanego obiektu." ekspert skupiła się przede wszystkim na opisie oddziaływania dwóch już istniejących budynków jak sama pisze: "dwóch sąsiadujących ze sobą obiektów tworzących
w przyszłości zabudowę bliźniaczą". Na jakiej podstawie ekspert twierdzi, że będzie to zabudowa bliźniacza, choć B. H. jako właściciel działki przyległej nie zamierza budować na swojej działce budynku bliźniaczego.
Ekspertyza ta jest w swoim założeniu błędna. Celem opracowania jest: "analiza stanu konstrukcji oraz bezpieczeństwo jej użytkowania w trakcie budowy..."
Podstawa opracowania:
- " wizja lokalna" - choć nigdy nie dokonano takiej na nieruchomości B. H.,
- " badania geologiczne gruntu" - nie przeprowadzono takich badań - nie ma ich w dokumentacji - nie wiadomo jaki grunt jest pod projektowanym budynkiem
i jak będzie się zachowywał tak potężny( 3 kondygnacyjny) budynek po wybudowaniu.
Nie przeprowadzono ekspertyzy której celem jest "analiza stanu konstrukcji oraz bezpieczeństwo jej użytkowania w trakcie rozbiórki" Na ten temat w swoim opracowaniu pani ekspert pisze: "opis budynku oraz metodologię jego zabezpieczenia przed rozbiórką części przylegającej zawarto w odrębnym opracowaniu pt.: "Rozbiórka części budynku mieszkalnego"...sporządzonym przez tech. bud. E. T. oraz mgr inż. K. K. Zdaniem skarżącego tech. bud. E.T.nie jest ekspertem i może wypowiadać się w tej materii.
20. W czasie demontażu elementów nośnych budynku mogą nastąpić zdarzenia nieprzewidywalne. Sami autorzy projektu obawiają się komplikacji w trakcie rozbiórki budynku, ponieważ piszą w "Uwagach końcowych", że:
- demontaż musi być wykonany w czasie najmniejszego ruchu (wolny dzień od pracy) komunikacyjnego na placu manewrowym,
- demontaż musi być wykonany w czasie najmniejszego obciążenia budynku,
w czasie bezśnieżnej i mało wietrznej pogody.
21. W części budynku należącej do B. H. jest prowadzona działalność gospodarcza: "Salon gier komputerowych" cały czas przebywają w nim ludzie,
w większości dzieci. Budynek stanowi jednolity obiekt rozdzielony tylko ścianą działowa. Jakiekolwiek prace rozbiórkowe części nośnych tego obiektu nie mogą być prowadzone w trakcie przebywania w nim ludzi, ponieważ będzie to stanowić zagrożenie dla ich zdrowia i życia.
22. Projekty przyłączy nadal przewidują odcięcie części budynku B. H. od obecnie istniejących przyłączy i nie przewidują ich doprowadzenia i połączenia
z instalacjami znajdującymi się na jego części budynku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje.
Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej).
Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie zarzuty należy uznać za trafne.
Zaskarżona decyzja wydana został na podstawie przepisu art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm. dalej zwana ustawą), zgodnie z którym pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto:
1) złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
2) złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 1 ustawy) właściwy organ sprawdza:
• zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia,
• zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi,
• kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa
i ochrony zdrowia,
• wykonanie – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia
i legitymującą się aktualnym zaświadczeniem potwierdzającym wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego.
Odnosząc się do zarzutów skargi skierowanych przeciwko projektowi budowlanemu, na wstępie należy wyjaśnić, że w przepisie art. 35 ustawy ustawodawca określił zakres kontroli tego projektu, wykluczając możliwość ingerencji w jego zawartość merytoryczną (por. B. Bodziony, R. Dziwiński, P. Gniadzik, Nowe prawo budowlane z komentarzem, Jaktorów 1998 r.; K. Małysa, Nowe regulacje procesu inwestycyjno-budowlanego, Zakamycze 2004).
Nadto zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i 4 ustawy, do podstawowych obowiązków projektanta należy opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z ustaleniami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, o której mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902), lub w pozwoleniu,
o którym mowa w art. 23 i art. 23a ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej (Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1502, ze zm.), wymaganiami ustawy, przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Projektant ma obowiązek zapewnić sprawdzenie projektu architektoniczno-budowlanego pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności lub rzeczoznawcę budowlanego. Projektant, a także sprawdzający do projektu budowlanego dołączają oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.
Mając na uwadze powyższe przepisy należy stwierdzić, że mimo zarzutów skarżącego w odniesieniu do przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego, organ architektoniczno-budowlany nie miał obowiązku przeprowadzenia rozprawy administracyjnej i przesłuchania projektantów na okoliczność zasadności podniesionych zarzutów. Tym samym organ nie naruszył przepisu art. 86 K.p.a.
Podobnie przedstawia się sprawa ekspertyz stanu obiektów istniejących na działkach sąsiednich oraz projektów rozbiórki budynków przedłożonych przez inwestora. Również w tym przypadku odpowiedzialność za ich treść ponoszą osoby je sporządzające. Dodatkowo można wskazać, że zarzuty skarżącego odnośnie ekspertyz oraz projektów rozbiórki, jako że pochodzą od osoby nie posiadającej uprawnień budowlanych, należy uznać za gołosłowne, albowiem nie poparte żadnymi dowodami.
Również za gołosłowny należy uznać zarzut odcięcia skarżącemu w wyniku rozbiórki dostępu do mediów. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że budynek skarżącego stanowi samodzielny lokal wyposażony
w odrębne instalacje. Natomiast skarżący nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego jego twierdzenia.
Chybiony jest również zarzut skargi, że planowana inwestycja sprzeczna jest
z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie ilości planowanych kondygnacji. Kwestie tę organ wyjaśnił wskazując, że miejscowy plan przewiduje trzy kondygnacje i czwartą w poddaszu i tak też zaprojektowane zostały planowane do wybudowania budynki.
Bezpodstawne są również zarzuty, że przedłożony przez inwestora projekt budowlany nie został uzgodniony pod względem bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz przepisów ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Odpowiednie adnotacje stwierdzające zgodność projektu z wymienionymi przepisami znajdują się na arkuszu projektu budowlano-wykonawczego zawierającego rzut parteru.
Trafnie natomiast skarżący podniósł, że inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane. Składane w trybie art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest skuteczne o tyle, o ile z materiału zebranego w sprawie nie wynika wniosek przeciwny. Oświadczenie to stwarza bowiem tylko domniemanie, iż składającemu przysługuje wymienione prawo.
Zgodnie z art. 3 pkt 11 ustawy, przez prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonania robót budowlanych.
Jak wynika z zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy inwestor swoje oświadczenie o prawie do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane oparł
o pismo Zastępcy Burmistrza Miasta [....] z dnia [...] r., znak:[..] , w którym zawarto zgodę na połączenie łącznikiem budynków zlokalizowanych na nieruchomościach oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki nr [...] położone w obrębie [..] miasta [...] . Jednak z rzeczonego pisma nie wynika dla inwestora żaden tytuł prawny do działki nr [...] Pomijając fakt, że treść pisma zredagowano w taki sposób jakby inwestycja obejmować miała tylko łącznik
w celu połączenia już istniejących budynków, co nie koresponduje z zakresem planowanej inwestycji, to nie można również przyjąć, że w wyniku jednostronnej zgody powstał stosunek zobowiązaniowy uprawniający inwestora do wykonania robót budowlanych. Zdaniem sądu aby można było przyjąć, że taki stosunek powstał musiałaby zostać zawarta umowa między stronami i to przynajmniej w zwykłej formie pisemnej.
Powyższe rozważania należy odnieść do sytuacji gdy stanowiąca własność Gminy [...] działka nr [...] nie jest drogą publiczną. Jednak ta okoliczność nie jest jednoznaczna w sprawie, bowiem ww. piśmie Zastępca Burmistrza podaje, że działka przeznaczona jest na ciąg pieszy, natomiast na znajdujących się w aktach sprawy mapach geodezyjnych nie oznaczono działki jako drogi publicznej. Okoliczność ta wymaga wyjaśnienia, gdyż gdyby działka nr [...] stanowiła drogę publiczną, to wówczas rację miałby skarżący, że prawo do dysponowania taką nieruchomością na cele budowlane winno wynikać z decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego wydanej przez właściwego zarządcę drogi.
Bezkrytycznie przyjmując oświadczenia inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane organy architektoniczno-budowlane naruszyły przepisy art. 7 i art. 77 K.p.a. nakazujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. W rezultacie udzielając pozwolenia na budowę osobie, która nie złożyła oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wynikającego z właściwego dokumentu, naruszyły również przepis art. 33 ust. 2 ustawy.
Natomiast co do zarzutu skarżącego, że inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania na cele budowlane działkami nr[...] , to sprawa ta winna być wyjaśniona przez organy. Wprawdzie w decyzji nie wymieniono tych działek jako trenu inwestycji, jednak w oświadczeniu o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z dnia [..] r. inwestor wymienia działki nr[...] . Z załącznika do projektu zagospodarowania terenu wynika, że na wymienionych działkach projektuje się kanalizację deszczową. Wobec takich rozbieżności w materiale dowodowym sprawy organy powinny szczegółowo wyjaśnić tą kwestię i przedstawić dokonane ustalenia w uzasadnieniu decyzji – zgodnie
z wymowami przepisu art. 107 § 3 K.p.a.
Z powyższych względów, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270; zm. Dz. U z 2004 r. Nr 162 poz. 1692). uwzględnił skargę w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego
i udzielenia pozwolenia na budowę.
Opisane powyżej wady oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie dotyczą części decyzji zezwalającej na rozbiórkę dwóch budynków, bowiem mające ulec rozbiórce budynki posadowione są na działkach nr[...] , co do których inwestor legitymuje się prawem własności. Potwierdzają to znajdujące się w aktach administracyjnych wyrysy i wypisy z rejestru gruntów. Inwestor złożył również sporządzone przez osoby uprawnione projekty rozbiórki oddzielnie dla każdego z budynków oraz dwie ekspertyzy techniczne obiektu stwierdzające jego stan bezpieczeństwa i przydatność do użytkowania przy uwzględnieniu oddziaływania wywołanego rozbiórką budynku sąsiedniego i budową nowego obiektu w sąsiedztwie dotyczące budynków przylegających do budynków mających ulec rozbiórce. W takiej sytuacji organy prawidłowo udzieliły inwestorowi pozwolenia na rozbiórkę i dlatego Sąd postanowił oddalić skargę na decyzję w tej część – na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Orzeczenie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania oparto o przepis art. 200, a w przedmiocie wykonalności decyzji o art. 152 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło