IV SA/Wa 1955/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-16
Skład orzekający: Marian Wolanin, Danuta Dopierała, Kaja Angerman
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 138 § 2 k.p.a., poprzez brak podstaw do takiego rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, mimo braku konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Stan faktyczny był bezsporny, a organ odwoławczy dysponował materiałem dowodowym pozwalającym na merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Błędne powołanie przez organ pierwszej instancji konkretnego przepisu rozporządzenia (paragrafu) nie stanowiło przeszkody do merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy, gdyż podstawowa podstawa prawna (ustawa o rybołówstwie) pozostała niezmieniona, a kara mieściła się w granicach zakreślonych przez ustawę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymierzenia A. S. kary pieniężnej przez Okręgowego Inspektora Rybołówstwa Morskiego za wykonywanie rybołówstwa morskiego z naruszeniem zakazu połowów dorsza w Morzu Bałtyckim. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, rozpoznając odwołanie, uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błędy w podstawie prawnej i konieczność ponownego ustalenia wymiaru kary. A. S. złożył skargę do WSA, zarzucając organowi odwoławczemu naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 138 § 2 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Ministra na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Dopierała, Sędzia WSA Kaja Angerman(spr.), Protokolant Marek Bereziński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2010 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącego A. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] sierpnia Okręgowy Inspektor Rybołówstwa Morskiego w S. działając na podstawie art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 19 lutego 2004r. o rybołówstwie (Dz. U Nr 62, poz. 574 z późn. zm.) oraz § 2 pkt 37 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 kwietnia 2005r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o rybołówstwie wymierzył A. S. armatorowi statku rybackiego [...] o długości całkowitej większej niż 10 m karę pieniężną w wysokości 2000 zł po ustaleniu, że w dniu 21 października 2007r wykonywał on rybołówstwo morskie prowadząc połowy dorsza w Morzu Bałtyckim, w podobszarze 25 z naruszeniem przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 804/2007 z dnia 9 lipca 2007r. ustanawiającego zakaz połowów dorsza w Morzu Bałtyckim przez statki pływające pod banderą Polski (Dz. U UE L 180 z dnia 10 lipca 2007r.).
Od powyższej decyzji A. S. wniósł odwołanie.
W wyniku rozpoznania odwołania decyzją z dnia [...] września 2009r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi uchylił decyzję Okręgowego Inspektora Rybołówstwa Morskiego w S. w całości i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wywodził, że czynności kontrolne przeprowadzone przez inspektora Okręgowego Inspektoratu Rybołówstwa Morskiego w S. wykazały, iż A. S. w dniu 21 października 2007r. był armatorem jednostki rybackiej [...] podczas rejsu połowowego, w trakcie, którego prowadzono z naruszeniem obowiązującego zakazu ukierunkowane połowy dorsza. W karcie dziennika połowowego nr [...] w poz. Nr [...] kapitan jednostki rybackiej [...] zadeklarował połów dorsza w relacji pełnej, w ilości 4 skrzynek po 30 kg każda, tj. 120kg. W okresie od 11 lipca do 31 grudnia 2007r. obowiązywał zakaz połowu dorsza w Morzu Bałtyckim przez statki pływające pod banderą polski w związku z wyczerpaniem kwoty połowowej przyznanej Polsce na 2007r.
Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu ocenił zarzut jako niezasadny. Wskazał, że organ I instancji pismem z dnia [...] kwietnia 2008r., doręczonym stronie w dniu [...] maja 2008r. zawiadomił stronę o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do całości zebranych dowodów i materiałów postępowania.
Odnosząc się do zarzutu nałożenia zbyt wysokiej kary bez wskazania kryteriów jej wymierzenia organ odwoławczy wskazał, że wymierzając karę organ I instancji oparł się na przepisie § 2 pkt 37 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o rybołówstwie, który przewidywał wysokość kary w granicach od 2000 do 20000 zł, zaś wysokość wymierzanej kary oraz kryteria ustalenia jej wysokości organ I instancji uzasadni przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Organ odwoławczy podniósł, że Okręgowy Inspektor Rybołówstwa Morskiego w S. wymierzając karę pieniężną zastosował błędną podstawę prawną tj. przepis § 2 pkt 37 w/w rozporządzenia, gdyż przepis ten dotyczy wysokości kary za naruszenie w inny sposób przepisów ustawy, aktów wykonawczych wydanych na jej podstawie oraz przepisów Wspólnej Polityki Rybackiej Unii Europejskiej. Tymczasem organ I instancji ustalił, że w dniu 21 października 2007r. strona dokonała połowu dorszy pomimo obowiązywania w tym czasie zakazu połowowego wprowadzonego w związku z wyczerpaniem kwoty połowowej przyznanej Polsce na te obszary na 2007r. Zakaz obowiązywał w okresie od 11 lipca do 31 grudnia 2007r. na podstawie art. 3 rozporządzenia 804/2007, które to rozporządzenie wprowadzało zakaz połowów dorsza, jak również przechowywania na statku, przeładunku lub wyładunku ryb złowionych przez statki w wymienionych podobszarach Morza Bałtyckiego. Tym samym organ I instancji powinien był zastosować w przedmiotowej sprawie § 2 pkt 22 w/w rozporządzenia w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o rybołówstwie zgodnie z którym wysokość kary za prowadzenie połowów organizmów morskich, których ogólna kwota połowowa została wyczerpana wynosi od 20000 zł do 110000 zł. W ocenie organu odwoławczego to uchybienie przepisom przez organ I instancji nie mogło zostać "naprawione "przez organ odwoławczy". Organ odwoławczy nie może bowiem rozstrzygać sprawy innej pod względem podmiotowym lub przedmiotowym niż sprawa rozstrzygnięta przez organ I instancji. Organ odwoławczy nie może orzekać w zakresie innym niż to uczynił przed nim organ pierwszo instancyjny, a zmiana podstawy materialno prawnej rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej prowadzi do zmiany przedmiotowej tożsamości sprawy. Rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy prowadziłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy.
Organ odwoławczy wskazał, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 7 lipca 2009r. (sygn. akt K 13/08; Dz.U Nr 112, poz. 936) orzekł, że 2 pkt 37, § 3 pkt 38, § 4 pkt 39 i § 5 pkt 29 rozporządzenia w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o rybołówstwie są niezgodne z art. 2 Konstytucji. Tym samym na etapie postępowania odwoławczego, przepis materialny, na podstawie którego wymierzono stronie karę przestał funkcjonować w obrocie prawnym , a co za tym idzie nie istnieje norma prawna, która stanowiła częściową podstawę rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji .
Organ odwoławczy uznał, że w przedmiotowej sprawie nie jest możliwe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 kpa tj. uchylenie decyzji i umorzenie postępowania pierwszej instancji, bowiem decyzja umarzająca postępowanie mogłaby zostać uznana za decyzję kończącą definitywnie postępowanie i tworzyć stan res iudicata.
Organ I instancji wszczął postępowanie w związku z naruszeniem art. 2 rozporządzenia 804/2007, a zaskarżona decyzja wydana została nie tylko na podstawie § 2 pkt 37 w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o rybołówstwie, ale także na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy o rybołówstwie, który określa generalną odpowiedzialność za naruszenie przepisów o rybołówstwie. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy uznał, że należało uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia. Takie rozstrzygnięcie bowiem chroniło nie tylko zasadę dwuinstancyjności, ale także uwzględniało wyrok Trybunału Konstytucyjnego, eliminując z obrotu decyzję wydaną na podstawie prawnej uchylonej przez Trybunał. Niezbędne zdaniem organu odwoławczego jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ I instancji, który powinien odnieść się do prawidłowej podstawy wymiaru kary (czy ma zastosowanie, z jakich względów), a następnie określić wymiar tej kary. Organ I instancji winien także uzasadnić wysokość orzeczonej kary, czego w zaskarżonej decyzji nie uczynił.
Skargę od decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi złożył A. S. zaskarżając decyzję w całości i wnosząc o jej uchylenie oraz umorzenie postępowania bądź przekazanie sprawy organowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. rażące naruszenie przepisów postępowania art. 138 § 2 kpa polegające na wydaniu decyzji o charakterze kasatoryjnym pomimo braku do tego podstaw,
2. rażące naruszenie przepisów postępowania art. 139 kpa i wydanie przez organ odwoławczy decyzji na niekorzyść odwołującej się strony polegające na poleceniu organowi I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy w uzasadnieniu decyzji ukaranie strony na podstawie przepisu znacznie surowszego,
3. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania decyzji o charakterze kasatoryjnym, a mający wpływ na jej treść, polegający na uznaniu przez organ odwoławczy, że:
a) doszło do przekroczenia przez rybaków polskich w 2007r ogólnej kwoty połowowej dorsza przyznanej Polsce przez WE na 2007r.,
b) nie może on zastosować art. 138 § 1 pkt 2 kpa z uwagi na to, że podjęcie przez organ takiej decyzji tworzyłoby stan res iudicata,
4. rażące naruszenie prawa materialnego art. 63 ust. 1 pkt 3 ustawy o rybołówstwie w zw. z § 2 pkt 22 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że organ odwoławczy dopuścił się rażącego naruszenia procedury administracyjnej po pierwsze wydając decyzję o charakterze kasatoryjnym pomimo braku podstaw, po drugie nakazując organowi I instancji sposób i podstawę prawną rozstrzygnięcia sprawy nie zlecając jednocześnie przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego, po trzecie naruszając zakaz reformationis in peius wydając decyzję, która będzie działała na niekorzyść strony. Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego nie można wyczytać żadnych wskazówek dla organu I instancji w zakresie uzupełnienia postępowania administracyjnego o jakiekolwiek nowe dowody bądź wyjaśnienia jakichkolwiek okoliczności. Organ odwoławczy nie odniósł się do aktualnych ustaleń, z których wynika ,że de facto limit połowowy przez polskich rybaków nie został wyczerpany w 2007r, ani do zarzutu stawianego przez stronę w zakresie złamania zakazu połowowego za namową, pełną aprobatą i zapewnieniem o braku konsekwencji pieniężnych ze strony resortu, w sytuacji nie wykorzystania przyznanego stronie limitu połowu dorsza. Ponadto organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji zawarł wywody stanowiące wskazania dla organu I instancji na podstawie jakich przepisów i dlaczego powinien stronę ukarać. Uchylenie przepisów stanowiących podstawę do wydania decyzji w I instancji, a także fakt że strona nie wyczerpała znamion określonych w art. 63 ustawy o rybołówstwie prowadzi do konieczności umorzenia postępowania. Decyzja organu I instancji nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, gdyż wydano ją na podstawie wówczas obowiązujących przepisów, a organ zastosował do ustalonego przez siebie stanu faktycznego przepisy prawa materialnego jakie jego zdaniem były zasadne. Nie zachodzą zatem żadne przesłanki do odstąpienia od zakazu reformationis in peius, co uczynił organ odwoławczy.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych do kognicji sądów administracyjnych należy kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
Sąd badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy uznał, iż decyzja ta narusza przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu zasadny jest podnoszony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 138 § 2 kpa poprzez wydanie decyzji o charakterze kasatoryjnym.
Stosownie do treści art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
Przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji przepisu jest zatem wyjątkiem od zasady merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ odwoławczy, a wykładnia rozszerzającą w tym zakresie jest niedopuszczalna ( wyrok NSA z 25 listopada 2003r., IV Sa 1496/02- Monitor Prawn. 2004, nr 2, s.60). Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że w sprawie nie zachodzi konieczność przeprowadzania postępowania wyjaśniającego, albowiem stan faktyczny jest bezsporny. Nie istniały więc, zdaniem Sądu żadne podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazywania jej do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Niesłuszne jest stanowisko organu odwoławczego polegające na uznaniu, że skoro organ pierwszej instancji wymierzając karę powołał w swoim rozstrzygnięciu przepis § 2 pkt 37 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 kwietnia 2005r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie, w sytuacji gdy zastosowanie winien mieć § 2 pkt 22 tego aktu prawnego, to zachodzi przypadek zmiany tożsamości sprawy, uniemożliwiający organowi odwoławczemu z uwagi na zasadę dwuinstancyjności rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy wydanie merytorycznego orzeczenia.
W ocenie Sądu w przedmiotowym postępowaniu nie zachodziła obawa naruszenia zasady dwuinstancyjności orzekania, bowiem nie doszło do zmiany tożsamości sprawy.
Należy zauważyć, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji wydane zostało na podstawie art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 19 lutego 2004r.o rybołówstwie ( Dz. U. Nr 62, poz. 574 z póź. zm.) oraz na podstawie § 2 pkt 37 w/w rozporządzenia. Wskazany przepis ustawy o rybołówstwie stanowi podstawę odpowiedzialności za wykonywanie rybołówstwa morskiego statkiem rybackim z naruszeniem przepisów ustawy i aktów wykonawczych wydanych na jej podstawie oraz przepisów Wspólnej Polityki Rybackiej Unii Europejskiej przez armatora statku rybackiego o długości całkowitej mniejszej niż 10 m i określa, iż w takiej sytuacji podmiot ten podlega karze pieniężnej do wysokości nieprzekraczającej pięćdziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Tym samym wskazany przepis ustawowy wskazuje górną granicę odpowiedzialności w odniesieniu do armatora statku rybackiego o długości równej albo większej niż 10 m za naruszenie przepisów o rybołówstwie morskim.
Rozporządzenie w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie zostało wydane w oparciu o delegację zawartą w ust.4 art. 63 ustawy o rybołówstwie. Celem aktu wykonawczego było więc doprecyzowanie regulacji zawartych w ustawie by chronić akt tej rangi przed zbyt szczegółowymi unormowaniami ( por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 7 lipca 2009r., K 13/08).
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że w istocie podstawą rozstrzygnięcia sprawy przez organ pierwszej instancji był art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy o rybołówstwie.
Organ pierwszej instancji zastosował zatem prawidłową podstawę prawną rozstrzygnięcia, błędnie jedynie powołując § 2 pkt 37 rozporządzenia, zamiast na § 2 pkt 22 tego aktu prawnego, jako podstawę prawną zakreślającą w istocie dolną granicę odpowiedzialności i wymiaru kary za naruszenia przepisów o rybołówstwie morskim.
W takiej sytuacji faktycznej nie można mówić, iż przeszkodę do rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy stanowił brak jej tożsamości przedmiotowej.
Ze stanu faktycznego sprawy ustalonego przez organ pierwszej instancji wynika, że kara została wymierzona armatorowi statku rybackiego za prowadzenie ukierunkowanych połowów dorsza mimo, że kwota połowowa została wyczerpana, przy czym wysokość tej kary określono na kwotę 2 000 zł. Niewątpliwie wysokość wymierzonej przez organ pierwszej instancji kary została określona poniżej dolnej granicy zagrożenia przewidzianej w § 2 pkt 22 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 kwietnia 2005r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie. Należy jednak uwzględnić, że art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy o rybołówstwie może stanowić samodzielną podstawę ukarania za naruszenia przepisów o rybołówstwie, a kara wymierzona poniżej dolnej granicy zagrożenia wskazanej w w/w rozporządzeniu jest niewątpliwie karą mieszczącą się w granicach zakreślonych przez ustawę, skoro ustawa wskazuje tylko górną granicę odpowiedzialności.
Uchylenie więc zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia organowi pierwszej instancji nastąpiło z naruszeniem dyspozycji art. 138 § 2 k.p.a. Minister bowiem dysponując zgromadzonym, niespornym materiałem dowodowym winien rozpoznać sprawę merytorycznie.
Odnosząc się do zarzutu rażącego naruszenia art. 139 kpa poprzez wydanie decyzji na niekorzyść strony i zawarcie we wskazaniach odwoławczych wiążących organ pierwszej instancji wskazówek co do wymierzenia kary w oparciu o przepis przewidujący możliwość orzeczenia kary surowszej, bez możliwości poczynienia innych ustaleń, należy uznać w ocenie Sądu za częściowo zasadny. Jednak tylko o tyle, że w przedmiotowej sprawie organ odwoławczy uchylając się od wydania merytorycznej decyzji do czego był zdaniem Sądu zobowiązany, uniknął dokonywania oceny skutków swojego rozstrzygnięcia dla sytuacji prawnej skarżącego. Należy zgodzić się ze skarżącym, że w tym zakresie brak takiej oceny przez organ odwoławczy mógł narazić skarżącego na pogorszenie jego sytuacji prawnej.
Nie ma racji skarżący, że organ odwoławczy dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania decyzji poprzez ustalenie, że strona nie działała w ramach swoich uprawnień, gdyż doszło do przekroczenia przez rybaków ogólnej kwoty połowowej dorsza przyznanej na 2007r. Należy zauważyć, że zakaz połowu dorsza został ustanowiony na skutek wejścia w życie rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 9 lipca 2007r. Tak organ administracji publicznej jak i skarżący zobowiązany jest stosować obowiązujące przepisy prawa. Przedmiotowe rozporządzenie nie zostało uchylone, zatem organ administracji publicznej nie miał podstaw do dokonania odmiennych ustaleń, że połów dorszy przez skarżącego po dacie 11 lipca 2007r. odbywał się jeszcze w ramach limitu przyznanego na 2007r.
Niesłuszny jest także wobec powyższego zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy o rybołówstwie i art. 138 § 1 pkt 2 kpa poprzez uznanie przez organ odwoławczy, że miało miejsce naruszenie przepisów ustawy wobec przekroczenia limitu połowu i nie zachodziły przesłanki do umorzenia postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu brak było podstaw do uznania toczącego się postępowania za bezprzedmiotowe.
Stosownie do treści art. 138 § 1 pkt 2 kpa organ odwoławczy co prawda może uchylić zaskarżoną decyzję w całości lub części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy bądź uchylając decyzję umorzyć postępowanie pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie ma jednak swobody w wyborze takiego sposobu zakończenia postępowania, to jest uchylenia decyzji i umorzenia postępowania pierwszej instancji, a ograniczenie to związane jest z wystąpieniem okoliczności powodujących bezprzedmiotowość postępowania przed pierwszą instancją. Będący podstawą takiego rozstrzygnięcia art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. nie określa przesłanek umorzenia postępowania, wobec powyższego należy ich poszukiwać w treści art. 105 k.p.a. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Mając powyższe na uwadze, należy uznać, że bezprzedmiotowość postępowania wystąpi, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy ( por. wyrok WSA w Warszawie z 25 czerwca 2008r., VII SA/Wa 528/08, LEX nr 508492, wyrok WSA w Warszawie z 2 kwietnia 2008r., IV SA/Wa 233/08, LEX nr 512914). W przedmiotowej sprawie zarówno w toku rozpoznawania sprawy przed organem pierwszej jak i drugiej instancji nie zachodziła bezprzedmiotowość postępowania. Sprawa rozpoznawana bowiem była przez właściwe organy, zmianie nie uległ stan faktyczny sprawy wbrew twierdzeniu skarżącego i istniały przepisy prawa pozwalające na jej rozstrzygnięcie. Przepis art. 63 ustawy o rybołówstwie stanowiący podstawę odpowiedzialności skarżącego nie zmienił się w toku postępowania przed obiema instancjami. Zmianie uległby jedynie przepis stanowiący podstawę określenia wysokości dolnej granicy zagrożenia karą. Oznacza to, że w przedmiotowym postępowaniu nadal istniało naruszenie wymagające reakcji ze strony organów administracji publicznej oraz wyraźna podstawa prawna do ukarania podmiotu naruszającego tzw. zakaz połowowy. Zatem w tym kontekście zarzut naruszenia powalanych przepisów jest nieuprawniony.
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku. Rozpatrując sprawę ponownie organ odwoławczy uwzględni ocenę prawną zawartą powyżej, a rozpoznając merytorycznie sprawę zbada czy nie zachodzi w niej stan o którym mowa w art. 139 kpa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło