II SA/Gl 471/10
WyrokWSA w Gliwicach2010-08-12
Skład orzekający: Leszek Kiermaszek, Bonifacy Bronkowski, Ewa Krawczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków, polegających na dodaniu oznaczenia użytku "dr" (tereny komunikacyjne) dla części działki objętej decyzją lokalizacyjną autostrady, jest zgodna z prawem, jeśli wnioskodawcy nie przedstawili dokumentacji geodezyjno-kartograficznej jednoznacznie określającej zakres i podstawę tych zmian?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że odmowa wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów była zgodna z prawem. Podstawą rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że choć część działki znajdowała się w pasie drogowym autostrady, wnioskodawcy nie przedstawili wymaganej dokumentacji geodezyjno-kartograficznej, która jednoznacznie określałaby rodzaj, powierzchnię i granice zmian do wprowadzenia w operacie ewidencyjnym. Ewidencja gruntów wymaga udokumentowania rozbieżności między danymi ewidencyjnymi a rzeczywistym stanem prawnym i faktycznym, a sama decyzja lokalizacyjna autostrady nie stanowi wystarczającej podstawy do dokonania takich zmian.Stan faktyczny
Skarżący, użytkownicy wieczyści działki, zażądali wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków, aby obok oznaczenia "B" (tereny zurbanizowane zabudowane) wpisać również oznaczenie "dr" (tereny komunikacyjne), powołując się na decyzję lokalizacyjną autostrady A-4 obejmującą część działki. Organ ewidencyjny wezwał do złożenia dokumentacji geodezyjno-kartograficznej, która nie została przedłożona, w związku z czym odmówiono wprowadzenia zmian. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów i błędną interpretację pojęcia linii rozgraniczających.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Protokolant Bartosz Otorowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi R. R. i J. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
R. R. i J. R. – użytkownicy wieczyści działki nr [1] od roku 2004, położonej w Z. przy ul. [...]o powierzchni 1480 m2 – wnioskiem z dnia [...] roku zażądali wprowadzenia zmian danych ewidencyjnych dla działki nr [1] w ten sposób, aby obok oznaczenia rodzaju gruntów litera "B" – tereny zurbanizowane zabudowane wpisano do ewidencji także oznaczenie użytku "dr" – tereny komunikacyjne obejmujące drogę.
W uzasadnieniu wniosku powołali się na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] roku o treści ustalonej decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z 30 czerwca 1998 roku o lokalizacji autostrady płatnej A-4 od węzła "A" do węzła "B" z której wynika, że część działki nr [1] została objęta liniami rozgraniczającymi tę autostradę. Dalej wskazano, że linie graniczne o których mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych to także linie rozgraniczające autostradę, a obszar objęty tymi liniami jest pasam drogowym. Skoro część działki znajduje się w pasie drogowym autostrady to działka ta powinna w ewidencji otrzymać dodatkowe oznaczenie stosownie do § 68 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Stosownie bowiem do pkt 3 (grunty zabudowane i zurbanizowane) § 7 litera a załącznika nr 6 do rozporządzenia, do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z 20 marca 1985 r. o drogach publicznych.
Nadto pismem z dnia [...] roku J. R. zwrócił się do Prezydenta Miasta Z. (organ ewidencyjny) z wezwaniem "do niezwłocznego usunięcia naruszenia prawa poprzez aktualizację z urzędu ewidencji gruntów w zakresie danych dotyczących działki nr [1], której jest wieczystym współużytkownikiem. Organ I instancji (pismo z [...] roku) poinformował wnioskodawcę o możliwości zmiany użytku gruntowego po złożeniu przez niego stosownej dokumentacji geodezyjno-kartograficznej i stosownie do art. 22 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wezwał do złożenia takiej dokumentacji,
z której wynikałaby podstawa do wprowadzenia w ewidencji żądanych zmian przedmiotowych. Żądane dokumenty nie zostały złożone.
Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia [...]roku odmówił wprowadzenia zmian użytku gruntowego dla działki nr [1] na inny niż obecnie figurujący w ewidencji gruntów i budynków (tj. "Bi" – inne tereny zabudowane).
Od powyższej decyzji R. i J. R. złożyli odwołanie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zobowiązanie Prezydenta Miasta Z. do bezzwłocznego wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów, zgodnie z wnioskiem z dnia [...]r.
Zdaniem odwołujących się organ I instancji naruszył art. 170 ppsa przez niedostosowanie się do wyroków sądowych (II SA/Gl 935/05 i II OSK 1199/08) interpretujących pojęcie linii rozgraniczających zawarte w decyzji Wojewody K. z [...] roku i rażące naruszenie § 46 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku (Dz. U. nr 38, poz. 454, dalej powoływane jako "rozporządzenie").
Zaskarżoną decyzją z dnia [...]roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 kpa.
W obszernym uzasadnieniu organ przedstawił przebieg postępowania w sprawie oraz historie zapisów danych ewidencyjnych działki nr [1].
Działka ta powstała w [...] roku, w wyniku podziału nieruchomości, z użytkiem gruntowym "B" tereny zabudowane mieszkalne. W trakcie przeprowadzonej w 2006 roku modernizacji ewidencji gruntów i budynków, ustalono, że obiekt budowlany znajdujący się na działce nr [1] stanowi użytek gruntowy – "Bi" inne tereny zabudowane (pkt 3 ust. 3 zał. nr 6 do rozporządzenia).
Dalej organ przyznał, że na podstawie decyzji Wojewody K. z dnia [...]roku część działki nr [1] znalazła się w liniach rozgraniczających projektowaną autostradę A-4. Z decyzji tej jednak (ani jej załącznika) nie wynika, które dane ewidencyjne i w jaki sposób należy zmienić. Podobnie danych takich nie zawiera decyzja Ministra Infrastruktury z dnia 20 stycznia 2010 roku uchylająca decyzję Wojewody [...] o odmowie stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa przedmiotowej działki (decyzję dołączono na żądanie skarżącego). Rozporządzenie w § 45 ust. 1 stanowi, że aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje przez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy ewidencyjnej, a dokonuje jej starosta z urzędu lub na wniosek uprawnionych podmiotów po przedłożeniu dokumentów określonych w § 46 ust. 2 rozporządzenia. Skoro zatem skarżący nie przedstawili dokumentów, mimo wezwania, z których wynika, jaki użytek, o jakiej powierzchni i w jakich granicach (opisanych numerycznie) organ ma wprowadzić do rejestru ewidencji ich żądanie zawarte we wniosku nie mogło być uwzględnione. Organ podkreślił, że we wniosku skarżący nie kwestionowali ustalonego w [...] roku w ramach modernizacji użytku "Bi", a więc ich wniosek nie mógł być rozpatrywany w trybie art. 24a ust. 9 i 10 ustawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu
I instancji, a także zasądzenia zwrotu kosztów postępowania z przyczyn uprzednio podniesionych w odwołaniu.
Organ odwoławczy odpowiadając na skargę postulował jej oddalenie, powtarzając argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Z akt sprawy wynika i jest to bezsporne między stronami, że działka nr [1] obręb M., będąca przedmiotem użytkowania wieczystego skarżących, od modernizacji ewidencji gruntów i budynków w 2006 roku, została oznaczona jako użytek gruntowy "Bi" inne tereny zabudowane (pkt 3 ust. 3 zał. nr 6 do rozporządzenia).
Taką samą okolicznością jest fakt, że część działki nr [1] na podstawie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] roku znalazła się w liniach rozgraniczających autostrady A-4. Autostrada ta została wybudowana, zezwolono na jej użytkowanie (stosowna decyzja w aktach sprawy), a działka nie została faktycznie wykorzystana na potrzeby tej inwestycji.
Przedmiotem żądania skarżących było wpisanie do ewidencji w części odnoszącej się do określenia rodzaju użytku na działce nr [1] obok dotychczasowego oznaczenia użytku "dr" – tereny komunikacji. Żądanie to skarżący wywodzili, jak wskazano wyżej, z faktu objęcia części przedmiotowej działki decyzją lokalizacyjną z [...] roku i interpretacji linii rozgraniczających autostradę (ustalonych tą decyzją) dokonaną przez sądy administracyjne w dołączonych wyrokach. Zgodnie z tymi wyrokami linie rozgraniczające autostradę należy rozumieć tak jak to stanowi art. 4 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. W konsekwencji linie te wyznaczają pas drogowy dla autostrady, a w tym pasie usytuowana jest część przedmiotowej działki.
Mają rację skarżący, że zaliczenie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych określa załącznik nr 6 do rozporządzenia (§ 68 ust. 3), który w pkt 3
litera a wymienia tereny komunikacyjne, w tym drogi oznaczone symbolem "dr". Zgodnie z pkt 3.7 litera a tego załącznika do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych (...) w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych.
Skarżący nie dostrzegli jednak, że powyższa regulacja dotyczy jedynie zaliczenia do użytku gruntowego o nazwie "drogi" do gruntów znajdujących się w pasach drogowych dróg publicznych, a nie reguluje sposobu tego zaliczenia to jest trybu w którym można dokonać takiego zaliczenia (zmiany dotychczasowych danych w ewidencji).
W tym miejscu należy podkreślić, że z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że ewidencja gruntów jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który to zbiór pełni jedynie funkcje informacyjno-techniczne.
Z przepisów § 44, § 45, § 46 i § 47 rozporządzenia wynika, że ewidencja gruntów powinna być utrzymywana w stałej aktualności nie tylko co do stanu faktycznego, ale i prawnego. Zmian w stanie zapisanym w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych oraz innych dokumentów wymienionych w § 46 ust. 2 rozporządzenia, co wynika także z art. 22 ust. 3 ustawy. Dokonanie zatem zmian w operacie ewidencyjnym jest możliwe poprzez udokumentowanie przez osobę zainteresowaną rozbieżności pomiędzy danymi zawartymi w ewidencji, a rzeczywistym stanem prawnym i faktycznym gruntów co wynika z § 45 ust. 1 rozporządzenia.
Podkreślić należy, że zawarte w ustawie regulacje prawne dotyczące ewidencji gruntów (art. 20-26) dotyczą naniesienia do ewidencji gruntów bezspornych danych o tych gruntach.
Powracając do żądania skarżących należy stwierdzić, że ujawnienie w operacie ewidencyjnym użytku "dr" polega na wprowadzenie takiego rodzaju użytku oraz jego powierzchni.
Danymi ewidencyjnymi dotyczącymi użytków gruntowych są numeryczne opisy konturów tych użytków i klas (§ 66 rozporządzenia), a numeryczny opis konturów użytków gruntowych sporządza się w sposób określony § 72 ust. 1 rozporządzenia.
Ze złożonych przez skarżących dokumentów: decyzji, w tym lokalizacyjnej z dnia [...]roku oraz odpisów wyroków sądów administracyjnych nie wynika, które dane ewidencyjne i w jaki sposób należy zmienić.
Sam fakt objęcia części spornej działki decyzją lokalizacyjną autostrady nie umożliwia wprowadzenia żądanych zmian bowiem podstawą zmian użytku w ewidencji może być jedynie dokument z którego jednoznacznie wynika, jaki użytek, o jakiej powierzchni i w jakich granicach (opisanych numerycznie) organ ma wprowadzić do rejestru ewidencji.
Decyzja o lokalizacji autostrady A-4 z dnia 14 stycznia 1998 roku (a także jej załącznik) nie zawiera danych ewidencyjnych, nie stwierdza które z nich i w jaki sposób należy zmienić.
Wprawdzie § 46 ust. 2 pkt 1 stanowi, że organ ewidencyjny wprowadza między innymi do ewidencji zmiany wynikające z ostatecznych decyzji administracyjnych, ale odnosi się on jedynie do tych decyzji, z których wynikają zmiany danych objętych ewidencją gruntów, co wynika z art. 23 ustawy.
Skoro więc skarżący mimo wezwania, nie przedstawili żadnego dokumentu (np. opracowania geodezyjnego i kartograficznego przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawierającego wykaz zmian danych ewidencyjnych) spełniającego wymogi rozporządzenia dla dokumentów stanowiących podstawę dokonania zmian danych ewidencyjnych odmowa wprowadzenia żądanych przez nich zmian – dokonana zaskarżoną decyzją – jest zgodna z prawem materialnym. Sama decyzja została wydana w postępowaniu,
w którym nie naruszono jego przepisów w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik postępowania.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) oddalił skargę.
SW
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło