III SA/Łd 480/10
WyrokWSA w Łodzi2010-09-29
Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy emerytowanemu funkcjonariuszowi Policji, który nabył prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej, może być odmówiona wypłata tego świadczenia za okres po uchyleniu przepisu stanowiącego podstawę prawną jego przyznania, jeśli decyzja przyznająca prawo nie została wyeliminowana z obrotu prawnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchylenie przepisu stanowiącego podstawę prawną przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego nie wpływa na stosunki prawne już powstałe na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej, która nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Emerytowany funkcjonariusz Policji nadal zachowuje prawo do świadczenia, jeśli decyzja przyznająca to prawo pozostaje w mocy.Stan faktyczny
A. R., emerytowany funkcjonariusz Policji, domagał się wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008, powołując się na decyzję przyznającą mu to świadczenie. Organy Policji odmówiły wypłaty, argumentując, że przepisy umożliwiające przyznanie tego świadczenia emerytom policyjnym zostały uchylone. Po wyczerpaniu drogi administracyjnej, A. R. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. w części utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w B. oraz uchylił poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w B. w zakresie, w jakim odmawia wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008. Zasądził od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 września 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2010 roku sprawy ze skargi A. R. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie równoważnika pieniężnego za remont lokalu za lata 2006-2008 1) uchyla zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w B. nr [...] z dnia [...] roku oraz uchyla poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w B. nr [...] z dnia [...] w zakresie, w jakim odmawia wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu za lata 2006-2008; 2) zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. na rzecz skarżącego – A. R. kwotę 110 (sto dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu 7 grudnia 2008 roku A. R. wystąpił do Komendanta Powiatowego Policji w B. z wnioskiem o wypłatę równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2006 - 2008 wraz z należnymi odsetkami, wskazując, iż prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu zostało mu przyznane na podstawie decyzji Komendanta Powiatowego Policji w B. Nr [...] z dnia [...].
Pismem z dnia 30 grudnia 2008 roku Komendant Powiatowy Policji w B. poinformował wnioskodawcę, że z dniem 1 stycznia 2006 roku uchylono przepisy uprawniające emerytów Policji do otrzymywania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, a organy Policji do wydawania decyzji w tym przedmiocie.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem Komendanta Powiatowego Policji w B., dniu 10 stycznia 2009 roku A. R. ponownie wystąpił o naliczenie i wypłatę równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2006-2009 załączając oświadczenia mieszkaniowe do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego oraz jego wysokości.
W odpowiedzi na kolejny wniosek A. R., Komendant Powiatowy Policji w B. poinformował, iż w obowiązującym stanie prawnym brak jest podstaw do wypłaty przedmiotowego świadczenia pieniężnego.
W dniu 22 lipca 2009 roku A. R. złożył zażalenie do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w B. w przedmiocie wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008 wraz z ustawowymi odsetkami.
Pismem z dnia 13 sierpnia 2009 roku Komendant Wojewódzkiego Policji w Ł. poinformował wnioskodawcę, iż rozpatrując okoliczności faktyczne i prawne nie podzielił zarzutu bezczynności Komendanta Powiatowego Policji w B., a tym samym brak jest podstaw do podjęcia interwencji w tej materii.
W odpowiedzi na wniosek A. R. z dnia 7 grudnia 2008 roku Komendant Powiatowy Policji w B. w piśmie z dnia 4 listopada 2009 roku ponownie odmówił A. R. wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008, pouczając jednocześnie o możliwości wniesienia środka kontroli w trybie art. 52 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Od powyższego pisma A. R. złożył odwołanie skierowane do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł., albowiem w jego ocenie przedmiotowe pismo zawiera minimum elementów niezbędnych kwalifikujących je jako decyzją administracyjną.
Po rozpatrzeniu powyższego odwołania, decyzją z dnia [...], Nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł. uchylił decyzję Komendanta Powiatowego Policji w B. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji.
Decyzją z dnia [...], Nr [...] Komendant Powiatowy Policji w B. na podstawie art. 91 ust. 1 i art. 97 ust. . 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (t. jedn. Dz. U. z 2007r. Nr 43, póz. 277 z późn. zm.), oraz § 1 ust. 1, § 3 ust. 2, § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.U. Nr 100, poz. 919 ze zm.), art. 104 k.p.a. odmówił A. R. wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2009. W uzasadnieniu decyzji organ administracji wskazał, iż rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 roku zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.U. Nr 266, poz. 2246) uchylono § 8 i § 9 ust. 2 rozporządzenia, stanowiący podstawę prawną do wypłaty wnioskowanego równoważnika pieniężnego.
Od powyższej decyzji A. R. złożył odwołanie, w którym podnosząc zarzut niezgodności decyzji z obowiązującymi przepisami prawa i naruszenie interesu prawnego, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu podniósł, iż przyznanie równoważnika pieniężnego nastąpiło na podstawie decyzji Komendanta Powiatowego Policji w B. z dnia [...], Nr [...], która posiada walor ostateczności i pozostaje w obrocie prawnym, co powoduje, że pomimo zmiany przepisów stanowiących jej podstawę prawną musi być przez organy administracji respektowana.
Decyzją z dnia [...], Nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł. uchylił decyzję Komendanta Powiatowego Policji w B. Nr [...] z dnia [...] w zakresie odmowy wypłaty A. R. równoważnika pieniężnego za remont lokalu za rok 2009 i w tym zakresie umorzył postępowanie, w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż w dniu 1 stycznia 2006 roku. weszło w życie rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.U. Nr 266, póz. 2246), które uchyliło między innymi § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 roku. Przepis ten stanowił natomiast, że przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego oraz osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym policjancie oraz po zmarłym emerycie lub renciście, o których mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 roku o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 1995r., Nr 53, poz. 214, ze zm.). Nie istnieje natomiast żaden inny przepis, jak wskazał Komendant Wojewódzki Policji, który pozwalałby w zakresie prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego traktować osoby uprawnione do policyjnych świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego w sposób analogiczny, jak policjantów w służbie czynnej. Stosownie bowiem do treści art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, to policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Z literalnego brzmienia cytowanego przepisu wynika zatem, że prawo do tego równoważnika przysługuje policjantowi, a nie emerytom, czy rencistom policyjnym. Przepisy ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji także nie pozwalają traktować emerytów czy rencistów w zakresie prawa do równoważnika w sposób tożsamy, jak policjantów w służbie czynnej. Uchylony § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 roku stanowił zatem jedyną podstawę pozwalającą na zastosowanie w drodze analogii § 1 ust. 1 tegoż rozporządzenia do emerytów policyjnych. Z uwagi natomiast na fakt, iż podstawa ta odpadła, emeryci policyjni przestali spełniać warunki określone w § 1 ust. 1 rozporządzenia. Ponadto Komendant Wojewódzki Policji podkreślił, iż przedmiotem wniosku A. R. złożonego w dniu 7 grudnia 2008 była wypłata świadczenia za lata 2006-2008. Natomiast o wypłatę równoważnika pieniężnego za lata 2009-2010 strona wystąpiła w odrębnym wniosku z dnia 20 stycznia 2010 roku. Po rozpoznaniu wniosku, w piśmie z dnia 10 lutego 2010 roku Komendant Powiatowy Policji w B. zajął stanowisko analogiczne jak w niniejszej sprawie, które Komendant Wojewódzki Policji w Ł. uznając za decyzję administracyjną utrzymał w mocy decyzję Nr [...] z dnia [...]. Ostateczną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w B. w przedmiocie odmowy wypłaty równoważnika za lata 2009-2010 A. R. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu 7 kwietnia 2010 roku. Z uwagi natomiast na wcześniejsze wydanie ostatecznej decyzji w przedmiocie odmowy wypłaty równoważnika za rok 2009 decyzja Komendanta Powiatowego Policji w B. Nr [...] w tym zakresie jest wadliwa i zachodziła konieczność jej uchylenia.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący szczegółowo opisując dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego, podtrzymał argumentację przedstawioną w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Ł. podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie.
Na rozprawie, która odbyła się w dniu 29 września 2010 roku, skarżący oświadczył, iż popiera wniesioną skargę i wniósł o zwrot kosztów postępowania w wysokości 110 zł. Precyzując przedmiot zaskarżenia wskazał, iż skarży decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] ale tylko w zakresie pkt 2 tzn. odmowę wypłaty równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006 -2008. Nie kwestionuje natomiast zaskarżonej decyzji w pkt 1 tzn. umorzenia postępowania w zakresie równoważnika za remont zajmowanego lokalu za 2009 rok.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 powoływanej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonych decyzji we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji w zakresie, w jakim odmawiają wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu za lata 2006-2008 zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich eliminacji z obrotu prawnego.
Stan faktyczny będący podstawą rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie nie budzi w ocenie Sądu wątpliwości i nie jest też przedmiotem zarzutów podniesionych w skardze. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się bowiem do rozstrzygnięcia, czy emerytowanemu funkcjonariuszowi Policji, który nabył – pod rządami poprzednich przepisów – prawo do równoważnika, może być nadal wypłacany równoważnik za remont lokalu mieszkalnego, w sytuacji uchylenia przepisu to prawo przyznającego. Dla ustalenia powyższego niezbędne jest na wstępie przeprowadzenie analizy przepisów regulujących zagadnienie przyznawania funkcjonariuszom Policji prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego.
Prawo do równoważnika za remont lokalu mieszkalnego przyznawanego funkcjonariuszom Policji uregulowane zostało w przepisie art. 91 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (tekst pierwotny Dz. U. Nr 30, poz. 1798 ze zm.). Zasady wypłacania równoważnika ustalone zostały natomiast w akcie wykonawczym do niniejszej ustawy, wydanym przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Skarżący A. R. nabył prawo do równoważnika na mocy decyzji Komendanta Powiatowego Policji w B. z dnia [...]. Fakt ten, podnoszony przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz w skardze do Sądu, nie jest przez strony, a w szczególności organ administracji kwestionowany.
W tym czasie obowiązywało rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 1999 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (Dz. U. Nr 106, poz. 1212). W § 11 ust. 1 ww. rozporządzenia wskazano, że jego przepisy stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego, o których mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 roku o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 53, poz. 214 ze zm.). Wskazane rozporządzenie przestało obowiązywać w dniu wejścia w życie kolejnego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 919 ze zm.), które zawierało analogiczne uregulowania w przedmiocie przyznawania emerytom policyjnym równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Rozporządzenie z 2002 roku zostało następnie zmienione rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 roku (Dz. U. Nr 266, poz. 2246), poprzez uchylenie m.in. § 8 w następującym brzmieniu: "Przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta, rencisty policyjnego oraz osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym policjancie oraz po zmarłym emerycie lub renciście, o których mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 roku o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin [...]" oraz § 9 ust. 2. Powołane rozporządzenie zmieniające weszło w życie z dniem 1 stycznia 2006 roku.
W związku z powyższym odnieść się należy do stanowiska organów stwierdzających, iż fakt uchylenia wskazanych postanowień § 8 rozporządzenia, dotyczących prawa przyznawania równoważnika za remont lokalu emerytom i rencistom policyjnym odnosił skutek wobec skarżącego powodując, iż od 1 stycznia 2006 roku upadła podstawa prawna do wypłacania mu, przyznanego uprzednio decyzją z dnia 8 maja 2001 roku, równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego.
Zdaniem Sądu, wskazana zmiana regulacji § 8 rozporządzenia, nie wpływa na stosunki już istniejące, tj. powstałe pod rządami dotychczasowych przepisów. Wskazać w tym zakresie należy na tzw. instytucję "praw nabytych", zgodnie z którą mimo zmiany stanu prawnego stosunki administracyjne już powstałe trwają nadal. Zgodnie z powszechnie przyjętą w literaturze i orzecznictwie praktyką, w przypadku zmiany przepisu dopuszczalne jest roszczenie o dalszą realizację praw nabytych wynikających z decyzji administracyjnej jedynie, gdy wynika z wyraźnego przepisu stanowiącego materialne źródło uprawnienia. Jednakże w literaturze prawa administracyjnego podkreśla się, że na istnienie i skuteczność stosunków prawnych powstałych przed wejściem w życie nowych przepisów odmiennie regulujących daną materię, te nowe unormowania mają wpływ tylko wtedy, gdy obowiązują one z mocą wsteczną. Zatem jeżeli nowa regulacja nie zawiera odmiennych postanowień co do losu decyzji wydanych przed jej wejściem w życie, decyzje te będą wiązać nadal, mimo, że przestała istnieć lub zmieniła się podstawa prawna, która uzasadniała ich wydanie.
Odnosząc się do kwestii mocy wiążącej regulacji, na którą powołuje się skarżący, należy wskazać, że zgodnie z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, rozporządzenia wydawane są na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie takie winno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Dodać jednak należy, że umocowania do wydania przepisów wykonawczych ograniczone są wyłącznie do kwestii związanych z realizacją samej ustawy, nie mogą zawierać przepisów materialnych, a tylko przepisy proceduralne. W realiach niniejszej sprawy delegacja ustawowa dla wydania rozporządzenia, na podstawie którego skarżący nabył uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego wynikała wprost z treści art. 91 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (tj. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.). W powyższym przepisie prawa ustawodawca przewidział, jako jeden z elementów, na podstawie którego powinno było być wydane rozporządzenie, m.in. wskazanie podmiotów uprawnionych do otrzymania świadczenia. Regulacje zawarte w rozporządzeniu, na podstawie którego skarżący nabył prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego zostały powtórzone w kolejnym rozporządzeniu z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.
W przedmiocie zgodności z Konstytucją RP przepisów zmieniających rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego wypowiadał się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 27 października 2008 roku, sygn. akt U 4/08 stwierdzając, że "... w świetle wcześniejszych ustaleń ten ostatni przepis nie przyznaje emerytom i rencistom policyjnym uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego." W tym zakresie należy zgodzić się z poglądem wyrażonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 28 kwietnia 2010 roku, sygn. akt IV SA//Wr 1/10, że uchylenie § 8 rozporządzenia nie zmienia stanu prawnego przez pozbawienie emerytów i rencistów policyjnych uprawnienia do równoważnika pieniężnego, skoro uprawnienie takie nie wynikało z ustawy. Zaskarżony przepis nie narusza zatem zasady ochrony praw nabytych (art. 2 Konstytucji)". Wobec tożsamych rozwiązań prawnych w zakresie prawa emeryta policyjnego do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego zawartych w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego w stosunku do wcześniej obowiązującego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 1999 roku wydanego w tym samym przedmiocie, ukształtowana ostatecznie w/w rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku sytuacja prawna skarżącego nie uległa zmianie. Przepis bowiem § 8 ostatnio wymienionego rozporządzenia dawał możliwość przyznania stosowania przyjętych w nim rozwiązań prawnych także w stosunku do emerytów policyjnych.
W tym kontekście rację należy przyznać Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w Ł. w tym zakresie, w jakim stwierdza, że utrata mocy obowiązującej przez § 8 cytowanego rozporządzenia wyklucza możliwość przyznania prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego osobom będącym emerytami policyjnymi. Podkreślić jednak należy, że czym innym jest wyeliminowanie samego źródła określonych uprawnień, a czym innym ocena mocy obowiązującej orzeczenia to źródło konkretyzującego. W doktrynie prawa administracyjnego powszechne jest bowiem stanowisko, zgodnie z którym zdolność wywoływania przez decyzję administracyjną określonych skutków prawnych trwa dopóty, dopóki nie zostanie ona wyeliminowana z obrotu prawnego. Eliminacja taka może nastąpić bądź to w sposób generalny, poprzez wprowadzenie ściśle określonej normy intertemporalnej przez ustawodawcę, taki skutek przewidującą, bądź też w drodze aktu o charakterze indywidualnym.
W tym kontekście należy stwierdzić, że ani rozporządzenie z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 919), ani rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 roku w przepisach przejściowych nie uchylało orzeczeń, które weszły już do obrotu prawnego przed wejściem w życie obu aktów prawnych. Podobnie argumentował Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 czerwca 2008 roku, sygn. akt I OSK 953/07 (ONSAiWSA 2009/4/77) stwierdzając, że: "w razie uchylenia przepisu, który był podstawą przyznania określonego uprawnienia na przyszłość, wygaśnięcie takiej decyzji z powodu jej bezprzedmiotowości w rozumieniu art. 162 § pkt 1 k.p.a. następuje tylko wówczas, gdy w przepisach zmieniających stan prawny przewidziany został taki skutek. W przeciwnym wypadku decyzje takie nie stają się bezprzedmiotowe". Zatem, nawet w sytuacji zmiany stanu prawnego, jeżeli w obrocie prawnym występuje decyzja administracyjna nadająca jej indywidualnemu adresatowi określone uprawnienia, a nie została ona w jakikolwiek sposób wyeliminowana z tego obrotu, to będzie rodzić skutki w sposób ciągły i nieprzerwany.
Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że decyzja Komendanta Miejskiego Policji w B. z dnia [...] przyznająca skarżącemu prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. W dalszym ciągu zatem wywołuje skutki, które wynikają z ich przedmiotowego zakresu. Tym bardziej, że wniosek skarżącego z dnia 7 grudnia 2008 roku nie zawierał w istocie rzeczy żądania przyznania równoważnika za remont lokalu mieszkalnego, co upoważniałoby organ do skonkretyzowania tego prawa w drodze decyzji administracyjnej. Wniosek ten dotyczył naliczenia i wypłaty równoważnika już przyznanego, mocą decyzji Komendanta Powiatowego Policji w B. z dnia [...]. W takiej sytuacji, należało raczej przyjąć, że skarżący domagał się realizacji decyzji już wydanej – ostatecznej i prawomocnej. Brak więc było podstaw do odmowy wypłaty skarżącemu wnioskowanego przez niego równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008. Twierdzenia organów obydwu instancji w tym zakresie, zmierzające do udowodnienia tezy, że skarżący utracił uprawnienie do wypłaty równoważnika pieniężnego, w związku z uchyleniem § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku, w świetle przedstawionej powyżej argumentacji, nie może zostać zaakceptowane.
Pogląd, iż skarżącemu przysługuje prawo do wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu za lata 2009 -2010 wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 11 sierpnia 2010 roku w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 254/10.
W tym stanie rzeczy należało uznać, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Komendanta Powiatowego Policji w B. w zakresie, w jakim odmawiają przyznania A. R. równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego lata 2006-2008 wydane zostały z naruszeniem prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Z tych też względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania w sprawie orzeczono na podstawie art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zasądzona kwota w wysokości 110 zł stanowi zwrot kosztów przejazdu skarżącego do Sądu, stosownie do treści art. 205 § 1 powołanej ustawy.
a.ł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło