IV SA/Wa 461/11

WyrokWSA w Warszawie2011-05-23

Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Marian Wolanin, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ ewidencyjny może dokonać zmian w ewidencji gruntów i budynków na podstawie opracowania geodezyjnego, które wykorzystuje dane z postępowania komorniczego, które zostało następnie prawomocnie uchylone przez sąd?
Ratio decidendi
Organ ewidencyjny nie może dokonać zmian w ewidencji gruntów i budynków na podstawie opracowania geodezyjnego, które opiera się na danych z postępowania komorniczego, jeśli to postępowanie zostało prawomocnie uchylone przez sąd. Dane pochodzące z uchylonych czynności prawnych nie mogą stanowić podstawy do aktualizacji rejestru, który ma odzwierciedlać aktualny stan prawny oparty na prawomocnych orzeczeniach, decyzjach administracyjnych lub innych dokumentach urzędowych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków dotyczących działek ewidencyjnych. Starosta P. pierwotnie dokonał zmian na podstawie opracowania geodezyjnego, które opierało się na postanowieniu Sądu Rejonowego z 1982 r. i dokumentacji z postępowania komorniczego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił tę decyzję, wskazując, że opracowanie geodezyjne wykorzystało dane z postępowania komorniczego, które zostało następnie prawomocnie uchylone przez Sąd Rejonowy w P. w 2010 r. Skarżący M. O. domagał się ujawnienia granicy na podstawie sporządzonego na jego zlecenie opracowania geodezyjnego, twierdząc, że jest ono zgodne z prawomocnym postanowieniem sądu o rozgraniczeniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2011 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków - oddala skargę - Decyzją z dnia stycznia 2011 r. nr [...] ([...]) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa M., po rozpatrzeniu odwołania H. P. i J. P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił w całości decyzję Starosty P. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. w przedmiocie zmiany zapisów w rejestrze gruntów i budynków odnośnie działek ew. o nr [...] i [...], położonych w obrębie R., polegającej na wykazaniu w miejsce działki nr [...] - działki nr [...] o pow. 0,0643 ha jako stanowiącej własność E. Z. i działki nr [...] o pow. 0, 7586 ha jako stanowiącej własność H. i J. małż. P. i jednocześnie orzekł o odmowie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków obrębu R. polegających na wykazaniu przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami uregulowanym i w KW Nr [...] i KW Nr [...] zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. sygn. akt [...], na podstawie opracowania geodezyjnego [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, iż Starosta P. w związku z pismem M. O. z dnia [...] stycznia 2009 r. wszczął postępowanie w sprawie dokonania zmiany zapisów rejestrze gruntów i budynków w obrębie na podstawie przyjętej do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej dokumentacji pod nr [...] w dniu [...] listopada 2008 r., które zostało opracowane w celu wyznaczenia i okazania stronom granicy między działkami ew. nr [...] ( dawna [...]) i [...] ( dawna [...]), ustalonej w oparciu o postanowienie Sądu Rejonowego sygn. akt [...] z dnia [...] listopada 1982 r. Starosta decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. dokonał zmiany zapisów w ewidencji polegającej na wykazaniu w miejsce w działki nr [...] - działki nr [...] o pow. 0,0643 ha, stanowiącej własność E. Z. i działki nr [...] o pow. 0,7586 ha stanowiącej własność H. i J. małż. P.. Organ pierwszej instancji wskazał, że opracowanie [...], sporządzone w oparciu o ww. postanowienie Sądu i powołany w nim szkicu geodety A. S. oraz dokumentację z postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika Sądowego,stanowią podstawę do ujawniania stanu prawnego wynikającego z postanowienia Sądu o rozgraniczeniu sygn. akt [...] W odwołaniu od tej decyzji H. i J. małż. P. wskazali, że aktualne zapisy w ewidencji są zgodne z postanowieniem Sądu o zasiedzeniu, czynności Komornika Sądowego zostały uchylone postanowieniem Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] sierpnia 2010 r., z ich wniosku toczy się postępowanie o zwrot nieruchomości i rozgraniczenie. Podnieśli, iż ze szkicu i opinii A. S., stanowiących integralną część postanowienia o rozgraniczeniu, wynika, że ich działka powinna być powiększona, dokumentacja geodety W. R. sporządzona w postępowaniu komorniczym nie została przekazania do PODGiK, co stanowi naruszenie prawa. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podniósł, iż organ pierwszej instancji podał w uzasadnieniu skarżonej decyzji, że postanowienie Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] listopada 1982 r. sygn. akt [...] o rozgraniczeniu działki nr [...] nie zostało ujawnione w ewidencji, ponieważ stanowiąca jego część integralną mapa, wykonana przez biegłego geodetę A. S., jest faktycznie szkicem sytuacyjnym, który wraz z opinią biegłego z dnia [...] listopada 1980 r., nie są dokumentami na podstawie których zgodnie § 46 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. można dokonać zmian danych ewidencyjnych. Geodeta na zlecenie M. O. obecnego właściciela działki nr [...] ( dawna [...]) w oparciu o szkic biegłego A. S. oraz dokumentację z postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika Sądowego z udziałem biegłego sądowego - geodety W. R. oraz dokumentów Powiatowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego, sporządził opracowanie geodezyjne " Wyznaczenie punktów granicznych" przyjęte do PZGiK pod nr [...] zawierające wykaz zmian gruntowych. Z tego opracowania wynika, że punkty a1 i c1 wyznaczające granicę pomiędzy nieruchomością M. O. ( następcy prawnego G. S.), nieruchomością H. i J. małż. P., oznaczonymi jako działki [...] ( obecnie [...]) i [...] ( obecnie [...]), której przebieg wykazany w operacie ewidencyjnym jest przedmiotem tego postępowania wszczętego z wniosku M. O., zostały przyjęte do zasobu ze szkicu wytyczenia granicy do sprawy [...] - dotyczącej postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika Sądowego. Ze sprawozdania technicznego wykonawcy operatu oraz wyjaśnień inspektora ds. kontroli geodezyjnej z dnia [...] lipca 2007 r. wynika, że ze względu na niespójność danych zawartych w szkicu biegłego A. S. nie można jednoznacznie odtworzyć granicy pomiędzy działkami [...] i [...]. Sąd Rejonowy w P. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. sygn. akt [...] uchylił wszystkie czynności komornika w zakresie rozgraniczenia dawnych działek nr [...] i [...] w sprawie [...]. Komornik w związku z tym w piśmie z dnia [...] października 2010 r. zwrócił się do Starosty o wstrzymanie wszelkich działań w zakresie swoich uprawnień. Sąd Okręgowy w W. w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2010 r. sygn. akt [...] uznał za zasadne powyższe postanowienie Sądu pierwszej instancji. Postanowienie to jest prawomocne. Organ odwoławczy stwierdził, iż uchylenie przez Sąd czynności Komornika powoduje, że opracowanie geodezyjne [...], w którym do wyznaczenia przebiegu granicy przyjęto dane punktów granicznych a1 i c1 ze szkicu wytyczenia granicy, wykonanego w postępowaniu Komornika Sądowego [....], nie zawiera danych pozwalających na wykazanie w ewidencji gruntów przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami ujawnionymi w KW Nr [...] i KW Nr [...] zgodnie z postanowienie Sądu Rejonowego dla W. sygn. akt [...]. Skargę na powyższą decyzję wniósł M. O. wnoszą o jej uchylenie. Z treści skargi wynika, że skarżący domaga się ujawnienia ewidencji granicy pomiędzy jego działką a działką H. i J. małż. P. w oparciu o sporządzone na jego zlecenie opracowanie geodezyjne [...], gdyż niezbędne są mu wypisy i wyrysy z ewidencji gruntów i budynków do ujawniania stanu prawnego nieruchomości w Sądzie Wieczystoksięgowym. Wskazał, iż w 2007 roku jego działka uregulowana w KW nr [...] jest ogrodzona zgodnie z rozgraniczeniem Sądu, nie ma więc podstaw do opóźnień w wydaniu wyrysów i wypisów z ewidencji gruntów i budynków. Przebieg spornej granicy wynika z prawomocnego postanowienia Sądu o sygn. akt V Ns [...] o rozgraniczeniu i z mapy stanowiącej jego integralną część, która być może jest szkicem, lecz również jest wiążąca. Podniósł, iż zlecenie przez niego geodecie wykonania mapy do celów prawnych zgodnie z zaleceniami Starosty wynikało z tego, że geodeta W. R. nie przekazał do PODGiK sporządzonej dokumentacji geodezyjnej, co stanowiło naruszenie prawa. Zdaniem skarżącego podstawą zmian w rejestrze jest dokumentacja z 2008 roku, natomiast prace z 2007 roku nieprzyjęte do PODGiK można zaliczyć tylko do innych dokumentów pomiarowych, obliczeniowych i opisowych pozwalających na ustalenie przebiegu granic zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczenia nieruchomości ( Dz. U. Nr 45, poz. 453). Powoływanie się na niezgłoszone prace nie ma merytorycznego wpływu na tę sprawę zgodnie z § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia oraz art. 36 ust. 6 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Skarżący podniósł, iż od 2005 roku toczą się postępowania dotyczące tych nieruchomości zainicjowane przez H. i J. małż. P.. Podejmowane przez nich działania, dowodzą zdaniem skarżącego, iż starają się nadużywać instytucji prawa, to wszystko powoduje ograniczenia w możliwości swobodnego korzystania przez niego z nieruchomości. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie mogła być uwzględnienia, albowiem zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania. Na wstępnie zauważyć należy, że zasady zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów i budynków określają przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Stosownie do art. 2 pkt 8 i art. 20 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, ewidencja stanowi jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach. Ewidencja gruntów obejmuje dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków, a także dane dotyczące właścicieli, użytkowników wieczystych i innych osób władających nieruchomościami. Dane ewidencyjne odnoszące się do gruntów dotyczą między innymi numeru działki, numerycznego opisu granic, pola powierzchni działki ewidencyjnej i informacji określających pola powierzchni konturów użytków gruntowych i klas gleboznawczych w granicach działki ewidencyjnej (§ 10, § 11, § 59 i § 60 rozporządzenia). Wpisów oraz zmian podmiotowych i przedmiotowych dokonuje się w ewidencji na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, dokumentacji architektoniczno-budowlanej, opracowań geodezyjno-kartograficznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Ze wskazanych wyżej przepisów wynika, że dane ewidencyjne mają charakter informacyjno-techniczny i odnoszą się do konkretnej działki ewidencyjnej. Ewidencja rejestruje jedynie stany prawne wynikające z określonych dokumentów urzędowych, a zatem stany ustalane w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Ewidencja nie rozstrzyga natomiast żadnych sporów do gruntów, zaś organy ewidencyjne nie są uprawnione do weryfikacji dokumentów na podstawie, których dokonują zmian w ewidencji. Rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości i zawiera jedynie dane wynikające z tytułu własności, ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości zaistniały wcześniej. To natomiast oznacza, że ujawniony w ewidencji gruntów stan prawny musi być oparty na odpowiednich dokumentach (prawomocnych orzeczeniach sądowych, ostatecznych decyzjach administracyjnych, czynnościach prawnych dokonanych w formie aktów notarialnych, spisanych umowach i ugodach w postępowaniu sądowym i administracyjnym lub innych dokumentach posiadających moc dowodową dla ustalenia prawa własności). Z przepisów § 44, § 46 i § 47 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków wynika, że ewidencja gruntów powinna być utrzymywana w stałej aktualności nie tylko co do stanu faktycznego, ale i prawnego. Podkreślić w tym miejscu należy, że Starosta, jako przedstawiciel Skarbu Państwa odpowiada za aktualność danych w ewidencji, o czym stanowi § 44 powołanego rozporządzenia, przy czym wszelkie zmiany powinny być dokonane w oparciu o dane udokumentowane. Zawarte w ewidencji dane mogą być aktualizowane z urzędu lub na wniosek (§ 46 ust. 1 cyt. wyżej rozporządzenia). Zgodnie z § 46 ust. 2 pkt 1 i 2 powołanego rozporządzenia podstawę wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów może stanowić prawomocne orzeczenie sądu oraz opracowanie geodezyjne i kartograficzne przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierające wykazy zmian danych ewidencyjnych. W niniejszej sprawie Starosta P. na wniosek M. O. z dnia [...] stycznia 2009 r. i w oparciu dołączoną do niego dokumentacją geodezyjną i kartograficzną z wykazem zmian gruntowych przyjętej do PODGiK w dniu [...] listopada 2008 r. pod nr [...] oraz postanowienie Sądu Rejonowego dla W. Wydział V Cywilny, z dnia [...] listopada 1982r. sygn. akt [...] wszczął postępowanie w celu dokonania zmian zapisów rejestrze ewidencji gruntów i budynków polegających na ujawnieniu granicy pomiędzy działką nr [...] ( obecny nr [...]) i działką nr [...] ( obecny nr [...]). Na podstawie przedstawionej dokumentacji geodezyjnej opracowanej na zlecenie M. O. przez geodetę uprawnionego J. B., przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego Starosta decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. dokonał zmian w ewidencji gruntów i budynków, powołując się na art. 36 pkt 1 i § 37 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U Nr 38, poz. 454), uznając, że przedmiotowa dokumentacji geodezyjna nr [...] pozwoli na ujawnienie stanu prawnego nieruchomości oznaczonej jako dawne działki nr [...] i [...] ( obecnie działki nr ew. [...] i [...]) wynikającego z prawomocnego postanowienia sygn. akt [....] o rozgraniczeniu. Podzielić należy stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego, iż przedmiotowa dokumentacja geodezyjna sporządzona przez geodetę uprawnionego J. B. przyjęta do zasobu w dniu [...] listopada 2008 r. pod nr [...] nie mogła być podstawą do dokonania zamian w ewidencji w zakresie wykazania przebiegu granicy pomiędzy działkami nr ew. [...] ( d. [...]) i [...] ( d. [...]), z tego względu, że w opracowaniu tym geodeta określając przebieg tej granicy przyjął dane punktów granicznych a1 i c1 ze szkicu wytyczenia tej granicy, sporządzonego w dniu [...] września 2009 r. przez biegłego sądowego ds. geodezji W. R. w postępowaniu [...] prowadzonym przez Komornika Sądowego Rewiru II przy Sądzie Rejonowym w P.. Dane te nie mogły bowiem być wykorzystane w tym opracowaniu z tego powodu, że Sąd Rejonowy w P. postanowieniem z dnia [..] sierpnia 201 Or. , sygn. akt. [...] uchylił wszystkie czynności Komornika w zakresie rozgraniczenia spornych działek. Z akt admistracyjncych wynika, iż dokumentacja z przeprowadzonych czynności w postępowaniu komorniczym w ramach [...] do państwowego zasobu przez biegłego W. R.o została dopiero przesłana przy piśmie z dnia [...] listopada 2010 r. Tymczasem ze sprawozdania technicznego biegłego J. B. oraz protokołu wyznaczenia punktów granicznych stanowiącego element opracowania [...] wynika, że do jego sporządzenia został wykorzystany szkic sporządzony przez biegłego W. R. w dniu [...] września 2009r. oraz sporządzony w tym samym protokół z wytyczenia granicy do sprawy [...]. Do zasobu nie zostało również zgłoszone opracowanie - szkic sytuacyjny działek nr [...] i [...] sporządzony przez biegłego geodetę A. S. stanowiący integralną cześć postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] listopada 1982r. sygn. akt [...]. Organ odwoławczy zauważył również, iż z wyjaśnień inspektora ds. kontroli geodezyjnej K. W. z dnia [...]lipca 2010 r. dotyczących opracowania [...] wynika, że z powodu niespójności danych podanych na szkicu sporządzonym przez biegłego geodetę A. S. stanowiącym integralną cześć postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] listopada 1982r. nie można jednoznacznie odtworzyć granicy pomiędzy działka nr [...] a [...]. W powyższe okoliczności wskazują, iż zasadnie organ odwoławczy przyjął, że dane ze szkicu wytyczenia spornej granicy wykonanego w postępowaniu komorniczym [...] nie mogły być wykorzystane przy sporządzeniu opracowania geodezyjnego [...], skoro wszystkie czynności komornicze zostały prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w P. uchylone. Dlatego też wniesiona skarga nie mogła odnieść zamierzonego skutku i doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.ps.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło