IV SA/Wa 383/12
WyrokWSA w Warszawie2012-05-24
Skład orzekający: Alina Balicka, Jakub Linkowski, Marian Wolanin
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Środowiska prawidłowo ocenił i ustosunkował się do dokumentów przedłożonych przez stronę skarżącą w postępowaniu dotyczącym uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, zgodnie z wytycznymi sądu zawartymi w poprzednim orzeczeniu?Ratio decidendi
Minister Środowiska naruszył art. 153 PPSA, nie stosując się do wiążącej oceny prawnej i wytycznych sądu zawartych w poprzednim wyroku. Organ nie skonfrontował należycie dokumentów przedłożonych przez skarżącą z własnymi ustaleniami i nie przedstawił ich oceny w uzasadnieniu postanowienia, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. S. na postanowienie Ministra Środowiska utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Parku Narodowego o nieuzgodnieniu projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego i przyłącza energetycznego na działkach położonych w otulinie Parku Narodowego. Skarżąca zarzuciła naruszenie szeregu przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym przepisów PPSA dotyczących związania sądem organu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Środowiska i zasądził od Ministra na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2012 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz skarżącej J. S. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym postanowieniem dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] Minister Środowiska, po rozpatrzeniu zażalenia J. S., utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora [...] Parku Narodowego z dnia [...] stycznia 2008 r. o nieuzgodnieniu realizacji w zabudowie zagrodowej w gospodarstwie rolnym, budowy budynku mieszkalnego oraz przyłącza energetycznego na działkach o nr ewidencyjnym [...] i [...] położonych we wsi K. Gmina K. na terenie otuliny [...] Parku Narodowego na podstawie projektu decyzji nr [...] o warunkach zabudowy wydanej przez Wójta Gminy K., przekazanej przy piśmie z dnia [...] grudnia 2006 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przytoczono dotychczasowy stan faktyczny sprawy oraz rozważania i argumentację wykluczającą pozytywne uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy ze względu na lokalne uwarunkowania przyrodnicze i wodne terenu planowanej inwestycji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2011 r. J. S. zarzuciła naruszenie art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, art. 9 ust. 1 i 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 15 ust. 1 w zw. z art. 5 pkt 14 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, art. 15 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, art. 8 ust. 2 i art. 5 pkt 14 ustawy o ochronie przyrody, art. 2 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 5 pkt. 23 ustawy o ochronie przyrody, oraz naruszenie art. 7, art. 77 i art. 107 § 1 i §3 kpa, a także art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ze wskazaniem na formy i argumentację naruszenia powołanych przepisów prawa.
W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy zaskarżonego postanowienia.
W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2012 r. skarżąca podniosła dodatkowe okoliczności mające przemawiać za uchyleniem zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W rozpatrywanej sprawie organ zażaleniowy orzekał już kilkukrotnie, lecz rozstrzygnięcia te były każdorazowo uchylane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W ostatnim (trzecim w kolejności) wyroku z dnia 17 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 515/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził m.in., że Minister wykonał wytyczne zawarte w wiążących go wyrokach z dnia 24 września 2008 r. sygn. akt. IV SA/Wa 976/08 i z dnia 4 sierpnia 2009 r. sygn. akt IV SA/Wa 698/09. Sąd wskazał jednak, że skarżąca przedłożyła m.in. dane meteorologiczne dotyczące średniej sumy opadów atmosferycznych styczeń - sierpień 1971 - 2000 sporządzone przez IMiGW, ekspertyzę sporządzoną przez Instytut Ochrony Środowiska w czerwcu 2010 r. dotyczącą oceny występowania roślin i zbiorowisk roślinnych ze szczególnym zwróceniem uwagi na gatunki i siedliska chronione na działce nr [...] w częściach [...] w K., ekspertyzę geotechniczną ustalająca warunki gruntowo- wodne na działkach [...], [...], [...] i [...] sporządzoną przez uprawnionego geologa z marca 2010 r. oraz analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu sporządzoną przez uprawnionego urbanistę w październiku 2010 r. w zakresie warunków określonych w art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także jej wyniki. Sąd uznał te dokumenty za nieznane organowi orzekającemu, a mogące mieć wpływ na wynik sprawy, dlatego powinny zostać ocenione przez organy orzekające. W ocenie Sądu ówcześnie orzekającego, organ odwoławczy winien się do tych dokumentów ustosunkować i wskazać, czy dana okoliczność w nich wywodzona, została udowodniona, ponieważ ustalenia wynikające z części dokumentów przedstawionych przez skarżącą przeczą dowodom zebranym przez organ. Stanowisko organu powinno być skonfrontowane m.in. z ekspertyzą geotechniczną z marca 2010 r., sporządzoną na zlecenie inwestora, z której wynikają odmienne wnioski. Według Sądu, zawarte w tych dokumentach ustalenia mogłyby mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia zwłaszcza w kontekście faktu, iż przedmiotowe działki nie są położone w parku narodowym, a w jego otulinie. Wskazane rozbieżności mogą stwarzać konieczność powołania biegłego, posiadającego specjalistyczną wiedzę z tej dziedziny. To organ odwoławczy powinien ocenić zgromadzone przez skarżącą opinie, ekspertyzy i ustalenia, dając temu wyraz w uzasadnieniu swego postanowienia. Uwzględnienie tych dokumentów przez organ orzekający - w ocenie Sądu - mogłoby prowadzić do wydania rozstrzygnięcia innej treści.
W obszernym uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przeprowadzono szczegółowe rozważania uwarunkowań przyrodniczych terenu planowanej inwestycji oraz uwarunkowań wodnych i negatywny wpływ planowanej inwestycji na te uwarunkowania. Wobec zaś opracowań przedłożonych przez skarżącą organ orzekający wskazał jedynie, iż w dniu [...] listopada 2011 r. otrzymał od Dyrektora [...] Parku Narodowego opinie do każdej z opracowanych na zlecenie strony skarżącej ekspertyz i analizy, stanowiące dowody w sprawie i przechowywane w aktach sprawy. Minister wskazał, iż do danych meteorologicznych, w zakresie opadów atmosferycznych i ich wpływu na poziom wód odniesiono się w dalszej części postanowienia. Natomiast oceny sporządzone przez ekspertów powołanych przez stronę skarżącą - w ocenie Ministra - były skoncentrowane jedynie na działkach nr ew. [...] – [...], a wnioski z tych analiz ukierunkowane na potrzeby zleceniodawcy. Prawidłowe rozpoznanie terenu w aspekcie przyrodniczym winno być jednak oparte
na materiale rozleglejszym, odnoszącym się poza działki sąsiednie, obejmującym analizę większej ilości elementów środowiska. Ponadto winny one również uwzględniać opracowania innych autorów na temat tego terenu i miejsca. W zakresie ekspertyzy wykonanej przez Instytut Ochrony Środowiska dotyczącej występowania roślin i zbiorowisk roślinnych ze szczególnym zwróceniem uwagi na gatunki i siedliska chronione - według Ministra - zachodzi pytanie, czy w ogóle można brać pod uwagę wyniki wskazanego opracowania, jeśli sami autorzy przyznają w treści, że teren ten przed poddaniem analizie został potraktowany (skażony) herbicydami. Ocena zaś warunków glebowych, hydrologicznych a także analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu były każdorazowo przedstawiane w uzasadnieniach do podejmowanych rozstrzygnięć zarówno przez Dyrektora Parku jak i Ministra Środowiska. Czynniki te - zdaniem Ministra - zostały również rozpatrzone w zaskarżonym postanowieniu z jednoczesnym wskazaniem nietrafnych zaleceń zawartych w opracowaniach i ekspertyzach wykonanych na zlecenie strony skarżącej.
Wskazane uwagi organu orzekającego nie wypełniają oceny prawnej i wytycznych Sądu zawartych w powołanym wyżej wyroku z dnia 17 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 515/11. Zgodnie bowiem z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia.
Poprzestanie przez organ orzekający na zakwestionowaniu opracowań przedłożonych przez skarżącą nie wypełnia dyspozycji art. 80 i art. 107 §3 kpa, których treść normatywną Sąd przytoczył w powołanym wyroku przy formułowaniu wytycznych dla organu orzekającego. Zakres przedstawionej wyżej oceny organu nie stanowi nakazanego przez Sąd skonfrontowania wyników opracowań przedłożonych przez skarżącą z ustaleniami organu orzekającego, zwłaszcza odnośnie ekspertyzy geotechnicznej z marca 2010 r. Uzyskanie od Dyrektora [...] Parku Narodowego opracowań dotyczących każdego z dokumentów przedłożonych przez skarżącą nie wypełnia bowiem wytycznej Sądu ustosunkowania się do tych opracowań skarżącej zgodnie z art. 107 §3 kpa, tj. w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, a nie w odrębnej formie poprzez opracowania złożone jedynie do akt sprawy. Jest to w sprawie o tyle istotne dla wyniku rozstrzygnięcia, iż według Sądu wydającego wyrok z dnia 17 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 515/11, uwzględnienie dokumentów przedłożonych przez skarżącą mogłoby prowadzić do wydania rozstrzygnięcia innej treści. Z tego względu, ocena ustaleń i wniosków opracowań przedłożonych przez skarżącą winna znaleźć należyte odzwierciedlenie w postanowieniu organu orzekającego, zgodnie z art. 7, art. 80 i art. 107 §3 kpa, ponieważ to postanowienie jest ustawową formą rozstrzygnięcia sprawy, które powinno zatem zawierać analizę i ocenę tego wszystkiego, co ma wpływ na wynik tego rozstrzygnięcia. Zgodnie zaś z wytycznymi zawartymi w wyroku z dnia 17 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 515/11, organ
orzekający powinien był w postanowieniu dodatkowo skonfrontować ustalenia i wyniki opracowań przedłożonych przez skarżącą z ustaleniami przyjętymi przez organ orzekający za podstawę wydanego postanowienia.
W związku z powyższym, zaskarżone postanowienie narusza art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 7, art. 80 i art. 107 §3 kpa w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skoro od wykonania wytycznych Sądu w zakresie wskazanym w wyroku z dnia 17 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 515/11 zależy wynik wydanego przez organ orzekający rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.
W zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 §2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ orzekający uwzględni ocenę i wytyczne Sądu wyrażone w wyroku z dnia 17 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 515/11 odnośnie zakresu przeprowadzenia postępowania dowodowego i wyjaśniającego dając wyraz swoim ustaleniom i ocenie w uzasadnieniu postanowienia zgodnie z dyspozycją art. 7, art. 80 i art. 107 §3 kpa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło