II SA/Wa 572/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej, Ewa Grochowska-Jung (spr.), Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2012 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty odprawy mieszkaniowej oddala skargę Stan sprawy przedstawia się następująco: W dniu [...] lipca 2010 r. J. C. złożył do Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. wniosek o wypłatę odprawy mieszkaniowej. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. odmówił J. C. wypłaty odprawy mieszkaniowej. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...] uchylił opisaną wyżej decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, z powodu pominięcia w postępowaniu pełnomocnika strony i nieustalenia rzeczywistej woli strony. Pełnomocnik strony pismem z [...] grudnia 2010 r. poinformował organ pierwszej instancji, że jego mandant jest zainteresowany otrzymaniem odprawy mieszkaniowej według zasad obowiązujących od 1 lipca 2010 r., a w razie, gdyby roszczenie dochodzone w tym trybie zostało potraktowane jako nieuzasadnione, wnosi o wypłacenie odprawy według zasad obowiązujących do 1 lipca 2010 r. Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. umorzył postępowanie w sprawie wydania decyzji o wypłacie na rzecz wnioskodawcy odprawy mieszkaniowej, podnosząc, iż J. C. zakończył pełnienie służby z dniem [...] sierpnia 2009 r., a zatem oczekiwanie, by jego wniosek został rozpatrzony w trybie administracyjnym jest nieuzasadnione. Od powyższej decyzji zainteresowany wniósł odwołanie. Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B., działając na podstawie art. 132 k.p.a. w zw. z art. 47 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, uchylił własną decyzję nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. o umorzeniu postępowania w sprawie wydania J. C. decyzji o wypłacie odprawy mieszkaniowej. Następnie decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w B. odmówił wnioskodawcy wypłaty odprawy mieszkaniowej. W uzasadnieniu tej decyzji organ stwierdził, że uprawnienia J. C. do odprawy mieszkaniowej regulują przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2010 r. i wyłącznie na podstawie tych przepisów może otrzymać wypłatę odprawy mieszkaniowej. Natomiast brak jest podstaw prawnych do wydania na rzecz wnioskodawcy decyzji o wypłacie odprawy mieszkaniowej zgodnie z zasadami obowiązującymi po 1 lipca 2010 r. Od tej decyzji skarżący wniósł odwołanie. Pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej stwierdził nieważność decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] stycznia 2011 r. orzekającej o uchyleniu własnej decyzji nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o wypłacie odprawy mieszkaniowej J. C., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Ministra Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...]. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 14 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1690/11, oddalił skargę. Skutkiem stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] jest to, iż w obrocie prawnym pozostały dwie decyzje wydane przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. rozstrzygające wniosek J. C. o wypłatę odprawy mieszkaniowej (pierwsza decyzja z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] orzekająca o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o wypłacie odprawy mieszkaniowej, druga decyzja z [...] marca 2011 r. orzekająca o odmowie wypłaty (odprawy mieszkaniowej). Od obu tych decyzji wniesiono odwołania. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 13 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania J. C. od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w sprawie odmowy wypłaty odprawy mieszkaniowej, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w części dotyczącej odmowy wypłaty odprawy mieszkaniowej. W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił stan sprawy oraz wskazał, iż z uwagi na fakt, że Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w B. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], orzekającą o umorzeniu postępowania, należy uznać, iż decyzja organu I instancji z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], orzekająca o odmowie wypłaty odprawy mieszkaniowej dotyczy sprawy, która już została rozstrzygnięta decyzją ostateczną. Wobec tego decyzja, jako dotknięta wadą kwalifikacyjną określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., musi zostać usunięta z obrotu prawnego. W tej sytuacji z uwagi na zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego określony w art. 148 k.p.a. należało uchylić przedmiotową decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie w części dotyczącej odmowy wypłaty odprawy mieszkaniowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie norm prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. a tym samym przyjęcie, iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe. W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej w skrócie: P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 P.p.s.a. – zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że zaskarżona decyzja Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] nie narusza prawa. Przede wszystkim należy wskazać, iż na skutek błędu Dyrektora Oddziału Regiolnalnego WAM w B. przy wydawaniu decyzji z dnia [...] stycznia 2011 r. (w trybie art. 132 k.p.a.) oraz w związku ze stwierdzeniem przez Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nieważności decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w B. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w obrocie prawnym pozostały dwie decyzje wydane przez Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w B. rozstrzygające wniosek J. C. o wypłatę odprawy mieszkaniowej. Pierwsza, to decyzja z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], orzekająca o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o wypłacie odprawy mieszkaniowej. Ta decyzja została przez Prezesa WAM utrzymana w mocy decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. i jest przedmiotem skargi wniesionej przez J. C. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1888/11. Druga, to decyzja z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], orzekająca o odmowie wypłaty mieszkaniowej. W tej sprawie na skutek wniesionego odwołania Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w części dotyczącej odmowy wypłaty mieszkaniowej. Ta decyzja jest przedmiotem skargi w niniejszej sprawie. Należy zgodzić się z organem, iż decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w B. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] o odmowie wypłaty odprawy mieszkaniowej dotyczy sprawy, która została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją. W tej sytuacji decyzja, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną jest dotknięta kwalifikowaną wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Taka decyzja winna być usunięta z obrotu prawnego. Jednakże postępowanie było prowadzone w trybie odwoławczym, bowiem wniesione zostało od tej decyzji dowołanie przez J. C. W przypadku, gdy zostało wniesione odwołanie, w trakcie postępowania odwoławczego organ odwoławczy nie może orzekać na podstawie art. 156 k.p.a. z uwagi na inny zakres i charakter jego działań jako organu odwoławczego oraz jako organu nadzoru. Zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego określony został w art. 138 k.p.a. zgodnie z treścią art. 138 k.p.a. Zgodnie z treścią art. 138 k.p.a. “§ 1. Organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: 1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo 2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji całości albo w części, albo 3) umarza postępowanie odwoławcze. § 2. Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy." Z tych też względów wskazać należy, iż organ odwoławczy nie mógł ograniczyć się jedynie do uchylenia wadliwej decyzji. Wobec tego w niniejszej sprawie należało uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie organu pierwszej instancji w części dotyczącej odmowy wypłaty odprawy mieszkaniowej. Postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o wypłacie skarżącemu odprawy mieszkaniowej zostało umorzone decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Prawidłowym jest więc stanowisko organu, iż w tej sytaucji dalsze postępowanie w sprawie odmowy wypłaty odprawy stało się bezprzedmiotowe i nie powinno być prowadzone. Skoro jednak organ prowadził postępowanie w tym zakresie, należało je umorzyć, bowiem koniecznym było wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji późniejszej, rozstrzygającej w tej samej sprawie. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) skarga została oddalona.