I SA/Wa 2227/12
WyrokWSA w Warszawie2013-01-29
Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Agnieszka Miernik, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przejęciu nieruchomości rolnej na własność Państwa, wydana na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym rolników, może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa, jeśli nie ustalono, czy została wydana na wniosek właściciela?Ratio decidendi
Decyzja o przejęciu nieruchomości rolnej na własność Państwa, wydana na podstawie art. 53 ustawy z dnia 27 października 1977 r., może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa, jeśli organ nie ustalił w sposób wyczerpujący, czy została wydana na wniosek właściciela. Brak wniosku, który jest warunkiem wszczęcia postępowania, stanowi rażące naruszenie prawa. Organ prowadzący postępowanie nieważnościowe musi samodzielnie zebrać i ocenić materiał dowodowy, nie opierając się wyłącznie na ustaleniach innych organów ani na niepełnych oświadczeniach stron.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w L. z 1978 r. o przejęciu na własność Państwa nieruchomości rolnej od T. i S. F. W 1994 r. spadkobiercy T. i S. F. wystąpili z wnioskiem o określenie wartości gruntu, wskazując na nieprawidłowości w procesie przejęcia. Po wieloletnim postępowaniu administracyjnym, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdził nieważność decyzji z 1978 r. z powodu jej wydania bez wniosku właścicieli. Gmina L., obecny właściciel nieruchomości, zaskarżyła decyzję Ministra, argumentując, że decyzja z 1978 r. wywołała nieodwracalne skutki prawne. WSA w Warszawie uchylił decyzje Ministra, uznając naruszenie przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2012 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2012 r. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądził od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącej Gminy L. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.) Sędziowie: WSA Agnieszka Miernik WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi Gminy L. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącej Gminy L. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Naczelnik Miasta i Gminy w L. decyzją z dnia [...] czerwca 1978 r.
nr [...], wydaną na podstawie art. 53, 54, 56 i 57 ustawy z dnia
27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140) po rozpatrzeniu sprawy Ob. T.
i S. F. orzekł przejęcie na rzecz Państwa nieruchomości - części nieruchomości rolnej położonej we wsi N. oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] ha stanowiącej własność T. i S. F. Należność za przejmowaną nieruchomość w wysokości [...] zł ustalono według cen określonych w przepisach o sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych.
W piśmie z dnia [...] kwietnia 1994 r. wniesionym przez T. F., E. F. i K. G., skierowanym do Oddziału Geodezji Urzędu Rejonowego
w Z., wnioskodawca wskazał, że zawiadamia w sprawie przymusowego wykupu gruntu ("decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w L. z dn. [...].06.79"), iż wartość gruntu wykupionego jest wyższa od kwoty, która została mu wówczas zapłacona. Wskazał, że cena gruntu została narzucona odgórnie w przepisach i nie była z nim, jako właścicielem konsultowana. W związku z tym wniósł o określenie, jak jest wartość gruntu, czy jest wyższa i czy może uzyskać rekompensatę. Podał, że w dalszym ciągu chciałby, aby grunt ten przejął Skarb Państwa za określoną cenę, ponieważ [...]. Wniósł o pozytywne załatwienie jego sprawy. Do pisma wnioskodawcy załączyli m.in. odpis postanowienia Sądu Rejonowego w Z.
z dnia [...] kwietnia 1988 r. sygn. akt [...], zgodnie z którym, w pkt. 1, spadek pozostały po S. F. nabyli na podstawie ustawy T. F., K. G.
i E. F. W punkcie drugim postanowienia Sąd stwierdził, że udział
w gospodarstwie rolnym po zmarłej S. F. położone w N. na podstawie ustawy dziedziczą: T. F.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] stwierdził, że wymieniona wyżej decyzja wydana została z naruszeniem prawa.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004 r. W uzasadnieniu wskazał, powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne,
że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności wymienionej decyzji jest Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Organ stwierdził nadto,
że decyzja Wojewody [...] wydana została bez wniosku strony o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnik Miasta i Gminy w L. decyzją z dnia [...] czerwca
1978 r.
Pismem z dnia [...] maja 2011 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazując,
że możliwość wzruszenia decyzji może nastąpić poprzez stwierdzenie nieważności lub wznowienie postępowania administracyjnego, wezwał T. F., K. G.
i E. F. do sprecyzowania wniosku z [...] kwietnia 1994 r. Pismem z dnia [...] maja 2011 r. wnioskodawcy wskazali, że wnoszą o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w L..
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...], na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdził nieważność decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w L. z dnia [...] czerwca 1978 r. nr [...].
W uzasadnieniu podał, że postępowanie w sprawie przejęcia wchodzących
w skład gospodarstwa rolnego nieruchomości na własność Państwa było postępowaniem wszczynanym na wniosek zainteresowanego rolnika. Przepis art. 53 oraz inne przepisy ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin nie przewidywały żadnych wyjątków od tej zasady. Ze znajdującego się w aktach sprawy Aktu Własności Ziemi z dnia
[...] czerwca 1976 r., Nr [...] wynika, że właścicielami nieruchomości objętych kontrolowaną w postępowaniu nadzorczym decyzją z dnia [...] czerwca 1978 r. byli T. i S. małż. F. W dokumentach archiwalnych sprawy brak jest takiego wniosku, natomiast w decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w L. brak jest jakiejkolwiek wzmianki o tym, iż została ona wydana na wniosek byłych właścicieli. Organ wskazał, że w aktach niniejszej sprawy widnieje informacja Urzędu Miasta
i Gminy L., iż "Urząd nie stwierdza, że wykup ten został dokonany na podstawie
wniosku strony". O braku złożenia wniosku przez byłych właścicieli świadczy również protokół z dnia [...] czerwca 2004 r., sporządzony w Urzędzie Miasta i Gminy w L.,
w którym były właściciel oświadcza, że nigdy nie występował z wnioskiem o wykup
przez Państwo należących do niego nieruchomości rolnych. Organ stwierdził,
że przedstawione wyżej ustalenia jednoznacznie wskazują, że Naczelnik Miasta
i Gminy w L. naruszył prawo w sposób rażący. Decyzja została wydana bez wniosku stron. Minister podał, że przejęta na własność Państwa w oparciu o decyzję
z dnia [...] czerwca 1978 r. nieruchomość rolna figuruje obecnie jako własność Gminy L.. Stwierdził, że nabyte przez Gminę prawa do w/w nieruchomości powstały
w oderwaniu od zakresu i skutków decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w L.
z [...] czerwca 1978 r. Późniejsze losy prawne nieruchomości nie mogą być oceniane jako skutki prawne orzeczenia Naczelnika Miasta i Gminy w L. Z tego powodu Minister uznał, że decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w L. nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Gmina L. podniosła, że decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne, albowiem nieruchomość przejęta decyzją Naczelnika nie jest własnością Skarbu Państwa ale Gminy L., a zatem w wyniku stwierdzenia nieważności nie może dojść do zwrotu nieruchomości. Dodatkowo, jak wskazał pełnomocnik Gminy, od przejęcia nieruchomości upłynęły 34 lata, a więc okres uprawniający do stwierdzenia nabycia nieruchomości w drodze zasiedzenia. Pełnomocnik zarzucił, że organ nie ustalił, czy wnioskodawcy otrzymali należności za grunty. Podał, że wnioskodawcy nie zaskarżyli decyzji Naczelnika, co może wskazywać, że godzili się na nią. Ponadto, żaden przepis prawa nie wymagał, aby wniosek rolnika musiał być złożony w formie pisemnej. Brak dokumentów sprzed 35 lat nie może być traktowany jako równoznaczny z brakiem wniosku.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...]. W uzasadnieniu podał, że podstawę prawną decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w L. z dnia [...] czerwca 1978 r. Nr [...] orzekającej o przejęciu na własność Państwa nieruchomości rolnej oznaczonej numerem ewidencyjnym działki [...] o pow. [...] ha, położonej w N., stanowiącej b. własność T. i S. małż. F., stanowił art. 53 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli właściciel gospodarstwa rolnego nie spełniał warunków do uzyskania emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy, nieruchomości wchodzące w skład tego gospodarstwa mogły być na jego wniosek w całości lub w części przejęte odpłatnie przez Państwo. Gospodarstwo rolne mogło zostać przejęte również od właściciela, który spełniał warunki do emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ww. ustawy, jeżeli nabył on prawo do emerytury lub renty na podstawie innych przepisów (ust. 3 pow. przepisu). Minister stwierdził, że z akt sprawy nie wynika, aby taki wniosek został przez dawnych właścicieli złożony. O braku złożenia wniosku świadczy już sama treść decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w L. z dnia [...] czerwca 1978 r., w której brak jest jakiejkolwiek wzmianki o tym, iż została ona wydana na wniosek właścicieli przejmowanej nieruchomości. W aktach sprawy brak jest równocześnie dokumentu, który potwierdzałby w sposób bezpośredni lub pośredni fakt złożenia wniosku przez T. i S. małż. F. Organ stwierdził, że wniosek nie musiał zostać złożony w formie pisemnej - jednak nawet w przypadku wniesienia ww. wniosku ustnie do protokołu okoliczność ta winna znaleźć odzwierciedlenie w treści wydawanej decyzji, tymczasem na podstawie treści decyzji z dnia [...] czerwca 1978 r. nie sposób wysnuć domniemania, że przedmiotowy wniosek mógł zostać przez dawnych właścicieli nieruchomości skutecznie wniesiony jak również, że wskutek upływu czasu mógł on zaginąć albo ulec zniszczeniu. Fakt niezaskarżenia przedmiotowej decyzji przez T. i S. małż. F. nie świadczy o złożeniu wniosku.
Skoro wszczęcie postępowania w trybie art. 53 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin uzależnione było od złożenia przez zainteresowanego rolnika stosownego wniosku, to ustalenie,
że w konkretnej sprawie taki wniosek nie został złożony musi skutkować uznaniem, że decyzja o przejęciu została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Odnosząc
się do kwestii nieustalenia, czy strony otrzymały spłaty pieniężne Minister stwierdził, że okoliczność ta nie może mieć wpływu na wydane w sprawie rozstrzygnięcie,
bo przepisy ustawy z dnia 27 października 1977 r. nie uzależniały przejęcia nieruchomości od pobrania ustalonej w decyzji o przejęciu kwoty spłat.
Za niezasadny Minister uznał zarzut odwołania, że decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w L. wywołała nieodwracalne skutki prawne. Decyzja o przejęciu nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin wywołała jedynie ten skutek, że przedmiotowa nieruchomość przeszła na własność Państwa. Prawo własności, które przysługuje obecnie wnioskodawcy nie stanowi natomiast skutku prawnego decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w L., lecz późniejszych zdarzeń prawnych.
W skardze na wymienioną wyżej decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
z dnia [...] września 2012 r. Gmina L., reprezentowana przez adwokata, wniosła
o jej uchylenie. Pełnomocnik podniósł, że zaskarżona decyzja narusza prawo, albowiem nie stwierdza się nieważności decyzji, gdy wywołała ona nieodwracalne skutki prawne. W ocenie pełnomocnika decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w L. wywołała nieodwracalne skutki prawne, albowiem przejęta nieruchomość nie jest własnością Skarbu Państwa a Gminy L., a zatem w wyniku unieważnienia decyzji nie może dojść do zwrotu nieruchomości. Dodatkowo podniósł, że od dnia jej przejęcia upłynęły 34 lata, a więc okres uprawniający do stwierdzenia nabycia nieruchomości w drodze zasiedzenia. Pełnomocnik zarzucił również, że organ
nie ustalił, czy wnioskodawcy otrzymali należnośc pieniężną za przejęte grunty. Nadto, brak zaskarżenia decyzji może wskazywać, że na przejęcie się godzili. Żaden przepis prawa nie wymagał nadto, aby wniosek rolnika musiał być złożony w formie pisemnej. Na zakończenie pełnomocnik podniósł, że brak odpowiednich dokumentów, sprzed 34 lat, nie może być traktowany jako równoznaczny z brakiem odpowiedniego wniosku.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, powołując się na dotychczasowe ustalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
W ocenie Sądu, zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja wydane zostały z naruszeniem prawa procesowego, tj. art. 7, 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie wskazania wymaga, że stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest instytucją stanowiącą wyjątek od ogólnej zasady trwałości decyzji, o której mowa w art. 16 ustawy z dnia ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej k.p.a. Z tego względu może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Ewentualne zaistnienie wad, o których mowa w tym przepisie ocenia się według stanu faktycznego i prawnego sprawy, istniejącego w dacie wydania decyzji kwestionowanej w postępowaniu nieważnościowym. Zadaniem organu jest ocena decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem.
Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, iż o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze – skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa ma miejsce wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności – gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (v. wyrok NSA z dnia 28 października 2011 r. sygn. akt I OSK 1888/10, Lex nr 1069632; wyrok NSA z dnia 18 lipca 1994 r. sygn. akt V SA 535/94, ONSA 1995, nr 2, poz. 91; wyrok NSA z dnia 21 października 2010 r. sygn. akt I OSK 28/10, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Rozpatrywanie sprawy w trybie nadzwyczajnym nie oznacza, że organ zwolniony jest z obowiązku przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, tj. zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz przepisów dotyczących zbierania i oceny materiału dowodowego (art. 77 § 1, art. 80 k.p.a.)
Zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Stosownie zaś do
art. 77 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie, zgodnie
z art. 80 k.p.a., ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
Zgodnie z art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140), jeżeli właściciel gospodarstwa rolnego nie spełnia warunków do uzyskania emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy, nieruchomości wchodzące
w skład gospodarstwa rolnego mogą być na jego wniosek w całości lub w części przejęte odpłatnie przez Państwo. Należność za nieruchomości przejęte przez Państwo w myśl art. 53 ustala się według cen określonych w przepisach o sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych (art. 54 ust. 1 ustawy). W pierwszej kolejności zauważyć należy, że postępowanie nieważnościowe, w ramach którego wydana została zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja Ministra, dotyczy decyzji wydanej w przedmiocie odpłatnego przejęcia przez Państwo nieruchomości, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Nieruchomości te mogły być przejęte w całości lub części na wniosek rolnika.
Stosownie do art. 57 tej ustawy, odpłatne przeniesienie własności nieruchomości na rzecz Państwa oraz ustalenie uprawnień właściciela określonych w art. 55 ust. 2 następuje w formie decyzji naczelnika gminy.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że z akt sprawy nie wynika, aby wniosek o przejęcie nieruchomości został złożony przez dawnych właścicieli (małżonków T. i S. F.). Jednocześnie jednak z decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, jak i z akt sprawy nie wynika, aby organ dokonywał jakichkolwiek ustaleń w zakresie złożenia wniosku przez współwłaścicielkę nieruchomości, tj. S. F. Ustalenia, co do braku wniosku organ oparł m.in. na informacji Urzędu Miasta
i Gminy L., iż "Urząd nie stwierdza, że wykup ten został dokonany na podstawie wniosku strony" oraz na protokole przesłuchania strony z dnia [...] czerwca 2004 r.,
w którym T. F. oświadczył, że nigdy nie występował z wnioskiem o wykup przez Państwo należących do niego nieruchomości rolnych. W aktach sprawy brak jest oświadczenia T. F., że jego żona – jako współwłaścicielka nieruchomości – również takiego wniosku nie składała. Organ kwestii tej nie wyjaśnił w toku postępowania. Jednocześnie, z akt sprawy nie wynika, aby Minister w celu odnalezienia wniosku, zwracał się do właściwych archiwów. Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. Minister wystąpił jedynie do [...] Urzędu Wojewódzkiego o nadesłanie całości akt sprawy prowadzonej wcześniej przed Wojewodą [...].
Podkreślenia wymaga, że ocena innego organu i stwierdzenie przez ten organ, że wykup nie został dokonany na podstawie wniosku strony, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Minister powinien bowiem dokonać samodzielnych ustaleń w tym zakresie.
W sprawie niniejszej organ oparł się przede wszystkim na treści protokołu
z przesłuchania strony, w trakcie którego T. F. oświadczył, że przed wydaniem decyzji Naczelnika Miasta I Gminy w L. z [...] czerwca 1978 r. nie składał wniosku
o wykupienie nieruchomości położonej w N. Organ nie wziął natomiast pod uwagę, nie wyjaśnił i nie rozważył treści pisma z dnia [...] kwietnia 1994 r., w którym T. F. wyraźnie wskazywał m.in., że chciałby w dalszym ciągu, aby grunt, którego dotyczy decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w L. przejął Skarb Państwa, albowiem [...]. Organ nie wziął również pod uwagę i nie ustalił, na gruncie materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy (wypis z ewidencji gruntów – stan przed wykupem), czy nieruchomość, której dotyczy decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w L. z dnia [...] czerwca 1978 r., obejmująca działkę nr [...], stanowiła część, czy całość nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego T. i S. F. Organ nie wyjaśnił i nie ocenił tej okoliczności w kontekście oświadczenia wnioskodawcy zawartego w piśmie z dnia [...] kwietnia 1994 r., iż [...]i nadal chciałby, aby Skarb Państwa przejął ten grunt za określoną cenę.
W ocenie Sądu, organ nie podjął wszystkich czynności niezbędnych
do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Jednocześnie, nie uwzględnił całokształtu tego materiału dowodowego, który został dotychczas zgromadzony
i nie dokonał jego pełnej oceny, czym naruszył przepis art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Z uwagi na te uchybienia również uzasadnienie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji nie odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Utrzymując w mocy własną
decyzję wydaną z naruszeniem powołanych przepisów organ naruszył również
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
W świetle powyższego, przedwczesna była ocena Sądu w zakresie ustalenia organu, iż decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w L. nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych (art. 156 § 2 k.p.a.).
Za niezasadne Sąd uznał natomiast twierdzenie pełnomocnika skarżącego,
co do tego, że niewniesienie środka odwoławczego od decyzji Naczelnika Miasta
i Gminy w L. świadczy o akceptacji przejęcia nieruchomości. Również twierdzenie, że pobranie należności pieniężnej za nieruchomość przejętą na podstawie decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w L., nie zasługuje na akceptację Sądu, albowiem fakt pobrania należności nie świadczy o złożeniu wniosku.
Ponownie rozpoznając sprawę organ podejmie działania w celu ustalenia,
czy była współwłaścicielka nieruchomości złożyła wniosek, a następnie oceni, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy w sprawie niniejszej spełniona została przesłanka rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). W przypadku stwierdzenia, iż decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w L. z dnia [...] czerwca 1978 r. obarczona jest wadą kwalifikowaną organ obowiązany będzie do zbadania,
czy nie zachodzą przesłanki negatywne wskazane w art. 156 § 2 k.p.a., a zatem
czy decyzja poddana kontroli wywołała, czy też nie, nieodwracalne skutki prawne.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w punkcie 1 wyroku. Orzeczenie zawarte w punkcie
2 wyroku Sąd oparł na przepisie art. 152 powołanej ustawy. O kosztach postępowania sądowego orzeczono, na podstawie przepisu art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło