II SA/Lu 976/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędzia SO del. Iwona Tchórzewska, Protokolant Sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi Spółki P. w D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia [...], nr [...] na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał "P.-B." Sp. z o.o. w D. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku baru, usytuowanego na działce nr 66/15 w B. Decyzja ta została wydana po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 16 lutego 2010 r. sygn. akt II SA /Lu 776/09, którym uchylono decyzję z dnia [...], nr [...] i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...], nr [...] nakazującą rozbiórkę budynku baru. W uzasadnieniu wyroku WSA w Lublinie zarzucił obu organom, iż wydany nakaz rozbiórki skierowany do "P.-B." Sp. z o.o. nie został poprzedzony analizą pod kątem art. 52 Prawa budowlanego, tj. kolejności podmiotów zobowiązanych. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji na podstawie oględzin przeprowadzonych w dniu 12 grudnia 2011 r. i po przesłuchaniu R. K. - Prezesa ".-B." Sp. z o.o., S. M. oraz A. R. - Prezesa "P.-B." od 2008 r. do ok. 2000 r., likwidatora "B.-P." Sp. z o.o. ustalił, że budynek baru o wymiarach 14,00 x 12,90 m wraz z tarasem usytuowany na działce nr 66/15 w B. został wybudowany i rozbudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Od strony północno-zachodniej rozbudowano o salę konsumencką o wymiarach 7,40 x 5,00 m, a od strony północno-wschodniej o magazyn i pomieszczenie o nieustalonej funkcji, o wymiarach 5,15 x 4,00 m. Ustalono także na podstawie analizy map do celów projektowych, że przed 8 lipcem 2005 r. działka nr 66/15 nie była zabudowana. Budowę baru rozpoczęto w 2007 r. a zakończono w 2008 r. W okresie pomiędzy przeprowadzonymi przez PINB oględzinami, tj. 30 kwietnia 2009 r. a 12 grudnia 2011r. budynek został rozbudowany. W trakcie postępowania organ I instancji nie był w stanie ustalić inwestora, jedynie na podstawie zapisów w księdze wieczystej nr 58537 organ ustalił, że właścicielem działki nr 66/15 w B. jest "B.-P" Sp. z o.o. W odwołaniu od powyższej decyzji PINB z dnia [...] S. M. Prezes Zarządu "P.-B." Sp. z o.o zakwestionował rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej zobowiązanego. Jego zdaniem właścicielem działki, na której stoi bar, jest "B. P." Sp. z o.o. w organizacji. Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej zobowiązanego i nakazał "B.-P." Sp. z o.o. w organizacji z siedzibą w D. wykonanie obowiązku wynikającego z decyzji PINB z dnia [...]. Organ odwoławczy wskazał, że działka nr 66/15 w B. należy do "B.-P." Sp. z o.o. w organizacji, co wynika z aktu notarialnego z dnia [...], w którym "P.- B." Sp. z o.o. przeniósł na "B.-P." Sp. z o.o. w organizacji własność działki tytułem aportu wniesionego do powstającej spółki. Poza tym zgodnie z księgą wieczystą nr [...], na dzień 24 sierpnia 2012 r. działka nr 66/15 jest własnością "B.-P." Sp. z o.o. w organizacji. Organ odwoławczy podniósł także, że z uwagi na brak możliwości ustalenia inwestora przez organ I instancji oraz mając na uwadze, że część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych - na co wskazał WSA w Lublinie w wyroku z dnia 16 lutego 2010r.– należało zobowiązać na podstawie art. 52 ustawy prawo budowlane właściciela działki nr 66/15 w B. do wykonania zobowiązań wynikających z art. 48 tej ustawy. Poza tym ze względu na brak możliwości przeprowadzenia procedury legalizacyjnej, z powodu naruszenia przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, orzeczony zaskarżoną decyzją nakaz rozbiórki samowolnie wzniesionego obiektu jest zgodny z prawem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B.-P. Spółka zo.o. w organizacji oraz P.-B. Spółka z o.o. zarzucili decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia: a) art. 7 i art. 77 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie dokonania ustaleń faktycznych koniecznych dla rozstrzygnięcia sprawy, w zakresie, kto był inwestorem obiektu, którego usunięcie nakazuje zaskarżona decyzja, co było w sprawie możliwe poprzez przesłuchanie świadka R. S.; b) art. 28 k.p.a. poprzez przyznanie "B.-P." Spółce z o.o. w organizacji statusu strony, pomimo, że podmiot ten nie posiada osobowości prawnej i takiej podmiotowości nigdy nie nabędzie, ze względu na zwłokę w dokonaniu czynności rejestracyjnych. Podmiot ten – zdaniem strony skarżącej - nie może być uznany za właściciela działki gruntu 66/15 położonej w B. i to mimo zapisów księgi wieczystej urządzonej dla tej nieruchomości; 2) naruszenia art. 52 i art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez nałożenie obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego na działce gruntu nr 66/15 w B. na "B.-P." Spółkę z o.o. w D., pomimo, że Spółka ta nie była inwestorem obiektu budowlanego i pomimo, że nie mając osobowości prawnej nie może być ona uznana za właściciela działki gruntu nr 66/15. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W przedmiotowej sprawie organy ustaliły, co również nie zostało zakwestionowane w uzasadnieniu wyroku WSA w Lubinie z dnia 16 lutego 2010r., od którego skargę kasacyjną oddalił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 lipca 2011r. (sygn. akt II OSK 1235/10), iż na przedmiotowej działce prowadzone były roboty budowlane związane z budową budynku baru. Roboty te prowadzone były bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wynikało to wprost z pisma Starostwa Powiatowego z dnia [...], znak: [...] wskazującego, iż w prowadzonych przez organ rejestrach brak jest decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowego obiektu. Co prawda "P.-B." sp. z o.o. zwracała się o udzielenie pozwolenia na budowę kiosku gastronomicznego oraz budynku usługowo - handlowego na działce nr 66/15, jednakże oba wnioski decyzjami z dnia [...] zostały załatwione odmownie. Ponadto - zdaniem organów - brak jest możliwości zalegalizowania stwierdzonej samowoli, a to z uwagi na brak zgodności z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – Uchwała Nr XLV/247/01 Rady Gminy w D. z dnia 30 listopada 2001r. w sprawie uchwalenia zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy D. (Dz. Urz. Woj. Lubel. z dnia 7 czerwca 2002r., Nr 47, poz. 1175) . Plan ten bowiem zawiera zakaz lokowania budynków w odległości mniejszej niż 100 m od krawędzi jezdni drogi krajowej nr 12. Budynek natomiast został posadowiony w odległości 30,50 m od krawędzi tej drogi. Opisane okoliczności sprawy nakładały na organ nadzoru budowlanego obowiązek wydania nakazu rozbiórki obiektu znajdującego się na działce, stosownie do treści art. 48 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.). Zgodnie zaś z art. 52 ustawy prawo budowlanego obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego przepisami prawa zezwolenia może być nałożony na inwestora, właściciela lub zarządcę nieruchomości. Jednakże obowiązek ten może być skierowany jedynie do osoby mającej tytuł prawny do nieruchomości, która tą nieruchomością włada. Stąd też zaskarżona decyzja została prawidłowo skierowana do B.-P. Spółka z o.o. w organizacji jako obecnego właściciela budynku (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 17 lipca 2011r., sygn. akt II SA/Bk 213/11, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Odnosząc się do zarzutów skargi podnieść należy, że "spółki kapitałowe w organizacji" mogą we własnym imieniu nabywać prawa, w tym własność nieruchomości i inne prawa rzeczowe, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywane zgodnie z art. 11 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (dalej zwany jako "K.s.h.", Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.). Stąd spółka w organizacji może być podmiotem prawa własności nieruchomości. Ponadto spółkę w organizacji cechuje to, że posiada zdolność prawną, zdolność do czynności prawnych (możliwość nabywania praw i zaciągania zobowiązań) i może podjąć działalność gospodarczą przed uzyskaniem wpisu do rejestru przedsiębiorców (zob. A. Strzępka, E. Zielińska, Kodeks spółek handlowych. Komentarz pod red. J. Strzępka, Warszawa 2009, str. 55-56). Spółki w organizacji mogą zatem nabywać na własność nieruchomości i inne prawa rzeczowe (A. Kidyba, Komentarz do art. 11 K.s.h., stan prawny na dzień 30 sierpnia 2012r. – publ. Lex). Z taką też sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Jak wynika z aktu notarialnego z dnia 10 maja 2005 r. (k. 243 akt admin.) "P.- B." Sp. z o.o. tytułem aportu przeniósł na rzecz "B.-P." Sp. z o.o. w Organizacji z siedzibą w D.u prawo własności niezabudowanej nieruchomości położonej we wsi B. W jej skład weszła m.in. działka nr 66/15, dla której to nieruchomości Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczysta [...]. Zdaniem sądu okoliczności powyższe wskazują, że zarzut skargi, że B.–P. Spółka z o.o. w organizacji nie może być uznana za właściciela działki gruntu 66/15 położonej w B. są nieuzasadnione. Krąg podmiotów zobowiązanych do dokonania na swój koszt obowiązku, o którym mowa w art. 48 ustawy Prawo budowlane określa art. 52 tej ustawy, wymieniając inwestora, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego, o czym mowa była już wyżej. Jakkolwiek jednak w pierwszej kolejności obowiązek dokonania rozbiórki na własny koszt ciąży na inwestorze mającym tytuł prawny do obiektu, to w braku takiego podmiotu – jak ma miejsce w przedmiotowej sprawie - adresatem decyzji może być właściciel lub działający w jego imieniu zarządca. W związku z tym, że właścicielem działki, na której posadowiony jest samowolnie wybudowany bar jest B. –P. Spółka z o.o. w organizacji, to w stosunku do niej powinna być skierowana decyzja o nakazie rozbiórki. Mając na uwadze wszystkie wskazane powyżej okoliczności, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących norm prawa materialnego, jak też prawa procesowego, które miało lub mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, dlatego też skargę jako bezzasadną oddalił na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Tekst jedn. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.).