I SA/Bk 168/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), sędzia WSA (del.) Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 maja 2013 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w S. na uchwałę Rady Miejskiej w D. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty targowej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej § 3 ust. 1 i § 4, 2. stwierdza, że w zakresie, o którym mowa w pkt 1 sentencji wyroku zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. W dniu 12 lutego 2010 r. Rada Miejska w Drohiczynie podjęła uchwałę Nr XXVII/202/10 w sprawie ustalenia opłaty targowej (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego Nr 34, poz. 605). W § 3 ust. 1 uchwały zapisano, że inkasentem opłaty targowej jest pracownik Gminnego Zakładu Gospodarki Komunalnej w Drohiczynie wykonując pobór w ramach swoich obowiązków służbowych. Zgodnie z § 4, traci moc uchwała Nr XXII/173/01 Rady Miejskiej w Drohiczynie z dnia 27 listopada 2001 r. w sprawie ustalenia stawek opłaty targowej, zasad ustalania i poboru oraz terminów płatności (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego Nr 39, poz. 672). Skargę na powyższą uchwałę, w części dotyczącej § 3 ust. 1 i § 4, złożył Prokurator Prokuratury Rejonowej w Siemiatyczach, zarzucając naruszenie: 1. art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 121, poz. 844 ze zm., dalej w skrócie jako "u.p.o.l."), poprzez błędną ich wykładnię polegającą na uznaniu, iż zapis uchwały o wyznaczeniu na inkasa pracownika Gminnego Zakładu Gospodarki Komunalnej w Drohiczynie bez wskazania konkretnej osoby nie narusza prawa, chociaż treść przepisu wskazuje na konieczność podania bezpośrednio w uchwale cech charakterystycznych indywidualizujących inkasentów, w sposób na tyle precyzyjny, aby nie budziło wątpliwości, na kogo ten obowiązek został nałożony. 2. art. 19 ust. 1 i 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 18 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm., dalej w skrócie jako "u.s.g.") i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez błędną wykładnię wyrażającą się w przekonaniu, iż zapis uchwały przewidujący jako inkasenta osobę fizyczną bez jej indywidualnego określenia odpowiada prawu, chociaż pozostaje z nim w sprzeczności, albowiem skutkuje przeniesieniem uprawnień do określenia inkasenta na inny podmiot, mimo przyznania przez ustawodawcę tej kompetencji wyłącznie organowi stanowiącemu gminy. 3. art. 18 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 15 ust. 1 i 2 w zw. z art. 14 ustawy o samorządzie gminnym, poprzez umieszczenie błędnego zapisu, iż traci moc uchwała nr XXII/173/01 Rady Miejskiej w Drohiczynie z dnia 27 listopada 2001 r. w sprawie ustalenia stawek opłaty targowej, zasady ustalania i poboru oraz terminów płatności (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego Nr 39, poz. 672), podczas gdy faktycznie o utracie mocy tejże uchwały zdecydowała uchwała Rady Miejskiej w Drohiczynie numer XXVI/194/09 z dnia 29 grudnia 2009 r., w której taki zapis został zawarty. Wskazując na powyższe Prokurator wniósł o stwierdzenie niezgodności uchwały z prawem w zaskarżonej części. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Drohiczynie wniosła o uznanie jej za bezzasadną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Do wyłącznej właściwości rady gminy (rady miejskiej), jako organu stanowiącego, należy m.in. podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat w granicach określonych w odrębnych ustawach (art. 18 ust. 2 pkt 8 u.s.g.). I tak w myśl postanowień art. 19 pkt 1 i 2 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2005 r., Nr 68, poz. 956 ze zm., dalej w skrócie jako: "u.p.o.l.") rada gminy, w drodze uchwały określa zasady ustalania i poboru oraz terminy płatności i wysokość stawek opłat określonych w ustawie, w tym opłaty targowej (pkt 1) oraz przewiduje możliwość zarządzenia przez radę gminy poboru tych opłat w drodze inkasa, określenia inkasentów oraz wysokości wynagrodzenia za inkaso. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych realizacja uprawnień rady gminy (miejskiej) w zakresie określenia inkasentów powinna nastąpić w uchwale w sposób na tyle precyzyjny, aby nie było wątpliwości, na kogo ten obowiązek został nałożony (por. orzeczenia w sprawach o sygn. I SA/Bk 474/11 oraz I SA/Gl 1208/10, dostępne w centralnej bazie orzeczeń i informacji o sprawach). W ostatnim z przywołanych orzeczeń, WSA w Gliwicach podkreślił, że "przepis art. 19 pkt 2 u.p.o.l., nie zezwala ani nie upoważnia rady gminy do określenia jako inkasentów osób fizycznych, których cechą wyróżniającą jest wyłącznie zatrudnienie bądź wykonywanie określonych czynności". Skład orzekający w sprawie pogląd powyższy podziela i przyjmuje za swój. Tymczasem w treści § 3 ust. 1 zaskarżonej uchwały przy określaniu inkasenta ograniczono się jedynie do stwierdzenia, że "inkasentem opłaty targowej jest pracownik Gminnego Zakładu Gospodarki Komunalnej w Drohiczynie wykonując pobór w ramach swoich obowiązków służbowych". Z powyższego wynika, że jedyną cechą wyróżniającą inkasenta jest zatrudnienie w Gminnym Zakładzie Gospodarki Komunalnej w Drohiczynie. Takie nieprecyzyjne sformułowanie bez indywidualnego określenia inkasenta nie pozwala jednoznacznie stwierdzić, kto faktycznie jest inkasentem upoważnionym do poboru opłaty targowej. Powyższe wskazuje, że zapis uchwały jest niezgodny z art. 19 pkt 2 u.p.o.l. oraz art. 18 ust. 2 pkt 8 u.s.g. Umieszczenie w § 4 Uchwały zapisu przewidującego utratę mocy obowiązującej uchwały nr XXII/173/01 Rady Miejskiej w Drohiczynie z dnia 27 listopada 2001 r. w sprawie ustalenia stawek opłaty targowej, zasady ustalania i poboru oraz terminów płatności (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego Nr 39, poz. 672), uchylonej wcześniejszą uchwałą Rady Miejskiej w Drohiczynie numer XXVI/194/09 z dnia 29 grudnia 2009 r., czyni zasadnym także zarzut naruszenia art. 18 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 15 ust. 1 i 2 u.s.g. Zgodnie z zasadą praworządności przyjętą w art. 7 Konstytucji RP, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Tym samym zasadne okazały się podniesione w skardze zarzuty rażącego naruszenia art. 19 pkt 2 u.p.o.l., art. 18 ust. 2 pkt 8 u.s.g. w zw. z art. 15 ust. 1 i 2 u.s.g. oraz art. art. 7 Konstytucji RP. Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o postanowienia art. 147 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) w związku z art. 94 ust. 1 u.s.g., orzekł jak w sentencji, a o niewykonalności zaskarżonego aktu w części, w jakiej stwierdzono jego nieważność, orzekł na podstawi art. 152 tej ustawy.