I SA/Rz 946/13
WyrokWSA w Rzeszowie2013-11-19
Skład orzekający: Tomasz Smoleń, Małgorzata Niedobylska, Kazimierz Włoch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość, która ze względów technicznych nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, podlega opodatkowaniu podwyższoną stawką podatku od nieruchomości, jeśli jest w posiadaniu przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Nieruchomość w posiadaniu przedsiębiorcy podlega opodatkowaniu podwyższoną stawką podatku od nieruchomości, chyba że nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. "Względy techniczne" oznaczają trwałą i obiektywną przeszkodę w wykorzystaniu nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej, a nie przeszkody wynikające z woli podatnika, takie jak remonty czy brak środków finansowych. W przypadku, gdy przeszkody mają charakter przejściowy lub wynikają z decyzji podatnika, a nieruchomość może być potencjalnie wykorzystana do działalności gospodarczej (np. jako magazyn), nie można zastosować wyłączenia z podwyższonej stawki.Stan faktyczny
Spółka "A" zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta, która określiła Spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2013 r. w podwyższonej wysokości. Spółka kwestionowała zastosowanie stawek dla działalności gospodarczej, powołując się na opinię rzeczoznawcy wskazującą na zły stan techniczny nieruchomości uniemożliwiający jej wykorzystanie. Organy uznały, że mimo wad technicznych, nieruchomość może być wykorzystywana jako magazyn odpadów medycznych, a przeszkody nie mają charakteru trwałych i obiektywnych względów technicznych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Tomasz Smoleń Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska / spr./ WSA Kazimierz Włoch Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 listopada 2013r. sprawy ze skargi "A" spółka z o.o. w D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2013r. nr [...] w przedmiocie wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2013 rok - oddala skargę-
I SA/Rz 946/13
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] maja 2013r. Burmistrz Miasta określił "A" Sp. z o.o. z siedzibą w D. (dalej: Spółka/ skarżąca) zobowiązanie w podatku od nieruchomości na 2013 r. w wysokości 8.646,00zł. Organ uznał, że wbrew złożonej deklaracji, dla gruntu i budynku Spółki należy zastosować stawkę jak dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, a nie dla gruntów i budynków pozostałych.
W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka zakwestionowała zasadność przyjętych stawek podatkowych jak dla działalności gospodarczej, powołując się na opinię rzeczoznawcy majątkowego, z której wynikało, że przedmiotowa nieruchomość ze względów technicznych nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Zarzuciła organowi naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.), dalej: u.p.o.l.
Decyzją z dnia [...] lipca 2013r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ wskazał, że w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych brak definicji pojęcia "względów technicznych", o którym mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., natomiast z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że dotyczy to sytuacji, gdy przedmiot opodatkowania nie może być wykorzystywany w działalności trwale i niezależnie od woli podatnika. Kolegium stwierdziło, że w świetle orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego, "względy techniczne" nie mogą być utożsamiane z przeszkodami o charakterze przejściowym, wynikającymi z woli podatnika i z podejmowanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej decyzjach o remontach, przekształceniach, adaptacjach. W niniejszej sprawie, ze względu na dobry stan konstrukcji nośnej budynku, nie istnieją względy techniczne, które uniemożliwiałyby wykorzystywanie budynku w działalności gospodarczej, możliwe jest wykonanie remontu. Przeszkody natury ekonomiczno-finansowej, brak instalacji, zniszczona stolarka drzwiowa, uszkodzone okna, zachwaszczenie, zakrzewienie, brak utwardzonej drogi i inne wskazywane przez podatnika przeszkody, nie są względami technicznymi w rozumieniu art.1a ust.1 pkt 3 u.p.o.l. Ponadto, jak wynika z oględzin budynku, znajdują się w nim pojemniki na odpady medyczne, więc budynek może być pomieszczeniem magazynowym i służyć działalności gospodarczej Spółki, związanej z gospodarką odpadami.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżąca, wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, polegające na błędnej wykładni art.1a ust.1 pkt 3 u.p.o.l., bo jej zdaniem, "względy techniczne", o jakich mowa w tym przepisie, to również bardzo zły stan techniczny budynku. Zarzuciła też błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, poprzez uznanie, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające zastosowanie wyłączenia, o którym mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., a także naruszenie art.11 i 107§3 k.p.a., przez wadliwe uzasadnienie decyzji oraz art.6 i 7 k.p.a. przez sprzeczną z opinią biegłego i protokołem oględzin ocenę stanu technicznego budynku.
W uzasadnieniu Spółka wskazała, że stan budynku jest katastrofalny, wymaga on kapitalnego remontu, bo inaczej nie nadaje się do jakiegokolwiek gospodarczego wykorzystania, a potwierdzają to zarówno opinia rzeczoznawcy majątkowego, jak i oględziny pracowników Urzędu Miasta i Gminy. Skarżąca zacytowała orzeczenia sądów administracyjnych dotyczące pojęcia "względów technicznych", stwierdziła, że przedmiot opodatkowania spełnia obie przesłanki uzasadniające odstąpienie od wyższych stawek podatku, tj. nie jest wykorzystywany w działalności gospodarczej i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności, ze względów technicznych. Przepisy nie wymagają, aby do wykazania zaistnienia w konkretnej sprawie względów technicznych, konieczne było rozstrzygnięcie w tej kwestii przez organy nadzoru budowlanego. Skarżąca dodała, że do 2012r. ta sama nieruchomość opodatkowana była stawką obniżoną podatku przez 7 lat; w tym okresie nie dokonano żadnych prac remontowych, więc stan obiektu nie uległ poprawie. Podniosła też, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wadliwe, bo Kolegium nie przedstawiło rzeczowych argumentów, popartych materiałem dowodowym, np. w postaci innej opinii biegłego, obrazujących stan techniczny budynku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja znajduje oparcie w przepisach prawa.
Uzasadnienie zarzutów skargi w zakresie zasadniczego przedmiotu sporu, jakim było zastosowanie przy opodatkowaniu stawek właściwych dla gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą, wskazuje, że intencją skarżącej jest nie tyle kwestionowanie dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych, co wyrażonej na ich gruncie oceny. Ta zaś była skutkiem przyjętego przez organy stanowiska w kwestii wykładni przepisów prawa materialnego, w szczególności ww. art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Przepis ten w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003 r. definiuje pojęcie gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jako grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.
Z treści art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że o tym, czy nieruchomość podlega opodatkowaniu stawkami podatkowymi w podwyższonej wysokości decyduje sam fakt posiadania jej przez podmiot legitymujący się statusem przedsiębiorcy, wpisany do rejestru przedsiębiorców, a nie sposób, w jaki faktycznie jest ona wykorzystywana. Majątkowy charakter podatku od nieruchomości wyraża się w tym, że ustawodawca, opodatkowując określone stany faktyczne, koncentruje się na samej własności lub posiadaniu określonych przedmiotów opodatkowania. W swej konstrukcji podatek ten nie nawiązuje do efektów ekonomicznych, co oznacza, że z punktu widzenia podatkowoprawnego stanu faktycznego (podstawy opodatkowania i stawki podatkowej) nie jest ważna okoliczność, jak intensywnie wykorzystywany jest przedmiot opodatkowania oraz jakie (i czy w ogóle) przynosi to efekty finansowe. Dla celów podatku od nieruchomości nie ma zatem znaczenia, czy nieruchomość jest faktycznie w danym okresie wykorzystywana do celów prowadzenia działalności gospodarczej.
Sąd podziela stanowisko organów dotyczące przesłanki "względów technicznych", której istnienie, stosownie do art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. in fine, skutkuje wyłączeniem z opodatkowania podwyższoną stawką przedmiotu opodatkowania znajdującego się w posiadaniu przedsiębiorcy. Trafnie organ odwoławczy wskazał, że przez "względy techniczne" należy rozumieć trwałą i obiektywną przeszkodę w wykorzystywaniu nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej.
Analizowanym pojęciem "względów technicznych" zajmowały się sądy administracyjne niejednokrotnie w swym orzecznictwie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wystąpienie powyższej przesłanki uzależnione jest od łącznego spełnienia dwóch warunków; pierwszy dotyczy faktycznego niewykorzystywania nieruchomości w działalności gospodarczej, drugi odwołuje się natomiast do braku obiektywnej możliwości korzystania z niej w celach gospodarczych - ze względów technicznych. Należy w każdej konkretnej sprawie dokonać ustaleń faktycznych dotyczących rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej, obiektywnego (niezależnego od woli podatnika) oraz trwałego charakteru przeszkód uniemożliwiających prowadzenie tej działalności na danej nieruchomości, a także ustaleń obejmujących istnienie tych przeszkód w roku podatkowym, którego dotyczy postępowanie (por. wyrok NSA z dnia 18 lipca 2013r. sygn. akt II FSK 2470/12, wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2013r. sygn. akt II FSK 1974/11 - wszystkie wyroki publ.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Pojęciem "względów technicznych" nie są natomiast objęte okoliczności lub zdarzenia faktyczne i prawne prowadzące do niewykorzystywania nieruchomości, a będące skutkiem świadomego, zamierzonego działania przedsiębiorcy, który z różnych względów, innych niż techniczne, zaprzestał czasowo lub trwale użytkowania w celach gospodarczych danej nieruchomości (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt I SA/Ol 288/12, Lex nr 1215689).
W ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do określenia Spółce wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013r. Organy w sposób prawidłowy ustaliły stan ewidencyjny nieruchomości podlegających opodatkowaniu na podstawie wypisu z ewidencji gruntów, z którego wynika, że Spółka jest użytkownikiem wieczystym działki położonej w C. o pow. 0,1228 ha, nr ewid. [...], oznaczonej w ewidencji symbolem "Ba" (tereny przemysłowe) oraz na podstawie wypisu z rejestru budynków, zgodnie z którym Spółka jest właścicielem budynku przemysłowego o pow. zabudowy 393 m2, zlokalizowanego na działce nr [...]. Spółka złożyła deklarację w sprawie podatku od nieruchomości na 2013r., w której wykazała do opodatkowania "grunty pozostałe" o pow. 1228m2 i "budynki pozostałe" o pow. użytkowej 366m2.
W aktach sprawy znajduje się, sporządzona na zlecenie Spółki, opinia rzeczoznawcy majątkowego, z której wynika, że działka jest zachwaszczona, zakrzaczona, nieutwardzona. Na działce posadowiony jest budynek, którego stan techniczny jest dobry, ale wymaga remontu, ze względu na znaczne uszkodzenia poszycia dachu, ścian, okien, drzwi, posadzek, brak instalacji i rynien. Zdaniem rzeczoznawcy, zarówno grunt, jak i budynek, nie nadają się do prowadzenia działalności gospodarczej.
W trakcie postępowania przed organem I instancji zostały przeprowadzone oględziny nieruchomości (wraz z dokumentacją fotograficzną), w trakcie których ustalono, że działka jest zarośnięta (zakrzewiona), okna powybijane, tynki odpadające, zniszczone wylewki, brak instalacji elektrycznej, w jednym pomieszczeniu znajdują się pojemniki na odpady medyczne. Ponadto stwierdzono brak oznak prowadzenia działalności.
Z powyższego należy wywnioskować, że opis stanu technicznego przedmiotu opodatkowania w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości.
Jakkolwiek zatem w świetle zgromadzonych w aktach dowodów dokumentujących stan gruntu i budynku, można mieć wątpliwości co do tego, jakiego rodzaju działalność gospodarcza miałaby być prowadzona przy wykorzystaniu przedmiotowej nieruchomości, to jednak niewątpliwie przydatność powyższej nieruchomości na cele działalności gospodarczej potwierdziło jej przekazanie w 2012r. przez A.T. do majątku utworzonej przez niego Spółki. Wcześniej przedmiotowa nieruchomość należała do A.T., prowadzącego działalność gospodarczą jako osoba fizyczna. Wniesienie nieruchomości do Spółki oznacza, że pomimo niekwestionowanych wad technicznych, przedstawiała ona dla przedsiębiorcy hipotetyczną wartość jako składnik majątku jego przedsiębiorstwa.
Ponadto, na co słusznie zwróciły uwagę organy, w trakcie oględzin budynku stwierdzono, że znajdują się w nim pojemniki na odpady medyczne. Mając na uwadze, że przedmiotem działalności Spółki jest zbieranie odpadów i gospodarowanie nimi, można uznać, że przedmiotowa nieruchomość może być wykorzystywana jako pomieszczenie magazynowe dla celów prowadzonej działalności gospodarczej. Poza tym wskazać trzeba, że to wyłącznie od woli podatnika zależy, czy wyremontuje budynek, wykona w nim instalacje, uporządkuje teren wokół budynku i utwardzi wjazd na posesję, a zatem nie można uznać, że przeszkody w prowadzeniu działalności gospodarczej na tej nieruchomości mają charakter obiektywny i trwały.
Tym samym Sąd uznał, że chociaż obecnie nieruchomość nie jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, to jednak nie jest wykluczona możliwość prowadzenia tej działalności. Zatem w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi przesłanka względów technicznych, o której mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., uzasadniająca odstąpienie od opodatkowania nieruchomości stawkami właściwymi dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Oznacza to, że orzekające w sprawie organy dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych i właściwej wykładni art.1a ust.1 pkt 3 u.p.o.l.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd stwierdza, że są one nietrafne.
W postępowaniu podatkowym organy podatkowe działają na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej, a nie kodeksu postępowania administracyjnego, dlatego nie mogły naruszyć wskazanych w skardze przepisów art.6, art.7, art.11 i art.107 k.p.a.
Niezależnie od tego, w ocenie Sądu organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych. Ocena zaskarżonej decyzji, jak również decyzji organu podatkowego I instancji, nie dała Sądowi podstaw do ich uchylenia. Kwestionowane decyzje znajdują bowiem podstawy w obowiązującym prawie, zaś ich wydanie poprzedzone zostało postępowaniem przeprowadzonym bez uchybień proceduralnych, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Również uzasadnienia wydanych decyzji, aczkolwiek bardzo zwięzłe, zawierają wystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne podjętych rozstrzygnięć. Wbrew twierdzeniom skarżącej, ocena stanu technicznego budynku dokonana przez organy podatkowe jest zbieżna z oceną wynikającą z opinii rzeczoznawcy majątkowego; odmienne jest natomiast stanowisko co do wynikających z tej oceny konsekwencji podatkowych. Z tych względów brak było podstaw do uzupełniania materiału dowodowego o opinię innego biegłego z zakresu budownictwa, na okoliczność stwierdzenia stanu technicznego budynku. Ocena zgromadzonego materiału dowodowego i ustalenie na jego podstawie, czy nieruchomość nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, należy do organów podatkowych, a nie do biegłych.
Ponadto bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie pozostaje podnoszona w skardze okoliczność stosowania w poprzednich latach wobec przedmiotowej nieruchomości obniżonej stawki podatku. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, dlatego może oceniać jedynie prawidłowość opodatkowania nieruchomości w okresie, którego dotyczy zaskarżona decyzja.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, że decyzje organów obu instancji nie naruszają prawa, dlatego na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło