VII SA/Wa 1501/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Maria Tarnowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2013 r. sprawy ze skargi W. O. i M. O. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. oddala skargę wniesioną przez M. O., II. uchyla zaskarżoną decyzję, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, IV. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej W. O. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...]wydaną dnia [...] maja 2013 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] nr [...]z dnia [...] kwietnia 2008 r. zatwierdzającą projekt budowlany rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] oraz zezwalającą na wznowienie robót budowlanych związanych z doprowadzeniem budynku do stanu zgodnego z prawem i na podstawie art. 49 ust. 4 Prawa budowlanego zatwierdził projekt budowlany rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego na działce o nr ewid. [...] położonej przy ul. [...]oraz zezwolił na wznowienie robót budowlanych związanych z doprowadzeniem budynku do stanu zgodnego z prawem. Jednocześnie na podstawie art. 49 ust. 5 Prawa budowlanego nałożył na E. i R. Z. obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w/w obiektu. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że w toku postępowania administracyjnego ustalono, że inwestorzy - E. i R. Z. wykonali samowolną rozbudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego usytuowanego na działce przy ul. [...]. Roboty budowlane wykonano w latach 1992-1996r. Decyzją Nr [...] z dnia [...].10.2003r. PINB w [...]nakazał E. i R. Z. rozbiórkę części budynku mieszkalnego (tj. podcienia z filarami i pomieszczenia nad podcieniami), która została dobudowana do istniejącego uprzednio budynku od strony działki nr ew. [...]. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w wyniku postępowania odwoławczego decyzją Nr [...] z dnia [...].12.2003r. utrzymał w mocy decyzję organu powiatowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29.11.2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 85/04 uchylił obie decyzje organów nadzoru budowlanego. Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji postanowieniem Nr [...] z dnia [...].06.2006r. działając w trybie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994r. nałożył na inwestorów obowiązek dostarczenia odpowiedniej dokumentacji budowlanej. Wobec faktu dostarczenia wymaganej dokumentacji, organ I instancji postanowieniem Nr [...]z dnia [...].04.2007r. ustalił wysokość opłaty legalizacyjnej za samowolną rozbudowę i nadbudowę przedmiotowego budynku tj. 50 000 zł. Zażalenie na powyższe postanowienie w ustawowym terminie złożyła E. Z. wnosząc o jego uchylenie. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...].08.2007r. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej wysokości opłaty legalizacyjnej i w tym zakresie nałożył na E. i R. Z. opłatę legalizacyjną w wysokości 30 000 tys. zł. Inwestorzy wykonali w/w obowiązek, a opłata legalizacyjna została wpłacona dnia 12.10.2007r., w związku z czym PINB w [...]decyzją Nr [...]z dnia [...]04.2008 r. znak [...], zatwierdził projekt budowlany rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego na działce o nr ew. [...] obr. [...] położonej przy ul. [...]. W wyniku postępowania nadzwyczajnego z wniosku E. i R. Z., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].06.2010 r., znak [...], stwierdził nieważność decyzji [...]WINB Nr [...]. Następnie decyzją z dnia [...].07.2010 znak [...], organ centralny utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...].06.2010r. W. O. i M. O. nie zgadzając się z decyzją GINB z dnia [...].07.2010r. złożyli skargę do Sądu, w wyniku czego WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 18.02.2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 692/10 oddalił w/w skargę. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku sądu. Wobec wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji [...]WINB Nr [...]z dnia [...].04.2008r. należało ponownie rozpatrzyć odwołanie W. O. reprezentowanej przez M. O. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]Nr [...]z dnia [...].04.2008r. znak [...], zatwierdzającej projekt budowlany rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego oraz zezwalającej na wznowienie robót budowlanych związanych z doprowadzeniem budynku do stanu zgodnego z prawem. Oceniając objętą odwołaniem decyzję organ odwoławczy przywołał ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania przedstawioną w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydanym w tej sprawie dnia 18.02.2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1692/10. Wskazał, że inwestor, który budowa! obiekt budowlany bez wymaganego pozwolenia na budowę może wystąpić z wnioskiem w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót dopiero po wykonaniu obowiązków i przedstawieniu dokumentów wskazanych w postanowieniu, wydanym na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Jak wynika z akt sprawy inwestor przedłożył wymagane dokumenty, które w ocenie organu I instancji spełniają wymogi określone przepisami, dlatego też kolejnym etapem postępowania było nałożenie opłaty legalizacyjnej w określonej kwocie, wynikającej z przepisów Prawa budowlanego. W art. 49 Prawa budowlanego stanowiącym kontynuację przepisów art. 48 została uregulowana dalsza procedura legalizacji samowoli budowlanej. I tak, organ nadzoru budowlanego, który otrzymał w wyznaczonym terminie dokumenty, o których mowa w art. 48 ust. 3, traktowane jako wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i (lub) wydanie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, jest zobowiązany zbadać: zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń; wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. W ocenie organu złożony projekt budowlany zamienny spełnia wymogi określone w przepisach. Wniesienie przez inwestora opłaty legalizacyjnej stanowiło podstawę do zatwierdzenia decyzją projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Wskazał, że zgodnie z art. 49 ust. 5 Prawa budowlanego, w decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na wznowienie robót nakłada się jednocześnie obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W zaskarżonej decyzji PINB w [...] Nr [...]z dnia [...].04.2008r. nie nałożono na E. i R. Z. obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu. W związku z powyższym organ odwoławczy usunął naruszenie prawa dokonane przez organ I instancji poprzez uchylenie w/w rozstrzygnięcia organu powiatowego i orzeknięcia o obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Odnosząc się do zarzutów odwołania organu podkreślił, że inwestor złożył pod rygorem odpowiedzialności karnej, oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, przy czym wobec tego, że projekt budowlany przewiduje rozbiórkę istniejącej części budynku ze ścianą szczytową w części działki nr [...] - nie jest konieczne przedstawieniem tego oświadczenia co do tej działki stanowiącej własność odwołującej się. Zarzut niezgodności budowy z przepisami prawa miejscowego organu uznał, za niezasadny biorąc pod uwagę zaświadczenie Burmistrza [...] z [...].04.2007 r. z którego wynika że budowa na działce o nr [...] jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nadto organ odwoławczy podał, że do oceny zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego właściwym jest nie organ nadzoru budowlanego, a organ administracji architektoniczno-budowlanej. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli M. O. i W. O.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji skarżący zarzucili organowi naruszenie art. 5 ust. 1 ustawy Prawo Budowlane, § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a także naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 oraz art..2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanych decyzji podnosić z urzędu. Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I mstancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, jak i postępowania administracyjnego - art. 7, 8 i 77 k.p.a. oraz z naruszeniem przepisów art. 107.§ 1 i § 3 k.p.a., mającymi istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego są określone w art, 6 i 7 k.p.a. zasada praworządności oraz dochodzenia do prawdy obiektywnej. Nakładają one na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy tak pod względem faktycznym, jak i prawnym, w celu ustalenia rzeczywistego stanu sprawy. W myśl art. 77 § 1 k.p.a. organy administracji państwowej są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy. Treść tego przepisu oznacza obowiązek przeprowadzenia wszystkich niezbędnych dowodów, co obciąża organ prowadzący postępowanie. Zgodnie z przepisem art. 8kpa organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów państwa. Przepis art.9 k.p.a. stanowi, że organy administracji są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Z kolei przepisy art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. stanowią, między innymi, że decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne-wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana dnia [...] maja 2013 r. - na podstawie art. 49 ust. 4 Prawa budowlanego zatwierdzająca projekt budowlany rozbudowy i dobudowy budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] przy ul. [...], zezwalająca inwestorom na wznowienie robót budowlanych związanych z doprowadzeniem budynku do stanu zgodnego z prawem i na podstawie art. 49 ust. 5 w/w ustawy nakładająca obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w/w obiektu. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest iż wobec tego, że inwestorzy E. i R. Z. wykonali rozbudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego w warunkach samowoli budowlanej organ wszczął i prowadził postępowanie legalizacyjne. W związku z tym postanowieniem wydanym [...].06.2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na nich obowiązek złożenia wymaganej przepisem art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane dokumentów w tym projektu budowlanego spełniającego wymogi z art. 35 w/w ustawy. Bezspornym jest iż inwestorzy wykonali nałożone obowiązki, a nadto uiścili opłatę legalizacyjną w wysokości określonej w postanowieniu WINB z dnia [...] sierpnia 2007 r. Oceniając zaskarżoną decyzję, należy podnieść, iż obecnie obowiązujące przepisy stosowane do brzmienia przepisu ust. 2 art. 48 ustawy Prawo budowlane wskazują, że nie można pozbawić inwestora - sprawcy samowoli budowlanej możliwości legalizacji obiektu (lub jego części), a organ administracji po wszczęciu postępowania legalizacyjnego powinien ocenić czy budowa jest: 1. zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy - w przypadku braku planu miejscowego, 2. nie narusza przepisów w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem Tak więc, biorąc pod uwagę powyższą regulację obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie legalizacyjne jest ocena złożonego przez inwestora projektu budowlanego pod kątem wyżej wskazanych wymogów. W tym miejscu należy podkreślić, że w postępowaniu legalizacyjnym wykonanie nałożonych na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego nie uprawnia do wydania przez właściwy organ wyłącznie decyzji zatwierdzającej złożony przez niego projekt budowlany. Obowiązkiem organu było bowiem przed wydaniem rozstrzygnięcia - ocenić projekt z przepisami techniczno-budowlanymi tj. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie użytkowania legalizowanej rozbudowy budynku mieszkalnego na dz. nr [...] tak w stosunku do działki skarżącej W. O. jak i pozostałych sąsiadów - co jest warunkiem możliwości legalizacji zabudowy (12 w/w rozporządzenia). W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy mający zgodnie z art. 15 kpa obowiązek ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w aspekcie zarzutów odwołania, obowiązku tego nie wykonał. Lakoniczne stwierdzenie organu, iż inwestor przedłożył wymagane dokumenty, wniósł opłatę legalizacyjną, zaś złożony projekt budowlany zamienny spełnia wymogi określone w przepisach - stanowi naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy - nie dając możliwości Sądowi kontroli podjętego rozstrzygnięcia. Ponownie rozstrzygając sprawę organ będzie zobowiązany uwzględnić powyższe uwagi Sadu. Oddalając skargę M. O. - syna właścicielki działki o nr [...], Sąd uznał, iż w świetle art. 50 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wykazał on interesu prawnego do wniesienia skargi na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].05.2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.