III SA/Kr 327/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie WSA Maria Zawadzka (spr.) WSA Dorota Dąbek Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi Z. Ż. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 1 marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dyscyplinarnego skargę oddala Komendant Wojewódzki Policji orzeczeniem nr [....] z dnia 1 marca 2013 r., działając na podstawie art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania Z. Ż. (dalej skarżący) od orzeczenia Komendanta Powiatowego Policji w L. nr [....] z dnia [....] 2013 r. o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego, zaskarżone orzeczenie utrzymał w mocy. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, iż w dniu [...] 2012 r. do Wydziału Kontroli Komendy Wojewódzkiej Policji wpłynął raport nadkom. w stanie spoczynku Z. Ż. – naczelnika Kryminalnego Komendy Powiatowej Policji w O. z dnia 4 stycznia 2012 r., informujący Komendanta Wojewódzkiego Policji o powzięciu uzasadnionego podejrzenia popełnienia przez Komendanta Powiatowego Policji w O. przestępstwa przekroczenia uprawnień poprzez dwukrotnie wykorzystanie do celów prywatnych dwóch będących na służbie funkcjonariuszy tej jednostki oraz przydzielonego im pojazdu służbowego. Przeprowadzono stosowne postępowanie. W dniu 11 kwietnia 2012 r. Komendant Powiatowy Policji w L. wszczął przeciwko skarżącemu postępowanie dyscyplinarne, obwiniając go o naruszenie dyscypliny służbowej, określonej w art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji. W dniu [....] 2012 r. postanowieniem nr [....] Komendanta Powiatowy Policji w L. zawieszono postępowanie dyscyplinarne przeciwko skarżącemu, z uwagi na fakt, iż skarżący przebywał na długotrwałym zwolnieniu lekarskim. Postanowieniem nr [....] z dnia [....] 2013 r. Komendant Powiatowy Policji w L. podjął zawieszone postępowanie dyscyplinarne, z uwagi na zwolnienie skarżącego ze służby w Policji. Orzeczeniem z dnia [....] 2013 r. nr [....] Komendant Powiatowy Policji w L. umorzył postępowanie dyscyplinarne wobec Z. Ż., z uwagi na fakt, że skarżący rozkazem personalnym z dnia [....] 2012 r. nr [....] został zwolniony ze służby w Policji, wobec powyższego postępowanie stało się bezprzedmiotowe. W odwołaniu skarżący zakwestionował podstawę faktyczną umorzenia prowadzonego przeciwko niemu postępowania dyscyplinarnego, tj. bezprzedmiotowość z powodu odejścia z Policji, gdyż jego zdaniem postępowanie dyscyplinarne przeciwko niemu zostało wszczęte z pogwałceniem wszelkich procedur i takie umorzenie postępowania, jest dla niego bardzo krzywdzące jako dla policjanta o nieskazitelnej postawie służbowej, wielokrotnie odznaczanego. W odwołaniu skarżący bardzo szczegółowo opisał dlaczego uważa wszczęcie postępowanie dyscyplinarnego za niezgodne z przepisami oraz powołał orzecznictwo sądów administracyjnych. Orzeczeniem z dnia 1 marca 2013 r. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 135j ust. 4 ustawy o Policji przełożony dyscyplinarny umarza postępowanie dyscyplinarne w przypadkach, o których mowa w art. 135 ust. 1, albo gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innej przyczyny. Norma ta ma charakter obligatoryjny i w przypadku wystąpienia określonych przesłanek, przełożony dyscyplinarny zobowiązany jest do zakończenia postępowania dyscyplinarnego poprzez jego umorzenie. Skarżący z chwilą rozwiązania z nim stosunku służbowego przestał być policjantem i z tego względu nie może ponosić odpowiedzialności dyscyplinarnej za popełnione przewinienia. Powyższa okoliczność spowodowała, iż dalsze prowadzenie postępowania dyscyplinarnego stało się bezprzedmiotowe. Odnosząc się do podnoszonych przez obwinionego kwestii organ stwierdził, iż nie mogą one wpłynąć na zmianę rozstrzygnięcia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z. Ż. domagał się uchylenia w całości zaskarżonego orzeczenia oraz poprzedzającego go orzeczenia organu I instancji, zarzucając mu naruszenie przepisów proceduralnych. Skarżący bardzo szczegółowo opisał na czym polegało naruszenie przepisów. Zdaniem skarżącego właściwa kwalifikacja jego zachowań objętych tym postępowaniem powinna prowadzić do uniewinnienia lub umorzenia postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość, nie zaś do umorzenia z powołaniem się na zwolnienie się ze służby w Policji. Komendant Wojewódzki Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, iż przyczyną umorzenia postępowania dyscyplinarnego było zwolnienie się skarżącego ze służby w Policji i powstała w związku z tym utrata legitymacji biernej skarżącego do bycia obwinionym w postępowaniu dyscyplinarnym. Jednocześnie stwierdził, że zarzuty podnoszone w skardze nie odnoszą się do zaskarżonego orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) dalej jako p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. W wyniku przeprowadzonej kontroli pod względem zgodności z prawem Sąd stwierdził, że przy wydaniu zaskarżonego orzeczenia oraz orzeczenia organu I instancji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Postępowanie dyscyplinarne dotyczące policjantów zostało uregulowane w Rozdziale 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2011 r. Nr 287 poz.1687 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Materialno-prawną podstawę umorzenia postępowania dyscyplinarnego stanowi art. 135 ust. 1 i art. 135j ust. 4 ustawy. Stosownie do treści art. 135 ust. 1 postępowania dyscyplinarnego nie wszczyna się, a wszczęte umarza: 1) jeżeli czynności wyjaśniające nie potwierdziły zaistnienia przewinienia dyscyplinarnego; 2) po upływie terminów określonych w ust. 4 i 5; 3) w razie śmierci policjanta; 4) jeżeli w tej samej sprawie zapadło prawomocne orzeczenie dyscyplinarne lub toczy się postępowanie dyscyplinarne. Zgodnie natomiast z art. 135j ust. 4 ustawy przełożony dyscyplinarny umarza postępowanie dyscyplinarne w przypadkach, o których mowa w art. 135 ust. 1, albo gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innej przyczyny. Nie ulega wątpliwości, że wskazany Rozdział 10 ustawy o Policji, regulujący odpowiedzialność dyscyplinarną i karną odnosi tę odpowiedzialność wyłącznie do policjantów pozostających w służbie. Ustawodawca nie tylko posłużył się dla określenia osoby podlegającej odpowiedzialności pojęciem "policjant", ale i formułując katalog kar wskazuje, że mogą być one wymierzone wyłącznie osobie pozostającej w stosunku służbowym. W ustawie o Policji brak jest przy tym przepisu stanowiącego, że zwolnienie policjanta ze służby pozostaje bez wpływu na prowadzone wobec niego postępowanie dyscyplinarne. Postępowanie dyscyplinarne w stosunku do Z. Ż. zostało wszczęte postanowieniem Komendanta Powiatowego Policji z dnia [....] 2012 r. Natomiast rozkazem personalnym Komendanta Powiatowego Policji w O. z dnia [....] 2012 r. nr [....] Z. Ż. został zwolniony ze służby w Policji, zatem przestał podlegać odpowiedzialności dyscyplinarnej uregulowanej w ustawie o Policji, która odnosi się wyłącznie do policjantów pozostając tylko w ramach tego stosunku. Postępowania dyscyplinarne są prowadzone przez organy dyscyplinarne działające w ramach określonych służb czy korporacji i dotyczą osób pozostających w stosunku służbowym bądź w inny sposób związanych organizacyjnie. Zatem na skutek zwolnienia policjanta ze służby ustaje władza dyscyplinarna nad nim ze strony prowadzącego postępowanie dyscyplinarne. Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa wojewódzkich sądów administracyjnych, zwolnienie funkcjonariusza ze służby w Policji powoduje, iż dotychczasowe postępowanie dyscyplinarne staje się bezprzedmiotowe, odpada bowiem podmiot tego postępowania - policjant, co uzasadnia obligatoryjne umorzenie postępowania dyscyplinarnego (por. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 4 lutego 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 734/04, z dnia 30 stycznia 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 1417/08 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2011 r. sygn. akt III SA/Lu 402/11 dostępne na http//orzeczenia.nas.gov.pl). Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze podkreślić należy, że w przeważającej części nie dotyczą one rozstrzygnięć objętych kontrolą sądową, gdyż przedmiotem oceny sądowej nie była ocena, czy skarżący popełnił czyny, o które został obwiniony w postępowaniu dyscyplinarnym. Argumentacja skargi sprowadza się faktycznie do kwestionowania zasadności prowadzenia przedmiotowego postępowania dyscyplinarnego. Jednak tak sformułowane zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, gdyż przyczyną umorzenia postępowania dyscyplinarnego było zwolnienie skarżącego ze służby w Policji i powstała w związku z tym utrata legitymacji biernej skarżącego do bycia obwinionym w tym postępowaniu. Mając powyższe na uwadze uznać należy, że zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu, a skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku i jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.