II SA/Wr 784/13

WyrokWSA we Wrocławiu2014-01-16

Skład orzekający: Olga Białek, Mieczysław Górkiewicz, Władysław Kulon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej budowy rurociągu przesyłowego i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji umarzającą postępowanie administracyjne jest zgodna z prawem, jeśli organ odwoławczy stwierdził naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a także konieczność wyjaśnienia zakresu sprawy. W sytuacji, gdy organ pierwszej instancji nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego i nie ocenił go w kontekście obowiązujących przepisów, a także naruszył zasady postępowania dowodowego, decyzja kasacyjna organu odwoławczego jest uzasadniona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowolnej budowy rurociągu przesyłowego. Organ pierwszej instancji (PINB) umorzył postępowanie administracyjne, uznając je za bezprzedmiotowe na podstawie dokumentów przedstawionych przez inwestora (A. sp. z o.o.), które uprawdopodabniały legalność budowy. Organ odwoławczy (DWINB) uchylił tę decyzję, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez PINB, w tym brak samodzielnego gromadzenia dowodów, niepełny materiał dowodowy oraz naruszenie zasady czynnego udziału stron. WSA we Wrocławiu oddalił skargę A. sp. z o.o. na decyzję DWINB.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia WSA Władysław Kulon Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Biłous po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 stycznia 2014r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. w D. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia 5 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej budowy rurociągu przesyłowego oddala skargę. Decyzją z dnia 29 maja 2013 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. (dalej: PINB), sprostowaną postanowieniem z dnia 16 lipca 2013r., umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej budowy rurociągu przesyłowego o średnicy 600 mm w obrębie działek nr [...] i nr [...], AM-2 [...] o długości 17,02 km. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia PINB podał, że na skutek wniosku K. L. oraz K. P. z dnia 5 listopada 2012 r. – właścicieli wyżej wskazanych działek - wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie legalności budowy rurociągu przesyłowego znajdującego się w obrębie wymienionych wyżej działek. Przedstawiając powody podjętego w sprawie rozstrzygnięcia PINB powołał się na uzyskane w toku postępowania stanowisko właściciela rurociągu przesyłowego – Spółki A. sp. z o.o. z siedzibą w D. (dalej powoływanego jako: A.), przedstawione w piśmie z dnia 26 marca 2013 r. w udzielonych wyjaśnieniach Spółka wskazała, że sporny odcinek magistrali wodociągowej B. został zrealizowany na podstawie wydanej w latach 60-tych decyzji o pozwoleniu na budowę zakładu uzdatniania wody w L. wraz z rurociągiem magistralnym. Inwestycja realizowana była na przełomie lat 60-tych i 70-tych, natomiast w dniu 9 lipca 1971 r. dokonano jej odbioru i przekazania do użytku. Odnosząc się do kwestii właścicielskich rurociągu przesyłowego wyjaśniono, że Rejonowe Przedsiębiorstwo A. w D., a poprzednio Powiatowe Przedsiębiorstwo B. powstało w roku 1974, po zrealizowaniu objętej decyzją o pozwoleniu na budowę magistrali wodociągowej. A. jako następca prawny wydzielonych zakładów M.P.G.K. otrzymał cząstkową dokumentację w/w zadania inwestycyjnego. Wraz z udzielonymi wyjaśnieniami Spółka przesłała kopię protokołu odbioru robót i przekazania do użytku (rozruchu) z dnia 9 lipca 1971 r. dotyczącego przedmiotowej magistrali wodociągowej, protokół z dnia 30 września 1977 r. w sprawie przekazania-przyjęcia końcowego inwestycji wraz z załącznikiem nr 1 do tegoż protokołu zawierającym wykaz odebranych składników zadania inwestycyjnego, decyzję o lokalizacji szczegółowej nr [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu Wydział Budownictwa Urbanistyki i Architektury Nr [...] z dnia 5 marca 1966 r. oraz książkę obiektu budowlanego. Za korespondujące z przedstawionymi dokumentami organ I instancji uznał - datowane na dzień 4 czerwca 2013 r. oświadczenie złożone przez A. B. - członka kierownictwa Dyrekcji Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich w Ś., pełniącej wówczas funkcję inwestora zastępczego, realizującego w latach 1970-1979 zadania dotyczące zaopatrzenia w wodę powiatu dzierżoniowskiego z Zakładu Koagulacji w L.. Z oświadczenia tego wynika, że lokalizację szczegółową rurociągu określiło Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury we W. w roku 1966, decyzją nr [...] z dnia 5 marca 1966 r. Na tej podstawie m.in. Biuro Projektów Budownictwa Komunalnego we Wrocławiu opracowało stosowną dokumentację, a kiedy Wojewódzka Komisja Rozdziału Robót wyznaczyła generalnego wykonawcę, Okręgowa Dyrekcja Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich w Ś. zawarła umowę o wykonanie powyższego przedsięwzięcia, a w tym zadania dotyczącego rurociągu magistralnego średnicy 600 mm od ujęcia wody w L. do pompowni w P.. Generalnym wykonawcą było Wrocławskie Przedsiębiorstwo Budownictwa Przemysłowego nr [...] we W.. Obsługę inwestorską sprawowała Okręgowa Dyrekcja Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich w Ś.. Po zakończeniu inwestycji, w tym przedmiotowego rurociągu magistralnego, generalny wykonawca przedłożył stosowne dokumenty wymagane prawem i zawartą umową co po dokonaniu wizji lokalnej stanowiło podstawę do spisania protokołu z dnia 30 września 1977 r. przekazania-przyjęcia końcowego inwestycji: Zakładu Koagulacji Wody w L. do eksploatacji. Protokół ten spisano z udziałem przedstawicieli generalnego wykonawcy, podwykonawców, inwestora, służby inwestycyjnej, użytkownika, przy udziale generalnego projektanta i przedstawiciela wojewódzkiego organu nadzoru budowlanego w W. Powołując się na powyższe dowody PINB stwierdził brak podstaw do uznania przedmiotowej inwestycji za zrealizowaną w warunkach samowoli budowlanej. Wskazał także na brak dokumentacji dotyczącej pozwolenia na budowę bądź pozwolenia na użytkowanie dotyczących inwestycji w archiwum zakładowym D. Urzędu Wojewódzkiego we W., co uzasadnia okres realizacji inwestycji (lata 60-te, 70-te ubiegłego wieku). Według PINB dokumenty przedstawione przez A. oraz oświadczenie A. B., jak również charakter inwestycji, uprawdopodobniają w wysokim stopniu, że inwestycja realizowana była w oparciu o wymagane prawem dokumenty. PINB przyjął przy tym, że nie może rozstrzygać na niekorzyść strony wszelkich ewentualnych wątpliwości dotyczących oceny stanu faktycznego. Dlatego też w sytuacji stwierdzenia w sposób oczywisty braku podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (na skutek braku potwierdzenia w postępowaniu, że inwestycja została zrealizowana w warunkach samowoli budowlanej), należało przyjąć w sprawie bezprzedmiotowość postępowania i na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzyć postępowanie administracyjne. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli K.L. oraz K. P. – reprezentowani przez K. Ł., zgłaszając zarzuty polegające na rażącym naruszeniu podstawowych zasad postępowania administracyjnego (art. 6, art. 7, art. 8, 10 § 1 i 77 § 1 k.p.a.) oraz błędnym zastosowaniu art. 105 k.p.a., ponieważ nie istniały jakiekolwiek przyczyny stanowiące o bezprzedmiotowości postępowania. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na skutek rozpatrzenia odwołania, decyzją z dnia 5 września 2013 r., nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. w motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w przypadku wszczęcia postępowania z urzędu, istotnym dla prowadzonego postępowania administracyjnego jest właściwe określenie jego przedmiotu, który odpowiada stanowi faktycznemu sprawy. Z załączonego do akt sprawy wypisu z księgi wieczystej nr [...], prowadzonej dla nieruchomości gruntowej nr [...] w L., wynika, że stanowi ona własność K. P. oraz K. L.. Przedmiotowa nieruchomość zabudowana jest obiektem handlowo - restauracyjnym oraz budynkami gospodarczymi. Z załączonej do akt sprawy mapy do celów projektowych na dzień 15 września 2011 r. wynika, że pierwszy z tych budynków posiada numer [...]. w związku z powyższym istnieje wątpliwość, czy organ I instancji słusznie wskazał, że postępowanie dotyczy samowolnej budowy rurociągu przesyłowego o średnicy 600 mm w obrębie działek nr [...] i nr [...]. Powyższa kwestia wymaga wyjaśnienia i w razie konieczności doprecyzowania przedmiotu prowadzonego postępowania administracyjnego. Akta sprawy wymagają także uzupełnienia o wypis i wyrys z rejestru gruntów dotyczący nieruchomości nr [...] w L.. Według organu odwoławczego analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wykazała, że organ I instancji przeprowadził postępowanie administracyjne z naruszeniem przepisu art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez brak dokonania samodzielnych czynności związanych z odszukaniem archiwalnych dokumentów urzędowych, planów dotyczących spornego odcinka magistrali wodociągowej [...]. w tym zakresie organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w załączonym do akt sprawy piśmie A. skierowanym do D. Urzędu Wojewódzkiego Archiwum Zakładowego, w którym spółka zwróciła się o odszukanie dokumentów (m.in. decyzji pozwoleniu na budowę, decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, dziennika budowy), związanych ze sporną inwestycją, w załączeniu do przedmiotowego pisma przesłane zostały dokumenty, w których w posiadaniu była spółka i które mogą być przydatne przy przeszukiwaniu archiwum. Były to: protokół nr 56/65 z dnia 16.03.1965 r., decyzja TI/6-W-8/65 z dnia r., protokół nr 114/65 z dnia 31.05.1965 r., decyzja nr 17/66 z dnia r., informacja 20/70 z dnia 04.06.1970 r., protokół odbioru robót przekazania do użytku z dnia 09.07.1971 r. wraz z pismem przewodnim z dnia 28.07.1971 r., odpis dokonanego wpisu uprawnień wodnych do księgi wodnej powiatu Ś. z dnia 25.01.1972 r., protokół z dnia 30.09.1977 r. DWINB zauważył, że w załączeniu do pisma z dnia 26 marca 2013 r. A. przedłożył natomiast do organu I instancji jedynie część z tych dokumentów. w związku z powyższym w ocenie DWINB, organ stopnia powiatowego winien poczynić starania celem pozyskania pozostałych dokumentów a następnie przeanalizowania ich treści pod kątem możliwości ich wykorzystania w prowadzonym postępowaniu. Organ odwoławczy podzielił także zastrzeżenia odwołujących się dotyczące przedłożonych przez Spółkę - w załączeniu do pisma z dnia 26 marca 2013 r. – kserokopii dokumentów. Wskazał, że w poczet materiału dowodowego powinny być włączone oryginały tych dokumentów lub uwierzytelnione ich kserokopii. Dopiero w sytuacji zaistnienia w tym zakresie przeszkód, kserokopie będą mogły posłużyć jako dowód w sprawie. DWINB zwrócił także uwagę, że po zawiadomieniu o zakończeniu postępowania dowodowego i zamiarze wydania decyzji, materiał dowodowy został uzupełniony m.in. o pisemne oświadczenie złożone w dniu 4 czerwca 2013 r. przez A. B.. Strony postępowania nie zostały poinformowane o przeprowadzeniu tego dowodu. W świetle stwierdzonych naruszeń przepisów prawa, DWINB uznał, że dopiero po uzupełnieniu we wskazanym zakresie materiału aktowego, PINB powinien odnieść się do obowiązujących w okresie realizacji inwestycji przepisów Prawa budowlanego celem stwierdzenia czy położenie magistrali wodnej jest zgodne z przepisami prawa. Odnosząc się do zarzutu braku powiadomienia pełnomocnika odwołujących się o zamiarze przeprowadzenia przez organ I instancji dowodu z oględzin w dniu 13 maja 2013 r., organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy nie wynika, aby organ stopnia powiatowego przeprowadził w tym dniu na przedmiotowej nieruchomości taki dowód. Brak jest bowiem zawiadomienia, o którym mowa w art. 10 k.p.a., jak również z czynności tej nie sporządzono stosownego protokołu. Wskazał także, że wprawdzie z załączonego przez odwołujących pisma z dnia 14 maja 2013 r. wynika, że PINB w dniu 13 maja 2013 r. przebywał na posesji w L. [...] (działka nr [...]), to według DWINB, nawet gdyby takie zdarzenie miało miejsce, nie może być utożsamiane z przeprowadzeniem dowodu z oględzin z uwagi na brak zachowania wymogów jakie stawiane są przez k.p.a. tej czynności dowodowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na powyższą decyzję A. sp. z o.o. zarzuciła DWINB rażące naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 75 i 77 k.p.a. poprzez pominięcie dowodów z akt wcześniej prowadzonych postępowań m.in. z wniosku D. P., potwierdzających wyczerpanie przez organ pierwszej instancji możliwości dotarcia do dokumentacji źródłowej dotyczącej pozwolenia na budowę magistrali wodnej oraz bezzasadne uznanie braku aktywności skarżącego w postępowaniu przed organem pierwszej instancji mimo tego, że nie został on powiadomiony o zamierzonych oględzinach terenu objętego sporną inwestycją. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Uczestnicy postępowania K. L. oraz K. P. w przesłanym do Sądu stanowisku podzielili argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wnieśli o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny kontroluje tylko legalność zaskarżonej decyzji, czyli jej zgodność z obowiązującymi przepisami prawa materialnego i procesowego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona decyzja może być uchylona tylko wówczas, gdy zostanie stwierdzone naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W ocenie Sądu, przy wydaniu kwestionowanej decyzji przez organ odwoławczy nie doszło do naruszenia przepisów, które w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skutkować winno jej uchyleniem. Z uwagi na okoliczność, że w przedmiotowej sprawie organ II instancji wydał rozstrzygnięcie kasacyjne, o którym mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, należało w pierwszej kolejności zbadać czy w sprawie zaistniały przesłanki ustawowe do wydania takiej decyzji administracyjnej. Cechą charakterystyczną orzeczenia kasacyjnego jest to, że organ odwoławczy w orzeczeniu nie rozstrzyga istoty sprawy, tylko uchyla decyzję organu I instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi i instancji. Orzeczenie kasacyjne jest dopuszczalne tylko w sytuacji zaistnienia kumulatywnie przesłanek określonych w art. 138 § 2 k.p.a., tj. stwierdzenia przez organ odwoławczy, że miało miejsce naruszenie przepisów postępowania oraz, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Samo zatem ustalenie przez organ odwoławczy naruszenia przepisów postępowania przez organ I instancji, nie stanowi wystarczającej podstawy do wydania decyzji kasacyjnej, niezbędne jest bowiem jednoczesne zaistnienie drugiej z obligatoryjnych przesłanek z art. 138 § 2 k.p.a. tj. wykazanie przez organ odwoławczy, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a więc że organ I instancji nie wyjaśnił (naruszając przepisy postępowania) sprawy w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść wydanej przez niego decyzji. w sytuacji wystąpienia obu wskazanych przesłanek, organ II instancji przekazując sprawę organowi I instancji, zgodnie z ar. 138 § 2 k.p.a. zd. 2, powinien wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. w tym miejscu należy wskazać, iż instytucja rozstrzygnięcia kasacyjnego organu II instancji chroni prawo strony do dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy, a więc prawo strony do realizacji wyrażonej w art. 15 k.p.a. i doprecyzowanej w art. 127 k.p.a., zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. W przedmiotowej sprawie organ II instancji uchylając decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. (umarzającej postępowanie administracyjne) i przekazując temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia, podjął decyzję kasacyjną, uznając że w sprawie zaistniały przesłanki z art. 138 § 2 k.p.a. Również zdaniem Sądu, przesłanki te wynikają z wystarczająco i przekonująco umotywowanego uzasadnienia decyzji organu odwoławczego. Na gruncie niniejszej sprawy bezsprzecznie wymagają ustalenia i wyjaśnienia przez organ I instancji wszystkie istotne dla przedmiotowej sprawy okoliczności związane z budową rurociągu przesyłowego w obrębie nieruchomości należących do uczestników postępowania. Wymaga przy tym podkreślenia, że to na organie prowadzącym postępowanie, a nie na stronach postępowania spoczywa główny ciężar zgromadzenia wymaganego w danej sprawie materiału dowodowego. Organ administracji nie może zatem w swojej aktywności w prowadzeniu postępowania dowodowego, ograniczyć się do dokumentów przedstawionych przez strony postępowania. Przy czym również w tym przypadku materiał aktowy okazał się niepełny i wymagał uzupełnienia m.in. o dokumenty wskazane przez Spółkę A. w piśmie skierowanym do D. Urzędu Wojewódzkiego Archiwum Zakładowego. Z przedmiotowego pisma wynika, że Spółka jest w posiadaniu szeregu dokumentów, które później nie zostały przedłożone dla potrzeb prowadzonego przez organu I instancji postępowania. Zasadnie zatem DWINB zwrócił uwagę na konieczność uzupełnienia materiału aktowego o te dokumenty, a następnie przeanalizowania ich treści pod kątem możliwości wykorzystania dla wyjaśnienia sprawy. Stwierdzić należy, że w powyższym zakresie organ I instancji nie podjął koniecznych działań dla wyjaśnienia stanu prawnego sprawy, czym naruszył art. 7 i 77 k.p.a. Dopiero po uzupełnieniu materiału dowodowego możliwym jest ocena czy położenie magistrali na nieruchomościach uczestników postępowania jest zgodne z przepisami prawa. W niniejszej sprawie takiej prawidłowej analizy zabrakło. Wydając decyzję o umorzeniu postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości, PINB nie odniósł się również do obowiązujących w okresie realizacji inwestycji przepisów Prawa budowlanego. Na pełną aprobatę zasługuje także stanowisko organu odwoławczego w zakresie naruszenia zasad postępowania dowodowego. Organ I instancji, w ponownie prowadzonym postępowaniu obowiązany będzie zatem do zachowania reguł procedury administracyjnej, a w szczególności zapewnić możliwość udziału w czynnościach procesowych każdej stronie postępowania. Jak słusznie zauważano w toku postępowania odwoławczego, nie można przypisać wartości dowodowej wizji lokalnej z dnia 13 maja 2013 r., gdyż czynność ta przeprowadzona została, wbrew przepisom k.p.a. Uchybienie przez organ I instancji obowiązkom wypływającym z art. 79 k.p.a. jest naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, co stanowi jako uchybienie kwalifikowane podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Także z naruszeniem zasad postępowania dowodowego przeprowadzono dowód z oświadczenia złożonego przez A. B. w dniu 4 czerwca 2013 r., który to dowód, został przeprowadzony, nie tylko już po końcowym zawiadomieniu stron o zakończeniu postępowania wyjaśniającego - zawiadomienie z dnia 18 kwietnia 2013 r., ale także po wydaniu w dniu 29 maja 2013 r. zaskarżonej decyzji (dopiero po podniesieniu w tym względzie zarzutów w odwołaniu organ I instancji wydał postanowienie – prostując datę wydania decyzji na dzień 4 czerwca 2013 r.). Zasadnie także organ odwoławczy zwrócił uwagę na konieczność zastąpienia znajdujących się w aktach kserokopii dokumentów ich oryginałami lub uwierzytelnionymi kopiami. Podkreślić również należy, że zarówno z akt sprawy jak i z uzasadnienia decyzji organu I instancji, w ocenie Sądu, nie wynika aby organ ten w prowadzonym postępowaniu, oprócz wizji lokalnej (której nie można uznać za dowód ze względów wcześniej wskazanych), dokonał innych jeszcze czynności procesowych lub dopuścił określone dowody celem wyjaśnienia sprawy. W tej sytuacji, obowiązkiem organu I instancji winno być wyraźne określenie, jakie w tej sprawie dopuścił dowody i jakie okoliczności mają one ustalić oraz wyjaśnić. Ponadto mogłoby być pomocne w badanej sprawie, skorzystanie ze wskazanych w skardze akt administracyjnych innych postępowań prowadzonych w przedmiocie legalności spornego rurociągu. Odnośnie natomiast kwestii doprecyzowania przedmiotu prowadzonego postępowania administracyjnego poprzez wyjaśnienie wątpliwości dotyczących lokalizacji rurociągu w obrębie działek nr [...] i nr [...], w pełni zgodzić się należy z organem odwoławczym, że podniesione kwestie winny być przedmiotem rozważań przez organ I instancji w ponownie prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Nieprecyzyjne oznaczenie w decyzji nieruchomości, której dotyczy postępowanie stanowi poważny problem z punktu widzenia przyszłego rozstrzygnięcia. Dlatego też zaskarżone rozstrzygnięcie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego co do zasady jest w pełni słuszne. Słuszna jest również argumentacja organu odwoławczego wskazująca na takie uchybienia procesowe w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, których nie można sanować w postępowaniu odwoławczym. Zakres stwierdzonych uchybień procesowych wskazuje, że w istocie organ II instancji musiałby zastąpić organ I instancji w prowadzeniu postępowania wyjaśniającego. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z uchyleniem przez organ odwoławczy decyzji pierwszoinstancyjnej o umorzeniu postępowania administracyjnego, a więc z decyzją formalną opartą na przepisie art. 105 § 1 k.p.a., wskazującym na okoliczności dotyczące bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego. w myśl art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Wskazana regulacja prawna odnosi się do sytuacji, gdy postępowanie administracyjne podlega obligatoryjnemu umorzeniu. Jedyną przesłanką takiego rozstrzygnięcia jest zaś bezprzedmiotowość owego postępowania. w doktrynie przyjmuje się w związku z tym, iż bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. C. H. Beck, Warszawa 2011, str. 410 - 411). Innymi słowy, bezprzedmiotowość postępowania oznacza powstanie sytuacji, w której sprawa administracyjna przestaje istnieć. Aby taki stan rzeczy zaistniał nastąpić musi takie zdarzenie prawne lub faktyczne, które spowodowałoby, że przestała istnieć ta szczególna relacja między faktem (sytuacją faktyczną danego podmiotu) a prawem (sytuacją prawną danego podmiotu), z którą prawo materialne łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej. Stanowisko zbieżne z przedstawionym wyżej prezentowane jest także w orzecznictwie sądowym. Przykładowo, w wyroku NSA z dnia 18 kwietnia 1995 r., w sprawie o sygn. akt SA/Łd 2424/94 Sąd wyraził pogląd, że z bezprzedmiotowością postępowania (...) mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (ONSA 1996/2/80). W badanej sprawie organ I instancji skoro nie ustalił stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.) i nie odniósł tych ustaleń do obowiązujących w momencie realizacji spornej inwestycji przepisów Prawa budowlanego, to nie mógł rozpatrzyć całego materiału dowodowego sprawy (art. 77 k.p.a.). Tym samym wydanie decyzji o umorzeniu postępowania było co najmniej przedwczesne. Zdaniem Sądu, uchybienia procesowe wskazywane przez D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego miały wpływ na treść rozstrzygnięcia, i nie mogły być konwalidowane na etapie postępowania odwoławczego. Mając powyższe na uwadze skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zgodnie z którym w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło