II SA/Gd 882/13

WyrokWSA w Gdańsku2014-03-05

Skład orzekający: Janina Guść, Katarzyna Krzysztofowicz, Krzysztof Ziółkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić wznowienia postępowania o pozwolenie na budowę z powodu braku wykazania przez wnioskodawcę przymiotu strony bez uprzedniego zbadania interesu prawnego i obszaru oddziaływania inwestycji?
Ratio decidendi
Organ administracji, rozpatrując wniosek o wznowienie postępowania, nie może odmówić wznowienia jedynie na podstawie braku wykazania przymiotu strony bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego dotyczącego interesu prawnego i obszaru oddziaływania inwestycji. W przypadku wątpliwości co do legitymacji strony, organ powinien wznowić postępowanie i zbadać te kwestie merytorycznie. Odmowa wznowienia postępowania jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy z samego wniosku wynika oczywisty brak podstaw do wznowienia lub brak przymiotu strony.
Stan faktyczny
Starosta Słupski wydał pozwolenie na budowę szklarni na działce należącej do P. K. B. H., współwłaścicielka sąsiedniej działki, złożyła wniosek o wznowienie postępowania, wskazując na negatywne skutki inwestycji dla swojej nieruchomości, takie jak zacienienie, hałas, zapachy oraz zagrożenie zalewaniem. Organ pierwszej instancji i Wojewoda odmówili wznowienia postępowania, uznając, że skarżąca nie wykazała przymiotu strony i interesu prawnego. Skarżąca zaskarżyła te postanowienia do WSA w Gdańsku.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody z dnia 19 września 2013 r. oraz postanowienie Starosty z dnia 2 lipca 2013 r. i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.) Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Szczepkowska po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2014 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi B. H. na postanowienie Wojewody z dnia 19 września 2013 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na roboty budowlane 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Starosty z dnia 2 lipca 2013 r., nr [...], 2. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej B. H. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 31 stycznia 2013 r., nr 51/2012 (nr spr. [...]), Starosta Słupski zatwierdził projekt budowlany i udzielił P. K. pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na przebudowie wraz z rozbudowa istniejącej szklarni oraz budowie nowego obiektu szklarni – kategoria obiektu II – na działce nr [...] w S., gmina S. W pismach z dnia 17 i 21 maja 2013 r. B. H., współwłaścicielka działki sąsiedniej nr [...] złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją, wskazując że nie brała w tym postępowaniu udziału, mimo że inwestycja bezpośrednio oddziałuje na jej budynek mieszkalny. O rozpoczętej inwestycji dowiedziała się w dniu 16 kwietnia 2013 r., kiedy to inwestor rozpoczął prace budowlane na ww. nieruchomości. Podniosła, że budowa wysokiej szklarni prowadzi do zakrycia i zacienienia jej działki, w tym posadowionego na niej budynku mieszkalnego, co prowadzi do naruszenia jej interesu prawnego. Podniesiony poziom nieruchomości, na której powstaje szklarnia, powoduje zagrożenie zalewania jej nieruchomości w sytuacji opadów deszczowych oraz w związku z nawadnianiem gruntów pod szklarnią. Wskazała na prawdopodobny przebieg przez działkę nr [...] linii energetycznej oraz rurociągu wodnego. Szklarnie będą powodowały hałas, nieprzyjemne zapachy. Starosta, postanowieniem z dnia 28 maja 2013 r. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej tą decyzją. Na skutek zażalenia wnioskodawczyni od powyższego postanowienia Wojewoda stwierdził niedopuszczalność wniesienia zażalenia z uwagi na to, że skarżąca otrzymała pismo z 28 maja 2013r., nazwane postanowieniem nr [...], a które nie mogło być uznane za postanowienie w rozumieniu art. 124 k.p.a., z uwagi na brak podpisu z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania postanowienia, bądź osoby podpisującej się z upoważnienia organu pod postanowieniem. Starosta uznając, że wnioskodawczyni w żaden sposób nie wykazała, że służy jej przymiot strony w postępowaniu zakończonym opisaną na wstępie decyzją, po ponownie przeprowadzonym postępowaniu dnia 2 lipca 2013 r. wydał postanowienie nr [...], którym odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej tą decyzją. Stwierdził, że sam fakt lokalizacji jakiejkolwiek zabudowy (w odległości od granic nieruchomości zgodnej z warunkami technicznymi) na działce sąsiedniej nie czyni stroną właściciela tej nieruchomości. Wnioskodawczyni nie wskazała żadnego ograniczenia dotyczącego możliwości zagospodarowania działki nr [...] związanego z przewidywana zabudową. Powyższe skutkuje odmową wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Postanowienie to zaskarżyła B. H., wskazując, że projektowana inwestycja bezpośrednio oddziałuje na jej nieruchomość przez emisję hałasu, zapachu, używanie środków chemicznych, zagrożenie zalewaniem przez wody opadowe i wody służące podlewaniu roślin, emisję pyłu i kurzu. Postanowieniem z dnia 19 września 2013 r. Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Wskazał, że Starosta określił strony postępowania w oparciu o art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623, ze zm.), który mówi, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu według art. 3 pkt. 20 tej ustawy to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Przepis § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 ze zm.) stanowi, że objęcie działki sąsiedniej obszarem oddziaływania może nastąpić w sytuacji zlokalizowania spornego budynku na działce budowlanej w sposób, o jakim mowa w § 12 ust. 2 i 3 rozporządzenia, tj. w odległości mniejszej niż 4 m od granicy ze skarżącym. Organ przy rozpatrywaniu sprawy winien zbadać wszelkie okoliczności sprawy, z uwzględnieniem przepisów odrębnych, o jakich mowa w art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane. W sytuacji, gdy z przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane, wynikają ograniczenia w zagospodarowaniu, a zatem również w zabudowie sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Szczegółowe określenie, który z podmiotów, poza inwestorem, posiada legitymację do występowania jako strona w danym postępowaniu, możliwe jest na podstawie ustaleń faktycznych danej sprawy i przepisów prawa mogących mieć w sprawie zastosowanie. Organ odwoławczy podzielił opinię organu pierwszej instancji stwierdził, że obszar oddziaływania przedmiotowego obiektu obejmuje jedynie obszar działki na której jest planowana inwestycja. Przy ustalaniu, czy dany podmiot posiada przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę należy mieć na uwadze kategorie podmiotów wyszczególnionych w art. 28 ust. 2 prawa budowlanego oraz właściwie rozumiany obszar oddziaływania obiektu. W sytuacji, gdy z przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy – Prawo budowlane, wynikają ograniczenia w zagospodarowaniu, a zatem również w zabudowie sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 sierpnia 201 lr., sygn. akt II SA/Łd 713/11). Organ wskazał, jakie akty prawne można uznać za przepisy odrębne, w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy – Prawo budowlane. W ocenie organu odwoławczego słusznie zauważył organ pierwszej instancji, że skarżąca nie przedstawiła interesu prawnego i nie podała żadnego przepisu prawa, na podstawie którego należąca do niej nieruchomość dozna ograniczeń poprzez budowę prowadzoną na działce nr [...], co spowodowałoby zakwalifikowanie jej jako stronę w przedmiotowym postępowaniu. W skardze na powyższe postanowienie B. H., zarzucając mu naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 i art. 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 ustawy – Prawo budowlane poprzez błędną interpretację i zastosowanie polegającą na przyjęciu, że skarżąca jako właściciel nieruchomości sąsiedniej z działką inwestora nie posiada interesu prawnego w niniejszym postępowaniu, a tym samym nie jest stroną postępowania, naruszenie art. 7, art. 77 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy, brak wyjaśnienia wszelkich okoliczności faktycznych sprawy, a w szczególności brak ustalenia, jaki jest faktyczny obszar oddziaływania inwestycji oraz brak przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczności i zarzuty podniesione przez skarżącą we wniosku i zażaleniu, naruszenie art. 144 k.c. poprzez pominięcie go jako przepisu odrębnego ograniczającego prawo zabudowy sąsiedniej nieruchomości oraz naruszenie § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, a także o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniosła, że pod pojęciem ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy rozumieć również utrudnienia w możliwości użytkowania jej zgodnie z przeznaczeniem. Podniosła, że w toku postępowania wskazywała konkretne zarzuty jak i stany faktyczne utrudniające jej normalne korzystanie z jej nieruchomości, a będące wynikiem inwestycji realizowanej na działce nr [...]. Jednakże organy obu instancji podjęły żadnych czynności w celu ich wyjaśnienia, a tym samym ustalenia obszaru oddziaływania inwestycji, a nawet wskazali, że obszar oddziaływania obejmuje jedynie działkę nr [...], nie wskazując w oparciu o jakie czynności dokonali tych ustaleń i dlaczego pominęli stanowisko skarżącej. Stwierdziła, że to na organie administracji ciąży obowiązek wyjaśnienia wszelkich okoliczności sprawy, zebranie materiału dowodowego itp. Organy administracji w przedmiotowej sprawie nie sprostały temu wymogowi, a dodatkowo przy jej rozpatrywaniu zapominając o przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak również art. 144 k.c., które to właśnie stanowią przepisy prawa materialnego, które nakładają na inwestora określone obowiązki czy też ograniczenia związane z zagospodarowaniem swojej nieruchomości, a na organach administracji sprawdzenie czy do naruszenia tych przepisów nie doszło przez inwestora. Z uzasadnień zaskarżonych postanowień nie wynika aby jakiekolwiek postępowanie w tym zakresie było przeprowadzone. Podniosła, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2242/10 wskazał jednoznacznie, iż jeżeli istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają ograniczenia na inwestora w zagospodarowaniu swojej działki względem działki sąsiedniej to właściciel tej działki jest stroną postępowania o pozwolenie na budowę. Skarżąca wskazała zachowania inwestora, które naruszają przepisy prawa materialnego. Jako współwłaściciel działki sąsiedniej z działką [...] winna być ona traktowana jako strona postępowania i nie ma tu znaczenie, że nie wskazała naruszenia konkretnego przepisu, zwłaszcza że nie była do tego w żaden sposób zobowiązana. Zgodnie z obowiązującymi przepisami kodeksu postępowania administracyjnego uzasadnienie decyzji - postanowienia winno zawierać uzasadnienie faktyczne jak i prawne, wskazanie na podstawie jakich dowodów oparto orzeczenie i dlaczego pominięto inne dowody i twierdzenia. Zaskarżone decyzje nie spełniają tych wymogów, bo nie zawierają uzasadnienia, co do stanowiska organów administracyjnych, że nieruchomość skarżącej nie jest w obrębie obszaru oddziaływania inwestycji gdyż w żaden sposób nie odnoszą się do twierdzeń skarżącej o naruszeniu przepisów rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r., emisji hałasu, zaciemnienia, zapachów itp. Takiego uzasadnienia nie można było sporządzić nie robiąc choćby wizji lokalnej w celu sprawdzenia czy przeprowadzona inwestycja nie narusza stosownych przepisów. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację oraz stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni i zastosowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). W sprawie niniejszej zdaniem sądu wystąpiły uchybienia, które czyniły skargę uzasadnioną. Zgodnie z treścią art. 149 k.p.a. złożenie podania o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, które powinno zakończyć się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (§ 1) lub odmową wznowienia postępowania (§ 3). Natomiast zgodnie z § 2 postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia postępowania oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Ponadto zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia, a zgodnie z § 2 termin do złożenia podania o wznowienie podania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 (tj. gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Ustawodawca określił w przepisie art. 151 § 1 k.p.a., że stwierdzenie jednej z podstaw wznowienia postępowania określonych w art. 145 § 1 k.p.a. i 145a k.p.a. może nastąpić dopiero po przeprowadzeniu postępowania wstępnego w trybie art. 149 § 1 i 2 k.p.a. Jedną z wymienionych we wskazanych przepisach podstaw wznowieniowych stanowi przesłanka polegająca na tym, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Formalną przesłanką o charakterze podmiotowym, która uzasadnia wydanie, w obecnym stanie prawnym - postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, stanowi wniesienie podania przez podmiot, który nie był stroną postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Oznacza to jednak, że odmowa wznowienia postępowania z tej przyczyny podmiotowej następuje tylko i wyłącznie wówczas, gdy jednoznacznie i niewątpliwie wiadomo, że podmiot składający podanie nie może być uznany za stronę postępowania i nie trzeba w tym zakresie przeprowadzać postępowania wyjaśniającego. Wymaga podkreślenia, że we wstępnej fazie tego postępowania, obejmującej badanie dopuszczalności wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, organ bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie opiera się na którejś z ustawowych przesłanek z art. 145 lub art. 145a k.p.a., czy w świetle twierdzeń w nim zawartych został on złożony przez podmiot uznający się za stronę postępowania i czy został zachowany termin z art. 148 k.p.a. Tylko gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego podania o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, że wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie (art. 149 § 1 k.p.a.) i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia, jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). Stwierdzenie w tej kolejnej fazie postępowania, że z wnioskiem wystąpił podmiot niebędący w rzeczywistości stroną albo, że nie zaistniały przesłanki wznowienia skutkuje - zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. - odmową uchylenia decyzji dotychczasowej. Odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 k.p.a. może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. Może do niej dojść także wtedy, gdy w sposób oczywisty można z twierdzeń stron wyprowadzić wniosek o braku związku między podstawą wznowienia a treścią decyzji. Jeśli zaś istnieją wątpliwości co do legitymacji podmiotu składającego wniosek o wznowienie postępowania, gdy zachodzi potrzeba badania tej legitymacji na gruncie akt sprawy, to wydanie postanowienia winno być poprzedzone postanowieniem, o jakim mowa w art. 149 § 1 k.p.a., a to z uwagi na konieczność przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia, a więc realizacji dyspozycji przepisu art. 149 § 2 k.p.a. Uszło uwadze organów rozstrzygających przedmiotowy wniosek, że z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, jak i poglądów doktryny prawa wynika, że niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych (brak interesu prawnego wnioskodawcy) zajdzie jedynie w tym przypadku, gdy z żądaniem wszczęcia postępowania wystąpi podmiot, który nie będzie w ogóle powoływał się na interes prawny. W sytuacji natomiast, kiedy będzie zachodziła potrzeba ustalania, czy sprawa dotyczy interesu prawnego wnioskodawcy, tego rodzaju ustalenia mogą być przez organ czynione, ale dopiero po wznowieniu postępowania (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks Postępowania Administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011, s. 575; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1400/10, LEX nr 991510, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 246/11, LEX nr 1103996). Postanowienie Starosty, jak również Wojewody, narusza przepisy postępowania w sposób istotny, gdyż opiera się na argumentach wykraczających poza dopuszczalny na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. zakres orzekania. Mając na uwadze treść wniosku o wznowienie postępowania należy uznać, że powinnością organów obu instancji było zbadanie, czy B. H. posiada zindywidualizowany interes prawny uzasadniający nadanie jej przymiotu stron w rozumieniu art. 28 ust 2 ustawy - Prawo budowlane w postępowaniu, którego przedmiotem jest zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie P. K. pozwolenia na przebudowę wraz z rozbudową istniejącej szklarni oraz budowę nowego obiektu szklarni na działce nr [...], w miejscowości S. gmina S. Przeprowadzenie postępowania w tym zakresie będzie zaś wymagać wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. Natomiast odmowa wznowienia musiałaby się opierać się na jednoznacznym wykazaniu braku przymiotu strony, czego organy obu instancji nie uczyniły, ograniczając się do stwierdzenia, że skarżąca nie wskazała żadnego ograniczenia dotyczącego możliwości zagospodarowania swej działki na skutek planowanej zabudowy na podstawie ww. pozwolenia na budowę. Błędnie przyjęły organy, że zachowanie przepisów techniczno-budowlanych przy realizacji przedmiotowej inwestycji, wyklucza uznanie skarżącej za stronę postępowania. Jest to ocena niewystarczająca. Organy zaniechały niezbędnej oceny okoliczności podnoszonych przez skarżącą (kwestie zacienienia, emisji hałasu i odorów, wpływu podniesienia poziomu terenu działki objętej inwestycją na możliwość zalewania działki skarżącej, usytuowania linii energetycznej oraz wodociągu). Nie dopatrzyły się organy tej istotnej okoliczności, że działka skarżącej, co wynika z dokumentacji projektowej – projektu zagospodarowania terenu, bezpośrednio graniczy z działką, na której przewidziano lokalizację nowej szklarni oraz przebudowę z rozbudową szklarni istniejącej. Ograniczenia w wykonywaniu prawa własności – sposobu zagospodarowania nieruchomości będących własnością skarżących – nie muszą wynikać jedynie z treści przepisów techniczno-budowlanych. Przepisy odrębne, o których mowa w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, statuującego pozycję strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę zgodnie z art. 28 ust. 2 tej ustawy, wynikają również z innych aktów prawnych: poza przepisami techniczno – budowlanymi są to także w szczególności przepisy z zakresu ochrony środowiska, czy ustanawiające ochronę własności (art. 144 k.c.). Już sam zakres tych przepisów odrębnych, które mogą wyznaczyć obszar oddziaływania inwestycji, szczególnie w sytuacji bezpośredniego sąsiedztwa z działką inwestowaną, przemawia za stanowiskiem, że ustalenie braku u skarżącej przymiotu strony postępowania zakończonego ostateczną decyzja o pozwoleniu na budowę było przedwczesne i wadliwe, co doprowadziło do istotnego naruszenia przepisu art. 149 k.p.a. Samodzielnych i wyczerpujących ustaleń dotyczących obszaru oddziaływania obiektu organy nie poczyniły oraz zupełnie nie uzasadniły swojego stanowiska, z jakich przyczyn uznały, że obszar oddziaływania obiektu ogranicza się do działki zainwestowanej. W szczególności brak jest jakichkolwiek ustaleń faktycznych i rozważań w zakresie oddziaływania obiektu, w tym na uprawnienia skarżącej jako właścicielki działki sąsiedniej, chociażby w świetle charakteru i wielkości inwestycji, przepisów ustawy - Prawo budowlane, przepisów wykonawczych do tej ustawy oraz innych przepisów odrębnych. Wskazanie wykazu ustaw, stanowiących przepisy odrębne w stosunku do ustawy – Prawo budowlane, bez odniesienia treści przepisów do stanu faktycznego sprawy, nie stanowi prawidłowej analizy statusu skarżącej, jako strony postępowania. Powołanie się przez organ drugiej instancji na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 713/11 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), nie zmienia, lecz w sposób oczywisty potwierdza powyższą ocenę prawną. W uzasadnieniu ww. wyroku Sąd zawarł w pełni słuszne rozważania, wskazując wyjaśnił m.in., że: "Szczegółowe określenie, który z podmiotów, poza inwestorem, posiada legitymację do występowania jako strona w danym postępowaniu, możliwe jest na podstawie ustaleń faktycznych danej sprawy i przepisów prawa mogących mieć w sprawie zastosowanie. (...) Określenie obszaru oddziaływania obiektu jest niezbędne do zdefiniowania interesu prawnego osób trzecich w ramach postępowania o pozwolenie na budowę. Jeżeli nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania danego obiektu, wówczas właścicielowi tej nieruchomości, jej użytkownikowi wieczystemu lub ewentualnie jej zarządcy przysługuje przymiot strony we wskazanym postępowaniu. Stosownie bowiem do art. 5 ust. 1 ustawy Prawo budowlane obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno - budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając: poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich - pkt 9. (...) Przy ocenie, czy podmiot jest stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, nie ma znaczenia, czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy interes taki podmiotowi przysługiwał. (...) Właściciel działki znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji, winien mieć możliwość sprawdzenia, czy faktycznie ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową działki zostaną zachowane i nie zostaną naruszone.". W konsekwencji należało podkreślić, że wydanie zaskarżonych postanowień, które zostały opatrzone uzasadnieniem obejmującym badanie (w niewyczerpującym zakresie) statusu skarżącej jako strony postępowania, oznacza, że wydane zostały w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia o charakterze formalnym, a zawierające uzasadnienie dotyczące kwestii natury materialnej, gdyż do takich należy badanie interesu prawnego osób pozbawionych udziału w postępowaniu administracyjnym. Skoro bowiem postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego uprawnione jest wyłącznie wówczas, gdy wniosek nie został oparty na jednej z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. lub gdy wniosek ten nie został wniesiony w terminie, o którym mowa w art. 148 k.p.a., to wywody zawarte w uzasadnieniach zaskarżonych postanowień uznać należy za wykraczające poza zakres sprawy. Przedmiotem sprawy na obecnym jej etapie nie jest bowiem kwestia merytorycznych podstaw wniosku Bogusławy H.. Podkreślić ponownie należy, że w przypadku wskazania w podaniu przesłanki wznowienia wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. organ rozpatrujący podanie o wznowienie postępowania nie bada, czy podmiot domagający się wznowienia istotnie ma przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją, gdyż kwestia ta będzie przedmiotem ustaleń i oceny w postępowaniu prowadzonym po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Tylko gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie w sposób oczywisty, na pierwszy rzut oka, wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. W sprawie niniejszej okoliczności takich organy obu instancji nie wykazały. Jeżeli skarżąca wywodzi swój status, jako strony zakończonego postępowania w sprawie pozwolenia na budowę z prawa własności nieruchomości znajdującej się w jej ocenie w obszarze oddziaływania inwestycji, winno to prowadzić do zbadania jej podania pod kątem zaistnienia formalnych przesłanek wznowienia, a w razie ich spełnienia do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny przede wszystkim dokonać formalnej kontroli wniosku i w razie spełniania ustawowych wymagań powinny wznowić postępowanie zakończone decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia 31 stycznia 2013 r. i wydać decyzję określoną w art. 151 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Na podstawie art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzekł o zwrocie przez Wojewodę na rzecz B. H. kwoty 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, obejmujących uiszczony w sprawie wpis sądowy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło