I FSK 1732/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz, Sędzia WSA del. Agnieszka Jakimowicz (sprawozdawca), Protokolant Marek Kleszczyński, po rozpoznaniu w dniu 29 września 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Gminy G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 22 maja 2015 r. sygn. akt I SA/Op 162/15 w sprawie ze skargi Gminy G. na interpretację indywidualną Ministra Finansów (obecnie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej) z dnia 5 marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Gminy G. na rzecz Szefa Krajowej Administracji Skarbowej kwotę 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zgłoszono zdanie odrębne Zaskarżonym wyrokiem z dnia 22 maja 2015 r., sygn. akt I SA/Op 162/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę Gminy G. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi, działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 5 marca 2012 r. o nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu przedmiotowego orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że we wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego Gmina podała, iż Wojewoda Opolski decyzją z dnia 2 kwietnia 2010 r. wydaną w oparciu o zapisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz. U. z 2008 r., nr 193, poz. 1194 z późn. zm.), zezwolił na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy G. Inwestycja ta miała być prowadzona m.in. na działkach należących do Gminy, sklasyfikowanych jako tereny użytków rolnych, będących gruntami niezabudowanymi. Decyzjami z dnia 22, 23 oraz 25 sierpnia 2011 r. Wojewoda orzekł o ustaleniu odszkodowania na rzecz Gminy. W związku z przedstawionym stanem faktycznym zadano pytanie, czy dostawa gruntów, które w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oznaczone były w chwili wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej jako tereny użytków rolnych podlega zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r., nr 177, poz. 1054 z późn. zm.). Przedstawiając własne w tej kwestii stanowisko skarżąca Gmina stwierdziła, że dostawa tego rodzaju gruntów będzie podlegała zwolnieniu od opodatkowania. Jej zdaniem, kluczowe było bowiem przeznaczenie gruntów w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a te w momencie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oznaczone były jako tereny użytków rolnych (tereny rolnicze). W wydanej w sprawie interpretacji indywidualnej z dnia 5 marca 2012 r. organ interpretacyjny uznał stanowisko to za nieprawidłowe. W jej uzasadnieniu przytoczył przepisy art. 4 ust. 2, art. 6 pkt 1, art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 z późn. zm.) oraz art. 11a ust. 1, art. 11f i art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tzw. specustawa), z których to przepisów wyprowadził wniosek, że decyzja Wojewody, na mocy której zezwolono na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy G. przesądziła o charakterze tej działki jako przeznaczonej pod zabudowę. Organ interpretacyjny podkreślił, że zgodnie z Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych (PKOB) wprowadzoną rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. (Dz. U. nr 112, poz. 1316 z późn. zm.) droga jest budowlą. Zatem dostawa działek dokonana w formie przejęcia na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie (art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług), jako przeznaczonych pod zabudowę nie może korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 tej ustawy. Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa Gmina wniosła skargę na powyższą interpretację indywidualną, w której zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług przez jego błędną wykładnię prowadzącą do wniosku, że dostawa gruntów oznaczonych w chwili wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako tereny użytków rolnych nie podlegała zwolnieniu z opodatkowania na podstawie tego przepisu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalając wyrokiem z dnia 19 lipca 2012 r. skargę zauważył, że czynność dostawy nieruchomości rozłożona była w czasie. Najpierw dla nabycia własności konieczne było wydanie stosownej decyzji potwierdzającej fakt nabycia własności z mocy prawa, a następnie wydanie decyzji ustalającej wysokość odszkodowania, pełniącego w tym przypadku funkcję wynagrodzenia. Z tego względu dopiero w sytuacji wydania obu tych decyzji można było mówić o wystąpieniu odpłatnej dostawy w postaci przeniesienia z mocy prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie. Z tych powodów, w ocenie Sądu I instancji, charakter przedmiotu dostawy można było ocenić w dacie, kiedy do takiej dostawy doszło, a nastąpiło to dopiero w dniu wydania decyzji o ustaleniu wysokości odszkodowania. Wskazywanie przez Gminę daty wydania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej, jako istotnej dla zastosowania zwolnienia z podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług, było więc błędne. Data wydania tej decyzji nie miała bowiem w analizowanym stanie faktycznym i prawnym znaczenia, skoro nie można było jeszcze mówić o dostawie (odpłatnej) w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Zdaniem Sądu, decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej modyfikowała w tym zakresie postanowienia zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, w którym przedmiotowa działka była wcześniej uznana za teren rolniczy. Nie godząc się z powyższym orzeczeniem Gmina G. złożyła skargę kasacyjną, którą Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadną, w związku z czym orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku i przekazaniu sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu do ponownego rozpoznania. Stanął bowiem na stanowisku, że pomimo tego, iż proces przejęcia nieruchomości oraz wypłaty odszkodowania był rozciągnięty w czasie, nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, iż dopiero z chwilą wypłaty odszkodowania doszło do dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Możliwość zastosowania zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w analizowanym w sprawie przepisie winna być oceniana, gdy z mocy prawa nastąpiło przeniesienie własności gruntów, a nie kiedy doszło do określenia wysokości odszkodowania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy WSA w Opolu wyrokiem z dnia 22 maja 2015 r. oddalił skargę Gminy G. W pierwszej kolejności podniósł - stosując się do poglądu prawnego zawartego w wyroku NSA - że błędny jest pogląd, zgodnie z którym dopiero z chwilą wypłaty odszkodowania doszło do dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Wiodące znaczenie miało bowiem przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel na rzecz Województwa Opolskiego, które nastąpiło w momencie, gdy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Wówczas to wojewódzka jednostka samorządowa stała się właścicielem gruntów. Skoro więc dostawa towarów nastąpiła w chwili, gdy przymiotu ostateczności nabrała decyzja Wojewody Opolskiego z 2 kwietnia 2010 r. zezwalająca na budowę obwodnicy G. z wykorzystaniem należących do Gminy gruntów, to w tym właśnie momencie należy dokonać oceny jakie grunty stanowią przedmiot dostawy oraz czy ich przeznaczenie, w tej właśnie chwili, pozwalało na zastosowanie zwolnienia przedmiotowego przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług. Następnie Sąd co do zasady zgodził się ze stanowiskiem skarżącej Gminy, że na gruncie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług przesądzające dla oceny ustalenia przeznaczenia zasad zagospodarowania i wykorzystania terenu (gruntu) winny mieć dane wynikające z aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jednocześnie jednak WSA zauważył, że decyzja Wojewody Opolskiego, mocą której zezwolił on na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy miasta G., która prowadzona była m. in. na działkach należących do Gminy, sklasyfikowanych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako tereny użytków rolnych, wydana została w oparciu o regulacje zawarte w przepisach ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Podstawą prawną wydanej decyzji był bowiem art. 11a ust. 1 specustawy stanowiący, że wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych wydają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi. Przepis art. 1 ust. 1 powołanej specustawy drogowej precyzuje jej zakres przedmiotowy wskazując, że określa ona zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r., nr 19, poz. 115 z późn. zm.), a także organy właściwe w tych sprawach. Natomiast celem tej specustawy, w świetle uzasadnienia jej projektu (druk sejmowy nr 858 z dnia 30 sierpnia 2002 r., IV kadencja Sejmu) jest "zdecydowane uproszczenie przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Jest to bowiem warunek konieczny do wyraźnego przyspieszenia procesu budowy tych dróg, a zwłaszcza autostrad, dróg szybkiego ruchu oraz obwodnic miast. Przyspieszenie rozwoju sieci dróg krajowych jest warunkiem nadrobienia zaległości w tym zakresie występujących między Polską a większością krajów europejskich oraz podstawą długotrwałego rozwoju ekonomicznego i cywilizacyjnego kraju. Szybki wzrost inwestycji drogowych jest też szansą na przełamanie obecnej stagnacji gospodarczej i zmniejszenia skali bezrobocia". Ratio legis tej ustawy sprowadza się więc do przyspieszenia procesu rozwoju infrastruktury drogowej w Polsce. Żeby zatem móc osiągnąć założony w omawianej specustawie cel, ustawodawca musiał zdecydować się na ograniczenie, a niejednokrotnie i wyłączenie stosowania przepisów, które mogłyby - w jego ocenie -zakłócić realizację inwestycji mających na celu budowę (rozbudowę) dróg publicznych. W uzasadnieniu do wyroku NSA z dnia 12 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 2348/10, wskazano: "Dokonując wykładni oraz stosując przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach (...), a w szczególności jej art. 1 ust. 1 w powiązaniu z przepisami ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, należy pamiętać, że ustawa o szczególnych zasadach (...) przewiduje daleko idące ułatwienia dla organów administracji publicznej przy realizacji celu publicznego, jakim jest budowa (rozbudowa) dróg publicznych. W konsekwencji omawiana ustawa w istotny sposób wpływa na ograniczenie uprawnień jednostek, których nieruchomości znajdują się w pasie planowanej inwestycji. Wobec tego, jest to regulacja stanowiąca wyjątek od powszechnie obowiązujących procedur gospodarowania nieruchomościami, przy czym należy też mieć na względzie, że stosownie do art. 64 ust. 3 Konstytucji własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności, co oznacza dopuszczenie ingerencji Państwa w prawo własności w zakresie ściśle określonym regulacją szczególną". Mając powyższe uwagi na względzie i przenosząc je na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd I instancji przytoczył treść art. 11i ust. 2 specustawy, który stanowi, że w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zatem tej treści regulacja powoduje, że w sprawach poddanych jej przepisom, w których dochodzi do wydania decyzji zezwalającej na realizację określonej inwestycji drogowej, nie tylko wyłącza się stosowanie poszczególnych, ściśle określonych przepisów, ale wyłącza ona stosowanie wszystkich przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a tym samym przepisy te nie mają zastosowania w procesach realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Skoro tak, to nie sposób zasadnie odwoływać się do uprawnień oraz reguł postępowania wynikających z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i wywodzić, że w sytuacji wydania decyzji zezwalającej na przejęcie gruntów z przeznaczeniem na realizację inwestycji drogowej przesądzające znaczenie mają dane wynikające z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z przyczyn bowiem wyżej wskazanych, ustawodawca decydując się na przyjęcie szczególnych rozwiązań w odniesieniu do realizacji inwestycji drogowych, celowo wyłączył stosowanie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym także i jej art. 4 ust. 1, który stanowi, że ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Sąd I instancji przyjął więc, że w przypadku realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych decyzja wojewody o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wydana na podstawie art. 11a specustawy, zastępuje decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z art. 12 ust. 4 specustawy, nieruchomości lub ich części, o których mowa w jej art. 11f ust. 1 pkt 6, stają się z mocy prawa m.in. własnością odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego w odniesieniu do dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych - z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Uwzględniając też treść art. 11i ust. 2 specustawy, zgodnie z którym w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Sąd stwierdził, że ostateczna decyzja wojewody, na mocy której zezwolono na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy miasta przesądza o charakterze wywłaszczonych gruntów, jako przeznaczonych pod zabudowę i to nawet w sytuacji takiej jak w niniejszej sprawie, gdy dotychczasowe przeznaczenie w planie zagospodarowania przestrzennego tego gruntu było inne. Z chwilą gdy przedmiotowa decyzja zezwalająca na realizację obwodnicy z wykorzystaniem gruntów skarżącej Gminy stała się ostateczna, nastąpiła zmiana przeznaczenia tych wywłaszczonych gruntów, bowiem zgodnie z Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych (PKOB) wprowadzoną rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. droga jest budowlą. Sąd podniósł przy tym, odwołując się do wyroku NSA z dnia 23 stycznia 2015 r. uchylającego wyrok WSA w Opolu i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania, że w tym szczególnym przypadku dostawy uznać należy za wiążącą dla ustalenia przeznaczenia gruntu datę uprawomocnienia się decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej, w której zarazem stwierdzono nabycie z mocy prawa - prawa własności nieruchomości na rzecz Województwa. Z decyzji tej jednoznacznie wynikało przeznaczenie terenu pod budowę drogi (obwodnicy), a ponieważ droga jest budowlą, teren będący przedmiotem dostawy nie mógł być uznany za teren nieprzeznaczony pod zabudowę. Odmienna interpretacja powodowałaby, że wydany na mocy delegacji ustawowej akt prawa miejscowego jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, miałby pierwszeństwo przed szczególnym aktem rangi ustawowej, regulującym konkretne kwestie prawne wiążące się z realizacją inwestycji drogowych. Tego zaś typu wykładnia jest niedopuszczalna, jako że naruszałaby hierarchię źródeł prawa wynikającą z art. 87 ust. 1 Konstytucji RP. Zatem prawidłowe jest stanowisko organu, który przyjął, że ostateczna decyzja wojewody, na mocy której realizowana będzie przedmiotowa inwestycja, przesądza o charakterze spornego terenu (gruntu), jako przeznaczonego pod zabudowę, co oznacza, że dostawa gruntów dokonana w formie przejęcia na rzecz Województwa w zamian za odszkodowanie - art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług - jako przeznaczonych pod zabudowę, nie może korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 tej ustawy. Końcowo Sąd dodał, że oprócz analizowanych w tej sprawie rozwiązań przyjętych w ustawie o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, analogiczne rozwiązania zawarte zostały w innej ustawie szczególnej, a mianowicie w ustawie z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz. U z 2010 r., nr 26, poz. 133), gdzie decyzja o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012 wydana na podstawie art. 23 ust. 1 tej ustawy, zastępowała decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W tej też sytuacji z chwilą wydania ostatecznej decyzji o ustaleniu lokalizacji określonego przedsięwzięcia dochodziło niejednokrotnie do zmiany przeznaczenia przejmowanych na ten cel gruntów (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 stycznia 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 1120/13). W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Gmina G. wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Opolu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skargę kasacyjną oparto na obydwu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzucając: 1. naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, tj. art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez błędną interpretację prowadzącą do wniosku, że dostawa gruntów, które w chwili wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oznaczone były jako tereny użytków rolnych, nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania, o którym mowa w tym przepisie; 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 146 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niezastosowanie w okolicznościach wskazujących na konieczność jego zastosowania, a w konsekwencji nieuchylenie interpretacji, podczas gdy została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a w szczególności art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej poprzez uzasadnienie rozstrzygnięcia w sposób niepełny i podważający zaufanie do organów podatkowych; - art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego zastosowanie i oddalenie skargi w okolicznościach, w których uzasadnionym było jej uwzględnienie i uchylenie interpretacji z uwagi na naruszenie przez organ wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca Gmina podtrzymała argumentację konsekwentnie podnoszoną w toku postępowania, a sprowadzającą się do twierdzenia, że dostawa działek sklasyfikowanych w miejscowym planie zagospodarowania terenu jako użytki rolne korzysta ze zwolnienia z opodatkowania w oparciu o art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług, bez znaczenia przy tym pozostaje fakt, że przeznaczenie określone w planie zostało zmienione na mocy decyzji o lokalizacji inwestycji drogowej. Dodatkowo skarżąca kasacyjnie strona wskazała, że w sprawie przyjąć należy, iż nie działała w charakterze podatnika VAT, o czym przesądza brzmienie art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, zgodnie z którym nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych, co wyłącza stosowanie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Skoro do zadań Gminy na podstawie zapisów ustawy o samorządzie gminnym i ustawy o gospodarce nieruchomościami należy gospodarka nieruchomościami, w tym ich utrzymanie, gospodarowanie nimi oraz zbywanie, to konieczne było zbadanie przez organ, czy dostawa nieruchomości za odszkodowaniem nastąpiła w ramach wykonywania działalności gospodarczej, czy też stanowiła realizację zadań własnych. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono, jednakże na rozprawie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym stawił się pełnomocnik organu, który wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu. Na wstępie należy podnieść, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1370), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), zaś jej granice wyznaczają wskazane w niej podstawy. Naczelny Sąd Administracyjny, ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować. Do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji. Mając powyższe na względzie wskazać należy, że zaskarżony wyrok wydany został w sprawie dotyczącej indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Istota sporu dotyczy zaś tego, czy na tle opisanego przez skarżącą Gminę stanu faktycznego może ona skorzystać ze zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ interpretacyjny (t.j. Dz. U. z 2011 r., nr 177, poz. 1054 z późn. zm.) w związku z dostawą gruntów rolnych przeznaczonych, na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz. U. z 2008 r., nr 193, poz. 1194 z późn. zm.) – tzw. specustawy, do realizacji inwestycji drogowych. W opinii Sądu I instancji, który zaakceptował w tej materii stanowisko Ministra Finansów, decyzja Wojewody Opolskiego wydana w oparciu o art. 11a ust. 1 specustawy, na mocy której zezwolono na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy G., która to inwestycja prowadzona była m. inn. na działkach należących do Gminy i sklasyfikowanych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako tereny użytków rolnych, przesądziła o charakterze wywłaszczonych działek jako przeznaczonych pod zabudowę. Zapisy ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych wyłączają bowiem stosowanie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym także powoływanego przez skarżącą Gminę art. 4 ust. 1, który stanowi, że ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego i warunków zabudowy następuje w miejscowym planie zagospodarowania terenu. Zdaniem skarżącej Gminy natomiast wydanie przez Wojewodę Opolskiego decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w trybie specustawy przesądza o przeznaczeniu działki jedynie w razie braku miejscowego planu zagospodarowania terenu. Gminie zatem przysługuje zwolnienie z opodatkowania w oparciu o art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem dokonała dostawy działki niezabudowanej i nieprzeznaczonej pod zabudowę, zgodnie z klasyfikacją przewidzianą w miejscowym planie zagospodarowania terenu. Dla takiej klasyfikacji nieruchomości, zdaniem skarżącej Gminy, bez znaczenia pozostaje fakt, że przeznaczenie określone w planie zostało zmienione na mocy decyzji o lokalizacji inwestycji drogowej. W tak nakreślonym sporze Naczelny Sąd Administracyjny przyznał rację Sądowi I instancji, uznając stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku za prawidłowe. W tym miejscu przypomnieć należy, że ustawodawca w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 marca 2013 r. przewidział zwolnienie od podatku dla dostawy terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę. Ponieważ w ówczesnym stanie prawnym nie było legalnej definicji "terenów budowlanych i przeznaczonych pod zabudowę", dlatego też - z uwagi na rozbieżności w orzecznictwie co do rozumienia wskazanych pojęć – Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku składu siedmiu sędziów z dnia 7 stycznia 2011 r., sygn. akt I FPS 8/10 (dostępnym, podobnie jak pozostałe cytowane dalej orzeczenia, w internetowej bazie orzeczeń na stronie www.orzeczeniansa.gov.pl) przesądził, że dla określenia, czy w danej sytuacji mamy do czynienia z dostawą terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę, decydujące znaczenie ma miejscowy plan zagospodarowania terenu. W sytuacji zaś braku planu ocena taka powinna być dokonywana na podstawie zapisów w ewidencji gruntów i budynków, o ile nie wydano decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Dlatego też co do zasady rację ma skarżąca kasacyjnie Gmina stwierdzając, że przeznaczenie terenu przede wszystkim wynika z planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 647 z późn. zm.) ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Słuszna jest również konstatacja Gminy, że określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jedynie w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przy czym lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, a sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy (art. 4 ust. 2 cyt. ustawy). Z pola widzenia nie może jednak umknąć akcentowany zarówno przez organ interpretacyjny, jak i Sąd I instancji fakt, że na gruncie niniejszej sprawy decyzja Wojewody Opolskiego z dnia 2 kwietnia 2010 r. zezwalająca na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy G. pomimo, iż tereny przez które miała zostać poprowadzona określone były w planie jako użytki rolne, wydana została w oparciu o zapisy powoływanej ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. To zaś powoduje, że wpływ na określenie przeznaczenia spornego terenu miało właśnie owo rozstrzygnięcie właściwego organu dotyczące realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, a w konsekwencji przestała mieć znaczenie klasyfikacja tego terenu wskazana w planie zagospodarowania przestrzennego. Zwrócić bowiem uwagę należy, że w ustawie tej prawodawca wprowadził szczególne uregulowania, wyłączając w przypadku tych inwestycji stosowanie niektórych ustaw. Z ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych wynika, że w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 11i ust. 2 tej ustawy). Co istotne, Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 6 czerwca 2006 r. w sprawie K 23/05 (OTK-A 2006/6/62) stwierdził, że wyłączenie stosowania ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oznacza, że wszelkie zasady wynikające z tej ustawy nie mają zastosowania do spraw z zakresu dotyczącego lokalizacji dróg. Wyłączenie stosowania procedur przewidzianych w tej ustawie ze względu na konkretne wartości konstytucyjne nie zwalnia zdaniem Trybunału Konstytucyjnego decydentów od troski o należyte przestrzeganie i kształtowanie ładu przestrzennego w Polsce oraz roztropnej troski o interesy lokalne, ale uwalnia od typowych procedur, które mogłyby uniemożliwiać i paraliżować podejmowanie decyzji w zakresie lokalizacji dróg i pozwoleń budowlanych. Jak słusznie bowiem zaznaczył Sąd I instancji odwołując się m. inn. do uzasadnienia projektu specustawy, jej ratio legis sprowadza się do przyspieszenia procesu infrastruktury drogowej w Polsce. Skoro więc ustawodawca przyjmując szczególne rozwiązania w odniesieniu do realizacji inwestycji drogowych wyłączył stosowanie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, to również uczynił to w zakresie przywoływanego wyżej art. 4 tej ustawy. W sprawach dotyczących inwestycji drogowych, stosownie do treści art. 11a ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych wydają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi, przy czym decyzja ta zastępuje decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego, o jakiej mowa w art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Uwzględniając zatem treść ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, stwierdzić trzeba, że ostateczna decyzja, na mocy której zezwolono na realizację inwestycji drogowej przesądza o charakterze wywłaszczonych gruntów, jako przeznaczonych pod zabudowę i to nawet w sytuacji takiej, jak w niniejszej sprawie, gdy dotychczasowe przeznaczenie w planie było inne. Nie ma zatem racji skarżąca Gmina, że w sytuacji wydania decyzji zezwalającej na przejęcie gruntów z przeznaczeniem na realizację inwestycji drogowej przesądzające znaczenie mają dane wynikające z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania terenu, zaś dla oceny, czy mamy do czynienia ze zwolnieniem przedmiotowym, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług, nie ma znaczenia decyzja Wojewody Opolskiego z dnia 2 kwietnia 2010 r. zezwalająca na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy G. Dokonując interpretacji pojęć zawartych w art. 43 ust. 1 pkt 9 cyt. ustawy należy zastosować wykładnię systemową, nie można więc abstrahować od zapisów ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, a zwłaszcza od charakteru prawnego decyzji wydawanej w trybie art. 11a specustawy. Przedmiotowa decyzja wydawana być może również w sytuacji, gdy istnieje aktualny plan zagospodarowania przestrzennego dla danego terenu, przez co może zmienić przeznaczenie przewidziane w tym planie, niejako wyłączając jego zapisy w stosunku do nieruchomości nią objętych. Przyjęcie zaś stanowiska skarżącej Gminy doprowadziłoby do niedopuszczalnej sytuacji, w której ten sam teren, w oparciu o dwa różne akty prawne (decyzja i plan), miałby dwa sprzeczne i wykluczające się przeznaczenia (rolny i pod zabudowę). Z tego właśnie powodu, by nie dopuścić do takiego nieuprawnionego dualizmu, ustawodawca wyłączył stosowanie zapisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w odniesieniu do realizacji inwestycji drogowych, w tym art. 4 tej ustawy, który odnosi się do planu jako podstawowego aktu, w którym następuje ustalenie przeznaczenia terenu. Taka wykładnia art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy podatkowej nie pozostaje w sprzeczności z przytaczanym wyrokiem składu siedmiu sędziów NSA z dnia 7 stycznia 2011 r., sygn. akt I FPS 8/10. Jak bowiem wskazano wyżej, Sąd ten wyraził pogląd, iż dla określenia, czy w danej sytuacji mamy do czynienia z dostawą terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę, decydujące znaczenie ma miejscowy plan zagospodarowania terenu. Dopiero w sytuacji braku planu ocena taka powinna być dokonywana m. inn. na podstawie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Skoro jednak – jak akcentowano wyżej - decyzja wydawana w oparciu o art. 11a specustawy modyfikuje plan, wyłączając jego zapisy w zakresie przeznaczenia terenów nią objętych, to przyjąć należy, że jest to sytuacja, w której w tej materii brak jest planu, a zatem zastosowanie znajdą uregulowania owej decyzji. Z pola widzenia nie może również umknąć okoliczność, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku uchylającym poprzednie rozstrzygnięcie Sądu I instancji wyraził ocenę prawną, zgodnie z którą możliwość zastosowania zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług winna być oceniana, gdy z mocy prawa nastąpiło przeniesienie własności gruntów, co ma miejsce z chwilą, gdy decyzja, na mocy której zezwolono na realizację inwestycji drogowej wydana w oparciu o przepisy specustawy, staje się ostateczna. Tymczasem z tym właśnie momentem dochodzi do zmiany dotychczasowego przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Innymi słowy, z chwilą uostatecznienia się przedmiotowej decyzji następuje dostawa, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług i jednocześnie przestają obowiązywać zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie odnoszącym się do działek objętych przedmiotową decyzją. Skoro tak, to nie można zasadnie twierdzić, że mamy do czynienia z dostawą terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę, o czym stanowi art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług. Wskazać dodatkowo należy, że zwolnienie, o którym mowa w tym przepisie, dotyczy dostawy terenów niezabudowanych, jeżeli nie są to tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę, niezależnie od tego, z czyjej inicjatywy do tej dostawy doszło. Dlatego nie może zostać uwzględniony argument strony skarżącej kasacyjnie, że zmiana przeznaczenia spornych gruntów z terenów rolniczych na lokalizację drogi nie była inicjatywą Gminy, bowiem odbyła się na skutek przejęcia tych gruntów z mocy prawa. Identyczne stanowisko w omawianej kwestii będącej przedmiotem sporu zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 czerwca 2017 r. w sprawie o sygn. akt I FSK 488/15. Z powyższych przyczyn nie zasługują na aprobatę zarzuty skargi kasacyjnej zmierzające do wykazania naruszenia na płaszczyźnie przepisów prawa materialnego. WSA w Opolu dokonał bowiem prawidłowej wykładni art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług i zawartych w nim pojęć "terenów budowlanych i przeznaczonych pod zabudowę" zasadnie uwzględniając w tej materii również zapisy tzw. specustawy. Z tych też powodów nie mogły zostać uwzględnione zarzuty naruszenia przepisów postępowania w postaci zastosowania art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i niezastosowania art. 146 § 1 cyt. ustawy. Odnosząc się końcowo do argumentacji skarżącej Gminy opartej o treść art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług przytoczonej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej w części zatytułowanej "3. Podejście alternatywne" wskazać należy, że nie może ona odnieść zamierzonego skutku. Po pierwsze, w skardze kasacyjnej nie został formalnie postawiony zarzut naruszenia tego przepisu, po drugie zaś z pola widzenia nie może umknąć fakt, że niniejsza sprawa dotyczy wydania interpretacji indywidualnej. Tymczasem, co istotne i oczywiste, postępowanie interpretacyjne jest o tyle specyficznym postępowaniem, że jego granice wyznacza stan faktyczny/zdarzenie przyszłe opisane we wniosku o wydanie interpretacji oraz zadane w nim pytanie, zaś ocena organu interpretacyjnego odnosi się do konkretnych przepisów prawa zawartych w stanowisku wnioskodawcy i nie jest dokonywana na podstawie innych, jakichkolwiek, niewymienionych w tym wniosku unormowań. Istotą postępowania interpretacyjnego z całą pewnością nie jest bowiem zakwalifikowanie przez organ przedstawionego we wniosku stanu faktycznego (lub zdarzenia przyszłego) pod jakiekolwiek przepisy prawa podatkowego, których strona, przynajmniej jako potencjalnie możliwych do zastosowania, nie wskazuje. W toku niniejszego postępowania skarżąca Gmina nie podnosiła kwestii art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, nie domagała się zwłaszcza oceny zastosowania zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 9 tej ustawy w kontekście wskazywanego art. 15 ust. 6. Dlatego jedynie na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, iż w sytuacji dostawy gruntu z nakazu organu władzy publicznej w zamian za odszkodowanie nie może być mowy o uznaniu gminy za organ władzy publicznej podlegający wyłączeniu od opodatkowania na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług. Stosownie do treści tego przepisu nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Z regulacji tej zatem wynika, że wyłączenie w nim opisane znajduje zastosowanie wówczas, gdy spełnione zostaną łącznie dwie przesłanki: podmiotem dokonującym czynności jest organ władzy publicznej lub urząd obsługujący ten organ i czynność mieści się w zakresie zadań nałożonych odrębnymi przepisami na ten podmiot, dla realizacji których został on powołany, przy czym czynność ta nie jest wykonywana na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Zatem wskazany organ będzie uznany za podatnika podatku VAT w dwóch przypadkach - gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych. Natomiast, aby uznać, że organ działa w zakresie swoich funkcji ustawowych (wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań) i jednocześnie nie dokonuje tego w formie cywilnoprawnej musi zaistnieć sytuacja tego rodzaju, że przy realizacji danego zadania organ ten wyposażony jest we władztwo publiczne, tj. występuje w pozycji nadrzędnej w stosunku do innych podmiotów uczestniczących w danej czynności. Zatem kryterium rozróżniającym działanie organów samorządu terytorialnego w charakterze organu władzy publicznej od działania w charakterze podatnika podatku od towarów i usług jest to czy organ ten działa jak organ władzy czy jak przedsiębiorca. Wyłączenie przeniesienia własności nieruchomości z czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług wymaga więc ustalenia, że jej podjęcie stanowi realizację kompetencji w sferze imperium, tj. z wykorzystaniem władztwa publicznego (por. zwłaszcza wyrok NSA w składzie siedmiu sędziów z dnia 8 września 2014 r., sygn. akt I FSK 1211/12 i powołane tam orzecznictwo). Na gruncie niniejszej sprawy nie można przyjąć, że w tej sferze mieści się opisana we wniosku o wydanie interpretacji czynność w przypadku, gdy jednostka samorządu terytorialnego de facto podporządkowuje się władztwu innego organu władzy publicznej, w tym przypadku Wojewody. W stosunku do rozważanej czynności skarżąca Gmina nie występuje bowiem jako podmiot administrujący. Znajduje się w pozycji podporządkowanej w stosunku do organu władzy publicznej - działa z nakazu Wojewody Opolskiego. Sytuacja Gminy nie różni się więc w istotny sposób od sytuacji innych wywłaszczanych podmiotów. Skutki władztwa administracyjnego wobec podmiotu administrowanego są bowiem takie same, niezależnie od statusu tegoż podmiotu administrowanego (tzn. jest on zmuszony do przeniesienia z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienia z mocy prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie). Nie ulega wątpliwości, że Gmina jako właściciel wywłaszczanej nieruchomości znajduje się w analogicznej sytuacji prawnej do tej, w jakiej znajdują się wywłaszczani właściciele prywatnoprawni. Uznanie zatem Gminy w stanie faktycznym opisanym we wniosku o wydanie interpretacji za organ władzy publicznej podlegający wyłączeniu od opodatkowania na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług prowadziłoby do naruszenia zasady neutralności podatku VAT. Zasada ta wymaga bowiem, aby świadczenie podobnych usług prowadziło na gruncie podatku VAT do identycznych konsekwencji podatkowych. Za sytuację niemożliwą do pogodzenia z zasadą neutralności należy uznać przypadek, w którym podmioty prywatne i organy władzy publicznej (będące w danym stanie faktycznym podmiotami administrowanymi, niekorzystającymi z jakiejkolwiek formy władztwa administracyjnego) dokonujące zrównanego z dostawą towarów przeniesienia własności towarów z nakazu organu władzy publicznej lub z mocy prawa w zamian za odszkodowanie (art. 7 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy) nie są opodatkowane według tożsamych zasad. Mając na uwadze wszystkie przedstawione wyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę kasacyjną uznając ją za bezzasadną. O kosztach orzeczono na podstawie art. 209 oraz art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 - w zw. z art. 207 § 1 cytowanej ustawy i § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c w zw. z ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 490).