I SA/Kr 1194/15
WyrokWSA w Krakowie2015-10-27
Skład orzekający: WSA Ewa Michna, WSA Maja Chodacka, WSA Stanisław Grzeszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wspólnota mieszkaniowa, nabywając towary i usługi na potrzeby nieruchomości wspólnej oraz poszczególnych lokali, a następnie odsprzedając je właścicielom lokali, działa jako podatnik VAT i czy przysługuje jej prawo do odliczenia VAT naliczonego?Ratio decidendi
Wspólnota mieszkaniowa działa jako podatnik VAT w zakresie odsprzedaży towarów i usług związanych wyłącznie z utrzymaniem poszczególnych lokali, a nie nieruchomości wspólnej. Prawo do odliczenia VAT naliczonego przysługuje tylko w tej części, w jakiej nabyte towary i usługi służą czynnościom opodatkowanym (odsprzedaży do lokali użytkowych lub mieszkalnych wykorzystywanych na cele inne niż mieszkaniowe). Odliczenie VAT naliczonego od zakupów związanych z nieruchomością wspólną nie przysługuje.Stan faktyczny
Wspólnota mieszkaniowa, będąca zarejestrowanym podatnikiem VAT, nabywała towary i usługi związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej oraz poszczególnych lokali. Planowała odsprzedaż tych towarów i usług właścicielom lokali, w tym mediów. Zwróciła się o interpretację indywidualną w zakresie opodatkowania VAT tych transakcji, prawa do odliczenia VAT naliczonego oraz sposobu dokumentowania i rozliczania VAT. Minister Finansów wydał interpretację uznającą stanowisko wspólnoty za nieprawidłowe w części dotyczącej opodatkowania odsprzedaży wszystkich zakupów związanych z nieruchomością oraz prawa do odliczenia pełnej kwoty VAT naliczonego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
|Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie | w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędzia: WSA Maja Chodacka (spr.), Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Protokolant: Anna Frasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2015 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "M." w Z. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 2 kwietnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług - skargę oddala -
W dniu 2 kwietnia 2015r. Dyrektor Izby Skarbowej, działający w imieniu Ministra Finansów wydał stronie skarżącej interpretację indywidualną dotyczącą podatku od towarów i usług
Z przedstawionego zdarzenia przyszłego wynikało, iż wnioskodawca jest wspólnotą mieszkaniową w rozumieniu przepisów o własności lokali z dnia 24 czerwca 1994r., którą tworzy ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład powyższej nieruchomości. Wspólnota jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT. Część właścicieli lokali będących członkami Wspólnoty zawarło umowy, na podstawie których powyższe lokale są oddawane w krótkoterminowy najem na potrzeby osób trzecich (turystów). W ramach zarządu powyższą nieruchomością Wspólnota nabywa we własnym imieniu towary i usługi dotyczące nieruchomości i jej utrzymania, natomiast właściciele lokali będący członkami Wspólnoty uczestniczą w kosztach zarządu związanych z nieruchomością wspólna, na pokrycie których uiszczają na rzecz Wspólnoty zaliczki w formie bieżących miesięcznych opłat.
Wspólnota nabywając towary i usługi związane z powyższą nieruchomością nabywa je: na potrzeby utrzymania nieruchomości wspólnej, oraz na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali właścicieli będący członkami Wspólnoty.
W tym drugim wypadku Wspólnota nabywa towary i usługi na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali, we własnym imieniu jednak na rzecz właścicieli lokali będących członkami Wspólnoty, którzy pokrywają ich koszty w formie bieżących miesięcznych opłat.
Do nabywanych towarów i usług ponoszonych przez Wspólnotę na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali należą w szczególności: dostawa mediów - energii elektrycznej, gazu, ciepła, wody, odprowadzania ścieków, telekomunikacji i internetu dotyczące lokali, usługi sprzątania i utrzymywania w czystości lokali, towary i usługi dotyczące usuwania usterek i napraw w lokalach, usługi ochrony lokali, usługi recepcji działającej dla potrzeb lokali.
Wspólnota planuje, po dokonaniu zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, co miesiąc przyporządkowywać odpowiednią cześć nabytych towarów i usług dotyczącą poszczególnych lokali do ich kosztów utrzymania, wystawiając na rzecz właściciela lokalu odpowiedni dokument obciążający i zaliczając na poczet kosztów takich towarów i usług odpowiednią część miesięcznej zaliczki (bieżącej opłaty) wpłaconej przez właścicieli lokali.
Wspólnota dokonała sprzedaży, nabytych wcześniej, usług dostawy mediów opodatkowanych podatkiem VAT przeznaczonych na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali mieszkalnych, na rzecz członków wspólnoty mieszkaniowej - właścicieli tych lokali mieszkalnych (tj. dokonała sprzedaży, wcześniej nabytych, usług dostawy mediów - energii elektrycznej, gazu, ciepła, wody, odprowadzania ścieków).
Wspólnota nie ma zawartej pisemnej umowy z właścicielami lokali odnośnie odsprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem VAT przeznaczonych na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali mieszkalnych. Wspólnota zawarła z właścicielami lokali ustne porozumienie odnośnie sprzedaży, nabytych wcześniej, usług opodatkowanych podatkiem VAT przeznaczonych na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali mieszkalnych. Faktury przez Wspólnotę wystawione na podstawie ustnego porozumienia zostały przyjęte przez właścicieli lokali mieszkalnych. W ustnej umowie nie zostały ustalone terminy płatności i rozliczeń.
W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca podał, że Wspólnota Mieszkaniowa dokonuje sprzedaży towarów i usług (nabytych wcześniej przez Wspólnotę na potrzeby lokali objętych Wspólnotą) na rzecz 1 lokalu, który nie ma charakteru mieszkalnego - jest to lokal o charakterze użytkowym. Wszystkie pozostałe lokale, na rzecz których Wspólnota dokonuje sprzedaży towarów i usług (nabytych wcześniej na potrzeby tych lokali), są lokalami mieszkalnymi wykorzystywanymi przez właścicieli na cele mieszkaniowe – bezpośrednio przez właścicieli lub poprzez wynajem tych lokali przez właścicieli na rzecz osób trzecich na cele mieszkaniowe.
W powyższym 1 lokalu o charakterze użytkowym oznaczonym nr 100 znajduje się sala konferencyjna wraz z zapleczem techniczno-socjalnym oraz barem.
Zgodnie z porozumieniem między Wspólnotą a właścicielami lokali, sprzedaż towarów i usług przez Wspólnotę na rzecz właścicieli lokali będzie świadczona przez określony okres czasu (z założenia powtarzający się), przy czym rozliczanie tej sprzedaży jest dokonywane w ustalonych następujących po sobie okresach rozliczeniowych. Strony przyjęły miesiąc jako okres rozliczeniowy. Przyjęty miesięczny okres rozliczeniowy jest powiązany z miesięcznymi wpłatami właścicieli tytułem bieżących opłat eksploatacyjnych.
Usługi nabywane i odsprzedawane przez Wspólnotę na rzecz właścicieli lokali mają charakter usług świadczonych w sposób ciągły, tj. usług świadczonych przez określony powtarzający się okres czasu, przy czym dla tych usług przyjęto miesięczny okres rozliczeń.
W związku z powyższym zadano następujące pytania: czy Wspólnota dokonując zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, które następnie przyporządkuje do poszczególnych lokali, dokona ich odsprzedaży podlegającej opodatkowaniu VAT, tj. odpłatnej dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu przepisów ustawy VAT na rzecz właścicieli lokali, a więc Wspólnota będzie zobowiązana do wykazania podatku należnego z tytułu tych transakcji? W jakim okresie i w jaki sposób Wspólnota winna wystawiać faktury dokumentujące opisane w pytaniu nr 1 dostawy towarów i świadczenia usług oraz rozliczyć VAT należny? Czy Wspólnocie będzie przysługiwać prawo do odliczenia VAT naliczonego wykazanego na fakturach od dostawców dokumentujących nabycie przedmiotowych towarów i usług? W jakim okresie rozliczeniowym Wspólnota będzie miała prawo do odliczenia podatku naliczonego wykazanego na fakturach od dostawców?
Zdaniem Wnioskodawcy:
ad. 1.
Wspólnota stoi na stanowisku, iż dokonując we własnym imieniu zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, które następnie odpowiednio przyporządkuje do poszczególnych lokali na rzecz ich właścicieli, dokona ich odsprzedaży podlegającej opodatkowaniu VAT, tj. odpłatnej dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług na rzecz właścicieli lokali w rozumieniu przepisów ustawy VAT.
ad. 2
W ocenie Wspólnoty, prawidłowym będzie wystawianie na rzecz każdego z właścicieli lokali będących członkami Wspólnoty jednej faktury zbiorczej za dany okres rozliczeniowy w terminie do 15 dnia miesiąca następującego po upływie okresu rozliczeniowego. Faktura powinna zawierać rozliczenie wszystkich dostaw towarów i świadczeń usług dokonanych w ramach danego okresu rozliczeniowego przez Wspólnotę i przyporządkowanych do danego lokalu na rzecz właściciela lokalu. Do faktury może być załączona specyfikacja, wskazująca wprost, jakie towary/usługi w jakim momencie zostały nabyte przez Wspólnotę i są objęte rozliczeniem. Dla celów VAT należnego, Wspólnota powinna stosować stawki właściwe dla danego towaru/usługi zgodnie z regulacjami VAT.
Odnosząc się do sytuacji Wspólnoty, dla ułatwienia rozliczeń, Wspólnota po otrzymaniu od dostawców faktur za dany miesiąc rozliczeniowy, będzie przyporządkowywać nabyte towary i usługi do poszczególnych lokali, a następnie - wystawiać faktury w ciągu pierwszych 15 dni kolejnego miesiąca z datą sprzedaży przypadającą co do zasady na ostatni dzień okresu rozliczeniowego. Mając na uwadze, że w przedstawionym zdarzeniu przyszłym obowiązek podatkowy powstanie zgodnie z art. 19a ust. 3 i 4 w zw. z ust. 1 ustawy o VAT (czyli w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego), Wspólnota będzie postępowała prawidłowo, wystawiając na rzecz Klientów faktury sprzedażowe do 15. dnia miesiąca po upływie okresu rozliczeniowego.
Inna interpretacja, nakazująca odrębne rozpoznawanie momentu podatkowego dla każdej usługi/ dostawy cząstkowej z osobna, powodowałaby, że regulacja upraszczająca dokumentację podatkową i fakturowanie prowadziłaby tylko do dodatkowych komplikacji, co nie było zamierzeniem ustawodawcy.
ad. 3.
Zdaniem Wspólnoty, będzie ona miała prawo do odliczenia pełnej kwoty VAT z faktur otrzymywanych od dostawców towarów usług odsprzedawanych na rzecz właścicieli lokali, przy uwzględnieniu regulacji VAT wyłączających to prawo w odniesieniu do konkretnych towarów i usług.
W zakresie, w jakim Wspólnota będzie nabywała towary i usługi przeznaczone dalej do odsprzedaży na rzecz właścicieli lokali, po ich przyporządkowaniu do poszczególnych lokali, Wspólnocie będzie przysługiwało generalne prawo do odliczenia podatku naliczonego wykazanego na fakturach wystawianych na jej rzecz przez dostawców towaru i usługi. Zakupy te będą bowiem przeznaczone na dokonywanie czynności opodatkowanych VAT przez Wspólnotę, tj. na odsprzedaż towarów/usług właścicielom lokali podlegającą opodatkowaniu VAT.
Ad. 4.
Zdaniem Wspólnoty, prawo do odliczenia VAT z faktur otrzymywanych od dostawców towaru i usługi będzie mogło zostać zrealizowane przez Wspólnotę w rozliczeniu za okres, w którym w odniesieniu do nabytych towarów i usług powstał obowiązek podatkowy, nie wcześniej jednak niż w rozliczeniu za okres, w którym Wspólnota otrzymała fakturę - zgodnie z art. 86 ust. 10 i ust. 10b pkt 1 ustawy o VAT.
W wydanej interpretacji indywidualnej na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012r. poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112 poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej, działający w imieniu Ministra Finansów stwierdził, że stanowisko Wnioskodawcy w zakresie stwierdzenia:
- czy Wnioskodawca dokonując zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, które następnie przyporządkuje do poszczególnych lokali, dokona ich odsprzedaży podlegającej opodatkowaniu VAT - jest nieprawidłowe,
- w jakim okresie i w jaki sposób Wnioskodawca powinien wystawiać faktury dokumentujące opisane dostawy towarów i świadczenia usług oraz rozliczyć VAT należny - jest nieprawidłowe,
- czy Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT naliczonego wykazanego na fakturach od dostawców dokumentujących nabycie towarów i usług - jest nieprawidłowe,
- w jakim okresie rozliczeniowym Wnioskodawca będzie miał prawo do odliczenia podatku naliczonego wykazanego na fakturach od dostawców - jest prawidłowe.
Organ przywołał przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, a także § 3 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień (Dz. U. z 2013 r. poz. 1722 ze zm.), na podstawie którego zwalnia się od podatku czynności związane z utrzymaniem lokali mieszkalnych, wykorzystywanych wyłącznie na cele mieszkaniowe, za które pobierane są opłaty, wykonywane przez wspólnotę mieszkaniową na rzecz właścicieli tych lokali, tworzących w określonej nieruchomości tę wspólnotę.
Natomiast, w świetle § 3 ust. 1 pkt 11 ww. rozporządzenia, zwalnia się od podatku czynności wykonywane przez wspólnotę mieszkaniową lub właścicieli lokali mieszkalnych tworzących w określonej nieruchomości wspólnotę mieszkaniową, na rzecz osób używających na podstawie innego tytułu prawnego niż prawo własności lokale należące do właścicieli tworzących tę wspólnotę mieszkaniową, za które pobierane są opłaty niezależne od właściciela w rozumieniu ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266, z późn. zm.) lub opłaty pośrednie w rozumieniu ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 oraz z 2011 r. Nr 22, poz. 114 i Nr 185, poz. 1092), jeśli lokale te są wykorzystywane wyłącznie na cele mieszkaniowe.
Podkreślono, że zastosowanie zwolnienia jest uzależnione od spełnienia przesłanek obiektywnych dotyczących charakteru wynajmowanego lokalu (lokal mieszkalny) oraz subiektywnych dotyczących przeznaczenia wynajmowanego lokalu (cel mieszkaniowy).
Stosownie do powyższego zwolnieniem określonym przepisami rozporządzenia objęto tylko towary i usługi związane z lokalami mieszkalnymi wykorzystywanymi wyłącznie na cele mieszkaniowe. Użyty przez ustawodawcę ww. przepisie zwrot "wyłącznie" wskazuje, iż warunkiem koniecznym do zastosowania przedmiotowego zwolnienia jest wykorzystywanie lokali na cele mieszkaniowe.
W związku z tym zwolnieniu nie podlega dostawa towarów i usług związanych z lokalami mieszkalnymi wykorzystywanymi na cel inny niż mieszkaniowy. Jednocześnie należy zauważyć, że celem innym niż mieszkaniowy jest np. cel krótkotrwałego pobytu o charakterze turystycznym bądź biznesowym. Takie cele realizowane są m.in. przez hotele, pensjonaty, pokoje do wynajęcia dla turystów bądź biznesmenów. Cel mieszkaniowy nie jest związany z chwilowym pobytem, ale z zamieszkaniem, więc stałym interesem życiowym osoby będącej korzystającym z lokalu mieszkalnego.
Tym samym zasadniczą kwestią dla ustalenia, czy dana usługa podlega opodatkowaniu, czy zwolnieniu od podatku pozostaje określenie celu realizowanego przez osobę bezpośrednio uczestniczącą w świadczeniu usługi.
W świetle treści powyższych regulacji prawnych stwierdzono, że dostawa mediów do lokali mieszkalnych wykorzystywanych wyłącznie na własne cele mieszkaniowe lub też wykorzystywanych do świadczenia usług najmu w ramach tzw. najmu prywatnego (na cele mieszkaniowe) korzysta ze zwolnienia od podatku na podstawie § 3 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia. Skoro bowiem właściciel lokalu mieszkalnego wykorzystuje ten lokal w celu zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych lub też poprzez najem tzw. "prywatny" w celach mieszkaniowych na rzecz osób trzecich, takie czynności korzystają ze zwolnienia na podstawie ww. przepisów.
Natomiast dostawa mediów do lokali mieszalnych wykorzystywanych na cele inne niż mieszkaniowe (np. w ramach lub na potrzeby prowadzonej przez właściciela działalności gospodarczej, w tym udostępnienia lokalu na potrzeby czasowego zakwaterowania turystów) nie ma zastosowania zwolnienie od podatku. Podkreślić bowiem należy, że w tym przypadku nie jest spełniony warunek przeznaczenia lokali na cele mieszkaniowe, a tylko takie wykorzystanie (przeznaczenie) – jak wcześniej wskazano – jest konieczne, aby zastosować zwolnienie od podatku.
Regulacje dotyczące momentu powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług zawiera przepis art. 19a ustawy o podatku od towarów i usług.
Biorąc pod uwagę przedstawiony we wniosku opis sprawy i treść przywołanych w interpretacji przepisów ustawy o podatku od towarów i usług zauważono, że z konstrukcji podatku od towarów i usług, wynika, że usługą jest tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący z niego korzyść (choćby potencjalną). Podatek od towarów i usług obciąża konsumpcję, czyli dopóki nie ma kogoś, kto odnosiłby lub powinien odnosić konkretne (wymierne) korzyści o charakterze majątkowym wiążące się z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą, ponieważ nie ma wówczas żadnej konsumpcji. Odbiorcą świadczenia musi być inny podmiot niż wykonujący usługę.
Przy czym, gdy podatnik działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że podatnik ten sam otrzymał i wyświadczył te usługi - art. 8 ust. 2a ustawy i art. 28 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.). Przepisy te są źródłem praw i obowiązków podatników w odniesieniu do świadczeń określanych mianem "odsprzedaży" lub "refakturowania" usług. W związku z tym należy stwierdzić, że nabycie usług oraz ich późniejsza odsprzedaż (z marżą czy bez) powinny być zawsze traktowane jako dwie odrębne transakcje usługowe.
Zgodnie z art. 2 pkt 6 ustawy i art. 15 ust. 1 ww. Dyrektywy 2006/112/WE towarami są między innymi wszelkie postacie energii w tym energii elektrycznej, gazu i energii cieplnej. Oznacza to, że w przypadku wykonywania świadczeń dotyczących tych mediów na gruncie podatku od towarów i usług będziemy mieć do czynienia z dostawą towarów. Jeśli chodzi o inne media (objęte zakresem opodatkowania), będzie to świadczenie usług.
Zatem ostatecznym nabywcą towarów i konsumentem usług obejmujących:
dostawę mediów - energii elektrycznej, gazu, ciepła, wody, odprowadzania ścieków,
telekomunikacji i internetu dotyczących lokali, usługi sprzątania i utrzymywania w czystości lokali, towary i usługi dotyczące usuwania usterek i napraw w lokalach,
usługi ochrony lokali, usługi recepcji działającej dla potrzeb lokali, w nieruchomości wchodzącej w skład wspólnoty mieszkaniowej jest: właściciel lokalu w odniesieniu do lokalu i Wspólnota w zakresie części wspólnych nieruchomości.
Prawa i obowiązki członków wspólnoty oraz zakres zarządu nieruchomością wspólną określa ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2000r. Nr 80, poz. 903 ze zm.).
W myśl art. 6 ww. ustawy, wspólnotę mieszkaniową tworzy ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości. Wspólnota może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana.
Przepis ten nadaje wspólnocie mieszkaniowej przymiot jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej. Wspólnota mieszkaniowa jest odrębnym od członków wspólnoty podmiotem praw i obowiązków, a tym samym działając w ramach przyznanej zdolności prawnej może nabywać prawa i obowiązki do własnego majątku. Jednostka, która powstała w oparciu o przepis art. 6 ww. ustawy o własności lokali, posiada określoną strukturę, w której skład wchodzą właściciele lokali, którzy są zobowiązani do określonych zachowań oraz czynności wynikających z tej ustawy.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 powołanej ustawy, właściciel ponosi wydatki związane z utrzymaniem jego lokalu, jest obowiązany utrzymywać swój lokal w należytym stanie, przestrzegać porządku domowego, uczestniczyć w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej, korzystać z niej w sposób nie utrudniający korzystania przez innych współwłaścicieli oraz współdziałać z nimi w ochronie wspólnego dobra.
Z ww. przepisu wynika, że istnieją dwa rodzaje obowiązków członków wspólnoty mieszkaniowej: związane z nieruchomością wspólną, oraz związane z odrębną własnością lokalu.
W przypadku nabycia towarów i usług w ramach zarządu nieruchomością wspólną, Wspólnota będąc jednostką odrębną od właścicieli lokali nabywając towary i usługi dla celów nieruchomości wspólnej nie wykonuje żadnych czynności na rzecz właścicieli, ponieważ w takim wypadku działa w imieniu własnym i na własny rachunek. Działa wtedy jako podmiot stosunków zobowiązaniowych wynikających z zarządu nieruchomością wspólną, którego działanie jest jedynie finansowane przez właścicieli wyodrębnionych lokali mieszkalnych mających udziały w nieruchomości wspólnej - m.in. w formie zaliczek, o których mowa w art. 15 ustawy o własności lokali.
W związku z tym odbiorcą nabywanych towarów i usług jest - jako odrębny od jej członków podmiot prawa - wspólnota mieszkaniowa. Ponieważ występuje ona jako ostateczny konsument nie świadczy więc w tym zakresie żadnych czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług na rzecz właścicieli odrębnych lokali.
Tak więc uiszczanie należności przez członków wspólnoty tytułem pokrycia kosztów zarządu nieruchomością wspólną nie jest objęte przepisami ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym Wnioskodawca nie jest podatnikiem podatku VAT z tego tytułu.
Natomiast w przypadku gdy wydatki ponoszone są przez właściciela wyłącznie w związku z odrębną własnością lokalu, Wspólnota występuje w odmiennej roli. W takiej sytuacji nabywa bowiem towary i usługi w swoim imieniu, jednakże na rzecz właścicieli poszczególnych lokali, którzy na poczet tych zakupów dokonują stosownych wpłat. Wspólnota zakupując towary i usługi, które przyporządkowuje następnie do poszczególnych lokali, dokonuje ich odsprzedaży właścicielom lokali.
W sytuacji takiej środki, które są uiszczane przez właścicieli poszczególnych lokali na ich utrzymanie, stanowią zapłatę za odsprzedawane im przez Wspólnotę towary i usługi. Zatem w odniesieniu do rozliczania wydatków związanych z utrzymaniem poszczególnych lokali (ponoszonych m.in. z tytułu zakupu przez Wspólnotę towarów i usług do tych lokali) zastosowanie znajdą przepisy ustawy o podatku od towarów i usług.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że Wspólnota dokonując odsprzedaży towarów i usług właścicielom lokali, związanych wyłącznie z utrzymaniem poszczególnych lokali (zakupionych uprzednio w tym celu), działa jako podatnik podatku od towarów i usług.
Zatem stanowisko Wnioskodawcy, że dokonując przeniesienia kosztów zakupionych na potrzeby nieruchomości towarów i usług, które następnie odpowiednio przyporządkuje do poszczególnych lokali, dokona ich odsprzedaży podlegającej opodatkowaniu VAT, tj. odpłatnej dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług na rzecz właścicieli lokali w rozumieniu przepisów ustawy VAT, należało uznać za nieprawidłowe, gdyż jak stwierdzono, Wnioskodawca działa jako podatnik podatku od towarów i usług dokonując odsprzedaży towarów i usług właścicielom lokali, związanych wyłącznie z utrzymaniem poszczególnych lokali (zakupionych uprzednio w tym celu), a nie od całości zakupów towarów i usług związanych z nieruchomością.
Uiszczanie należności przez członków wspólnoty tytułem pokrycia kosztów zarządu nieruchomością wspólną nie jest bowiem objęte przepisami ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym Wnioskodawca nie jest podatnikiem podatku VAT z tego tytułu.
Odnosząc się do kwestii opodatkowania pobieranych przez Wnioskodawcę opłat z tytułu dostaw towarów i świadczenia usług dotyczących poszczególnych lokali stwierdzić należy, że w związku z tym, iż Wnioskodawca działa w tym zakresie jako podatnik podatku od towarów i usług czynność odsprzedaży właścicielom lokali zakupionych wcześniej towarów i usług, związanych wyłącznie z utrzymaniem odrębnych lokali, stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT. Przy czym sprzedaż towarów i usług na rzecz właściciela wskazanego we wniosku lokalu użytkowego oraz właścicieli lokali mieszkalnych wykorzystywanych na cel inny niż mieszkaniowy (np. na cele krótkotrwałego pobytu o charakterze turystycznym) podlega opodatkowaniu podatkiem VAT według stawek właściwych dla poszczególnych towarów i usług.
Natomiast odsprzedaż towarów i usług właścicielom lokali wykorzystywanych tylko i wyłącznie na własne potrzeby mieszkaniowe korzysta ze zwolnienia na podstawie § 3 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień.
Z kolei odnosząc się do kwestii dokumentowania pobieranych przez Wnioskodawcę opłat stwierdzić należy, że w związku z tym, iż uiszczane należności przez członków wspólnoty tytułem pokrycia kosztów zarządu nieruchomością wspólną nie są objęte przepisami ustawy o podatku od towarów i usług, a Wnioskodawca nie jest z tego tytułu podatnikiem podatku VAT, brak jest podstaw do fakturowania (refakturowania) wewnętrznych rozliczeń między wspólnotą a jej członkami, w związku z ponoszonymi kosztami zarządu nieruchomością wspólną.
Z kolei dokonując rozliczenia opłat z tytułu mediów dotyczących poszczególnych lokali, Wnioskodawca działa jako podatnik podatku od towarów i usług i w konsekwencji czynność odsprzedaży właścicielom lokali zakupionych wcześniej towarów i usług, związanych wyłącznie z utrzymaniem odrębnych lokali, stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT. W związku z powyższym Wspólnota jako zarejestrowany podatnik podatku od towarów i usług, jest obowiązana wystawiać - zgodnie z zasadami przewidzianymi w art. 106a-106n ustawy - faktury dokumentujące sprzedaż.
Należy przy tym podkreślić, że przedmiotem odsprzedaży mogą być zarówno towary (np. energia elektryczna, cieplna), jak i usługi bezpośrednio związane z utrzymaniem wyodrębnionych lokali, nabywane przez Wspólnotę we własnym imieniu ale na rzecz członków.
Zatem za prawidłowy należy uznać sposób fakturowania, tj. wystawianie faktur wyłącznie dla lokalu użytkowego i lokali mieszkalnych wykorzystywanych na cel inny niż mieszkaniowy (np. na cele krótkotrwałego pobytu o charakterze turystycznym) na dostawę mediów, a także dostawę innych towarów i usług do tych lokali. Jednocześnie Wspólnota nie ma obowiązku wystawiania faktur dokumentujących dostarczanie towarów i usług do lokali mieszkalnych, tj. sprzedaż zwolnioną na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3 ustawy, przy założeniu, że nabywca usługi nie zgłosi - zgodnie z art. 106b ust. 3 ustawy - żądania wystawienia takiej faktury.
Przy czym w odniesieniu do przedmiotowych opłat obowiązek podatkowy powstanie zgodnie z art. 19a ust. 3 i ust. 4 ustawy o VAT tj. w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego (w przedmiotowym przypadku w ostatnim dniu danego miesiąca). W konsekwencji Wnioskodawca będzie zobowiązany do wystawienia faktur VAT dokumentujących pobierane opłaty w terminie do 15 dnia miesiąca po upływie danego okresu rozliczeniowego.
Zatem odnosząc się do stanowiska Wnioskodawcy stwierdzić należy, że nieprawidłowe jest stwierdzenie, że Wnioskodawca będzie zobowiązany wystawić fakturę VAT dla każdego z właścicieli lokali będącego członkiem Wspólnoty. Jak już bowiem stwierdzono Wnioskodawca nie ma obowiązku wystawiania faktur dokumentujących dostarczane towary i usługi do lokali mieszkalnych, tj. sprzedaży zwolnionej na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3 ustawy o VAT, przy założeniu, że nabywca usługi nie zgłosi - zgodnie z art. 106b ust. 3 ustawy - żądania wystawienia takiej faktury. Również nieprawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że faktura powinna zawierać rozliczenie wszystkich dostaw towarów i świadczeń usług dokonanych w ramach danego okresu rozliczeniowego przez Wspólnotę i przyporządkowanych do danego lokalu na rzecz właściciela lokalu. Jak bowiem stwierdzono uiszczane należności przez członków wspólnoty tytułem pokrycia kosztów zarządu nieruchomością wspólną nie są objęte przepisami ustawy o podatku od towarów i usług, a Wnioskodawca nie jest z tego tytułu podatnikiem podatku VAT. Zatem brak jest podstaw do fakturowania (refakturowania) wewnętrznych rozliczeń między wspólnotą a jej członkami, w związku z ponoszonymi kosztami zarządu nieruchomością wspólną.
Prawidłowe jest natomiast stanowisko Wnioskodawcy, że pobierane przez Wnioskodawcę opłaty mogą być ujęte na jednej fakturze zbiorczej z zastosowaniem stawek właściwych dla danego towaru lub usługi wystawionej w terminie do 15 dnia miesiąca po upływie okresu rozliczeniowego.
Jednakże stanowisko Wnioskodawcy w zakresie dokumentowania pobieranych przez niego opłat oceniane całościowo, należało uznać za nieprawidłowe.
Odnosząc się z kolei do kwestii prawidłowości rozliczenia podatku naliczonego wskazano, że odliczenie podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy nabyte towary i usługi służą wykonywaniu czynności opodatkowanych, tzn. czynności, które generują podatek należny. Odliczyć można więc w całości podatek naliczony, który jest związany z transakcjami opodatkowanymi podatnika. Wskazana zasada wyłącza jednocześnie możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku świadczenia czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi. Ponadto z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego, może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony, są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu.
Wspólnocie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu ponoszonych wydatków w zakresie, w jakim nabycia te wiążą się z czynnościami opodatkowanymi (powstaniem podatku należnego). Podkreślić należy, iż w sytuacji wystąpienia związku ponoszonych wydatków także z czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu podatkiem, do których nie mają zastosowania przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w tej części.
Jednakże należy zauważyć, iż wyłącznie Wnioskodawca znający specyfikę, organizację i podział pracy w swojej jednostce jest w stanie wyodrębnić część podatku naliczonego, związaną z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu, a nie organ podatkowy w trybie interpretacji indywidualnej.
Odnosząc się zatem do kwestii rozliczenia podatku naliczonego stwierdzić należy, że sprzedaż towarów i usług na rzecz właściciela wskazanego we wniosku lokalu użytkowego oraz właścicieli lokali mieszkalnych wykorzystywanych na cel inny niż mieszkaniowy (np. na cele krótkotrwałego pobytu o charakterze turystycznym jak stwierdzono we wniosku) podlega opodatkowaniu podatkiem VAT według stawek właściwych dla poszczególnych towarów i usług. Zatem za prawidłowe należy uznać dokonanie przez Wnioskodawcę odliczenia podatku naliczonego dotyczącego zakupów towarów i usług na potrzeby tych lokali (z uwzględnieniem faktycznego ich zużycia, w tym korekt zużycia) oraz w terminach i na zasadach określonych w art. 86 ust. 10-13 ustawy o VAT.
Zatem stanowisko Wnioskodawcy, że będzie miał prawo do odliczenia pełnej kwoty podatku VAT z faktur otrzymywanych od dostawców towarów usług odsprzedawanych na rzecz właścicieli lokali, należało uznać za nieprawidłowe. Jak bowiem stwierdzono Wnioskodawcy wbrew stanowisku zawartemu we wniosku nie przysługuje prawo do odliczenia pełnej kwoty podatku naliczonego wynikającego z faktur VAT dokumentujących nabycie towarów i usług na potrzeby nieruchomości. Takie prawo przysługuje Wnioskodawcy tylko i wyłącznie w zakresie w jakim nabyte towary i usługi będą mu służyły do wykonywania czynności opodatkowanych, tj. w przedmiotowej sprawie na potrzeby odsprzedaży towarów i usług na rzecz właściciela wskazanego we wniosku lokalu użytkowego oraz właścicieli lokali mieszkalnych wykorzystywanych na cel inny niż mieszkaniowy.
Prawidłowe jest natomiast stanowisko Wnioskodawcy, że prawo do odliczenia VAT z faktur otrzymywanych od dostawców towaru i usługi (w odniesieniu do tych towarów i usług, od których odliczenie Wnioskodawcy przysługuje) będzie mogło zostać zrealizowane przez Wspólnotę w rozliczeniu za okres, w którym w odniesieniu do nabytych towarów i usług powstał obowiązek podatkowy, nie wcześniej jednak niż w rozliczeniu za okres, w którym Wspólnota otrzymała fakturę - zgodnie z art. 86 ust. 10 i ust. 10b pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Natomiast jeżeli Wspólnota nie dokona odliczenia w powyższym terminie, to będzie mogła tego dokonać w deklaracji podatkowej za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych, na podstawie art. 86 ust. 11 w zw. z ust. 10 ustawy o podatku od towarów i usług.
W przypadku niedokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w wskazanych powyżej terminach, Wspólnota będzie mogła obniżyć kwotę podatku należnego przez dokonanie korekty deklaracji podatkowej za okres, w którym powstało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, nie później jednak niż w ciągu 5 lat, licząc od początku roku, w którym powstało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego (art. 86 ust. 13 ustawy o podatku od towarów i usług).
Strona skarżąca, po wyczerpaniu trybu wezwania do usunięcia naruszenia prawa i uzyskaniu odpowiedzi, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której zarzuciła:
a) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 14b § 1 i 3 ustawy Ordynacja podatkowa - poprzez wydanie interpretacji przez organ podatkowy w zakresie niezgodnym ze stanem faktycznym przedstawionym we wniosku przez stronę skarżącą i przyjęciu, iż strona skarżąca dokonuje odsprzedaży na rzecz właścicieli lokali całości zakupów towarów i usług związanych z nieruchomością, które w całości przyporządkowuje poszczególnym lokalom podczas gdy strona skarżąca, w opisie stanu faktycznego zawartym we wniosku wskazał, iż po dokonaniu zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, będzie dokonywać przyporządkowania i odsprzedaży wyłącznie odpowiedniej części zakupionych towarów i usług - tej części, która jest przeznaczona na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali.
- art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej - poprzez przyjęcie przez organ skarbowy w uzasadnieniu prawnym interpretacji błędnie ustalonego stanu faktycznego polegającego przyjęciu, iż strona skarżąca dokonuje odsprzedaży na rzecz właścicieli lokali całości zakupów towarów i usług związanych z nieruchomością, które w całości przyporządkowuje poszczególnym lokalom podczas gdy strona skarżąca, w opisie stanu faktycznego zawartym we wniosku wskazał, iż po dokonaniu zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, będzie dokonywać przyporządkowania i odsprzedaży wyłącznie odpowiedniej części zakupionych towarów i usług - tej części, która jest przeznaczona na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali.
- art. 121 § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej - poprzez nie odniesienie się w interpretacji do stanu faktycznego przedstawionego przez stronę skarżącą.
b) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1 oraz art. 8 ust. 2a ustawy od podatku towarów i usług - polegające na ich błędnej wykładni na skutek błędnego ustalenia stanu faktycznego przedstawionego przez stronę skarżącą i nie uznanie, iż strona skarżąca dokonując zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, które następnie przyporządkuje do poszczególnych lokali, dokona ich odsprzedaży podlegającej opodatkowaniu VAT.
W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonej interpretacji w części dotyczącej odpowiedzi organu podatkowego na pytanie nr 1), w zakresie którego organ podatkowy uznał stanowisko strony skarżącej za nieprawidłowe oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zakres kognicji sądu administracyjnego wyznaczają przepisy art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r. poz. 1647 ze zm.), stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie zaś do art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Tak więc tylko stwierdzenie, że zaskarżona interpretacja dotknięta jest wadą niezgodności z prawem skutkuje jej wyeliminowaniem z obrotu prawnego.
Dokonując kontroli zaskarżonej interpretacji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na tle przedstawionego przez stronę skarżącą zdarzenia przyszłego oraz stanu prawnego obowiązującego w dniu jej wydania stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd nie dopatrzył się zarzucanych w skardze naruszeń przepisów. Wprawdzie w treści skargi zarzucono naruszenie zarówno przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego, jednak w istocie strona skarżąca zarzuca wydanie interpretacji w zakresie niezgodnym ze stanem faktycznym przedstawionym we wniosku.
Na wstępie należy przywołać klika istotnych uwag dotyczących specyfiki postępowania wszczętego wnioskiem o wydanie interpretacji.
Stosownie do treści art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Z kolei art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej określa, że interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny.
Z tych unormowań zatem wynika jednoznacznie, że interpretacja przepisów prawa podatkowego powinna się odnosić do konkretnego stanu faktycznego, czy zdarzenia faktycznego podanego przez wnioskodawcę. Oczywiście organ podatkowy opiera się na stanie faktycznym zaprezentowanym we wniosku. Nie ma uprawnień do weryfikacji okoliczności faktycznych. Interpretacja ma bowiem zawierać ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny, a więc odnosić się do stanowiska wnioskodawcy wyrażonego w odniesieniu do stanu faktycznego podanego we wniosku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2010 r., I FSK 209/09, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jakakolwiek zmiana ustaleń faktycznych przedstawiona przez wnioskodawcę już po wydaniu interpretacji nie może wpłynąć na ocenę legalności tej interpretacji. Może być jedynie podstawą do wydania nowej interpretacji. Konsekwencje podania przez wnioskodawcę okoliczności faktycznych nieznajdujących odzwierciedlenia w rzeczywistości ponosi podatnik. W razie bowiem, gdy stan faktyczny ustalony przez organy w postępowaniu podatkowym prowadzonym zgodnie z regułami rządzącymi tym postępowaniem będzie różnił się od stanu przedstawionego we wniosku o interpretację, a różnica ta będzie na tyle istotna, że będzie wywierała wpływ na jego kwalifikację prawną, wnioskodawca nie będzie mógł skorzystać z uprawnień wynikających z art. 14k i następnych Ordynacji podatkowej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2010 r., I FSK 1852/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W związku z powyższym należy wskazać, iż Minister Finansów w okolicznościach faktycznych niniejszych sprawy odniósł się do zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku i ocenił stanowisko wnioskodawcy w sposób właściwy, odpowiadający przywołanym wyżej przepisom Ordynacji podatkowej.
We wniosku wskazano, iż "Wspólnota planuje, po dokonaniu zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością co miesiąc przyporządkowywać odpowiednią cześć nabytych towarów i usług dotyczącą poszczególnych lokali do ich kosztów utrzymania, wystawiając na rzecz właściciela lokalu odpowiedni dokument obciążający i zaliczając na poczet kosztów takich towarów i usług odpowiednią część miesięcznej zaliczki (bieżącej opłaty) wpłaconej przez właścicieli lokali".
Samo zadane pytanie dotyczyło tego, czy Wspólnota dokonując zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, które następnie przyporządkuje do poszczególnych lokali, dokona ich odsprzedaży podlegającej opodatkowaniu VAT, tj. odpłatnej dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu przepisów ustawy VAT na rzecz właścicieli lokali, a więc Wspólnota będzie zobowiązana do wykazania podatku należnego z tytułu tych transakcji?
Przedstawiając własne stanowisko Wspólnota odniosła się znów do zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością i nie podkreślono, że po dokonaniu zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością co miesiąc przyporządkowuje odpowiednią część nabytych towarów i usług poszczególnych lokali do ich kosztów utrzymania.
Wbrew stanowisku zawartemu w skardze organ nie przyjął, iż Wspólnota powinna dokonać odsprzedaży na rzecz właścicieli lokali całości towarów i usług nabytych na potrzeby związane z nieruchomością, które w całości powinien przyporządkować poszczególnym lokalom. W obszernym uzasadnieniu interpretacji, przywołanym powyżej organ wskazał, iż zakupy towarów i usług związane z nieruchomością dotyczą dwóch odrębnych rodzajów wydatków, a to wydatków związanych z zarządem nieruchomością wspólną oraz wydatków związanych z utrzymaniem lokali przez poszczególnych ich właścicieli. Przy czym tylko w przypadku odsprzedaży towarów i usług właścicielom lokali, związanych wyłącznie z utrzymaniem poszczególnych lokali (zakupionych uprzednio w tym celu), Wspólnota działa, jako podatnik podatku od towarów i usług.
Ocena stanowiska strony skarżącej, w zaskarżonej części, jako nieprawidłowego wynikała z tego, iż strona skarżąca stwierdziła w tym stanowisku (wbrew przywołanemu zdarzeniu), że będzie nabywała towary i usługi dotyczące nieruchomości od ich dostawców, a następnie będzie dokonywała ich comiesięcznego odpowiedniego przyporządkowania do poszczególnych lokali i ich odsprzedaży na rzecz właścicieli lokali będących członkami Wspólnoty. Ze stanowiska strony skarżącej nie wynikało zatem, że po dokonaniu zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, będzie dokonywała przyporządkowania i odsprzedaży wyłącznie odpowiedniej części zakupionych towarów i usług – tej części, która jest przeznaczona na potrzeby utrzymania poszczególnych lokali.
Rzeczywiście, jak trafnie wskazał organ w treści odpowiedzi na skargę, ocena stanowiska wnioskodawcy i uznanie jego za nieprawidłowe wynikała z faktu, iż strona skarżąca uważała, że dokonując we własnym imieniu zakupu towarów i usług związanych z nieruchomością, które następnie przyporządkuje do odpowiednich lokali dokona ich odsprzedaży podlegającej opodatkowaniu, co oznaczało, iż strona skarżąca chce opodatkować odsprzedaż wszystkich wydatków związanych z nieruchomością.
Należy w tymi miejscu przywołać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2010r. sygn. akt I FSK 742/10, w którym wskazano, iż wspólnota mieszkaniowa, nabywając usługi w ramach zarządu nieruchomością wspólną, działa we własnym imieniu i na swoją rzecz - jako "osoba ustawowa", w rozumieniu art. 33(1) Kodeksu cywilnego, będąca jednostką organizacyjną, odrębną od właścicieli, co oznacza, że nie świadczy w tym zakresie usług na rzecz właścicieli lokali w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług i nie ma podstaw do refakturowania ponoszonych przez wspólnotę wydatków na rzecz właścicieli lokali.
W przypadku zarządu nieruchomością wspólną wspólnoty mieszkaniowej, przez którą rozumie się jedynie grunt oraz część budynku i urządzenia, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli lokali, ponoszone koszty obciążają pod względem podmiotowym wspólnotę jako jednostkę organizacyjną, a nie poszczególnych udziałowców tej wspólnoty, czyli właścicieli lokali, co nie wyklucza faktu, że finansowane tych kosztów ma miejsce w formie zaliczek uiszczanych przez właścicieli lokali, które składają się na finanse wspólnoty, którymi - dysponując jak właściciel – reguluje ona spoczywające na niej zobowiązania. Istotnym jednak jest, że uiszczane zaliczki nie są związane z konkretnymi usługami nabywanymi przez wspólnotę, lecz mając charakter nieskonkretyzowany, stanowią formę pokrywania przez właścicieli lokali kosztów zarządu nieruchomością wspólną, tworząc swoisty "kapitał finansowy" wspólnoty zabezpieczający jej funkcjonowanie. Właściciel lokalu jest obowiązany wpłacać zaliczki na poczet kosztów zarządu tylko nieruchomością wspólną. Koszty utrzymania lokali stanowiących jego indywidualną własność pokrywa bowiem osobno i w pełnej wysokości. Do kosztów zarządu nie należą zatem wydatki na indywidualną własność, także nie są kosztami zarządu wydatki za usługi dostarczane do lokali stanowiących indywidualną własność (np. za wodę, ciepło, odprowadzanie ścieków, gaz, energię elektryczną). Stąd też wynika, zróżnicowanie pozycji wspólnoty mieszkaniowej wobec finansowanych przez nią wydatków (usług), które o ile dotyczą kosztów utrzymania lokali stanowiących odrębną własność właścicieli lokali, mogą być przez tę jednostkę organizacyjną refakturowane na ostatecznych konsumentów tych usług, czyli właścicieli odrębnych lokali, oraz finansowanych wydatków (usług), których konsumentem jest sama wspólnota mieszkaniowa, jako jednostka organizacyjna właścicieli lokali w zakresie nieruchomości wspólnej, na którą składają się grunty oraz części budynku i urządzenia, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli lokali. W tym drugim przypadku, skoro generujące wydatki usługi są nabywane na potrzeby utrzymania wspólnoty jako podmiotu o odrębnej prawnie konstrukcji w stosunku do właścicieli lokali, czyli "na rzecz wspólnoty", nie ma żadnych podstaw do refakturowania kosztów z nimi związanych na właścicieli lokali dysponujących stosownymi udziałami we współwłasności nieruchomości wspólnej. W takim bowiem zakresie wspólnota mieszkaniowa nie świadczy żadnych usług na rzecz właścicieli odrębnych lokali, gdyż działa w imieniu własnym, na rzecz swoją - jako "osoba ustawowa", będąca jednostką organizacyjną, odrębną od właścicieli.
Oceniając treść wydanej interpretacji należy wskazać, iż organ przywołał przepisy zarówno ustawy o podatku od towarów i usług i aktów wykonawczych, a także przepisy ustawy o własności lokali, ocenił zatem systemowo i spójnie stan prawny, odniósł go do stanowiska strony skarżącej i porównał z przedstawionym zdarzeniem przyszłym.
Subiektywne odczucie strony skarżącej dotyczące niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego i nieprawidłowego odniesienia się do jej stanowiska nie może uzasadniać wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej interpretacji. To rolą i obowiązkiem wnioskodawcy jest przedstawienie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) i odniesienie się do nich, poprzez przedstawienie własnego stanowiska w sprawie. Jakiekolwiek niespójności, czy niedookreślenia, także przez nieprzystawanie przedstawionego stanowiska do stanu sprawy i to zarzucane przez stronę skarżącą nie mogą, w okolicznościach niniejszej sprawy uzasadniać zarzutów skargi. W postępowaniu niniejszym organ nie działa zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, nie ustala i nie gromadzi materiału dowodowego, a ocenia przepisy prawa w odniesieniu do przedstawionego stanu faktycznego sprawy (zdarzenia przyszłego). Strona skarżąca nie może przyjmować założenia, że świadczy usługi w pełnym zakresie na rzecz właścicieli lokali. Należy bowiem dostrzegać specyfikę rozliczania podatku od towarów i usług dokonywaną przez wspólnotę mieszkaniową, a przywołaną powyżej.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżona interpretacja indywidualna nie narusza przepisów prawa i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło