II SAB/Sz 57/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi Redaktora na bezczynność Starosty w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Starostę do załatwienia wniosku Redaktora z dnia 7 marca 2014 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że bezczynność Starosty nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Starosty na rzecz strony skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 7 marca 2014 r. P. U. Redaktor Naczelny wniosek o przedstawienie list obecności Starosty B. K. od dnia objęcia funkcji do dnia złożenia wniosku. W przypadku braku list obecności Starosty zwrócił się o udostępnienie następujących zestawień za ww. okres: - wykazu poszczególnych dni roboczych urzędu oraz niedziel i świąt, w których Starosta B. K. świadczyła pracę oraz wskazanie dokumentu źródłowego, na podstawie którego zakwalifikowano te dni do wykazu; - wykazu poszczególnych dni w których Starosta B. K. korzystała ze zwolnienia lekarskiego; - wykazu poszczególnych dni, w których Starosta B. K. przebywała na urlopie wypoczynkowym, ze wskazaniem roku, w jakim te uprawnienia urlopowe zostały nabyte (z zaznaczeniem urlopu na żądanie), - wykazu nieobecności w pracy w Starostwie Powiatowym z innego tytułu. W odpowiedzi na wniosek z dnia 7 marca 2014 r. udzielono P. U. informacji, że Starostę nie obowiązuje podpisywanie list obecności, bowiem, jako kierownik zakładu pracy, ma nienormowany czas pracy. Jeżeli chodzi o informację na temat absencji Starosty B. K. z różnych przyczyn, to informacja taka ma charakter informacji przetworzonej i może być udostępniana niezwłocznie po wykazaniu powodów, dla których spełnienie tego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. W związku z tym zwrócono się do wnioskodawcy o udzielenie odpowiedzi w terminie 14 dni od daty otrzymania pisma. P. U. Redaktor Naczelny do usunięcia naruszenia prawa poprzez bezzasadną odmowę udzielenia informacji dotyczącej obecności w pracy Starosty B. K., zgodnie z wnioskiem z dnia 7 marca 2014 r. Dnia 2 kwietnia 2014 r. Redaktor Naczelny złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, za pośrednictwem organu, skargę na bezczynność Starosty, polegającą na braku realizacji wniosku o udzielenie informacji publicznej. Odpowiadając na skargę Starosta wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Zdaniem organu, skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, przez które należy rozumieć w niniejszej sprawie, uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa. Niezależnie od tego, Starosta stanął na stanowisku, że nie pozostawał w bezczynności, bowiem uznając, że żądane we wniosku informacje mają charakter informacji przetworzonej zawiadomił wnioskodawcę o tym fakcie, wzywając go do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w żądaniu jej udzielenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje Na wstępie należy odnieść się do wniosku organu o odrzucenie skargi. Zdaniem Sądu, złożona skarga była dopuszczalna. W przypadku skarg na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej, strona nie ma obowiązku wyczerpywania środków zaskarżenia przed złożeniem skargi. Stanowisko to jest już ugruntowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym wskazuje się, że skoro skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej zmierza do jak najszybszego rozpatrzenia wniosku, a ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm. – określanej dalej jako "ustawa") nie stawia dodatkowych warunków do jej wniesienia, to może być ona złożona do sądu administracyjnego bez konieczności uprzedniego wzywania do usunięcia naruszenia prawa (por. wyrok NSA z dnia 11 marca 2014 r., sygn.. akt I OSK 2435/13, opublikowany na stronie www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Zasadą wynikającą wprost z art. 2 ustawy, jest to, iż każdemu przysługuje prawo do informacji publicznej, a więc prawo do wystąpienia z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej. Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Dokonany przez ustawodawcę podział na tzw. informacje proste i informacje przetworzone może co najwyżej skutkować zobowiązaniem wnioskodawcy do wykazania, że uzyskanie informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W każdym jednak przypadku sprawa związana z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej powinna być załatwiona bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 ustawy), o czym stanowi art. 13 ust. 1 ustawy. Z przepisów ustawy wynika, że z bezczynnością podmiotu obowiązanego do udostępniania informacji publicznych mamy do czynienia wówczas, gdy pomimo otrzymania wniosku o udostępnienie informacji podmiot ten nie podejmuje w ustawowym terminie odpowiednich czynności, tj.: - jeżeli wniosek dotyczy informacji będącej informację publiczną: 1) nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialno – technicznej, lub 2) nie wydaje na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej, w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z art. 5 u.d.i.p., czy art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. (dotyczącego informacji przetworzonej), lub 3) nie udziela informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., tj. nie wyjaśnia przyczyn braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie (nie dłuższym jednak niż 2 miesiące), w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (w sytuacji powiadomienia wnioskodawcy o braku możliwości realizacji jego żądania w sposób lub w formie określonych we wniosku, ze wskazaniem innego sposobu lub formy bezzwłocznego udostępnienia informacji, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.); lub 4) nie informuje pisemnie wnioskodawcy, że nie posiada żądanej informacji. Jeżeli natomiast objęta wnioskiem informacja nie ma charakteru informacji publicznej z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ nie powiadamia pisemnie wnioskodawcy o tym fakcie. W rozpoznawanej sprawie Starosta uznał, że żądane przez Redaktora Naczelnego we wniosku z dnia 7 marca 2014 r. informacje mają charakter informacji przetworzonej, co skutkować winno wykazaniem, że oczekiwane informacje są istotne dla interesu publicznego. Stanowisko takie zaprezentował organ w piśmie skierowanym do skarżącego z dnia 2 marca 2014 r., prosząc o udzielenie odpowiedzi w terminie 14 dni. Starosta, nie nadając swemu wezwaniu rygoru wynikającego z ewentualnej braku odpowiedzi wnioskodawcy, po wysłaniu swego pisma, od tego momentu trwał w bezczynności. Pomimo upływu określonych 14 dni organ nie załatwił sprawy w żaden z przewidzianych i przedstawionych wyżej sposobów. Pomijając na tym etapie rozpoznawania sprawy zasadność twierdzenia organu, że wszystkie informacje o które wystąpił skarżący mają charakter informacji przetworzonej, to fakt, że organ do dnia orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie, wniosku skarżącego w sposób należyty nie załatwił, musiało prowadzić do uwzględnienia zarzutu skargi o bezczynności Starosty. Zobowiązując organ do załatwienia wniosku skarżącego w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, Sąd oparł się na przepisie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Orzekając w pkt II wyroku, na podstawie art. 152 powołanej ustawy, że stwierdzona bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, Sąd wziął pod uwagę fakt, że organ nie pozostawał całkowicie bezczynny reagując na wniosek skarżącego pismem z dnia 21 marca 2014 r., błędnie jednak przyjmując, że pismo to może być uznane za załatwienie sprawy. Rozstrzygnięcie o zwrocie kosztów postępowania, obejmujących wpis od skargi w wys. [...] zł, Sąd wydał zgodnie z art. 200 ww. ustawy.