I SA/Bd 973/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Mirella Łent Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Chowańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2016 r. ze skargi P. sp. z o.o. w B. na postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym oddala skargę 1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] 2015r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B., w oparciu o przepis art. 87 ust. 2 zdanie drugie i trzecie ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej "ustawa o VAT") przedłużył skarżącej spółce termin zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc [...] 2015r. w kwocie [...]zł do czasu zakończenia postępowania kontrolnego, tj. do dnia [...] 2015r. W uzasadnieniu organ wskazał, że w celu zbadania zasadności zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2015r. w zadeklarowanej kwocie na podstawie upoważnienia z dnia [...]2015r. wszczęto w spółce kontrolę podatkową w zakresie podatku od towarów i usług za ww. miesiąc, która nie została zakończona do dnia wydania ww. postanowienia. Organ podkreślił, że w sprawie istotnym jest wyjaśnienie przebiegu transakcji oraz ustalenie źródła pochodzenia towaru. 2. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa spółka wniosła do Sądu skargę wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia z uwagi na błędną i nieprawidłową wykładnię przepisów prawa materialnego oraz rażące naruszenie przepisów postępowania, tj.: - art. 87 ust. 2 w zw. z ust. 6 ustawy o VAT, poprzez bezpodstawne przedłużenie terminu zwrotu kwoty podatku VAT; - art. 217 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 749 ze z,. dalej "O.p."), poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego w zaskarżonym postanowieniu; - art. 120 O.p. oraz art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez wydanie postanowienia z naruszeniem prawa; - art. 124 O.p. poprzez naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych; - art. 125 O.p. poprzez naruszenie zasady szybkości i efektywności działania organów podatkowych. W uzasadnieniu skargi spółka podkreśliła, że deklarację z wnioskiem o zwrot podatku złożyła drogą elektroniczną w dniu [...]2015r. o godzinie [...]z terminem zwrotu 25 dni (tj. [...]2015r.), natomiast upoważnienie do kontroli wręczono kontrolowanemu dopiero w dniu [...]2015r. Równocześnie wręczono również zobowiązanie do złożenia wyjaśnień oraz wszelkich dokumentów. Dokumenty oraz wszystkie oświadczenia zostały dostarczone w dniu [...]2015r. Organ kontrolujący już więc na 12 dni przed terminem zwrotu był w posiadaniu wszystkich dokumentów potwierdzających dokonane transakcje. Zatem, jak podkreśliła strona skarżąca, gdyby organ podjął czynności wcześniej, a także gdyby wcześniej zapoznał się z doręczonymi dokumentami nie byłoby konieczności przedłużania terminu zwrotu. Zdaniem Spółki organ narusza także wypracowaną przez orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zasadę proporcjonalności. Spółka przyznała, że organ ma prawo wydłużyć termin zwrotu do czasu zakończenia weryfikacji jego zasadności niemniej jednak nie może, w istocie bez żadnego uzasadnienia, terminu tego wydłużać z uwagi na kolejne działania polegające na wzywaniu i kontrolowaniu dostawców dostawcy. 3. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4. Skarga okazała się niezasadna. Istotą sporu jest zasadność przedłużenia przez organ podatkowy terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikającej z deklaracji VAT-7 za miesiąc [...] 2015r. w kwocie [...]zł do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia w ramach czynności sprawdzających. 5. Materia dotycząca ww. zwrotu jest uregulowana w art. 87 ustawy o VAT. W niniejszej sprawie istotna jest regulacja zawarte w ust. 1,2 i 6 tego przepisu. Pierwszy z nich stanowi, iż w przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy. Według postanowień drugiego (ust. 2) - zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazane w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach, lub na wskazany przez podatnika rachunek banku lub na rachunek spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej, jako zabezpieczenie udzielanego przez ten bank lub przez tę kasę kredytu, na podstawie złożonego przez podatnika, do naczelnika urzędu skarbowego, w terminie do złożenia deklaracji podatkowej, pisemnego, nieodwołalnego upoważnienia organu podatkowego, potwierdzonego przez bank lub spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową udzielających kredytu, do przekazania tego zwrotu. Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty. Ustęp 6 powoływanego przepisu stanowi, że na wniosek podatnika, złożony wraz z deklaracją podatkową, urząd skarbowy jest obowiązany zwrócić różnicę podatku, o której mowa w ust. 2, w terminie 25 dni, licząc od dnia złożenia rozliczenia, w przypadku gdy kwoty podatku naliczonego, wykazane w deklaracji podatkowej, wynikają z: 1) faktur dokumentujących kwoty należności, które zostały w całości zapłacone, z uwzględnieniem art. 22 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447, z późn. zm.), 2) dokumentów celnych, deklaracji importowej oraz decyzji, o których mowa w art. 33 ust. 2 i 3 oraz art. 34, i zostały przez podatnika zapłacone, 3) importu towarów rozliczanego zgodnie z art. 33a, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, świadczenia usług, dla którego podatnikiem jest ich usługobiorca, lub dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca, jeżeli w deklaracji podatkowej została wykazana kwota podatku należnego od tych transakcji - przy czym przepisy ust. 2 zdanie drugie i trzecie, ust. 2a, 4a-4f stosuje się odpowiednio. Z przytoczonych przepisów wynika, iż zwrot podatku naliczonego następuje w dwóch formach, tj. bezpośredniej – na rachunek bankowy podatnika lub pośredniej – poprzez obniżenie podatku należnego o kwotę nadwyżki w następnych okresach rozliczeniowych. Wybór formy zwrotu należy do podatnika. Jeśli podatnik wykaże w deklaracji podatkowej zwrot bezpośredni, wówczas organ podatkowy zobowiązany jest do dokonania zwrotu nadwyżki podatku w terminie 25 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika. Termin zwrotu może być przedłużony, jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, do czasu zakończenia czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, postępowania podatkowego lub postępowania kontrolnego. Z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT wynika, jak już wskazano, że warunkiem, od którego uzależniona jest możliwość przedłużenia terminu zwrotu VAT jest "wymóg dodatkowego zweryfikowania" zasadności zwrotu podatku VAT. Przy czym organ podatkowy podejmując decyzję, o tym czy zasadność zwrotu podatku rzeczywiście wymaga dodatkowego zweryfikowania w ramach jednej z procedur wskazanych w art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, musi opierać się na odpowiednich przesłankach wynikających ze stanu faktycznego danej sprawy. Muszą zatem wystąpić okoliczności, które wskazują, że istnieje potrzeba dodatkowej weryfikacji rozliczenia podatnika (zasadności zwrotu). Nie chodzi jednak przy tym o przesłanki, które mają charakter konkretnych dowodów świadczących o nieprawidłowościach w rozliczeniu czy konkretnych zarzutów, które można postawić podatnikowi. Na tym etapie postępowania, organ decyduje bowiem wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu. Nie chodzi więc o wykazanie, że zwrot jest niezasadny ani o wykazanie, że istnieją dowody przemawiające za niezasadnością zwrotu. Chodzi natomiast o wykazanie, że istnieją okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku. O tym, czy rozstrzygnięcie organu podatkowego o przedłużeniu terminu zwrotu podatku VAT jest zasadne, decydują wszystkie podane przez ten organ wątpliwości. W rozpoznawanej organ podatkowy wydając zaskarżone postanowienie wskazał na okoliczności świadczące o tym, że istniał wymóg dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku VAT. W szczególności w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano na prowadzone u skarżącej spółki kontrolę podatkową. W ocenie sądu Naczelnik Urzędu Skarbowego był władny przedłużyć termin zwrotu podatku VAT, wskazując na wszczęcie postępowania kontrolnego dotyczącego zasadności zwrotu podatku. Nie budzi zatem wątpliwości, że skoro organ podatkowy wskazał na okoliczności, które uzasadniają wymóg dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu podatku VAT, a wydane przez ten organ postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu zawierało stosowne uzasadnienie, to zarzuty naruszenia art. 87 ust. 2 w zw. z ust. 6 ustawy o VAT oraz art. 120, 124, 125 i 217 § 2 Ordynacji podatkowej oraz art. 7 Konstytucji RP należało uznać za nietrafne. 6. Przyjęte przez polskiego prawodawcę rozwiązanie w zakresie przedłużenia zwrotu podatku, mieści się w ramach realizacji uzasadnionego interesu państw członkowskich Unii Europejskiej w podejmowaniu odpowiednich kroków w celu ochrony swych interesów finansowych, które znajduje swoje usankcjonowanie w prawie unijnym (m.in. art. 183 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U.UE.L 06. 347. 1 - dalej powoływana jako "Dyrektywa 112") oraz orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. 7. Ponadto należy zauważyć, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13 października 2008 r., sygn. akt K 16/07 orzekł, że art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, z 2005 r. Nr 14, poz. 113, Nr 90, poz. 756, Nr 143, poz. 1199 i Nr 179, poz. 1484, z 2006 r. Nr 143, poz. 1028 i 1029, z 2007 r. Nr 168, poz. 1187 i Nr 192, poz. 1382 oraz z 2008 r. Nr 74, poz. 444, Nr 130, poz. 826 i Nr 141, poz. 888) jest zgodny z art. 2 oraz art. 64 ust. 1 i 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (publ. OTK-A 2008/8/136). 8. Mając na uwadze powyższe rozważania należy stwierdzić, że organ podatkowy wydając postanowienie w sprawie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za [...] 2015r. w zadeklarowanej przez skarżącą kwocie do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia nie naruszył prawa. W takich okolicznościach stosownie do postanowień art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) skargę należało oddalić jako bezzasadną