VI SA/Wa 578/16
WyrokWSA w Warszawie2016-05-20
Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Jacek Fronczyk, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała organu samorządu aptekarskiego opiniująca cofnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki, wydana na podstawie art. 106 § 1 k.p.a. i przepisów szczególnych ustawy o izbach aptekarskich, jest ważna, jeśli przepisy prawa materialnego (Prawo farmaceutyczne) nie uzależniają wydania decyzji o cofnięciu zezwolenia od zajęcia stanowiska przez organ samorządu aptekarskiego?Ratio decidendi
Uchwały organów samorządu aptekarskiego opiniujące cofnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki, wydane na podstawie art. 106 § 1 k.p.a. i przepisów ustawy o izbach aptekarskich, są nieważne, jeśli przepisy prawa materialnego (Prawo farmaceutyczne) nie uzależniają wydania decyzji cofającej zezwolenie od zajęcia stanowiska przez organ samorządu aptekarskiego. Brak takiej materialnoprawnej podstawy współdziałania organów skutkuje nieważnością uchwały opiniującej.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny (WIF) wszczął postępowanie w sprawie cofnięcia K. B. zezwolenia na prowadzenie apteki, zarzucając mu sprzedaż produktów leczniczych do hurtowni i zakup od innych aptek. WIF zwrócił się do Okręgowej Rady Aptekarskiej (ORA) o opinię w tej sprawie. ORA pozytywnie zaopiniowała cofnięcie zezwolenia, a Naczelna Rada Aptekarska (NRA) utrzymała tę opinię w mocy. K. B. zaskarżył uchwały ORA i NRA do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. WSA stwierdził nieważność obu uchwał.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały Naczelnej Rady Aptekarskiej oraz utrzymanej nią w mocy uchwały Okręgowej Izby Aptekarskiej. 2. Zasądza od Naczelnej Rady Aptekarskiej na rzecz skarżącego kwotę 357 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Jakub Linkowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 20 maja 2016 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. B. na uchwałę Naczelnej Rady Aptekarskiej z [...] grudnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie opinii dotyczącej cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały oraz utrzymanej nią w mocy uchwały Okręgowej Izby Aptekarskiej w [...] z [...] listopada 2015 r.; 2. zasądza od Naczelnej Rady Aptekarskiej na rzecz skarżącego K. B. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną uchwałą z [...] grudnia 2015 r. Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej - działające w imieniu Naczelnej Rady Aptekarskiej (dalej NRA) utrzymało w mocy uchwałę Okręgowej Rady Aptekarskiej [...] Okręgowej Izby Aptekarskiej w [...] (dalej ORA) z [...] listopada 2015 r., którą pozytywnie zaopiniowano cofnięcie zezwolenia udzielonego K. B. (dalej skarżący) na prowadzenie apteki ogólnodostępnej pod nazwą "[...]", zlokalizowanej w [...] przy ul. [...].
Jak wynika z akt sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w [...] (dalej WIF) z urzędu wszczął wobec skarżącego postępowanie w sprawie cofnięcia mu zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej pod nazwą "[...]", zlokalizowanej w [...] przy ul. [...] (dalej apteka). W ramach tego postępowania WIF wezwał ORA do wydania opinii w przedmiocie ww. cofnięcia. W uzasadnieniu wniosku WIF wskazał, że skarżący dokonywał sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznych oraz aptek ogólnodostępnych, a także dokonywał zakupu produktów leczniczych od aptek ogólnodostępnych. Powyższe w ocenie WIF dowodzi, że skarżący przestał spełnić zarówno warunki określone przepisami prawa, jak i ww. zezwoleniem, a tym samym przestał dawać rękojmię należytego prowadzenia ww. apteki, co uzasadnia cofnięcie mu przedmiotowego zezwolenia.
ORA powołując się na art. 106 § 5 k.p.a. w zw. z art. 29 pkt 5 ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich (j.t. Dz.U. z 1991 r., nr 41, poz. 179 ze zm.), dalej u.i.a., a także mając na uwadze art. 65 ust. 1, art. 72 ust. 3, art. 74 ust. 1, art. 78 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (j.t. Dz.U. z 2008 r., nr 45, poz. 271), dalej p.f. oraz § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 grudnia 2002 r. w sprawie podmiotów uprawnionych do zakupu produktów leczniczych w hurtowni farmaceutycznej (Dz.U. z 2002 r, nr 216, poz. 1831), a to w zw. z art. 101 pkt 4 i w zw. z art. 37ap ust. 1 pkt 2 p.f. pozytywnie zaopiniowała cofnięcie skarżącemu zezwolenia na prowadzenie ww. apteki.
W uzasadnieniu stanowiska podała, że w jej ocenie skarżący wielokrotnie dopuszczając się procederu odwróconego łańcucha dystrybucji produktów leczniczych z całą pewnością nie gwarantuje należytego prowadzenia aptek, a w związku z utratą tej rękojmi zezwolenie winno być mu cofnięte. ORA wskazała przy tym, że utrata rękojmi powoduje, że zgodnie z art. 37ap ust. 1 pkt 2 p.f. organ ma obowiązek, a nie możliwość, cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki.
Skarżący wniósł do NRA zażalenie zarzucając obrazę zarówno norm postępowania administracyjnego tj. art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie mu jako stornie czynnego udziału w sprawie i wydanie opinii z pominięciem jego wyjaśnień; jak i norm prawa materialnego, tj. art. 101 pkt 4 w zw. z art. 37ap ust. 1 pkt 2 p.f. poprzez wadliwą wykładnię pojęcia utraty rękojmi należytego prowadzenia apteki, co doprowadziło do wadliwego zastosowania norm prawnych. Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o zmianę opinii na negatywną lub o uchylenie opinii pozytywnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ORA.
NRA utrzymała w mocy pozytywną opinię ORA uznając, że przy jej wydaniu nie doszło do naruszenia przepisów zarzucanych w zażaleniu.
W uzasadnieniu wyjaśniono, że w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki postępowanie przed organami samorządu aptekarskiego ma charakter pomocniczy w stosunku do postępowania głównego, jakie toczy się przed WIF w tej sprawie. NRA wskazała, że zgodnie z art. 106 § 4 k.p.a. organ obowiązany zająć stanowisko może w razie potrzeby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, przy czym jest to jego uprawnienie, a nie obowiązek. Zatem tylko w sytuacji gdy uzna, że przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego jest konieczne, przeprowadza je zgodnie z zasadami i w trybie przewidzianym w kodeksie dla postępowania wyjaśniającego (dowodowego). Na dowód przywołano wyrok NSA z 23 października 2008 r., sygn. akt: I OSK 702/08.
Mając na uwadze powyższą "możliwość, a nie obowiązek" organ uznał, że w przedmiotowej sprawie fakt naruszenia przez skarżącego prawa został zbadany i przekazany ORA przez WIF. To WIF podczas swojej kontroli w aptece ujawnił szereg nieprawidłowości w zakresie jej prowadzenia - obrotu produktami leczniczymi. Z uwagi na powyższe NRA, podobnie jak ORA nie znalazło potrzeby prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w sprawie, gdyż ustalenia organu prowadzącego postępowanie główne dają podstawę do wydania pozytywnej opinii w sprawie cofnięcia posiadanego przez skarżącego zezwolenia. W konsekwencji organ nie dopatrzył się w postępowaniu organu I instancji naruszenia zasady prawdy obiektywnej, art. 10 k.p.a., gdyż zebrał i ocenił materiał dowodowy w stopniu pozwalającym na poczynienie zawartych w uchwale ustaleń.
W kwestiach zarzutu skarżącego dotyczącego wadliwości zastosowania art. 101 pkt 4 w zw. z art. 37ap ust. 1 pkt 2 p.f. oraz jego stwierdzenia, że pojęcie "odwróconego łańcucha dystrybucji" nie jest pojęciem ustawowym, a jedynie tworem medialnym organ przytoczywszy treść tych przepisów stwierdził, że ustawa wyraźnie wskazuje, że organ udzielający zezwolenie cofa je w sytuacji, gdy podmiot wykonujący działalność przestał spełniać warunki określone w zezwoleniu. W jego ocenie sprzedaż produktów leczniczych z apteki ogólnodostępnej do hurtowni farmaceutycznej, bądź zakup produktów leczniczych z innej apteki ogólnodostępnej z pewnością narusza warunki udzielonego zezwolenia.
Zdaniem NRA z treści art. 101 pkt 4 p.f. ponadto wynika, że rękojmię należytego prowadzenia apteki powinien posiadać zarówno podmiot ubiegający się lub posiadający zezwolenie, bo to on jest odpowiedzialny za prowadzoną działalność - prowadzenie apteki ogólnodostępnej, jak i zatrudniona przez ten podmiot osoba odpowiedzialna za bezpośrednie prowadzenie apteki (kierownik apteki). Zatem skoro to do posiadającego zezwolenie należy wybór takiej osoby, to ów posiadacz ponosi odpowiedzialność za czynności dokonane przez ową osobę –kierownika apteki.
Organ wskazał, że posiadanie rękojmi należytego prowadzenia apteki ogólnodostępnej oraz kierowanie apteką jest nierozerwalnie związane z przestrzeganiem przepisów ustawy Prawo farmaceutyczne, w tym m.in. art. 65 ust. 1, art. 86a oraz art. 36g ust 1 pkt. 18, art. 88 ust. 5 pkt 5 p.f. W konsekwencji każda sprzedaż leków w innym kierunku niż ta ustalona w Prawie farmaceutycznym, tj. odsprzedaż z apteki do hurtowni lub do innej apteki, jest przejawem uczestnictwa w tzw. odwróconym łańcuchu dystrybucji.
Zdaniem NRA powaga naruszenia przepisów ustawy Prawo farmaceutyczne i stosowania praktyki polegającej na obrocie produktami leczniczymi poza dozwolonymi ustawą kanałami dystrybucji wyraża się w tym, że działania tego rodzaju są sprzeczne z interesem pacjentów, gdyż mogą skutkować ograniczeniem dostępności tych produktów dla osób, do których apteki zgodnie z prawem kierują swoje usługi.
Skarżący z zachowaniem terminu zaskarżył uchwałę NRA do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając jej obrazę przepisów prawa materialnego, mianowicie art. 37ap ust. 1 pkt 2 oraz art. 72 ust. 3 i art. 101 ust. 4 p.f. poprzez ich niewłaściwą wykładnię i błędne zastosowanie. W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały i negatywne zaopiniowanie wniosku WIF w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki.
NRA w odpowiedzi na skargę wniosła o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej – w tym przypadku zaskarżonej uchwały (postanowienia) pod względem jej zgodności z prawem i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy Sąd kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w niniejszym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Zdaniem Sądu obie podjęte w sprawie uchwały organów samorządu aptekarskiego zostały wydane bez podstawy prawnej. Akty administracyjne, w tym przypadku postanowienia, dotknięte taką wadą są nieważne, a to zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 126 k.p.a. Wprawdzie uchwały te zostały wydane w trybie art. 106 § 1 k.p.a., jednakże przepis ten znajduje zastosowanie tylko wówczas, gdy istnieje wyraźna norma prawa materialnego, która uzależnia wydanie decyzji w sprawie od zajęcia stanowiska przez inny organ.
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny zwrócił się do Okręgowej Rady Aptekarskiej w [...] o wydanie opinii w przedmiocie cofnięcia zezwolenia udzielonego skarżącemu – K. B., na prowadzenie ww. apteki ogólnodostępnej. Organ opisał stwierdzone naruszenia podczas kontroli owej apteki i wskazał podstawę prawną cofnięcia zezwolenia. W skutek powyższego organy samorządu aptekarskiego (ORA i NRA) pozytywnie zaopiniowały wniosek złożony przez organ nadzoru farmaceutycznego, powołując się m.in. na art. 106 k.p.a.
Zgodnie z brzmieniem art. 106 § 1 k.p.a., jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ. W doktrynie przyjmuje się, że przepis art. 106 k.p.a. nie stanowi samoistnej podstawy prawnej współdziałania, bowiem taką podstawą są przepisy szczególne, które uzależniają wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ. Przepis ten określa jedynie zasady i tryb współdziałania, czyli dotyczy wyłącznie kwestii proceduralnych współdziałania (por. J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 1996, s. 467), z uwzględnieniem jednakże pierwszeństwa przepisów szczególnych, ustanawiających inne reguły i zasady współdziałania. Analogiczne stanowisko wyrażane zostało także w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. uchwała składu pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 1999 r. o sygn. akt OPK 14/98, publ. ONSA 1999, nr 3, poz. 80).
Sformułowanie "przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ" należy rozumieć wyłącznie w sensie procesowym, tzn. że stanowisko innego organu jest formalną przesłanką wydania decyzji w tym sensie, że organ prowadzący postępowanie jest obowiązany uzyskać takie stanowisko przed wydaniem decyzji, zaś organ współdziałający jest obowiązany przed tym dniem przedstawić swoje stanowisko w sprawie. Zwrot powyższy nie może być natomiast odczytywany jako ustanawiający jakąkolwiek zależność treściową (materialną) decyzji administracyjnej od stanowiska innego organu, czy też związanie organu wydającego decyzję treścią tego stanowiska, bowiem nie jest ono wiążące dla organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie główne. Innymi słowy, przepis art. 106 k.p.a. reguluje jedynie zasady i tryb współdziałania organów administracji publicznej przy wydawaniu decyzji administracyjnej, nie jest natomiast samoistną podstawą takiego współdziałania, bowiem to musi wynikać z przepisów szczególnych. Tym samym obowiązek organu samorządu zawodowego aptekarzy do działania, na żądanie Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego, jako prowadzącego postępowanie główne - w sprawie cofnięcia skarżącemu zezwolenia na prowadzenie ww. apteki ogólnodostępnej, musi wynikać z przepisów prawa materialnego, obligującego go do wydania opinii w tym przedmiocie. Przepis art. 106 k.p.a. nie wyznacza bowiem kompetencji organu samorządu aptekarskiego do wyrażenia opinii w sprawie cofnięcia przedsiębiorcy zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, wszak kompetencja ta musi wynikać z przepisu prawa materialnego, który to przepis musi z kolei nakazywać organowi administracji publicznej zasięgnięcie takiej opinii przed wydaniem decyzji cofającej zezwolenie. Innymi słowy, roli samorządu zawodowego aptekarzy w kwestii opiniowania wniosku organu administracji w trybie art. 106 § 1-6 k.p.a. nie wyznacza sam organ cofający zezwolenie poprzez swoje żądanie, ale czyni to przepis prawa materialnego, który musi nakazywać temu organowi zasięgnięcie takiej opinii przed wydaniem swojej decyzji.
W ocenie Sądu, na gruncie obowiązującego stanu prawnego przepisami wyznaczającymi tę rolę nie są podstawy prawne wskazane w uchwale ORA, a mianowicie art. 29 pkt 5 u.i.a., bowiem są to jedynie normy kompetencyjne, które statuują ogólne uprawnienie organu samorządu aptekarskiego do wydawania opinii w sprawach udzielania lub cofania zezwoleń na prowadzenie aptek lub hurtowni. Jednakże to ogólne uprawnienie nie stwarza dla organu samorządu aptekarskiego podstawy do działania w trybie art. 106 § 1-6 k.p.a., gdyż tylko przepis będący prawną podstawą cofania zezwoleń na prowadzenie aptek ogólnodostępnych mógłby rodzić po stronie organu administracji publicznej obowiązek uzyskania opinii organu samorządu aptekarskiego przed wydaniem decyzji w tym przedmiocie. Tymczasem z art. 99 ust. 2 p.f. nie wynika, by cofnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki było uzależnione od opinii organu samorządu aptekarskiego. Przepis ten wyraźnie wskazuje, że udzielenie, odmowa udzielenia, zmiana, cofnięcie lub stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki należy do wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego. Tak więc decyzję w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej podejmuje wojewódzki inspektor farmaceutyczny bez współdziałania z organem samorządu aptekarskiego. Istniejące w ww. ustawie o izbach aptekarskich ogólne uprawnienie organu samorządu aptekarskiego do wydawania opinii w sprawach udzielania lub cofania zezwoleń na prowadzenie aptek lub hurtowni stwarza jedynie kompetencję w tym zakresie, która jednak musiałaby znaleźć swoje potwierdzenie w ww. przepisie ustawy - Prawo farmaceutyczne lub w innych przepisach. Przepisy ustawy - Prawo farmaceutyczne, jak również inne regulacje, nie zawierają jednak normy, która wprowadzałaby obowiązek uzyskania opinii organu samorządu aptekarskiego przed wydaniem decyzji cofającej zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Skoro więc ustawodawca nie uzależnił podejmowanego w tym przedmiocie rozstrzygnięcia od opinii organu samorządu aptekarskiego, to nie można przyjąć, że podstawą takiego współdziałania są jedynie generalne normy kompetencyjne i przepis art. 106 § 1 k.p.a. Normy kompetencyjne wyznaczają tylko uprawnienie organu samorządu aptekarskiego do wydawania opinii w sprawach udzielania lub cofania zezwoleń na prowadzenie aptek lub hurtowni, ale nie stanowią materialnoprawnych podstaw do podejmowania takich opinii i to w trybie współdziałania organów, o którym mowa w art. 106 § 1 k.p.a. Innymi słowy to, że ww. ustawa o izbach aptekarskich przewiduje ogólną kompetencję organu samorządu aptekarskiego do podejmowania opinii w sprawach cofania zezwoleń na prowadzenie aptek, nie oznacza, że przepisy art. 7 ust. 2 pkt 7 i art. 29 pkt 5 u.i.a. stają się materialnoprawnymi podstawami, które uzależniają wydanie przez WIF decyzji cofającej zezwolenie od współdziałania organów.
Należy przypomnieć, że ustawa o izbach aptekarskich weszła w życie dnia 29 maja 1991 r., natomiast dnia 20 lutego 1992 r. w życie weszła ustawa z dnia 10 października 1991 r. o środkach farmaceutycznych, materiałach medycznych, aptekach, hurtowniach i Inspekcji Farmaceutycznej (Dz.U. nr 105, poz. 452 ze zm.). Okoliczność ta ma znaczenie prawne o tyle, że na gruncie poprzednio obowiązującego stanu prawnego kwestię zezwoleń na prowadzenie aptek regulował art. 33 ust. 5 ustawy o środkach farmaceutycznych, materiałach medycznych, aptekach, hurtowniach i Inspekcji Farmaceutycznej, który przewidywał, że udzielenie lub cofnięcie koncesji na prowadzenie apteki lub hurtowni farmaceutycznej wymagało zasięgnięcia opinii samorządu aptekarskiego. W ocenie Sądu, przepis ten rzeczywiście na ów czas stanowił materialnoprawną podstawę zobowiązującą do stosowania trybu współdziałania organów w oparciu o procedurę określoną w art. 106 § 1 k.p.a., bowiem zasięgnięcie opinii organu samorządu aptekarskiego wprowadzało obligatoryjny wymóg w tym zakresie przed wydaniem decyzji o udzieleniu lub cofnięciu koncesji. Tym samym, to w poprzednio obowiązującym stanie prawnym, na mocy art. 33 ust. 5 ustawy o środkach farmaceutycznych, materiałach medycznych, aptekach, hurtowniach i Inspekcji Farmaceutycznej istniał po stronie organu samorządu aptekarskiego obowiązek współdziałania z WIF w trybie art. 106 § 1 k.p.a., przewidujący wydanie opinii w zw. z art. 7 ust. 2 pkt 7 i art. 29 pkt 5 u.i.a. - w formie uchwały - postanowienia właściwej okręgowej rady aptekarskiej, zaskarżalnego w drodze zażalenia do Naczelnej Rady Aptekarskiej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 lipca 1998 r. o sygn. akt I SA 2137/97 i z 28 kwietnia 2003 r. o sygn. akt II SA 1817/01, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec ww. zmiany obecnie obowiązujący stan prawny nie może być podstawą podejmowania przez organy samorządu aptekarskiego uchwał - postanowień opiniujących kwestie cofania zezwoleń na prowadzenie aptek ogólnodostępnych w trybie art. 106 § 1 k.p.a. Przepis art. 33 ust. 5 ustawy o środkach farmaceutycznych, materiałach medycznych, aptekach, hurtowniach i Inspekcji Farmaceutycznej po dniu 1 października 2002 r. nie znalazł bowiem swego "odpowiednika" w ustawie - Prawo farmaceutyczne (ustawa ta weszła w życie z tym dniem, z wyjątkiem jej art. 4 oraz art. 116, które weszły w życie z dniem 31 grudnia 2001 r. - art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo farmaceutyczne, ustawę o wyrobach medycznych oraz ustawę o Urzędzie Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych - Dz.U. nr 126, poz. 1382), ani też w żadnej innej regulacji, która mogłaby mieć zastosowanie w analizowanym przypadku. Ustawa - Prawo farmaceutyczne nie zawiera rozwiązania zawartego w poprzedniej ustawie i nie przewiduje obowiązku organów Inspekcji Farmaceutycznej w zakresie zasięgnięcia opinii przed wydaniem decyzji o cofnięciu zezwolenia. Nie przewidują takiego trybu zarówno powołany już wcześniej art. 99 ust. 2, ani art. 103 p.f., statuujące zasady wydawania decyzji o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, ani też inne przepisy tej ustawy.
Istniejące w art. 29 pkt 5 u.i.a. uprawnienie organu samorządu aptekarskiego do wydawania opinii w sprawach udzielania lub cofania koncesji na prowadzenie aptek lub hurtowni (a nie zezwoleń) stwarza zatem jedynie generalną kompetencję w tym zakresie, która jednak musiałaby znaleźć swoje potwierdzenie w przepisach ustawy - Prawo farmaceutyczne lub w innych regulacjach. Skoro jednak w obowiązującym stanie prawnym brak jest takich materialnoprawnych podstaw zobowiązujących organ Inspekcji Farmaceutycznej do współdziałania z organem samorządu aptekarskiego na podstawie art. 106 § 1 k.p.a., to Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny przed wydaniem decyzji w przedmiocie cofnięcia skarżącemu zezwolenia na prowadzenie ww. apteki ogólnodostępnej nie miał obowiązku uruchamiania trybu współdziałania z organami samorządu aptekarskiego, zaś ORA w takiej sytuacji nie miała podstaw do podejmowania postanowienia w formie uchwały opiniującej ten zamiar w trybie art. 106 k.p.a. Oznacza to, że uchwała (postanowienie) ORA wydana została bez podstawy prawnej i jako taka dotknięta jest wadą nieważności, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 126 k.p.a. W konsekwencji również uchwała - postanowienie NRA dotknięta jest tą samą wadą nieważności, bowiem utrzymuje w mocy nieważną uchwałę - postanowienie ORA. Dlatego też Sąd zdecydował o wyeliminowaniu z obrotu prawnego obu podjętych w niniejszej sprawie uchwał (postanowień), stwierdzając ich nieważność.
W zaistniałych okolicznościach ORA, w skutek wezwania WIF do zajęcia stanowiska w sprawie, powinna była jedynie poinformować WIF o braku materialnoprawnych podstaw do opiniowania przez nią w trybie art. 106 § 1 k.p.a. zamiaru cofnięcia skarżącemu zezwolenia na prowadzenie ww. apteki ogólnodostępnej.
Z tych względów, uznając skargę za uzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 126 k.p.a. orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.
Obowiązkiem organu samorządu aptekarskiego będzie zastosowanie się do stanowiska wyrażonego w niniejszym wyroku.
W oparciu o art. 200, art. 205 § 1 i § 2 oraz art. 209 p.p.s.a. Sąd zasądził od Naczelnej Rady Aptekarskiej na rzecz skarżącego kwotę 357 złotych, w tym kwotę 100 złotych stanowiącą wartość uiszczonego wpisu od skargi, kwotę 240 złotych poniesioną tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, a to zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z § 2 ust. 2 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.) oraz kwotę 17 złotych poniesioną tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło