II SA/Bk 595/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 listopada 2016 r. sprawy ze skargi E. J. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie o nakazanie wykonania robót budowlanych oddala skargę Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności. Skarżąca E. J. była stroną postępowania prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w Ł. w sprawie samowolnej dobudowy zewnętrznej klatki schodowej do budynku mieszkalnego usytuowanego w Ł. przy ulicy [...]. W postępowaniu tym była reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru adw. W. P. Prowadzone po raz drugi przed organem I instancji postępowanie zakończyła decyzja z dnia [...] marca 2016r. Decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu [...] marca 2016r. Z uwagi na to, że pełnomocnik odwołanie od tej decyzji wniósł z jednodniowym opóźnieniem tj. [...] marca 2016r. zamiast [...] marca 2016r., P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wydał w dniu [...] kwietnia 2016r. postanowienie stwierdzające wniesienie odwołania z uchybieniem terminu (pełnomocnik nie składał wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania). Również skarga pełnomocnika skarżącej wniesiona do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie, została złożona z uchybieniem ustawowego terminu na jej wniesienie i jako spóźniona została odrzucona postanowieniem z dnia 15 czerwca 2016r. w sprawie o sygn. II SA/BK 348/16. W dniu [...] lipca 2016r. skarżąca osobiście zapoznała się w siedzibie organu II instancji z aktami postępowania administracyjnego a w dniu [...] lipca 2016r. złożyła osobiście wniosek o przywrócenie jej terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w Ł. z dnia [...] marca 2016r. do którego dołączyła sporządzone z datą [...] lipca 2016r. odwołanie od tejże decyzji. W dniu [...] sierpnia 2016r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wydał dwa postanowienia. Jednym z powołaniem się na art. 134 K.p.a. stwierdził wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. Postanowienie to jest przedmiotem niniejszej skargi E. J. zarejestrowanej w WSA w Białymstoku pod sygnaturą II SA/Bk 595/16. Drugim z powołaniem się na art. 59 par. 2 w związku z art. 58 par. 1 i 2 K.p.a. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to jest przedmiotem kontroli sądowej w sprawie niniejszej o sygnaturze II SA/Bk 596/16. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzającego, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, organ wskazał na datę doręczenia pełnomocnikowi skarżącej decyzji organu I instancji tj. na dzień [...] marca 2016r. oraz na datę wniesienia odwołania tj. dzień [...] lipca 2016r. a także na okoliczność równoległego wydania postanowienia odmawiającego przywrócenia stronie terminu do wniesienia odwołania W skardze wywiedzionej do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie, E. J. podniosła zarzut naruszenia art. 134 K.p.a. poprzez wydanie dwóch różnych postanowień w jednej sprawie, przy czym postanowienia stwierdzającego, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu bez podstawy prawnej. Jej zdaniem niedopuszczalne jest wydawanie postanowienia opartego o treść art. 134 K.p.a. w sytuacji jednoczesnej odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Podnosząc powyższe strona wskazała na wyrok NSA o sygn. I GSK 1221/06. W uzasadnieniu skargi nadto skarżąca podała, że art. 134 K.p.a. przewiduje ścisły katalog rozstrzygnięć, jakie może wydać organ, co oznacza, że postanowienie oparte na tym przepisie może przybrać postać jednego z postanowień wskazanych w tej normie. Sformułowanie rozstrzygnięcia zawarte w zaskarżonym postanowieniu nie odpowiada ustawowej postaci rozstrzygnięcia. Podnosząc powyższe skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje; Skarga podlegała oddaleniu. Zakres kontroli sądowoadministracyjnej w sprawie ze skargi na określony akt organu administracji publicznej determinuje przedmiot zaskarżenia. W sprawie niniejszej przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie organu odwoławczego wydane w oparciu o art. 134 K.p.a. Przepis ten nakłada na organ odwoławczy obowiązek stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sytuacjach dostrzeżenia, że do takiego uchybienia doszło. Norma z art. 134 K.p.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, albowiem z jej dyspozycji wynika, że wydanie takiego postanowienia nie zależy od uznania organu i jest on zobligowany do jego wydania w przypadku uchybienia terminu do wniesienia odwołania (vide: teza wyroku WSA w Gliwicach z 3.10.2014r. sygn. IISA/Gl 439/14 (Lex nr 1647383). Wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku uprzedniego przywrócenia terminu do dokonania danej czynności, gdyż w takim przypadku ustają okoliczności obligujące organ do wydania postanowienia zgodnie z art. 134 K.p.a. Terminy do wnoszenia środków odwoławczych (odwołań, zażaleń) mają charakter ustawowy. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego wprost określają długość ustawowego terminu do wniesienia odwołania i zażalenia oraz początek biegu takiego terminu. Przepis art. 129 par. 2 K.p.a. stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie – od dnia jego ogłoszenia stronie. W sytuacji gdy stronę w postępowaniu administracyjnym reprezentuje pełnomocnik a doręczeń pism kierowanych do strony dokonuje się do rąk pełnomocnika, termin do wniesienia odwołania biegnie od daty doręczenia decyzji pełnomocnikowi. W postępowaniu administracyjnym uchylenie się od skutków prawnych uchybienia terminu następuje poprzez żądanie przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego. W kontrolowanym postępowaniu administracyjnym, decyzja organu I instancji z dnia [...] marca 2016r. została doręczona do rąk pełnomocnika skarżącej adw. W. P. w dniu [...] marca 206r. a zatem 14 – dniowy termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upływał dla strony w dniu [...] marca 2016r. Nie ulega zatem wątpliwości, że odwołanie wywiedzione przez skarżącą w dniu [...] lipca 2016r. było wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia art. 129 par. 2 K.p.a. Powyższe zostało właśnie stwierdzone zaskarżonym postanowieniem wydanym na podstawie art. 134 K.p.a., które musiało być wydane zważywszy, że równolegle wydanym w dniu 5 sierpnia 2016r. drugim postanowieniem, organ II instancji odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zaskarżone postanowienie nie naruszyło art. 134 K.p.a. Wydanie takiej treści postanowienia było następstwem ustalenia obiektywnego faktu spóźnienia się ze złożeniem odwołania i ustaleniem, że nie doszło do przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia tego zażalenia. Prawidłowość odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia została stwierdzona przez WSA w Białymstoku w sprawie o sygn. II SA/Bk 596/16, w której przedmiotem zaskarżenia była odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zarzuty skargi są nietrafne. Wprawdzie zbyteczny był dopisek w sentencji zaskarżonego postanowienia o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia jako konsekwencji poprzedzającego stwierdzenia faktu wniesienia odwołania z uchybieniem terminu, ale powyższe uchybienie może być rozpatrywane wyłącznie w kategoriach naruszenia prawa procesowego, które nie mogło mieć wpływu na istotę rozstrzygnięcia. Co do zarzutu niedopuszczalności wydawania postanowienia przewidzianego art. 134 K.p.a. w sytuacji odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, popartego odwołaniem się do stanowiska wyrażonego przez NSA w sprawie sygn. I GSK 1221/06., skład orzekający wyraża pogląd odmienny od zaprezentowanego w powołanym wyroku NSA, traktując ów pogląd za odosobniony. Stwierdzenie wniesienia odwołania z uchybieniem terminu nie jest dopuszczalne wyłącznie dopóty, dopóki nie jest rozstrzygnięta kwestia przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie bowiem o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy może wydać dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu prośby strony o przywrócenie terminu (vide: między innymi wyrok NSA z dnia 14.01.1999r. sygn. SA/Sz 306/98 przytoczony w Komentarzu do Kodeksu postępowania administracyjnego autorstwa B. Adamiak i J. Borkowskiego, Wydawnictwo C.H. Becka, Warszawa 2005, str. 592). W okolicznościach sprawy organ odwoławczy orzekł o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz nawiązując do tej odmowy, drugim postanowieniem, zaskarżonym w tej sprawie, orzekł o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).