I KO 29/24

Izba Karna2024-07-31

Skład orzekający: Michał Laskowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne

Czy w sytuacji, gdy wszyscy sędziowie właściwego sądu wojskowego zostali wyłączeni od rozpoznania sprawy, Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, w tym sądowi powszechnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. i per analogiam art. 39a § 4 Prawa o ustroju sądów wojskowych?

Ratio decidendi

W sytuacji, gdy wszyscy sędziowie właściwego sądu wojskowego zostali wyłączeni od rozpoznania sprawy, uniemożliwiając tym samym jej merytoryczne rozpatrzenie, Sąd Najwyższy może, kierując się dobrem wymiaru sprawiedliwości i stosując art. 37 k.p.k. oraz per analogiam art. 39a § 4 Prawa o ustroju sądów wojskowych, przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, w tym sądowi powszechnemu. Taka decyzja jest uzasadniona koniecznością zapewnienia rozpoznania wniesionego zażalenia, gdy właściwe sądy wojskowe nie są w stanie tego uczynić.

Stan faktyczny

Prokurator odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie sędziego wojskowego z powodu braku znamion czynu zabronionego. Postanowienie to zostało zaskarżone przez pokrzywdzonego. Sąd Najwyższy pierwotnie przekazał sprawę do rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w Poznaniu. Jednakże, z powodu wyłączenia wszystkich sędziów orzekających w tym sądzie, rozpoznanie sprawy stało się niemożliwe. Prezes Sądu wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Olsztynie.

Pełny tekst orzeczenia

I KO 29/24 POSTANOWIENIE Dnia 31 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski w sprawie dot. zażalenia Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego ppłk K. B. na postanowienie prokuratora Prokuratury Okręgowej w Warszawie z dnia 5 stycznia 2023 r., sygn. akt […], o odmowie wszczęcia śledztwa, w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 31 lipca 2024 r., z urzędu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Olsztynie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 5 stycznia 2023 r. prokurator Prokuratury Okręgowej w Warszawie odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie sędziego Wojskowego Sądu Garnizonowego w Olsztynie o czyn z art. 346 § 1 k.k., z powodu braku znamion czynu zabronionego (art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.). Postanowienie to zaskarżył pokrzywdzony Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego ppłk K. B. a sprawa została zarejestrowana we właściwym miejscowo Wojskowym Sądzie Okręgowym w Warszawie pod nr Kp 5/23. Postanowieniem z 27 września 2023 r. Sąd Najwyższy przekazał przedmiotową sprawę do rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w Poznaniu, albowiem zaistniały I KO 29/24 2 okoliczności, o których mowa w art. 43 k.p.k. Na obecnym etapie postępowania Prezes Sądu właściwego w drodze delegacji wystąpił do Sądu Najwyższego o rozważenie przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wskazując na to, że wydane zostały następujące postanowienia: Wojskowego Sądu Okręgowego w Poznaniu z: 26 stycznia 2024 r. i 8 lutego 2024 r. oraz Sądu Najwyższego z 13 marca 2024 r., mocą których wyłączeni zostali poszczególni sędziowie orzekający w Wojskowym Sądzie Okręgowym w Poznaniu. Z informacji nadesłanej przez Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w Poznaniu wynika, że wyłączeni zostali wszyscy sędziowie orzekający w tym sądzie, co prowadziło do wniosku, że rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy było niemożliwe. W zaistniałym stanie rzeczy, w którym z powodu wyłączenia sędziów rozpoznanie sprawy w danym sądzie wojskowym nie było możliwe, przy czym nie było również możliwości przekazania tej sprawy innemu równorzędnemu sądowi (w tym wypadku mógłby to być wyłącznie Wojskowy Sąd Okręgowy w Warszawie), Sąd Najwyższy, mając na uwadze dobro wymiaru sprawiedliwości i posiłkując się treścią art. 37 k.p.k. oraz stosując per analogiam rozwiązanie zawarte w art. 39a § 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych, przekazał sprawę do rozpoznania odpowiedniemu sądowi powszechnemu, którym w tym wypadku jest Sąd Okręgowy w Olsztynie. O delegacji wskazanego sądu zadecydowała właściwość rzeczowa (właściwym sądem wojskowym był Wojskowy Sąd Okręgowy) oraz miejscowa (zarzucany czyn został popełniony w Olsztynie). Dobro wymiaru sprawiedliwości i zasady logicznego rozumowania wymagają, aby przedmiotowa spawa była rozpoznana. Skoro oba właściwe Wojskowe Sądy Okręgowe nie mogą tego uczynić z powodu wyłączenia wszystkich sędziów tych sądów, to konieczne stało się podjęcie decyzji umożliwiającej rozpoznanie wniesionego zażalenia. Z tych powodów Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie. [J.J.] [ms] I KO 29/24 3

Powiązane orzeczenia

WO 8 17 2017-06-28Czy w sytuacji, gdy wszyscy sędziowie sądu właściwego miejscowo zostali wyłączeni od rozpoznania sprawy, Sąd Najwyższy powinien przekazać sprawę innemu sądowi równorzędnemu?
I KO 4/19 2019-08-08Czy w sytuacji, gdy wszyscy sędziowie sądu równorzędnego zostali wyłączeni od rozpoznania sprawy, Sąd Najwyższy powinien przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu?
I KO 16/19 2019-10-24Czy w sytuacji, gdy wszyscy sędziowie wojskowego sądu okręgowego zostali wyłączeni od rozpoznania sprawy, należy ją przekazać do rozpoznania sądowi równorzędnemu spośród sądów powszechnych?
I KO 61/23 2023-09-27Czy w sytuacji, gdy wszyscy sędziowie danego sądu są wyłączeni od rozpoznania sprawy, Sąd Najwyższy powinien przekazać sprawę innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 43 k.p.k.?
VII KO 3/18 2018-11-21Czy w sytuacji, gdy rozpoznanie sprawy w sądzie jest niemożliwe z powodu wyłączenia wszystkich sędziów, sprawę należy przekazać sądowi równorzędnemu?

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 346 § 1 KKart. 17 § 1 pkt 2 KPKart. 43 KPKart. 39a § 4§ 1§ 1 pkt 2§ 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy