I CSK 2509/22
WyrokIzba Cywilna2023-01-25
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie strony możliwości obrony jej praw w postępowaniu cywilnym, wynikające z nieuwzględnienia wniosku o odroczenie terminu rozprawy lub zakreślenie terminu na złożenie pisma przygotowawczego, stanowi podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na nieważność postępowania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że okoliczności przytoczone przez skarżącego nie wskazują na pozbawienie go możności obrony praw. Nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możliwości obrony praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.) zachodzi tylko wtedy, gdy strona była faktycznie pozbawiona możliwości działania w postępowaniu lub jego istotnej części, a naruszenie przepisów procesowych miało wpływ na tę możność, przy jednoczesnym braku możliwości obrony praw pomimo tych uchybień. W niniejszej sprawie te przesłanki nie zostały kumulatywnie spełnione.Stan faktyczny
Powód wniósł pozew o zapłatę przeciwko pozwanemu. Sąd Okręgowy wydał wyrok, od którego pozwany wniósł skargę kasacyjną. Skarżący domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując na nieważność postępowania z powodu nieuwzględnienia wniosku o odroczenie terminu rozprawy i zakreślenie terminu na złożenie pisma przygotowawczego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 2509/22 POSTANOWIENIE Dnia 25 stycznia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z powództwa Banku spółki akcyjnej w W. przeciwko W. K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym 25 stycznia 2023 r. w Izbie Cywilnej w Warszawie, na skutek skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku z 3 marca 2021 r., sygn. akt III Ca 769/20, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddala wniosek strony powodowej o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o trzecią spośród wymienionych przesłanek. Wskazał na nieważność postępowania z uwagi na niemożność obrony swych praw wobec nieuwzględnienie wniosku pełnomocnika skarżącego o odroczenie terminu rozprawy w związku z zaistniałą po stronie
2 pełnomocnika kolizją terminów oraz brakiem uwzględnienia wniosku pełnomocnika skarżącego o zakreślenie terminu na złożenie pisma przygotowawczego. Nieważność postępowania zachodzi wówczas, gdy strona była rzeczywiście pozbawiona możności obrony i wskutek tego nie działała w postępowaniu, a więc gdy strona postępowania wbrew swej woli została faktycznie pozbawiona możności działania w postępowaniu lub jego istotnej części. Stwierdzenie, czy taki stan nastąpił, wymaga rozważenia, czy w konkretnej sprawie nastąpiło naruszenie przepisów procesowych, czy uchybienie to miało wpływ na możność działania strony oraz, czy pomimo zaistnienia tych dwóch przesłanek strona mogła bronić swoich praw. Tylko przy kumulatywnym spełnieniu tych wszystkich przesłanek można mówić o skutkującym nieważnością postępowania pozbawieniu strony możliwości obrony swoich praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.; zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 marca 2018 r., III PK 19/17, nie publ.). Sytuacja taka nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Okoliczności przytoczone przez skarżącego nie wskazują, że została on pozbawiony możności obrony swych praw we wskazanym wyżej rozumieniu. Mając powyższe na uwadze nie zachodzi wskazana przez skarżącego nieważność postępowania. Wobec powyższego nie można przyjąć, że przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania została w sposób właściwy wykazana. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- V CSK 306/13 2014-03-07Czy pozbawienie strony możliwości obrony jej praw w postępowaniu sądowym, wynikające z nieodroczenia rozprawy mimo wniosku strony i jej nieobecności, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania i oczywistej…
- I CSK 295/18 2018-11-27Czy pozbawienie strony możliwości obrony jej praw, polegające na nieprzedłożeniu jej przez sąd pisma przeciwnika procesowego wraz z dokumentami, stanowi samoistną przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z u…
- IV CSK 171/19 2019-08-28Czy pozbawienie strony możliwości obrony praw, wynikające z wadliwości postępowania naprawczego w przedmiocie opłaty od apelacji, stanowi podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu nieważności postęp…
- III CSK 310/14 2014-11-27Czy naruszenie przepisów postępowania dowodowego lub pominięcie wniosków dowodowych przez sąd drugiej instancji stanowi podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu nieważności postępowania lub oczywis…
- II CSK 32/19 2019-07-11Czy w przypadku, gdy strona skarżąca zarzuca nieważność postępowania z powodu pozbawienia jej możności obrony swoich praw, a także oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, Sąd Najwyższy powinien przyjąć skargę do rozpoznan…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 379 pkt 5 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy