III RN 107/99

Izba Cywilna1999-12-02

Skład orzekający: Andrzej Wasilewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo organu inspekcji handlowej, stwierdzające obowiązek odprowadzenia przez przedsiębiorcę kwoty pieniężnej z tytułu sprzedaży wyrobów bez wymaganego certyfikatu, ma charakter decyzji administracyjnej podlegającej kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego?
Ratio decidendi
Rozstrzygnięcie organu administracji publicznej, podejmowane na podstawie art. 27 ust. 1 w związku z art. 26 ustawy o badaniach i certyfikacji, które stwierdza obowiązek przedsiębiorcy wpłaty określonej kwoty do budżetu państwa, ma znamiona prawne decyzji administracyjnej. W związku z tym podlega ono kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
Stan faktyczny
Państwowa Inspekcja Handlowa poinformowała Spółdzielnię Pracy Usługowo-Produkcyjnej o obowiązku odprowadzenia do budżetu kwoty 340.010,54 zł z tytułu sprzedaży wyrobów bez wymaganego certyfikatu. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę Spółdzielni, uznając pismo inspektoratu za niebędące aktem administracyjnym. Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając błędną wykładnię przepisów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 2 grudnia 1999 r. III RN 107/99 Rozstrzygnięcie podejmowane przez właściwy organ administracji pub-licznej na podstawie art. 27 ust. 1 w związku z art. 26 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. o badaniach i certyfikacji (Dz.U. Nr 55, poz. 250 ze zm.) ma znamiona prawne decyzji administracyjnej i podlega kognicji Naczelnego Sądu Adminis-tracyjnego na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Na-czelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.). Przewodniczący: SSN Andrzej Wasilewski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski, Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 1999 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Pracy Produkcyjno-Usługowej „Ż.” w M.P. na pismo Państwowej Inspekcji Handlowej – Wojewódzki Inspektorat w B.P. [...] z dnia 10 listopada 1998 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku odprowadzenia do budżetu Państwa kwoty 340.010,54 zł, na skutek rewizji nadzwyczajnej Rzecznika Praw Obywatelskich [...] na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Lublinie z dnia 30 grudnia 1998 r. [...] p o s t a n o w i ł: u c h y l i ć zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Naczelnemu Są-dowi Administracyjnemu-Ośrodkowi Zamiejscowemu w Lublinie do ponownego roz-poznania. U z a s a d n i e n i e Państwowa Inspekcja Handlowa - Wojewódzki Inspektorat w B.P., po prze-prowadzeniu kontroli w Spółdzielni Pracy Usługowo-Produkcyjnej „Ż.” w M.P., pis-mem z dnia 10 listopada 1998 r. poinformowała kontrolowaną Spółdzielnię, że z mocy art. 13 ust. 1, art. 17 i art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. o bada- 2 niach i certyfikacji (Dz.U. Nr 55, poz. 250 ze zm. - powoływanej nadal jako: ustawa o badaniach i certyfikacji) jest ona obowiązana zaniechać wprowadzania do sprzedaży wyrobów nie posiadających certyfikatu na tzw. znak bezpieczeństwa, a także ma obowiązek odprowadzić do budżetu kwotę 340.010,54 zł, czyli 100% sumy uzyskanej ze sprzedaży wyrobów bez wymaganego certyfikatu. Skargę Spółdzielni na powyż-sze pismo, która wniesiona została w dniu 4 grudnia 1998 r., Naczelny Sąd Adminis-tracyjny odrzucił postanowieniem z dnia 30 grudnia 1998 r. [...], w uzasadnieniu któ-rego Sąd stwierdził, że: „Zaskarżone pismo nie jest aktem administracyjnym, o któ-rym stanowi art. 16 ust. 1 pkt 1-4 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) i przez to skarga na nie jest niedo-puszczalna (...)”. Rzecznik Praw Obywatelskich pismem z dnia 2 lipca 1999 r. [...] wniósł rewizję nadzwyczajną od powyższego postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Lublinie z dnia 30 grudnia 1998 r. [...], zarzucając mu ra-żące naruszenie prawa przez błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie art. 16 ust. 1 - ust. 4 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm. - powoływanej nadal jako: ustawa o NSA) w związku z art. 26 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji, a w konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie sprawy Naczelnemu Sądowi Ad-ministracyjnemu-Ośrodkowi Zamiejscowemu w Lublinie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu rewizji nadzwyczajnej podniesiono w szczególności, że stosownie do dyspozycji art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA kontrola sądowoadministracyjna obejmuje także inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, które nie zostały wymienione w art. 16 ust. 1 pkt 1 - pkt 3, a dotyczą przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Znamiona takie spełnia zaskarżone „pismo”, skoro wynika to z jego treści, która wskazuje jednoznacznie, że w wyniku ustaleń dokonanych w toku kontroli przeprowadzonej w skarżącej Spółdzielni, organ kontrolujący stwierdził uchybienia, które jego zdaniem uzasadniały wyegzekwowanie obowiązku zapłaty przez skarżącą na rzecz budżetu państwa ściśle określonej kwoty pieniężnej (art. 27 w związku z art. 26 ustawy o badaniach i certyfikacji). W rewizji nadzwyczajnej wyrażony został przy tym pogląd prawny, że zaskarżone pismo Wojewódzkiego Inspektoratu PIH w B.P. nie tylko podlega kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA, ale nawet posiada znamiona prawne decyzji administra- 3 cyjnej i z tej przyczyny podlegało zaskarżeniu na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 1 ustawy o NSA. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Rewizja nadzwyczajna jest zasadna. Art. 26 ust. 1 i ust. 2 ustawy o badaniach i certyfikacji stanowi, że przedsię-biorca, który wprowadził do obrotu wyroby podlegające oznaczeniu znakiem bezpie-czeństwa, naruszył swoje obowiązki w tym zakresie lub który wykonał usługę nie po-siadając wymaganego certyfikatu, obowiązany jest wpłacić do budżetu państwa kwotę odpowiadającą 100% sumy uzyskanej ze sprzedaży zakwestionowanych wy-robów lub usługi. Przy czym kompetencje do określenia ilości i wartości wyrobów lub usług, których w konkretnym wypadku uchybienia te dotyczą, posiada właściwy or-gan kontroli upoważniony do kontrolowania w tym zakresie przedsiębiorców (art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji), czyli Główny Inspektor Inspekcji Handlowej oraz wojewoda, działający w tym zakresie przy pomocy wojewódzkiego inspektora inspekcji handlowej (art. 2 ust. 1 w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lutego 1958 r. o Inspekcji Handlowej – jednolity tekst: Dz.U. z 1969 r. Nr 26, poz.206 ze zm.). Wynika stąd, że właściwe organy w każdym wypadku obowiązane są wskazać przedsiębior-cę zobowiązanego do dokonania wpłaty do budżetu państwa na podstawie art. 26 ustawy o badaniach i certyfikacji oraz określić ilość i wartość wyrobów, których obo-wiązek ten dotyczy, a tym samym obowiązane są określić wysokość kwoty pienięż-nej, jaka powinna być z tego tytułu wpłacona przez przedsiębiorcę do budżetu pańs-twa. Oznacza to, że rozstrzygnięcie podejmowane przez właściwy organ administra-cji publicznej na podstawie art. 27 ust. 1 w związku z art. 26 ustawy o badaniach i certyfikacji, nie tylko jest aktem z zakresu administracji publicznej, który dotyczy stwierdzenia obowiązku wynikającego z przepisów prawa (art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA), ale ma znamiona prawne decyzji administracyjnej i podlega kognicji Naczel-nego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 1 ustawy o NSA. W tej sytuacji trafny okazał się zarzut rewizji nadzwyczajnej, że zaskarżone postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego rażąco naruszyło art. 16 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 ustawy o NSA. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 236 ust .2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 4 483) oraz art. 39313 §1 KPC w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospo-litej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępo-wania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 43, poz. 189 ze zm.) orzekł jak w sentencji. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 27 ust. 1art. 26art. 16 ust. 1art. 13 ust. 1art. 17art. 26 ust. 1art. 27art. 2 ust. 1art. 1art. 236art. 39313 §1 KPCart. 10

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy