V CZ 2/06
PostanowienieIzba Cywilna2006-02-09
Skład orzekający: Elżbieta Skowrońska-Bocian, Hubert Wrzeszcz, Krzysztof Pietrzykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma sądowego osobie nieupoważnionej do odbioru korespondencji, która jest jedynie lokatorem, może być uznane za skuteczne, a w konsekwencji czy odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu nieuiszczenia wpisu od tego pisma jest zasadne?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że doręczenie pisma sądowego osobie będącej jedynie lokatorem, a nie osobą upoważnioną do odbioru korespondencji, nie może być uznane za skuteczne. Domniemanie skuteczności doręczenia, oparte na odbiorze pisma przez lokatora, może być obalone przez stronę, która wykaże, że osoba odbierająca nie była upoważniona. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu nieuiszczenia wpisu, uznając, że termin do jego uiszczenia nie rozpoczął biegu od daty doręczenia pisma osobie nieupoważnionej.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną pozwanej z powodu nieuiszczenia wpisu. Przewodniczący wezwał pełnomocnika pozwanej do uiszczenia wpisu i dołączenia odpisu skargi w terminie tygodniowym pod rygorem odrzucenia. Pełnomocnik złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych po terminie. Sąd Apelacyjny uznał, że termin do uiszczenia wpisu upłynął i odrzucił skargę. Pełnomocnik pozwanej w zażaleniu zarzucił, że doręczenie zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu było nieskuteczne, gdyż pismo odebrała osoba nieupoważniona.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 2/06 POSTANOWIENIE Dnia 9 lutego 2006 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian (przewodniczący) SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa R.J. przeciwko Spółdzielni Kupców "O." o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 lutego 2006 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 22 września 2005 r., sygn. akt [...], uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.
2 Uzasadnienie Sąd Apelacyjny zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę kasacyjną pozwanej z powodu nieuiszczenia wpisu. Z uzasadnienia orzeczenia wynika, że przewodniczący zarządzeniem z dnia 6 września 2005 r. wezwał pełnomocnika pozwanej do uiszczenia 6 796,90 zł wpisu od skargi kasacyjnej oraz do dołączenia odpisu skargi w terminie tygodniowym pod rygorem jej odrzucenia. Pełnomocnik – po otrzymaniu odpisu zarządzenia z dnia 12 września 2005 r. – złożył wniosek o zwolnienie pozwanej od kosztów sądowych dnia 20 września 2005 r. Sąd Apelacyjny, przyjmując, że termin do uiszczenia wpisu upłynął dnia 19 września 2005 r., odrzucił skargę kasacyjną na skutek nie uiszczenia wpisu (art. 16 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych w spawach cywilnych). W zażaleniu pełnomocnik pozwanej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zarzucił, że osoba, której listonosz doręczył zarządzenie z dnia 6 września 2005 r., nie była upoważniona do odbioru korespondencji i powołał na tę okoliczność dowody z przesłuchania świadków. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W sprawie pozwana ustanowiła pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. Doręczenie powinno być zatem – zgodnie z art. 133 § 3 k.p.c. – dokonane temu pełnomocnikowi. W razie niemożności dokonania doręczenia bezpośrednio pełnomocnikowi, należało natomiast – w myśl art. 138 § 2 k.p.c. – doręczyć pismo osobie upoważnionej do odbioru pism (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 1 marca 2000 r., I CKN 1259/99, Biul. SN 2000, nr 6, s. 10). Doręczenie przewidziane w art. 138 § 2 k.p.c. jest oparte na domniemaniu, że pismo sądowe dotarło do rąk adresata. Jednakże domniemanie to może być przez stronę obalone. Adresat może bowiem dowodzić, że osoba, która przyjęła pismo sądowe i potwierdziła jego odbiór, nie była upoważniona do odbioru pism (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 września 1970 r., I PZ 53/70, OSNC 1971, nr 6, poz. 100).
3 Nie można odmówić racji skarżącej, że nie ma w sprawie dowodu pozwalającego jednoznacznie stwierdzić skuteczność doręczenia odpisu zarządzenia z dnia 6 września 2005 r. Uszło bowiem uwagi Sądu, że w dowodzie doręczenia tego zarządzenia (k.143) odbierający korespondencję nie został określony jako osoba uprawniona do odbioru pism, lecz jako lokator. W tej sytuacji nie są obojętne dla oceny skuteczności doręczenia – wbrew odmiennemu stanowisku Sądu – zaoferowane przez skarżącą dowody w celu wykazania, kto odebrał pismo sądowe i kiedy faktycznie dotarło ono do adresata. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 39815 § 1 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- I CZ 95/17 2017-11-09Czy doręczenie pisma sądowego osobie fizycznej zamiast ustanowionemu przez nią pełnomocnikowi do doręczeń, mimo skierowania korespondencji na adres pełnomocnika, stanowi naruszenie przepisów postępowania cywilnego i wpły…
- I UZ 22/14 2014-11-20Czy doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem stronie, która ustanowiła pełnomocnika procesowego, zamiast pełnomocnikowi, skutkuje rozpoczęciem biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej?
- I UZ 43/21 2022-04-26Czy doręczenie pisma procesowego osobie upoważnionej do odbioru korespondencji w kancelarii profesjonalnego pełnomocnika, która następnie nie przekazała pisma adresatowi, jest skuteczne i czy stanowi podstawę do odrzucen…
- I CZ 140/07 2008-01-24Czy doręczenie postanowienia z uzasadnieniem osobie nieposiadającej należytego umocowania do działania w imieniu strony wywołuje skutek w postaci rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej?
- II CZ 70/07 2007-10-02Czy doręczenie pisma sądowego zawierającego odpis wyroku z uzasadnieniem osobie upoważnionej do odbioru pism w miejscu pracy adresata, gdy ustanowiony jest pełnomocnik procesowy, jest skuteczne dla zachowania terminu do…
Powołane przepisy
art. 16 ust. 3art. 133 § 3 KPCart. 138 § 2 KPCart. 39815 § 1art. 3941 § 3 KPC§ 3§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy