III KZ 51/13

PostanowienieIzba Karna2013-09-04

Skład orzekający: Dorota Rysińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba pokrzywdzona przestępstwem, która nie zgłosiła swojego udziału w charakterze oskarżyciela posiłkowego, jest uprawniona do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że osoba pokrzywdzona przestępstwem, która nie zgłosiła swojego udziału w charakterze oskarżyciela posiłkowego, nie posiada statusu strony w postępowaniu sądowym. W związku z tym, nie jest uprawniona do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego, zgodnie z art. 422 § 3 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 k.p.k.
Stan faktyczny
J. W., osoba pokrzywdzona przestępstwem, złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia do wyroku Sądu Okręgowego w L. Przewodniczący Wydziału Karnego-Odwoławczego Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia wniosku z powodu złożenia go po terminie oraz przez osobę nieuprawnioną. J. W. zaskarżył to zarządzenie, argumentując, że jako ofiara ma prawa, które są łamane. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Karnego-Odwoławczego Sądu Okręgowego w L., odmawiające przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KZ 51/13 POSTANOWIENIE Dnia 4 września 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dorota Rysińska w sprawie J. P. uniewinnionego od popełnienia czynu z art. 288 § 2 w zw. z art. 288 § 1 w zb. z art. 217 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 4 września 2013 r. zażalenia J. W. na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego-Odwoławczego Sądu Okręgowego w L. z dnia 12 czerwca 2013 r., odmawiające przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia p o s t a n a w i a: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym zarządzeniem odmówiono, na podstawie 422 § 3 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 k.p.k., przyjęcia wniosku J. W. o sporządzenie uzasadnienia do wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 4 czerwca 2013 r. – wobec złożenia wniosku po upływie ustawowego terminu oraz przez osobę nieuprawnioną. Zarządzenie to zaskarżył J. W., który we wniesionym zażaleniu podniósł, że jako ofiara przestępstwa (rozboju) jest w sprawie osobą pokrzywdzoną, nie wie zaś co w sprawie się dzieje, ponieważ nie ma dostępu do akt, a jego prawa – jako osoby pokrzywdzonej – są bezpodstawnie łamane. Z przytoczonej treści zażalenia można domniemywać, że jego autor wnosi o zmianę zaskarżonego zarządzenia w celu ewentualnego zaskarżenia wyroku Sądu odwoławczego. Za takim rozumieniem żądania zażalenia przemawia również treść samego wniosku, 2 którego odmówiono przyjęcia – „o przesłanie wyroku (…) wraz z uzasadnieniem” – odpowiadająca w swej istocie także dyspozycji art. 524 § 1 zd. 2 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Interpretacja wniosku J. W. o doręczenie odpisu wyroku Sądu odwoławczego wraz z uzasadnieniem, którego odmówiono przyjęcia, oraz wniesionego na tę odmowę zażalenia – przeprowadzona powyżej stosownie do treści art. 118 § 1 i 2 k.p.k. – pozwala stwierdzić, że Sąd Najwyższy jest funkcjonalnie właściwy do rozpoznania tego środka odwoławczego (zob. uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 lutego 2013 r., I KZP 26/12, OSNKW 2013, z. 4, poz. 27). Zażalenie to nie może być jednak uwzględnione. Jest faktem, że J. W. występował w sprawie jako osoba pokrzywdzona przestępstwem, jednakże z tego faktu nie wypływają dla niego, na obecnym etapie postępowania sądowego, oczekiwane przezeń uprawnienia procesowe. Jako pokrzywdzony, J. W. miał prawo, po wniesieniu przez prokuratora do Sądu wniosku o warunkowe umorzenie prowadzonego przeciwko J. P. postępowania karnego, zajmować na posiedzeniu w sprawie stanowisko (art. 341 § 1 i 2 k.p.k.), a także prawo do uzyskania odpisu wyroku warunkowo umarzającego postępowanie (art. 342 § 5 k.p.k.) oraz złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i dręczenie jego uzasadnienia (art. 422 § 1 zd. 1 k.p.k.) – o ile takowy wyrok by zapadł na posiedzeniu. Rzecz jednak w tym, że wobec zajętych na przeprowadzonym posiedzeniu stanowisk, sprawa została ostatecznie rozpoznana na zasadach ogólnych, a J. W. w dalszym postępowaniu sądowym, które toczyło się z oskarżenia publicznego, nie zgłosił swego udziału w charakterze oskarżyciela posiłkowego. Tym samym nie uzyskał on statusu strony tego postępowania (art. 53 k.p.k.). W powyższej sytuacji, skoro z treści art. 457 § 2 k.p.k. w zw. z art. 422 § 1 k.p.k. wynika jednoznacznie, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego i doręczenie odpisu tego wyroku wraz z uzasadnieniem może złożyć tylko strona (kwestia uprawnień podmiotu określonego w art. 416 k.p.k. nie ma w sprawie znaczenia), to nie ulega wątpliwości, że Przewodniczący Wydziału Sądu odwoławczego obowiązany był odmówić przyjęcia wniosku J. W., jako złożonego przez osobę nieuprawnioną (art. 422 § 3 k.p.k.). Kwestia przekroczenia 3 7-dniowego terminu do złożenia tego wniosku, w realiach sprawy niesporna, pozostaje – jako powód odmowy jego przyjęcia – jako drugorzędna. Z tych wszystkich względów, nie znajdując podstaw do podważenia zaskarżonego zarządzenia, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 288 § 2art. 288 § 1art. 217 § 1 KKart. 457 § 2 KPKart. 524 § 1art. 118 § 1art. 341 § 1art. 342 § 5 KPKart. 422 § 1art. 53 KPKart. 422 § 1 KPKart. 416 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy