V CZ 71/14
PostanowienieIzba Cywilna2014-11-13
Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz, Wojciech Katner, Elżbieta Fijałkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji od wyroku w sprawie o ustanowienie rozdzielności majątkowej małżeńskiej, pomimo wezwania sądu, stanowi brak formalny, którego nieusunięcie skutkuje odrzuceniem apelacji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sprawa o ustanowienie rozdzielności majątkowej jest sprawą majątkową, jednakże brak oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji od wyroku w takiej sprawie nie jest brakiem formalnym, który uniemożliwia nadanie apelacji prawidłowego biegu. Wskazanie tej wartości nie wpływa na właściwość sądu, opłaty sądowe ani koszty procesu, a jedynie na dopuszczalność skargi kasacyjnej. W związku z tym, nieusunięcie tego braku nie może prowadzić do odrzucenia apelacji.Stan faktyczny
Powódka złożyła apelację od wyroku w sprawie o ustanowienie rozdzielności majątkowej. Sąd Okręgowy odrzucił apelację z powodu niewskazania przez powódkę wartości przedmiotu zaskarżenia, mimo wezwania. Powódka wniosła zażalenie na to postanowienie. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Okręgowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego, pozostawiając koszty postępowania zażaleniowego do rozstrzygnięcia końcowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 71/14 POSTANOWIENIE Dnia 13 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Wojciech Katner SSA Elżbieta Fijałkowska w sprawie z powództwa M. Ż. przeciwko E. Ż. o ustanowienie rozdzielności majątkowej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 listopada 2014 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 14 marca 2014 r., uchyla zaskarżone postanowienie, pozostawiając koszty postępowania zażaleniowego rozstrzygnięciu kończącemu postępowanie w sprawie.
2 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 14 marca 2014 r. odrzucił apelację powódki M. Ż. od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 29 października 2013 r. w sprawie przeciwko E. Ż. o ustanowienie rozdzielności majątkowej. Przyczyną odrzucenia apelacji było niewskazanie, pomimo stosownego wezwania, wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Okręgowy wskazał, że sprawa o ustanowienie rozdzielności majątkowej jest sprawą majątkową, a w takiej sprawie - zgodnie z art. 368 § 2 k.p.c. - należy oznaczyć wartość przedmiotu zaskarżenia, nawet jeżeli apelacja podlega opłacie stałej. Brak oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia stanowi brak formalny apelacji, podlegający usunięciu na podstawie art. 130 k.p.c. Wobec tego zaś, że brak ten nie został usunięty, apelację odrzucono na podstawie art. 373 k.p.c. Powódka zaskarżyła powyższe postanowienie w całości zażaleniem i wniosła o jego uchylenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trafnie uznał Sąd Okręgowy, że sprawa o ustanowienie rozdzielności majątkowej jest sprawą majątkową. Kwestia ta została wyjaśniona w orzecznictwie Sądu Najwyższego (zob. wyroki z dnia 26 stycznia 2000 r., III CKN 585/98, niepubl., z dnia 9 lutego 1996 r., I CRN 9/96, OSNC 1996, nr 6, poz. 85, z dnia 23 listopada 1995 r., I CRN 124/95, niepubl., uchwałę z dnia 5 października 1994 r., sygn. akt III CZP 126/94, OSNC 1995, nr 2, poz. 34). W sprawie o prawa majątkowe należy oznaczyć wartość przedmiotu zaskarżenia. Sankcja odrzucenia apelacji, w której pomimo stosownego wezwania nie oznaczono przedmiotu zaskarżenia, dotyczy jednakże jedynie takiego braku formalnego, który uniemożliwia nadanie apelacji prawidłowego biegu. Takim brakiem nie jest niewskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawie o ustanowienie rozdzielności majątkowej małżeńskiej. W takiej sprawie bowiem wskazanie wartości przedmiotu sporu, czy też wartości przedmiotu zaskarżenia, nie ma wpływu na określenie właściwości rzeczowej sądu, ani wysokości opłat sądowych, czy kwoty wynagrodzenia należnego w ramach pokrycia kosztów procesu. Zależy od niej jedynie dopuszczalność zaskarżenia skargą kasacyjną.
3 Skoro zatem od wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia nie zależy dopuszczalność apelacji, nieusunięcie tego braku formalnego nie może prowadzić do jej odrzucenia. Również ta kwestia została rozstrzygnięta w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. m. in.: postanowienia z dnia 19 lutego 2014 r., V CZ 10/14, z dnia 25 października 2012 r., I CZ 153/12, z dnia 28 czerwca 2011 r., II UZ 17/11, z dnia 5 marca 2009 r., III CZ 10/09, z dnia 5 września 2008 r., I CZ 65/08, wszystkie niepubl., uchwałę SN z dnia 27 marca 2008 r., sygn. akt III CZP 7/08, OSNC 2009, nr 4, poz. 55, Biuletyn SN 2008, nr 3, s. 7). Wobec powyższego, na podstawie art. 39815 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji, pozostawiając rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 27/19 2019-05-08Czy brak wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji w sprawie o podział majątku wspólnego, mimo wezwania sądu, stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie apelacji prawidłowego biegu, skutkujący jej odrzucen…
- IV CZ 56/10 2010-09-24Czy brak wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji, mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych, stanowi przeszkodę do nadania jej biegu i rozpoznania, uzasadniającą jej odrzucenie na podstawie art. 373 k.…
- I CZ 100/14 2015-01-14Czy brak oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji, mimo wezwania do uzupełnienia, stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie apelacji prawidłowego biegu i uzasadnia jej odrzucenie?
- III CZ 16/19 2019-08-27Czy brak wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji w sprawie o zasiedzenie nieruchomości, gdy wartość przedmiotu sporu została określona w skardze o wznowienie postępowania, stanowi przeszkodę w nadaniu biegu…
- V CZ 114/12 2013-04-17Czy odrzucenie apelacji z powodu niewskazania wartości przedmiotu zaskarżenia jest dopuszczalne, gdy wezwanie do uzupełnienia braków formalnych nie było precyzyjne i uwzględniało specyfikę sprawy o zniesienie współwłasno…
Powołane przepisy
art. 368 § 2 KPCart. 130 KPCart. 373 KPCart. 39815 § 1 KPCart. 3941 § 3 KPC§ 2§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy