V KO 68/11
Izba Karna2012-03-22
Skład orzekający: Jerzy Grubba, Tomasz Grzegorczyk, Rafał Malarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o przestępstwie popełnionym w związku z postępowaniem (zastraszenie świadków), jest dopuszczalny, jeśli nie zostało wydane prawomocne orzeczenie skazujące za to przestępstwo?Ratio decidendi
Wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k. jest przedwczesny, jeśli przestępstwo popełnione w związku z postępowaniem nie zostało ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym lub nie ustalono, że takie orzeczenie nie może zapaść z przyczyn wskazanych w przepisach. Samo twierdzenie o popełnieniu przestępstwa, bez jego formalnego ustalenia, nie jest wystarczającą podstawą do wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego z 1960 roku. Jako podstawę wniosku wskazała, że wyroki zapadłe w sprawie zostały wydane na skutek przestępstwa, polegającego na zastraszeniu świadków przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa. Wnioskodawczyni twierdziła, że istnieją nowe dowody wskazujące na popełnienie przestępstwa, które mogło mieć wpływ na treść wyroków.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania jako przedwczesny i zwolnił wnioskodawczynię od ponoszenia kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 68/11 P O S T A N O W I E N I E Dnia 22 marca 2012r. Sąd Najwyższy w składzie: Przewodniczący : SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca) Sędziowie: SSN Tomasz Grzegorczyk SSN Rafał Malarski w sprawie K. P. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego w Warszawie z dnia 5 października 1960r. w sprawie III K 768/60 zmieniającym wyrok Sądu Wojewódzkiego w Z. z dnia 20 maja 1960r. w sprawie IV K …/59 po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 22 marca 2012r. na podstawie art. 544§2 i 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł: 1. oddalić wniosek, 2. zwolnić wnioskodawczynię od ponoszenia kosztów sądowych postępowania wznowieniowego.
2 U Z A S A D N I E N I E Wniosek o wznowienie postępowania sporządzony przez pełnomocnika E. Ł. córki skazanego K. P. uznać należy jako przedwczesny. Jak wynika z uzasadnienia tego wniosku, powodem, dla którego w ocenie wnioskodawczyni należy wznowić postępowanie jest to, że wyroki zapadłe w sprawie zostały wydane na skutek przestępstwa, „gdyż świadkowie zeznający w sprawie K. P. byli zastraszani przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa, którzy grozili im śmiercią”. Tym samym, wnioskodawczyni wskazała, że w jej ocenie istnieją nowe dowody, które wskazują na to, że w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa i istnieje uzasadniona podstawa do przyjęcia, iż mogło to mieć wpływ na treść zapadłych w sprawie wyroków (art. 540§1 pkt.1 k.p.k.). W tej sytuacji, zgodnie z dyspozycją art. 541§1 k.p.k., stwierdzić należy, że przestępstwo, którego miano by się dopuścić w związku z prowadzeniem postępowania karnego, aby mogło stać się powodem do wznowienia postępowania, musi być ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym lub też ustalić należy, że orzeczenie takie nie może zapaść z powodu przyczyn wymienionych w art. 17§1 pkt 3 – 11 k.p.k. lub w art. 22 k.p.k. W przedmiotowej sprawie wyrok taki nie zapadł, nie ustalono też zachodzenia żadnej z pozostałych wymienionych powyżej przyczyn. Stąd, obecne wystąpienie wnioskodawczyni ocenić trzeba jako przedwczesne. Warto również mieć na względzie i to, że jak wynika z akt sprawy (vide uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego), wyroki zapadłe w sprawie nie zostały wydane jedynie w oparciu o zeznania przywołanych we wniosku świadków, gdyż także sam skazany nie zaprzeczał ustalonym przez sąd faktom, a
3 kwestionował jedynie motywację swego działania i prawidłowość przyjętej kwalifikacji prawnej. Jak jednak wskazano to powyżej, okoliczności te nie mogą obecnie być przedmiotem dalej idących rozważań Sądu Najwyższego. Kierując się przedstawionymi względami Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- III KO 71/18 2018-11-21Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na zarzucie popełnienia przestępstwa w związku z postępowaniem lub na nowych dowodach, spełnia wymogi formalne i merytoryczne określone w Kodeksie postępowania karneg…
- IV KO 38/18 2018-11-14Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na zarzucie popełnienia przestępstwa przez osoby prowadzące postępowanie przygotowawcze, spełnia wymogi formalne i merytoryczne, jeśli okoliczności te były znane sądo…
- IV KO 93/21 2021-12-22Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o nieprawdziwych wyjaśnieniach współoskarżonej złożonych pod wpływem zastraszania, może zostać uwzględniony na podstawie art. 540 § 1 pkt 2a k.p.k., je…
- IV KO 91/24 2025-01-14Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego może być oparty wyłącznie na zawiadomieniu o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez sędziów, bez prawomocnego wyroku skazującego lub innego orzeczenia stwierdzającego pop…
- V KO 73/17 2018-01-16Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na zarzutach popełnienia przestępstwa przez funkcjonariuszy organów ścigania i zastraszania świadków, może zostać przyjęty do rozpoznania, jeśli nie towarzyszy mu pra…
Powołane przepisy
art. 544§2art. 540§1 pkt.1 KPKart. 541§1 KPKart. 17§1 pkt 3art. 22 KPK§2§1 pkt.1§1§1 pkt 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy