IV CNP 90/11
Izba Cywilna2012-01-18
Skład orzekający: Dariusz Dończyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wymaga uprawdopodobnienia szkody, jej rodzaju, rozmiaru i związku przyczynowego z wydanym orzeczeniem?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem powinna spełniać warunki określone w art. 4245 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., w tym wymaga uprawdopodobnienia szkody spowodowanej wydaniem zaskarżonego orzeczenia. Wymaganie to ma związek z art. 4171 § 2 k.c., który określa materialne przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa za wydanie orzeczenia niezgodnego z prawem. Obliguje to skarżącego do złożenia oświadczenia, że szkoda wystąpiła, jak również do wskazania jej rodzaju, rozmiaru i związku przyczynowego pomiędzy wydanym orzeczeniem a szkodą.Stan faktyczny
Uczestniczka postępowania G. P. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 13 kwietnia 2011 r., które oddaliło jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w S. w przedmiocie działu spadku. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym przepisów Prawa spółdzielczego i ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Sąd Najwyższy odrzucił skargę z powodu braku uprawdopodobnienia szkody.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 13 kwietnia 2011 r.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CNP 90/11 POSTANOWIENIE Dnia 18 stycznia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Dariusz Dończyk w sprawie ze skargi uczestniczki postępowania G. P. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 13 kwietnia 2011 r., w sprawie z wniosku B. P. przy uczestnictwie K. P. i G. P. o dział spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 stycznia 2012 r., odrzuca skargę. Uzasadnienie
2 Uczestniczka postępowania G. P. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 13 kwietnia 2011 r. oddalającego jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia 14 września 2010 r. w przedmiocie działu spadku. W skardze, którą zaskarżono postanowienie Sądu Okręgowego w całości, w ramach podstawy naruszenia przepisów postępowania zarzucono naruszenia: art. 199 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., art. 684 k.p.c., art. 355 § 1 k.p.c., art. 617 i art. 618 k.p.c., natomiast w ramach podstawy naruszenia prawa materialnego: art. 20, art. 215 § 2, art. 218 § 2 i art. 220 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze oraz art. 15 i art. 11 ust. 21 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Skarżąca wniosła o stwierdzenie, że zaskarżone orzeczenie jest niezgodne z art. 618, art. 355 § 1 i art. 684 k.p.c., art. 215 § 2, art. 218 § 2 i art. 220 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze oraz art. 11 ust. 21 i art. 15 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem powinna spełniać warunki określone w art. 4245 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., w tym uprawdopodobnienie szkody spowodowanej wydaniem zaskarżonego orzeczenia (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.). Wymaganie to ma związek z art. 4171 § 2 k.c., który określa materialne przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa za wydanie orzeczenia niezgodnego z prawem. Obliguje to skarżącego do złożenia oświadczenia, że szkoda wystąpiła, jak również do wskazania jej rodzaju, rozmiaru i związku przyczynowego pomiędzy wydanym orzeczeniem a szkodą. Skarżący winien uprawdopodobnić wyrządzenie szkody, a więc ją wykazać przy użyciu dowodów lub innych środków, niespełniających wymagań wynikających z przepisów o postępowaniu dowodowym (art. 243 k.p.c.). Skarżąca nie uprawdopodobniła, że poniosła szkodę i jej wysokości. Twierdzenie o poniesionej szkodzie jest oparte na założeniu, sprzecznym z ustaleniem dokonanym w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że nie wygasło spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu wraz ze śmiercią męża powódki, z którym to prawem nierozerwanie jest związane prawo do wkładu mieszkaniowego. Jak jednak podnosi
3 się w skardze, sprawa „o ustanowienie spółdzielczego prawa do przedmiotowego lokalu na rzecz powódki” (uczestniczki postępowania) zawisła przed Sądem Okręgowym w S. Zaskarżone skargą orzeczenie jest wiążące jedynie pomiędzy uczestnikami postępowania działowego, nie wiąże natomiast spółdzielni mieszkaniowej, w tym sensie, że przesądza w stosunku do niej o wygaśnięciu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego oraz o istnieniu i wysokości wierzytelności z tytułu wkładu mieszkaniowego przysługującej uczestnikom postępowania działowego. Zaskarżone skargą orzeczenie będzie więc skuteczne wówczas, gdy – tak jak przyjął Sąd Okręgowy – wygasło spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu. W odniesieniu do szkody spowodowanej zaskarżonym orzeczeniem na skutek wadliwego oszacowania wartości wkładu mieszkaniowego, stwierdzić należy, iż w skardze w żaden sposób nie uprawdopodobniono doznanej przez to szkody, powołując się jedynie ogólnie na to, że oszacowanie dokonywane na podstawie art. 11 ust. 21 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych jest z reguły korzystniejsze dla członków spółdzielni. Ponadto oszacowanie wysokości wkładu mieszkaniowego dokonane na potrzeby działu spadku między uczestnikami tego postępowania nie jest wiążące dla spółdzielni mieszkaniowej jako dłużnika z wierzytelności obejmującej zwrot wkładu mieszkaniowego, skoro nie była ona uczestnikiem postępowania o dział spadku. Sama uczestniczka postępowania stwierdza w uzasadnieniu skargi, że dokonanie działu spadku w postaci przyznania jedynie ułamka w wierzytelności przysługującej wobec spółdzielni mieszkaniowej nie wywołuje żadnych skutków prawnych (…) i nie różni się od postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Uprawdopodobnieniem wyrządzenia szkody spowodowanej wydaniem zaskarżonego orzeczenia nie jest również powołanie się na poniesienie kosztów związanych z udziałem w sprawie zakończonej prawomocnym orzeczeniem zaskarżonym skargą na jego niezgodność z prawem (por. postanowienia Sądu Najwyższego: 28 listopada 2006 r., III CNP 46/06, Lex nr 852618, z dnia 27 lipca 2006 r., II BP 11/06, OSNP 2007, nr 15-16, poz. 223, z dnia 25 maja 2007 r., III CNP 30/07, Lex Nr 347349, z dnia 16 października 2009 r., IV CNP 54/09,
4 Lex nr 852573). Szkoda tego rodzaju pozostaje bowiem poza związkiem przyczynowym z wydaniem prawomocnego orzeczenia zaskarżonego skargą. Z tych względów skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 4248 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. md
Powiązane orzeczenia
- I CNP 31/24 2025-10-22Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia podlega odrzuceniu, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił szkody w określonej wysokości?
- I CNP 37/25 2025-09-25Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia spełnia wymóg uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody, jeśli skarżący jedynie wskazuje na prowadzoną egzekucję i obawę powstania szkody, nie wykazując…
- II CNP 41/15 2015-12-16Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, która nie zawiera wskazania podstaw jej oparcia wraz z uzasadnieniem oraz nie uprawdopodabnia szkody, podlega odrzuceniu?
- I CNP 43/16 2017-03-23Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku wymaga od skarżącego uprawdopodobnienia rodzaju i wysokości szkody wyrządzonej przez wydanie tego wyroku?
- II CNP 63/09 2009-10-13Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, która nie zawiera uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody, powinna zostać odrzucona?
Powołane przepisy
art. 199 § 1 pkt 1 KPCart. 13 § 2 KPCart. 684 KPCart. 355 § 1 KPCart. 617art. 618 KPCart. 20art. 215 § 2art. 218 § 2art. 220art. 15art. 11 ust. 21
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy