II KK 83/14
WyrokIzba Karna2014-11-26
Skład orzekający: Rafał Malarski, Andrzej Ryński, Andrzej Stępka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy tymczasowe aresztowanie zastosowane wobec oskarżonego, któremu przypisano zbrodnię z art. 148 § 1 k.k., a który złożył zażalenie na postanowienie o jego zastosowaniu, podnosząc argumenty dotyczące odmiennej kwalifikacji prawnej czynu i braku wpływu na dowody, powinno zostać utrzymane w mocy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o tymczasowym aresztowaniu, stwierdzając, że zgromadzone dowody wskazują na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez oskarżonego zarzucanego mu przestępstwa. Podkreślono, że surowość grożącej kary, zgodnie z art. 258 § 2 k.p.k., uzasadnia stosowanie tymczasowego aresztowania dla zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania, nawet bez dowodowego wykazywania konkretnych prób utrudniania postępowania. Dodatkowo, uwzględniono fakt autoagresywnych zachowań oskarżonego w przeszłości jako przesłankę obaw o utrudnianie postępowania.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy uznał M. N. za winnego zbrodni z art. 148 § 1 k.k. i wymierzył karę 10 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny obniżył karę do 8 lat. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, stwierdzając bezwzględną podstawę odwoławczą. Jednocześnie Sąd Najwyższy zastosował wobec oskarżonego tymczasowe aresztowanie na okres 3 miesięcy. Oskarżony złożył zażalenie, kwestionując kwalifikację prawną czynu i podnosząc, że nie będzie wpływał na dowody. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KK 83/14 POSTANOWIENIE Dnia 26 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca) Protokolant Anna Janczak przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Barbary Nowińskiej w sprawie M. N. oskarżonego o przestępstwo z art. 148 § 1 kk po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 listopada 2014 r., zażalenia oskarżonego na postanowienie Sądu Najwyższego (w innym składzie) z dnia 29 października 2014 r. w przedmiocie zastosowania tymczasowego aresztowania na okres trzech miesięcy, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Okręgowego w Ł.z dnia 27 lutego 2013 r., sygn. akt IV K ../12, M. N. został uznany za winnego dokonania w dniu 31 października 2011 r. w Ł. zbrodni z art. 148 § 1 k.k., za co wymierzono mu karę 10 lat pozbawienia wolności. Po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, Sąd Apelacyjny w Ł., wyrokiem z dnia 6 sierpnia 2013 r., sygn. akt II AKa …/13, zmienił zaskarżone orzeczenie w ten sposób, że obniżył wymierzoną karę pozbawienia wolności do 8 lat, a w pozostałej części wyrok utrzymał w mocy.
2 W dniu 29 października 2014 r. Sąd Najwyższy rozpoznając kasację obrońcy skazanego uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Apelacyjnemu w Ł. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Powodem uchylenia tego wyroku było stwierdzenie wystąpienia bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Jednocześnie na tym samym posiedzeniu Sąd Najwyższy (w inym składzie) zastosował na podstawie art. 249 § 1 k.p.k. w zw. z art. 258 § 2 k.p.k. w zw. z art. 538 § 2 k.p.k., wobec oskarżonego M. N., tymczasowe aresztowanie na okres 3 miesięcy, to jest do dnia 29 stycznia 2015 r. Oskarżony N. złożył zażalenie na to postanowienie, w którym podniósł, że w jego ocenie zgromadzone do tej pory dowody wskazują na popełnienie przez niego przestępstwa z art. 150 k.k., a nie z art. 148 § 1 k.k. Ponieważ zebrano komplet dowodów, oskarżony nie może wpływać na ich treść w żaden sposób w razie uchylenia wobec niego tymczasowego aresztowania. Stwierdził, że w warunkach izolacji więziennej zachowuje się prawidłowo, zaś autoagresja miała u niego miejsce w trakcie popełniania przez niego zarzucanego czynu, jak i w chwilę po jego popełnieniu. W konkluzji oskarżony wniósł o uchylenie tymczasowego aresztowania i zastosowanie wobec niego dozoru policji. Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym niniejsze zażalenie stwierdza, że brak jest przesłanek do jego uwzględnienia. W pierwszej kolejności wypada podnieść, iż zgromadzone w toku postępowania dowody wskazują na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez oskarżonego zarzuconego mu przestępstwa, w ujęciu art. 249 § 1 k.p.k. Świadczy o tym chociażby analiza uzasadnień wyroków Sądów I i II instancji, w których uznano sprawstwo i winę oskarżonego. Na obecnym etapie postępowania byłoby o wiele za wcześnie decydować, czy przestępstwo przypisane M. N. należy kwalifikować jako zbrodnię z art. 148 § 1 k.k., czy też występek z art. 150 k.k. Trzeba przypomnieć, iż stosowny zarzut podniesiony w tym zakresie w apelacji obrońcy oskarżonego będzie dopiero przedmiotem ponownego rozpoznania przez Sąd Apelacyjny. Trafnie wskazano w zaskarżonym postanowieniu, że oskarżonemu została wymierzona surowa kara w rozumieniu art. 258 § 2 k.p.k., co uzasadnia stosowanie wobec niego dla zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania, tymczasowego aresztowania. A to z tej przyczyny, iż surowość grożącej oskarżonemu kary
3 mogłaby skłonić go do podjęcia bezprawnych działań mogących utrudniać prawidłowy przebieg dalszego postępowania. Groźba surowej kary rodzi domniemanie, że osoby podejrzewane o popełnienie przestępstwa lub oskarżone o to, mogą podejmować próby bezprawnych działań destabilizujących prawidłowy tok postępowania. Z uwagi na fakt, że wskazana w art. 258 § 2 k.p.k. okoliczność ma charakter domniemania prawnego, nie jest konieczne dowodowe wykazywanie, czy oskarżony podejmował już w przeszłości konkretne działania w tym kierunku. Podkreślenia wymaga również okoliczność, że oskarżony mimo takich deklaracji, nie daje gwarancji właściwego postępowania na wolności w przypadku uchylenia izolacyjnego środka zapobiegawczego. Niezależnie od w/w przesłanki grożącej mu surowej kary, istotnym jest fakt, że oskarżony w przeszłości dopuszczał się zachowań autoagresywnych. Obawy bezprawnego utrudniania postępowania również z tego powodu, nie niweczą podnoszone przez oskarżonego okoliczności, że zachowania te miały miejsce na innym etapie postępowania. Mając na uwadze powyższe przesłanki, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie
Powiązane orzeczenia
- II KK 63/12 2013-02-19Czy tymczasowe aresztowanie jest uzasadnione w przypadku oskarżonego, któremu grozi surowa kara, a zebrane dowody wskazują na duże prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanego mu czynu?
- II KZ 5/24 2024-02-07Czy utrzymanie w mocy postanowienia o zastosowaniu tymczasowego aresztowania wobec oskarżonej, wobec której uchylono prawomocny wyrok skazujący, jest uzasadnione, gdy podstawą zastosowania środka zapobiegawczego jest dom…
- II KZ 65/24 2024-12-30Czy tymczasowe aresztowanie jest uzasadnione wobec oskarżonego, któremu zarzucono popełnienie zbrodni i który przebywa w izolacji od ponad trzech lat, po uchyleniu wyroku skazującego i przekazaniu sprawy do ponownego roz…
- II KZ 18/25 2025-05-14Czy tymczasowe aresztowanie oskarżonego, wobec którego uchylono wyrok sądu odwoławczego i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania, jest uzasadnione, gdy oskarżony nie formułuje zarzutów pod adresem postanowienia o are…
- I KK 166/23 2024-06-05Czy w przypadku oskarżonych, którym przypisano popełnienie przestępstwa z art. 148 § 1 k.k. i którzy zostali skazani nieprawomocnym wyrokiem na karę 25 lat pozbawienia wolności, zachodzi konieczność zastosowania tymczaso…
Powołane przepisy
art. 148 § 1 kkart. 437 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 249 § 1 KPKart. 258 § 2 KPKart. 538 § 2 KPKart. 150 KK§ 1§ 1 pkt 2§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy