I KO 88/25

Izba Karna2025-09-10

Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobisty wniosek skazanego o wznowienie postępowania karnego, który nie odnosi się do żadnych przesłanek określonych w art. 540, 540a lub 540b k.p.k., podlega odmowie przyjęcia bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia osobistego wniosku skazanego o wznowienie postępowania karnego, ponieważ jego argumentacja nie odnosiła się do żadnej z przesłanek określonych w art. 540, 540a lub 540b k.p.k. Wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, który wymaga ściśle określonych i restrykcyjnie wykładanych przesłanek. Brak wskazania tych przesłanek w osobistym wniosku strony uzasadnia odmowę jego przyjęcia bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych.
Stan faktyczny
Skazany M. P. złożył osobisty wniosek o wznowienie postępowania karnego, w którym domagał się ponownego rozpoznania sprawy, argumentując swoją niewinność, bycie ofiarą nieuczciwości współpracowników, brak możliwości przedstawienia świadków oraz nadmiernie surową karę. Wniosek został przekazany do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy stwierdził, że argumentacja wniosku nie odnosi się do żadnych ustawowych przesłanek wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku skazanego o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

I KO 88/25 POSTANOWIENIE Dnia 10 września 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie M. P. skazanego z art. 286 § 1 k.k. i in., w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 września 2025 r. po rozpoznaniu wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 7 grudnia 2023 r., sygn. akt II AKa 250/22, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 maja 2022 r., sygn. akt III K 259/19, na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł odmówić przyjęcia wniosku skazanego M. P. o wznowienie postępowania. UZASADNIENIE W dniu 26 marca 2025 r. M. P. wniósł do Sądu Apelacyjnego w Poznaniu osobiście sporządzony wniosek o wznowienie postępowania karnego zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 7 grudnia 2023 r., sygn. akt II AKa 250/22, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w I KO 88/25 2 Poznaniu z dnia 25 maja 2022 r., sygn. akt III K 259/19, skazującym go na karę bezwzględnego pozbawienia wolności za oszustwo. Wniosek ten został przekazany według właściwości Sądowi Najwyższemu i zarejestrowany w tutejszym Sądzie pod sygnaturą I KO 88/25. Sąd Najwyższy zważył, co następuje Zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k. osobisty wniosek strony o wznowienie postępowania podlega wstępnej, formalnej kontroli w zakresie jego treści. W wypadku stwierdzenia, że świadczy ona o jego oczywistej bezzasadności, sąd nie wzywa strony do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez sporządzenie i podpisanie go przez adwokata lub radcę prawnego ani nie uwzględnia jej wniosku o przyznanie obrońcy z urzędu – jeśli strona o to wnioskuje. Taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. M. P. w sporządzonym przez siebie wniosku, uzupełnionym pismem z dnia 1 sierpnia 2025 r., stwierdza, że nie ponosi winy za przypisany mu czyn, a sam padł ofiarą braku uczciwości ze strony współpracowników, a zwłaszcza współoskarżonego M. P.. Twierdzi, iż nie miał możliwości przedstawienia w trakcie postępowania sądowego świadków zeznających na jego korzyść. Wreszcie sygnalizuje, że wymierzona mu kara jest nadmiernie surowa w porównaniu z karami wymierzonymi przez sądy innym skazanym za podobne czyny. Podnosząc powyższe, domaga się ponownego rozpoznania jego sprawy. Argumentacja wniosku skazanego nie odnosi się do żadnej ze wskazanych w art. 540, 540a albo 540b k.p.k. przesłanek wznowienia. Tymczasem jest to nadzwyczajny środek zaskarżenia, co oznacza, że obowiązują ściśle określone i restrykcyjne wykładane przesłanki jego stosowania. Jeśli więc w danej sprawie nie zachodzi żadna z precyzyjnie wskazanych wyżej wymienionymi przepisami okoliczności, nie ma podstaw do skorzystania z tej instytucji, nawet jeśli skazany ma subiektywne poczucie, że został potraktowany przez sąd niesprawiedliwie, a nawet jest niewinny. I KO 88/25 3 Postępowanie sądowe w Polsce jest dwu a nie trzyinstancyjne. Kończy się zatem wydaniem orzeczenia pierwszo lub drugoinstancyjnego – jak w niniejszej sprawie. Tak zwane nadzwyczajne środki zaskarżenia – w tym wznowienie postępowanie - mogą oczywiście prowadzić do wzruszenia prawomocnego wyroku i podważenia poczynionych w nim ustaleń faktycznych, lecz dzieje się to relatywnie rzadko i tylko wówczas, gdy zajdą pewne szczególne okoliczności. Na podstawie treści złożonego przez skazanego wniosku nie sposób ustalić, by takie okoliczności zaistniały. Z tego względu zasadne jest odmówienie przyjęcia osobistego wniosku skazanego o wznowienie postępowania karnego bez wzywania go do usunięcia jego braków formalnych. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [J.J.] [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 286 § 1 KKart. 545 § 3 KPKart. 540§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy