I KO 51/22
Izba Karna2022-06-08
Skład orzekający: Tomasz Artymiuk, Jarosław Matras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku śmierci oskarżonego przed wydaniem prawomocnego wyroku, postępowanie karne powinno zostać wznowione, a wyroki uchylone i postępowanie umorzone?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że śmierć oskarżonego przed wydaniem prawomocnego wyroku stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, która uzasadnia wznowienie postępowania karnego z urzędu. W takiej sytuacji należy uchylić zaskarżone wyroki i umorzyć postępowanie karne, ponieważ występuje okoliczność wyłączająca możliwość merytorycznego orzekania.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy skazał A. B. za przestępstwo z art. 135 § 2 k.k. Sąd Apelacyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Po wydaniu wyroku przez Sąd Apelacyjny, obrońca oskarżonego złożył pismo informujące o śmierci A. B. przed wydaniem wyroku przez Sąd odwoławczy. Sąd Apelacyjny zasygnalizował Sądowi Najwyższemu potrzebę rozważenia wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy wznowił postępowanie, uchylił zaskarżone wyroki i umorzył postępowanie karne przeciwko A. B. Kosztami procesu obciążył Skarb Państwa.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I KO 51/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 czerwca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Michał Laskowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Artymiuk SSN Jarosław Matras Protokolant Jolanta Włostowska w sprawie A. B., skazanego z art. 135 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 8 czerwca 2022 r., z urzędu w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 31 marca 2022 r., sygn. akt II AKa (…), którym utrzymano w mocy wyrok Sądu Okręgowego w O. z dnia 27 października 2021 r., sygn. akt III K (…), 1. wznawia postępowanie sądowe zakończone prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 31 marca 2022 r., II AKa (…); 2. uchyla prawomocny wyrok Sądu Apelacyjnego w (...) z 31 marca 2022 r., II AKa (…) i utrzymany nim w mocy wyrok Sądu
2 Okręgowego w O. z dnia 27 października 2021 r., III K (…) i postępowanie karne przeciwko A. B. (B.) w sprawie o czyn z art. 135 § 2 k.k. umarza; 3. kosztami procesu oraz kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego, obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w O., wyrokiem z dnia 27 października 2021 r., III KK (…), uznał oskarżonego A. B. za winnego popełnienia przestępstwa określonego w art. 135 § 2 k.k. i wymierzył mu za nie karę 400 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na 10 zł, a także orzekł podanie wyroku do publicznej wiadomości. Sąd Apelacyjny w (…), po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, wyrokiem z dnia 31 marca 2022 r., II AKa (…), utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy. Pismem z dnia 5 maja 2022 r. Sąd Apelacyjny w (…) zasygnalizował Sądowi Najwyższemu potrzebę rozważenia wznowienia postępowania karnego w tej sprawie, a to z uwagi na złożone przez obrońcę oskarżonego pismo z dnia 15 kwietnia 2022 r., w którym wskazał, że oskarżony A. B. zmarł 30 marca 2022 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W niniejszej sprawie należało wznowić z urzędu postępowanie karne zakończone prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 31 marca 2022 r., II AKa (…) w sprawie A. B. z uwagi na to, że w chwili wydawania wyroku oskarżony nie żył, a więc zachodziła okoliczność wyłączająca możliwość merytorycznego orzekania (art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.). Jak wynika bowiem ze znajdującej się w aktach sprawy poświadczonej kopii odpisu skróconego aktu zgonu, A. B. zmarł w dniu 30 marca 2022 r., a więc na dzień przed wydaniem wyroku przez Sąd odwoławczy. W takiej sytuacji w sprawie wystąpiła bezwzględna przyczyna odwoławcza (art. 439 § 1 pkt 9 w zw. z art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.), uzasadniająca wznowienie z urzędu postępowania karnego, uchylenie obu wyroków i umorzenie postępowania karnego (art. 17 § 1 pkt 5 w zw. z art. 547 § 3 zd. pierwsze in fine k.p.k.).
3 Z uwagi na umorzenie postępowania karnego kosztami procesu w sprawie (w tym kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego) został obciążony Skarb Państwa (art. 632 pkt 2 k.p.k).
Powiązane orzeczenia
- I KO 71/23 2023-12-20Czy śmierć oskarżonego przed wydaniem prawomocnego wyroku stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, skutkującą koniecznością wznowienia postępowania i umorzenia sprawy?
- V KO 87/20 2020-09-21Czy śmierć oskarżonego, która nastąpiła po wydaniu wyroku sądu pierwszej instancji, a przed rozpoznaniem apelacji, stanowi podstawę do wznowienia postępowania i umorzenia postępowania karnego?
- II KO 62/20 2020-09-30Czy śmierć oskarżonego przed wydaniem prawomocnego wyroku skazującego stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą skutkującą wznowieniem postępowania i uchyleniem wyroku?
- V KO 119/20 2020-12-16Czy śmierć oskarżonego przed wydaniem prawomocnego wyroku stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, skutkującą wznowieniem postępowania i jego umorzeniem?
- III KK 184/16 2016-06-22Czy wydanie wyroku skazującego wobec oskarżonego, który zmarł przed wydaniem tego wyroku, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, obligującą sąd do umorzenia postępowania?
Powołane przepisy
art. 135 § 2 KKart. 17 § 1 pkt 5 KPKart. 439 § 1 pkt 9art. 17 § 1 pkt 5art. 547 § 3art. 632 pkt 2 KPk§ 2§ 1 pkt 5§ 1 pkt 9§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy