I CO 90/20
Izba Cywilna2020-09-15
Skład orzekający: Agnieszka Piotrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona postępowania cywilnego jest legitymowana do bezpośredniego złożenia wniosku o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek strony o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, uznając, że legitymowanym do wystąpienia z takim wnioskiem na podstawie art. 441 § 1 k.p.c. jest wyłącznie sąd właściwy do rozpoznania sprawy. Ustawa nowelizująca kodeks postępowania cywilnego wprowadziła art. 441 § 1, który stanowi, że Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Jednakże, zgodnie z § 2 tego przepisu, o przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy do jej rozpoznania.Stan faktyczny
Strona postępowania rozwodowego złożyła wniosek do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, zarzucając niewłaściwe prowadzenie postępowania, nierówne traktowanie stron i naruszenia prawa przez Sąd Okręgowy. Wniosek został złożony na podstawie art. 441 k.p.c. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek strony o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z powodu braku legitymacji strony do jego złożenia.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CO 90/20 POSTANOWIENIE Dnia 15 września 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska w sprawie z powództwa M. W. przeciwko B. W. o rozwód toczącej się przed Sądem Okręgowym w W. pod sygnaturą akt […] po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 września 2020 r., wniosku B. W. o przekazanie tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 k.p.c. odrzuca wniosek. UZASADNIENIE B.W. złożyła, na podstawie art. 441 k.p.c., wniosek o przekazanie sprawy toczącej się przed Sądem Okręgowym w W. (sygn. akt II C (…)) do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu spoza obszaru apelacji warszawskiej ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Zarzuciła niewłaściwy sposób jej prowadzenia przez wskazany Sąd Okręgowy, nierówne traktowanie stron, pomijanie materiału dowodowego i dopuszczanie się rażących naruszeń prawa. Podniosła, że zarzut braku bezstronności odnosi się nie tylko do sędziego referenta, ale także do
2 wszystkich pozostałych sędziów tego Sądu, będących pozwanymi w sprawie z jej powództwa, toczącej się przed Sądem Rejonowym w W. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 1469 ze zm.) dodała do kodeksu postępowania cywilnego nowy art. 441, stanowiący w paragrafie 1, że Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. O przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy do rozpoznania sprawy (§ 2). Wykładnia tego przepisu, uwzględniająca jego treść oraz cel jego wprowadzenia, prowadzi do wniosku, że legitymowany do wystąpienia z przedmiotowym wnioskiem jest wyłącznie sąd właściwy rzeczowo i miejscowo do rozpoznania danej sprawy. Żaden inny podmiot, włączając to stronę postępowania, nie jest uprawniony do bezpośredniego zwrócenia się do Sądu Najwyższego z wnioskiem, o którym mowa w tym przepisie (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2019 r., IV CO 264/19, nie publ. i z dnia 10 stycznia 2020 r., I CO 101/19, nie publ.). Nie ma natomiast przeszkód, aby strona zawnioskowała do sądu właściwego, aby rozważył wystąpienie z tego rodzaju wnioskiem do Sądu Najwyższego, przedstawiając argumentację przemawiająca za tezą, że z określonych przyczyn wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości (por. także uzasadnienie projektu ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie, druk sejmowy nr VIII 3137, s. 137). Biorąc pod uwagę powyższe, wniosek B.W. podlegał odrzuceniu jako niedopuszczalny z powodu braku legitymacji strony do jego złożenia. jw
Powiązane orzeczenia
- I CO 88/21 2021-08-27Czy strona postępowania cywilnego ma legitymację czynną do bezpośredniego złożenia wniosku do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 § 1 k.p.c. ze względu na dobro wymiaru…
- IV CO 179/21 2021-11-16Czy strona postępowania może wystąpić do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 § 1 k.p.c.?
- I CO 37/21 2021-04-23Czy strona postępowania może złożyć wniosek do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 § 2 k.p.c.?
- III CO 994/25 2025-09-18Czy pozwany, jako strona postępowania, jest uprawniony do złożenia wniosku o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 § 1 k.p.c. w celu zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości?
- I CO 101/19 2020-01-10Czy uczestnik postępowania cywilnego jest legitymowany do złożenia wniosku do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 § 1 k.p.c. z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Powołane przepisy
art. 441 KPCart. 441§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy