I CZ 7/15
PostanowienieIzba Cywilna2015-03-12
Skład orzekający: Antoni Górski, Mirosław Bączyk, Zbigniew Kwaśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona powodowa, będąca osobą prawną, może zostać zwolniona od obowiązku uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej, jeśli jej sytuacja majątkowa w chwili składania wniosku nie uzasadnia takiego zwolnienia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu jej nieopłacenia. Rozstrzygnięcie opiera się na stwierdzeniu, że Sąd Apelacyjny prawidłowo odmówił zwolnienia osoby prawnej od opłaty od skargi kasacyjnej, uznając, że jej sytuacja majątkowa w chwili składania wniosku nie uzasadniała takiego zwolnienia. Sąd podkreślił, że każdy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest rozpatrywany indywidualnie w oparciu o okoliczności majątkowe wnioskodawcy w momencie złożenia wniosku.Stan faktyczny
Strona powodowa wniosła skargę kasacyjną, która została odrzucona przez Sąd Apelacyjny z powodu nieopłacenia jej w terminie. Powodem nieopłacenia było oddalenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Strona powodowa wniosła zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, domagając się uchylenia postanowienia i ponownego rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, analizując prawidłowość odmowy zwolnienia od opłaty od skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej i zasądził od strony powodowej na rzecz strony pozwanej zwrot kosztów postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 7/15 POSTANOWIENIE Dnia 12 marca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Antoni Górski (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk (sprawozdawca) SSN Zbigniew Kwaśniewski w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego "M." Sp. z o.o. w U. przeciwko […] Bank S.A. w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 marca 2015 r., zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 10 października 2014 r., 1. oddala zażalenie; 2. zasądza od strony powodowej na rzecz strony pozwanej kwotę 1 440 zł (jeden tysiąc czterysta czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 10 października 2014 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną strony powodowej w związku z tym, że skarga ta nie została opłacona w terminie 7 dni od chwili doręczenia pełnomocnikowi tej strony postanowienia o oddaleniu wniosku o zwolnienie od opłaty od skargi kasacyjnej (art. 112 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). W zażaleniu na to postanowienie strona powodowa podnosiła zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego (pkt 1-4 skargi), a nadto wskazywała na naruszenie art. 380 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 i w zw. z art. 39821 k.p.c., tj. na konieczność rozpoznania przez Sąd Najwyższy także niezaskarżalnego postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 14 sierpnia 2014 r. (w sprawie I ACa 1375/13) w przedmiocie oddalenia wniosku o zwolnienie strony powodowej od kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi kasacyjnej. Skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o kosztach postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Strona skarżąca, wnosząc zażalenie na postanowienie Sądu drugiej instancji z dnia 10 października, w którym odrzucono jej skargę kasacyjną jako nieopłaconą, mogła oczywiście zaskarżyć poprzedzające to rozstrzygnięcie postanowienia tego Sądu z dnia 14 sierpnia 2014 r. Postanowieniem tym oddalono wniosek strony powodowej o zwolnienie jej od opłaty od skargi kasacyjnej (k. 900 akt). W wyniku postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2015 r. (k. 945) doszło do sporządzenia przez Sąd drugiej instancji uzasadnienia postanowienia z dnia 14 sierpnia 2014 r. (k. 948-945 akt). Sąd Apelacyjny rozważał możliwość zwolnienia strony powodowej (osoby prawnej) od obowiązku wniesienia opłaty od skargi na podstawie art. 103 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. W uzasadnieniu postanowienia z dnia 14 sierpnia 2014 r. podano przekonywujące i wystarczające argumenty przemawiające za stanowiskiem o odmowie zwolnienia
3 z obowiązku uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej, wskazano bowiem na samą treść wniosku, szerzej przeanalizowano dokumenty dołączone do skargi kasacyjnej (k. 854 i n.). Każdy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, złożony w toku postępowania sądowego, rozpatrywany jest przy uwzględnieniu okoliczności dotyczących sytuacji majątkowej wnioskodawcy w chwili złożenia wniosku, a sąd meriti nie jest związany poprzednimi rozstrzygnięciami w przedmiocie zwolnienia od takich kosztów zapadłych we wcześniejszych fazach postępowania. W tej sytuacji należało oddalić zażalenie jako nieuzasadnione (art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.). O kosztach postępowania zażaleniowego rozstrzygnięto zgodnie z art. 98 k.p.c. i art. 108 § 1 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- V CZ 60/13 2013-11-27Czy odmowa częściowego zwolnienia od opłaty od skargi kasacyjnej jest prawidłowa, jeśli strona była wcześniej w całości zwolniona od kosztów sądowych, a jej sytuacja materialna nie uległa zmianie?
- I CZ 77/15 2015-11-20Czy sąd apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty sądowej, jeśli wcześniej odmówił zwolnienia od kosztów sądowych mimo przedstawienia dowodów na złą sytuację finansową?
- III CZ 345/22 2024-01-19Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo oddalił wniosek o zwolnienie od opłaty od skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę sytuację materialną strony, w tym posiadany majątek i bieżące zobowiązania?
- V CZ 12/13 2013-05-28Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną pozwanego z powodu nieopłacenia jej, mimo że pozwany wnioskował o zwolnienie od kosztów sądowych i kwestionował ustalenia sądu dotyczące jego sytuacji majątkowej?
- IV CZ 54/20 2020-12-15Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty, mimo że strona powodowa wykazała trudną sytuację finansową i korzystała ze zwolnienia od kosztów sądowych w poprzednich instan…
Powołane przepisy
art. 112 ust. 2art. 380 KPCart. 397 § 2art. 39821 KPCart. 103art. 3941 § 3 KPCart. 39814 KPCart. 98 KPCart. 108 § 1 KPC§ 2§ 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy