II CZ 32/08

PostanowienieIzba Cywilna2008-05-29

Skład orzekający: Helena Ciepła, Teresa Bielska-Sobkowicz, Krzysztof Strzelczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest sprawą o prawa majątkowe w rozumieniu art. 3982 § 1 k.p.c., a tym samym podlega ograniczeniu dopuszczalności skargi kasacyjnej ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest sprawą o prawa majątkowe w rozumieniu art. 3982 § 1 k.p.c. W związku z tym, dopuszczalność skargi kasacyjnej w takich sprawach jest uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia, która musi przekraczać kwotę wskazaną w tym przepisie. Skoro pozwana oznaczyła wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę niższą niż wymagana, skarga kasacyjna była niedopuszczalna.
Stan faktyczny
Powodowie domagali się uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną pozwanej Agencji Nieruchomości Rolnych, uznając ją za niedopuszczalną ze względu na zbyt niską wartość przedmiotu zaskarżenia. Pozwana wniosła zażalenie, argumentując, że sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej nie jest sprawą o świadczenie, a zatem skarga kasacyjna powinna być dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie strony pozwanej jako bezzasadne.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CZ 32/08 POSTANOWIENIE Dnia 29 maja 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Helena Ciepła (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa R. M. i M. M. przeciwko Agencji Nieruchomości Rolnych w W. Oddziałowi Terenowemu w P. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 maja 2008 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 14 stycznia 2008 r., sygn. akt II Ca (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w P. odrzucił skargę kasacyjną pozwanej Agencji Nieruchomości Rolnych w W. Oddział Terenowy w P., jako niedopuszczalną ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia nieprzekraczającą kwoty określonej w art. 3982 § 1 k.p.c. W motywach stwierdził, że pełnomocnik pozwanej oznaczył wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji na kwotę 30.000 (trzydziestu tysięcy) zł i w tej samej wysokości oznaczył wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej. W zażaleniu na to postanowienie pozwana Agencja zakwestionowała zasadność odrzucenia skargi, podnosząc, że sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z 2 rzeczywistym stanem prawnym nie jest sprawą o świadczenie w rozumieniu art. 393 pkt 1 k.p.c., w związku z czym skarga w takiej sprawie jest, jej zdaniem, dopuszczalna bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Na poparcie powyższego stanowiska pozwana przytoczyła poglądy Sądu Najwyższego wyrażone w: postanowieniu z dnia 10 października 1997 r., II CZ 120/97; uchwale z dnia 21 października 1948 r., C 476/1948; wyrokach z dnia 03 marca 2008 r., IV CSK 113/06 i z dnia 19 lutego 2003 r., V CKN 1614/00. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Stanowisko Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie może być skutecznie zwalczane, bowiem znajduje uzasadnienie w art. 3982 § 1 k.p.c. Powołane przez Agencję m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 października 1997 r., II CZ 120/97, w którym stwierdzono, że sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (art. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece z dnia 6 lipca 1982 r.) nie jest sprawą o świadczenie w rozumieniu art. 393 pkt 1 k.p.c., wydane zostało na podstawie stanu prawnego ukształtowanego ustawą z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. Nr 43, poz. 189). Ówczesny przepis art. 393 pkt 1 k.p.c. przewidywał niedopuszczalność kasacji m.in. „w sprawach o świadczenie majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu jest niższa niż pięć tysięcy złotych". Tymczasem art. 3982 § 1 k.p.c. (w nawiązaniu do nieobowiązującego przepisu art. 3921 k.p.c.) stanowi wyraźnie o „sprawach o prawa majątkowe". Zgodnie bowiem z treścią art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych. Uzależnienie dopuszczalności skargi kasacyjnej od wartości przedmiotu zaskarżenia wskazuje na to, że chodzi tu o takie kategorie spraw, w których można określić wartość przedmiotu sporu. Sprawa należy zatem do kategorii „spraw o prawa majątkowe", jeżeli sformułowane w niej żądanie będzie miało charakter majątkowy. W orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje pogląd, że sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (art. 10 ust. 1 ustawy o 3 księgach wieczystych i hipotece z dnia 6 lipca 1982 r.) jest sprawą o prawa majątkowe w rozumieniu art. 3982 § 1 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 30 października 2002 r., II CZ 125/02 niepubl., z dnia 7 lutego 2003 r., III CZ 5/03, niepubl., z dnia 12 maja 2006 r., V CZ 27/06, niepubl., z dnia 15 grudnia 2006 r., III CZ 85/06 niepubl. i z dnia 16 stycznia 2008 r., IV CZ 115/07, niepubl.). Stanowisko to podziela także Sąd Najwyższy w obecnym składzie. Pozwana w skardze kasacyjnej oznaczyła wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 30.000 (trzydziestu tysięcy), zatem Sąd Okręgowy słusznie uznał ją za niedopuszczalną w świetle art. 3982 § 1 k.p.c. i odrzucił. Z tych przyczyn zażalenie jako bezzasadne oddalono (art. 3941 § 3 oraz art. 39814 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3982 § 1 KPCart. 393 pkt 1 KPCart. 10 ust. 1art. 3921 KPCart. 3941 § 3art. 39814 KPC§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy