I KZ 29/24
PostanowienieIzba Karna2024-09-03
Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy niedotrzymanie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z winy obrońcy może stanowić podstawę do przywrócenia terminu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że niedotrzymanie terminu zawitego z winy obrońcy może stanowić okoliczność niezależną od strony, uzasadniającą przywrócenie terminu. Jednakże, twierdzenie o winie obrońcy musi być kategoryczne i należycie uzasadnione, a nie tylko zasygnalizowane we wniosku. W sytuacji, gdy wniosek nie zawierał takiej informacji, Sąd Okręgowy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu.Stan faktyczny
Skazana I. T. nie złożyła w terminie wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu. Obrońca złożył wniosek o przywrócenie terminu, twierdząc, że skazana dowiedziała się o swojej sytuacji procesowej od pracownika Biura Obsługi Interesantów. Sąd Okręgowy odmówił przywrócenia terminu, uznając, że nie wykazano przyczyn niezależnych od skazanej. Obrońca wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie art. 126 § 1 k.p.k. i wskazując na kwestię uzgodnienia z obrońcą złożenia wniosku.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku i obciążył skazaną kosztami postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
I KZ 29/24 POSTANOWIENIE Dnia 3 września 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie I. T. skazanej z art. 284 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 3 września 2024 r. zażalenia obrońcy na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 6 czerwca 2024 r., sygn. akt XVII Ka 1354/23, o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt XVII Ka 1354/23, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanowił: 1. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie, 2. obciążyć skazaną kosztami postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE I. T. została skazana wyrokiem Sądu Rejonowego w Lesznie z dnia 11 października 2023 r., sygn. akt II K 73/23, za czyn z art. 284 § 1 k.k., na karę 200 stawek dziennych grzywny po 20 zł każda. Sąd Okręgowy w Poznaniu, po rozpoznaniu apelacji wniesionych przez oskarżoną i jej obrońcę, wyrokiem wydanym na rozprawie w dniu 18 stycznia 2024 r., sygn. akt XVII Ka 1354/23, utrzymał w mocy wyrok Sądu I instancji. W rozprawie apelacyjnej uczestniczyli osobiście oskarżona oraz jej obrońca. Na ogłoszeniu
I KZ 29/24 2 wyroku była obecna oskarżona, która została pouczona o sposobie i terminie wniesienia kasacji, w tym o 7 - dniowym terminie do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku (protokół rozprawy apelacyjnej - k. 270). W dniu 16 maja 2024 r. obrońca I. T. złożył wniosek o przywrócenie jej terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu odwoławczego. Zadeklarował, że niezłożenie przez nią w terminie wniosku o uzasadnienie nastąpiło z przyczyn od oskarżonej niezależnych, bowiem „o swojej sytuacji procesowej I. T. dowiedziała się w dniu 13 maja 2024 r. od pracownika Biura Obsługi Interesantów Sądu Okręgowego w Poznaniu”. Sąd Okręgowy w Poznaniu, postanowieniem z dnia 6 czerwca 2024 r., sygn. akt XVII Ka 1354/23, na podstawie art. 126 § 1 i 2 k.p.k., odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt XVII Ka 1354/23, argumentując, że strona nie wykazała, iż do niedotrzymania terminu zawitego doszło z przyczyn od niej niezależnych. Obrońca I. T. wniósł zażalenie na to postanowienie, zarzucając mu naruszenie art. 126 § 1 k.p.k. „poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie w sytuacji, gdy powodem uchybienia terminowi była kwestia uzgodnienia z obrońcą złożenia tego wniosku sprawie o sygn. XVII Ka 1354/23”. W uzasadnieniu zażalenia podkreślił, iż wyrok Sądu odwoławczego nie był korzystny dla skazanej, jej obecność na ogłoszeniu wyroku o niczym nie świadczy – w kontekście zamiaru zaskarżenia orzeczenia, zaś wolę poznania pisemnych motywów wyroku I. T. wyraziła zaraz po powzięciu w Biurze obsługi Interesanta Sądu Okręgowego w Poznaniu informacji, że nie sporządzono uzasadnia wyroku. Podnosząc powyższe, obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i przywrócenie skazanej terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt XVII Ka 1354/23.
I KZ 29/24 3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą wydania zaskarżonego postanowienia, odmawiającego przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2024 r., złożonego po upływie terminu zawitego, było niewskazanie w treści wniosku obiektywnych przyczyn uchybienia przez oskarżoną temu terminowi. W zaistniałej sytuacji Sąd miał obowiązek postąpić zgodnie z przepisem art. 126 § 1 i 2 k.p.k., to jest odmówić przywrócenia terminu zawitego. Nie ulega wątpliwości, że oskarżona została zawiadomiona o terminie rozprawy apelacyjnej, w której wraz ze swoim obrońcą wzięła udział. Była obecna podczas ogłoszenia wyroku, kiedy to pouczono ją o 7 - dniowym terminie do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku a także o możliwości jego zaskarżenia. Nic nie stało na przeszkodzie realizacji przysługującego I. T. uprawnienia do wnioskowania o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia orzeczenia Sądu II instancji w ustawowo określonym terminie. Skarżący nie wykazał, iż było to niezawinione przez nią przekroczenie terminu, w szczególności nie rozwinął zasygnalizowanego w treści zarzutu wątku, że „powodem uchybienia terminowi była kwestia uzgodnienia z obrońcą złożenia tego wniosku”. Niedotrzymanie terminu zawitego z winy obrońcy mogłoby stanowić okoliczność niezależną, o której mowa w art. 126 § 1 k.p.k. Nie można jednak przyjmować a priori, że każde niewniesienie przez obrońcę oskarżonego wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku, jest przez niego zawinione (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2023 r., I KZ 15/23). Dlatego twierdzenie strony, że wniosek nie został złożony z winy obrońcy, musi mieć charakter kategoryczny i zostać należycie uzasadniony. Wniosek złożony w imieniu strony takiej informacji nie zawierał, toteż zaskarżone postanowienie - jako oparte na prawidłowych ustaleniach faktycznych i zgodne z prawem - wzruszone być nie może.
I KZ 29/24 4 W tej sytuacji należało utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie, odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt XVII Ka 1354/23, obciążając skazaną na podstawie art. 636 § 1 k.p.k., kosztami postępowania zażaleniowego. Biorąc powyższe pod uwagę, należało orzec jak na wstępie. [PGW] [ms]
Powiązane orzeczenia
- V KZ 27/25 2025-11-07Czy niedotrzymanie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, wynikające z zaniedbań obrońcy, może stanowić przyczynę niezależną od skazanego uzasadniającą przywrócenie terminu?
- V KZ 44/24 2024-10-02Czy niedotrzymanie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z winy obrońcy z urzędu stanowi okoliczność niezależną od skazanego, uzasadniającą przywrócenie terminu?
- III KZ 16/19 2019-06-04Czy niedotrzymanie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, spowodowane działaniami lub zaniechaniami obrońcy, może stanowić przyczynę niezależną od skazanego uzasadniającą przywróceni…
- I KZ 9/26 2026-04-10Czy postanowienie sądu okręgowego odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku jest prawidłowe?
- V KZ 6/14 2014-03-11Czy niedotrzymanie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z powodu zaniedbania obrońcy z urzędu może stanowić przyczynę niezależną od skazanego, uzasadniającą przywrócenie terminu zawitego?
Powołane przepisy
art. 284 § 1 KKart. 437 § 1 KPKart. 126 § 1art. 126 § 1 KPKart. 636 § 1 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy