III CNP 33/15

Izba Cywilna2016-02-12

Skład orzekający: Anna Kozłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku jest dopuszczalna, gdy skarżący nie uprawdopodobnił powstania szkody w swoim majątku w wyniku wydania tego wyroku?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił powstania szkody w swoim majątku. Samo istnienie długu zasądzonego wyrokiem nie stanowi szkody, dopóki nie zostanie on wykonany, np. poprzez przymusowe zaspokojenie. Brak wykazania szkody, która już istnieje, uniemożliwia uwzględnienie skargi.
Stan faktyczny
Pozwany wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok zasądzający od niego na rzecz powoda kwotę ponad 59 tys. zł. Jako podstawę skargi wskazał naruszenie przepisów prawa energetycznego oraz brak płynności finansowej, co miało powodować poważne komplikacje w jego działalności gospodarczej. Sąd Najwyższy rozpatrywał kwestię dopuszczalności skargi w kontekście obowiązku uprawdopodobnienia szkody.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku z powodu braku uprawdopodobnienia szkody. Zasądził od pozwanego na rzecz powoda zwrot kosztów zastępstwa procesowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CNP 33/15 POSTANOWIENIE Dnia 12 lutego 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa T. S.A. w K. przeciwko C.F. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 lutego 2016 r., na skutek skargi pozwanego o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 18 lutego 2015 r., 1. odrzuca skargę, 2. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1800 (jeden tysiąc osiemset) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 18 lutego 2015 r. Sąd Okręgowy w K. oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w K. zasądzającego od pozwanego na rzecz powoda łącznie kwotę 59.099, 48 zł, w następstwie połączenia do wspólnego prowadzenia i rozstrzygnięcia trzynastu spraw o zapłatę. Pozwany wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Sądu Okręgowego powołując jako jej podstawy naruszenie wyszczególnionych w skardze przepisów prawa materialnego i procesowego i wskazując, że wyrok jest niezgodny z art. 57 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 18 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – prawo energetyczne (jedn. tekst Dz.U z 2012 r., poz. 1959). W zakresie obowiązku uprawdopodobnienia szkody (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.) skarżący wskazał, że obowiązek zapłaty kwoty zasądzonej spowoduje poważne komplikacje w jego działalności gospodarczej, nie ma on bowiem płynności finansowej; jak stwierdził, możliwość wyrządzenia szkody przez wykonanie zaskarżonego wyroku jest realna i znacząco pogarsza jego kondycję finansową. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wśród wymogów konstrukcyjnych skargi wymienionych w art. 4245 § 1 k.p.c., pkt 4 zawiera wymóg uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy. Wymóg ten wiąże się z faktem, że uwzględnienie skargi przez stwierdzenie, że prawomocny wyrok jest niezgodny z prawem, ma charakter prejudykatu, stwarza bowiem możliwość dochodzenia od państwa, na podstawie art. 4171 § 2 k.c., odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez wydanie tego wyroku. Art. 4171 k.c., jako materialnoprawna podstawa powództwa o odszkodowanie, wymaga od powoda wykazania wszystkich przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej, z których istnienie szkody i związku przyczynowego pomiędzy tą szkodą a zdarzeniem sprawczym jakim jest wydanie wyroku, powinno być wykazane już na etapie uzyskiwania prejudykatu. Tak więc w niniejszym postępowaniu uprawdopodobnienie wystąpienia szkody powinno dotyczyć szkody, która już istnieje, a nie szkody, która może dopiero powstać na skutek ewentualnego wykonania zobowiązania, w tym w wyniku przymusowego 3 zaspokojenia w drodze egzekucji. Wyrok zasądzający od skarżącego oznaczoną kwotę stanowi o istnieniu długu, pasywa jednak stanowią szkodę tylko wówczas, gdy doszło do ich umorzenia w drodze wykonania zobowiązania. Jeżeli zaś pasywa, choćby wymagalne, nie zostały jeszcze zrealizowane, nie ma wystarczających podstaw do twierdzenia, że mamy do czynienia ze szkodą wymagającą naprawienia (art. 361 § 2 k.c.); dług, który nie zostanie zaspokojony, trudno uznać za szkodę podlegającą naprawieniu (por. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2007 r. I CSK 86/07, nie publ. oraz m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23 września 2014 r. II CNP 18/14, nie publ.; z dnia 31 stycznia 2006 r. IV CNP 38/05, OSNC z 2006 r., nr 7-8, poz. 14; z dnia 18 listopada 2014 r., IV CNP 32/14, nie publ.; z dnia 10 grudnia 2010 r. III CNP 48/10, nie publ.) Ponieważ z twierdzeń zawartych w skardze wynika, że wyrok zasądzający od skarżącego wyżej wskazaną kwotę nie został wykonany, brak jest podstaw do twierdzenia, że przez wydanie wyroku doszło do wyrządzenia szkody w majątku powoda. Tym samym brak też podstaw do twierdzenia, że została spełniona przesłanka przewidziana w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c. Niespełnianie wymogu uprawdopodobnienia powstania szkody powoduje, że skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu (art. 4248 §1 k.p.c.). Z przedstawionych przyczyn, na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. O kosztach zastępstwa procesowego należnych powodowi w postępowaniu przed Sądem Najwyższym orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z § 6 pkt 6 i § 12 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.). kc

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 57 ust. 1art. 3 pkt 18art. 4245 § 1 pkt 4 KPCart. 4245 § 1 KPCart. 4171 § 2 KCArt. 4171 KCart. 361 § 2 KCart. 4248 §1 KPCart. 4248 § 1 KPCart. 98 § 1§ 1 pkt 4§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy