V KO 112/19
Izba Karna2020-01-08
Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu aktywne uczestnictwo w rozprawie przed sądem właściwym miejscowo, ale nie wyklucza możliwości stawiennictwa w sądzie bliżej jego miejsca zamieszkania, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości na podstawie art. 37 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że inicjatywa Sądu Rejonowego w W. dotycząca przekazania sprawy nie zasługuje na uwzględnienie. Choć stan zdrowia oskarżonego może mieścić się w pojęciu 'dobra wymiaru sprawiedliwości', przywołana opinia sądowo-lekarska nie zawierała wystarczająco kategorycznych stwierdzeń, aby uzasadnić przekazanie sprawy. Sąd Najwyższy podkreślił, że podróż do sądu właściwego miejscowo nie determinuje możliwości powstania urazów w istotnie większym stopniu niż podróż do sądu bliżej miejsca zamieszkania, a budynek Sądu Rejonowego w W. posiada udogodnienia dla osób niepełnosprawnych.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w W. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadnieniem był stan zdrowia oskarżonego, który według opinii sądowo-lekarskiej uniemożliwiał mu aktywne uczestnictwo w rozprawie przed sądem właściwym miejscowo, a podróż do tego sądu byłaby mniej bezpieczna niż do sądu bliżej jego miejsca zamieszkania. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku Sądu Rejonowego w W. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 112/19 POSTANOWIENIE Dnia 8 stycznia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz w sprawie B. W. oskarżonego z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 8 stycznia 2020 r., wniosku Sądu Rejonowego w W. z dnia 2 grudnia 2019 r., o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. a contrario postanowił: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w W. postanowieniem z dnia 2 grudnia 2019 r. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy o sygn. akt VII K […] innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro sprawiedliwości. Opierając się na treści opinii sądowo-lekarskiej, wydanej w ww. sprawie uznał, że stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu aktywne uczestnictwo w rozprawie przed sądem leżącym w znacznej odległości od jego miejsca zamieszkania (B.). W przekonaniu Sądu Rejonowego realizacja prawa do osobistej obrony wymaga przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu w B. jako sądowi położonemu najbliżej miejsca zamieszkania oskarżonego.
2 Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Inicjatywa Sądu Rejonowego w W. nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie warto przypomnieć, że przepis art. 37 k.p.k. jako wyjątkowy musi być wykładany restryktywnie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że stan zdrowia oskarżonego jest okolicznością mieszczącą się w pojęciu "dobro wymiaru sprawiedliwości" (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 kwietnia 2017 r., IV KO 37/17, LEX nr 2281271). W sytuacji bowiem, kiedy rozpoczęcie procesu w sądzie właściwym miejscowo nie jest możliwe z uwagi na stan zdrowia oskarżonego, który w praktyce uniemożliwia mu stawienie się w tym sądzie, ale nie wyklucza możliwości jego stawiennictwa w równorzędnym sądzie, bliżej jego miejsca zamieszkania, dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za tym, aby sprawę rozpoznał ten właśnie sąd (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2018 r., V KO 30/18, LEX nr 2500558). Przywołane we wniosku okoliczności nie uzasadniają jednak skorzystania przez Sąd Najwyższy z instytucji, o której mowa w art. 37 k.p.k., z uwagi na stan zdrowia oskarżonego. Przede wszystkim należy zauważyć, że treść opinii sądowo-lekarskiej, przywołanej we wniosku o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, nie zawiera takich twierdzeń i o takim stopniu kategoryczności, aby stwierdzić, że B. W. nie może stawić się na rozprawę przed Sądem Rejonowym właściwym miejscowo do rozpoznania sprawy. Biegła zaznaczyła jedynie, że podróż oskarżonego sprzyjałaby możliwości doznania urazów, co wobec jego stanu zdrowia nie jest wskazane oraz, że z uwagi na zaawansowane zmiany stawowe badany ma ograniczoną możliwość poruszania się na dłuższych dystansach, a także po schodach. Stwierdziła, że wobec tego bezpieczniejsze dla badanego byłoby uczestniczenie w rozprawie przez sądem w B.. W tym kontekście trzeba zauważyć, że podroż do siedziby sądu miejscowo właściwego nie determinuje możliwości powstania urazów w istotnie większym stopniu niż stawiennictwo przed Sądem Rejonowym w B.. W obu przypadkach wymagane jest skorzystanie przez oskarżonego ze środka transportu, a różnica polega w zasadzie jedynie na czasie przejazdu i ewentualnie skorzystaniu z jednego więcej środka lokomocji, jeżeli oskarżony zdecyduje się skorzystać z komunikacji publicznej. Z urzędu bowiem Sądowi Najwyższemu wiadomo,
3 że siedziba Sądu Rejonowego w W. położona jest w pobliżu dworca kolejowego w W.. Ponadto budynek tego Sądu posiada udogodnienia dla osób niepełnosprawnych, z których B. W. będzie mógł skorzystać. Brak jest zatem powodów, dla których należałoby zastosować właściwość delegacyjną na podstawie art. 37 k.p.k. Na marginesie należy wskazać, że w świetle akt sprawy niezrozumiałe jest przekazywanie jej Sądowi Rejonowemu w B., skoro z ostatniej korespondencji z oskarżonym wynika, że mieszka on w T. przy ul. P. (k. 1165 i 1203). Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- I KO 85/23 2023-11-28Czy stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu udział w rozprawie przed sądem miejscowo właściwym, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- I KO 78/21 2022-01-13Czy stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu dojazd do sądu właściwego miejscowo, ale nie wyklucza udziału w rozprawie przed sądem bliższym jego miejsca zamieszkania, stanowi podstawę do przekazania sprawy innemu…
- V KO 17/19 2019-03-21Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu stawienie się przed właściwym miejscowo sądem, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwośc…
- III KO 107/17 2017-12-21Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu udział w rozprawie w sądzie oddalonym od miejsca zamieszkania, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w celu ochrony dobra w…
- V KO 135/20 2021-01-27Czy stan zdrowia oskarżonego, który znacznie utrudnia mu dojazd do sądu właściwego miejscowo, ale nie wyklucza jego udziału w rozprawie przed sądem bliższym jego miejsca zamieszkania, uzasadnia przekazanie sprawy innemu…
Powołane przepisy
art. 107 § 1 KKart. 9 § 3 KKart. 37 KPK§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy